Early European Books, Copyright © 201 1 ProQuest LLC. Images reproduced by courtesy of Koninklijke Bibliotheek, Den Haag. 357 F 37 Early European Books, Copyright © 20 1 1 ProQuest LLC. Images reproduced by courlesy of Koninklijke Bibliotheek, Den Haag. 357 F 37 2£« G17 Dc NASSAVSCHE Oorloghcn . Befclne ven door VVilhelmumBaudartiurnvan Deynfe. /K0Ninki> BIBLIOTHEEK Extraft uyt de Privilegie. Z&E Staten Generael der Venenkhde Nederlan- Widen hebben gbeconfenteert ende gbcoclroyeertftnf enteren ende Oc SSgSILtrejere» midtsdefen, dat Michiel Coiyn, Boeck-vercooper binnen Am lerdam, voor den ttjdt va» vijf laren naefi-comende, alleene tnde Ver. ecnichde Provinticn falmogben drucken ende ujtgeve», de Fignerliicke Af- beeldingen endedefcriptien van alle de Slaghen ,Beleghennghen, endc andere 'notabele Ghefchiedeniffen, ghevallen, ghednerende d'Oorloghe regens den Coninck van Spaengien, Onder het beleyr van fyn Excellentie de Prince van Ow^hoochloffliicker Memonê ende van fyn Excellentie Pnnce Maurits van Kafiau, &c. V erbtedende al. len ende een yeohelijci vandc Ingbefetenen van defe Landen, de voor fz. Af- beeldin<me<7*& Dt fenptic int gheheel ofte tendeelenaete dmeken ofte doennadrucken,ofteeldersna-gedmcktinderereenicbdeP^ ahen om vercocht te berden/onder confent vanden voorfz, Michiel Coiyn, op pene int Oftroy ghemenüoneert. Zijnde geparafheert onderteeckent n CBiéfman. Ende ter Ordonnantie vandc Hooch-ghe- melte Heeren Staten Generael, geteeckent C.<^ïerjfens- Af beeldinghc, ende - alletieeclti-flaöeiT/©ctcgertngen/rft anb u >.notablc tff«i*nuflht/B6ttiaUm in be "jrbcrlan* bm/Ccburvtnbeboo? ooöetfgljfnjï bra Cm,ing(j ban £eatnBicn; ©nbcrljet bclepbt ban broeinet b°n <®mwtn/mbt JWntejBautit* bejSaffau/ ctt. 3Dan tofBOen be ^oocb-jlogWe 4«rcn Staten bet Berttmc&br j&btrlanbtn, t'Amfierdam DEnEE. Hoogh-woghenden Heeren, Mijn Heer en de Staten Generaelder Vrye Vereenichde Nederlanden: OHtdtfgaders DEn Doorluchtigen Hooch-gheboren Vorft ende Heere, Myn Heere CMauritz, gheboren Piïnce van Oraengien,Grave van Naflbu,Catzenelleboghen7Dietz, Vyanden,Meurs,&c.Marquis van der Vere ende Vliffinghen, Heere van Sint Vyt, Daelborgh, der Stadt Grave ende den Lande van Cuyck, Leck,Polanen, &c. Rid- der van der Ordre des Groot-machtichften Conincx van Groot Brittannien, Gou- verneur ende Capiteyn Generael van Gelderlant,Hollandt,Zeelant,Vtrecht,ende Over-Yffel,&c.ende Admirael vander Zee, Synen Ghebiedenden Heeren, Wenfcht Michiel Colyn, Boeck-vercoofer tot Amfterdam^ voor- gaendeoodtmoedige prefentatie fjnesgantfch berejumlltgendienjles^ gheluck ende falicheyt. *j}E.Hooch-mogende Heeren. l|Doorluchtighc ende Hooch- ^eboren Vorft. Oe grootelij cx dat alle goede Inghefëtenen de- ler Vrye Vereenichde Nederlanden, ghehou- den ende verplicht zij n aenuwe EE.Hooch.Moog. ende FrinceLExcel.miM- gaders vvylent mijn Heere den' Prince van Oraenjen, uwer Princelijcker ExcellentieHecï Vader, hoochlofflijcker endeontkrfflijcker ghedachteniffe, als de vvelcke door de vvijfe, vaderlijcke,ende.vanGodalmachtichhooch- lijck ghezeghende regeringhe van uweEE. Hooch.LMo: ende door het niet min voorfïcfi- tich als voorfpoedich beleydt ende de Heroï- que daden van uwe Princel.Excellen. ende ha- ren Hoochghedachten Heer- Vader,na eenen foo langh-duerighen arbeydt ende onverdro- tene lijdtfaemheyt, eyntelijck eenmael ghe- raecktzijn tot de langh-ghevvenfchte, dier- gecochte ghecochte, cnde tegen geene fchattcn waer- deerlijcke Vryheyt,die fy tegen vvoordelijck, danck fy den goeden ende menfch-lievenden Godt, beyde nacr Lichacm ende Ziele, zijn genietende: dat fclve en hoort men hacr niet alleenlijc met ccndrachtiger ftemmc in haer Vaderlandtdagelijcx luydc uytrocpcn,maer het vvort door hare v vij t-ftreckcde ende geë quartiere orivcrfocht latende Schip-vaerden cock tot aen de uytcrftc palen des Aerdtrijcx uytghecondicht ende verbreyt. De Oott ende VVeft-lndiancn, dat is der Sonnen op ende onder-gangh vyetender van te lpreken, ende vvenfchen ontvvi jfclijc dic- maclsinhare herten door foo dappere cnde oyt onvervvonnene Helden haer lel v en te mogen verloft fien uyt de handen cnde ban- den van even de felvc goct ende bloct-dorfti- ghe Natie, die fo veel jaren na-gaens getracht ende ghe jacht heeft ons cnde onfe na-come- linghen ten eeuvvighen dage onder het on- verdrachclijck juck van haremeer danPar- barifche Lijf ende Ziel-eyghcnfchap te doen fuchten ende duchten . In het yfighc Noorden, daer van vveghen dc onlydclijcke koude gheen menfehen en conncn woonen, daer draghen de Voor-ge- berchten, de Engten der Zee , ende de Eylan- den uwer EE.Hoo.Mo\Princd.Excellemie, ende hares Hoochgedachten Heer- Vaders namen. De vvelcke in t Zuyden al mede bekent zijn, foo verre als 'tZuyden felve den onfen oft ee- nighen anderen Europadfchen volckeren tot noch toe bekent is, ende metter tijdt (dé He- mel vervulle mijnen vvenfch) noch verder aldaer bekendt fullen worden. Defeende meer andere fchuldighe teeckenen van wel- verdiende danckbaerheyt,toonê ende bevvij- fen alle oprechte Vr$e Vereenighde ?{eder~ I anders elck na hun vermoghen aen dc felve uwe EE.Boo.üVio. ende Frincelijcke Excel/en- tten , ende doender oock wel aen, dat fy fich foo loffiïjck; daer in trachten te quyten.Maer nochtans wat foude ditaitemaelmogë hel- pen om ycmants name, (hy ware dan ooc fo grootdadighenendemanlijcken Held* alshy immermeer conde, naer behooren eeuvvich- duerich te maken, tenware dan dat daer by quamen de onnerffi ijeke ende des al verflin- denden tijts cnde nijts fcherpe tanden, geen- fins fins vrccfcndc fchriften dergheleerde ende vvel-gheocfFende vcrftanden? 'ten vvarc(feg ie) dat de Hiftory-fchriivers ende andere Au- theurë met een onverganckelycke penne de hccrliickc namen ende daden van foo voor- trefFeliicke Helden in hare Boecken ppfchre- ven, ende den fpaden na- corners tot een eeu- vvich ghedenck-teecken ende Baecken,vvaer naefy haren cours te richten hadden, achter lieten* Voorvvaer noch de Pyramiden, hoe wel by-naeft tot de Wokken toe reycken- de, en hebben connen te vveghe brengen,dat de ghedachteniffe der oude Coningen van E- gypten,by de vvelcke fy gedicht waren, niet over langhe vergaen en fy : Noch de fcyenfte ende achtile Maendt des Iaers en fouden ons connen beduydë, of ende wie die ïulius ende i^ugnjïus oyt ghevveeft waren , wekker na- men fy tot op den huydigë dach toe dragen: Noch de goude, filvcre, kopere,en Marmore Statuen, ter eere van foo veel wij t-vermaer- de Senatoren ende dappere Velt-Overften,fo Griecken als Romeynen opgherecht, eenich befcheydt connen doen van wien ende tot wiens memorie fy gheftclt zijn gevveeft, als die felve al voor etteli jeke hondert jaren ver- gaen ende vervallë zijn:In fomma men fou- de by dë Hebreen va de Hooch-vvijfe Raetf- Heeren ende manafrige Kriighf- helden Mo- fes,Samuel,Icfua9Davtdy &c. bydë Griecken van Solon^ Tycurgus ? Ef&minandas 5 k_AU van- der Magmis , &c. by den Romers van Cati Seneca^ Rcmulus ? Scifto , &c. bydenCartha- ghinefers ende andere Natiën van Eannïbdy Pfrhus^ Scanderbech, TamerUnes^ &c. Men foude (fegh ick)van defe ende ontailijeke an- dere Heroës, jae van de boven-ghe noemde ende alle andere Natiën felve niet meer we- ten te fpreken, als men van die gene,die buy- ten allen t wijffel 1b voor als na haer van ty- de tot tyde gheleeft, ende niet min dan fy in alle deucht ende dapperheyt gheboleyt ende uytghemunt hebben, teghenwoordich ea doet/ tea ware dat fy 'tgheiuck ghehadt had- den van oft felve tot fchryven bequaem ghe- vveefl,oft foo by haer leven als corts daer nae andere Schryvers ontmoet te hebben?die ha- re namen ende daden in den Tempel van de Goddinnc Memorie hebben gheconficreert: Het vvelcke den anderë, als in lb geluckigen Planeet Planeet niet glieboren zijnde, niet en heeft mogen gebeuren. Wie van die eenige hon- dert jaren na ons leven lullen, onaenghefien alle de boven-gheroerde gedenck-teeckenen, foude fynen tijdt-ghenoot van uwer EE. #W?Jtf0. Voor-faten, ofte van uwer Princel. Excellentie hooeh-ghedachte Heer Vader, die vvy met rechte wel mogen noemen de Va- deren onfes Vaderlandts, ende eerite grondt- legghersonferghevvenfchter Vryheydr, yet weten te verhalen* Wie foude felfs de na- men der Hooch-loffliicker Graven LedeVoijcx ende ^Adolfhs van NaJJbu^óxc de grondtftee- nen onfèr vvel-ghedachter Vryheyt met ha- ren Edelen bloede in een gevoecht ende ghe- cimenteert hebben,connen fpellen> Wie de on vol prefene ende foo verre ais de VVereit ftreckt, hooch- vermaerde regeringe ende da- den uwer EE. Hoocb.Moog. ende Princelycker Excellentie, die het wel begonnen gebouw ■amen gheüotcn, ende fo geiucke- liick tor den top toe voltoyt hebben, den na- volghenden Eeuwen bekent gemaeckt,ende daer door de Nae-comers tot behoorliicke dancbaerheyt opgewed hebben, ofte voorts bekent maken ende opwecken/ten ware dat men al van den beginne onfer beroerten aen gevonden hadde, tegen v voordien noch von- de,ende in toecomende tyden te vinden qua- me foodanighe luyden als by ons hier voren ghetoert ziin> Defe zijn het, diededeucht, vvelcke anders met hare befitter, oft immers niet/ langhe naer hem fterven ende vergaen foude, in de gedachteniffen der menfehen ee- vvich doen leven. Defe ziin, by maniere van fpreken de fpoore, waer door de Vaderlantf- lievende ende Vorftelijcke gemoeden, al hoe wel van haer fel ven ghenoech bereyt zijnde om goet ende bloet,la lijf ende leven voor de ghemeyne vvelvaert ende hare lieve Onder- laten op te fettcn, nochtans te meer aenghe- dreven ende gheprickelt worden om in die periculeufe Loop-bane tot den eynde toe te volheiden. Defer voetltappen hebb' ic uwer EE. Hoocb. Moogb. ende Princelijcker Excellentie aller-oodtmoedichfte Dienaer, hoe wel met ongelijcke fchreden, goet gevonden ende ge- tracht te volgen,ende daerom in't licht gege- ven dit teghenwoordich Boeck, gheintitu- leert de Tiaffoufcbe Oorlogben, als in't corte be- fchryvende ende af- beeldende de Feldt-Jla- ghen, Schermiitfmghen, Belegheringben , van Ste- den, Forten^ ende ander plaetfen/ midtlgaders alle andere Martiale Exploi&en van den aen- beginnc beginne onfer langhduerighcr bloedigher Oorloghe tot den eyndetoe onder de wel- ghedachte Regieringe van uwe EE.Ho.Mo. cndebeleyt van uvvePrinceiijcke Excellen- tie, ende haren hooch-ghedachten Heer Va- der in de feventhien Nederlanden voor-ghe- vallen, ende dat fo vvarachtichlijck ende ge- trotivvelijck als my voor defen tijdt moghe- lijck is ghevveeft om doen,met voor-nemen ende belofte,foo ick naemaels door yemandt naerder ende claerder befcheydt van eenighe hier verhaelde faken can becomen, dat ic niet cn fal na-laten het felve inden tweede druck defes vvercx tot fyner plaetfe voor den dach te brenghen,fonder my fulcker veranderinge (foo daer eenige foude moghen voor-vallen) te fchame, want het niemant verbodê, maer een yeghelick daerentegen gheboden is fyne dolinghen (die vvy doch alle onderworpen zijn) tebelyden,ende foo veel in hem is te beteren. Dit Boeck nu hebb' ick my verftout om redenen hier onnoodich verhack, als die aireede ghenoech by den wege ende als met den vingher zijn aengevvefen, occk; by yegc- ghelijck een, feifs ten eerden aenflcne, licht bevroedt connen worden, uwe BE. Ho. Moog. ende Trmc.Excellentte dienff-fchuldeliick op te offeren, de leive gantfeh onderdanichlyc bid- dende dat genadeluck aen te nemen, ende le- ghen alle de vyerige pylen der nyders, die het Tullen willen beltonnen, met den fchilt van uwer EE. Hoocb CMoog: ende ft'incelïjcker Excel- lenüe macht ende authoriteyt te befchetmen. Waer door ick my dan te meer bevveecht ende verplicht fal vinden, beneffens alle an- dere oprechte Lief-hebbers der Vaderlantfchc Vryheydt Godt almachtich te bidden, dat hy uwe E E .HoochMoog. ende PrinceUjcke Excellen- tie hoe langer hoe meer wille zegenen ende gebenedyen, tot lof ende eere fynes heyügen i ende hoochwaerdigen naems, opbouvvingc fyner Kercke, ende vvelvaert defcr f'rjc Veree* nichde Nederlanden^ ende der goede Inghefète- nen van dien. ?\^mJlercLm den 1 2 .September, 1 6 1 5 . Hot l ^J^tóVnfiighc cndcdifcrcte Lefer: In her i'l^Vi^n.ikcn endc by ccn brcnghcn dcicc ■ t^^^^c^y^^c^ hebbe ick ? palïende op het ordcntelycke vervolgh der tyden, en- de op de Koper- ftu eken ( die met groote moeyteende oneofïen verjamclt endenieu ghemaecktzyn, ) ghelcfcn ende ghevolght de belle ende geloofvvaerdigfte Autheurcn, dieof in't geheel, of rcndeele onfe Neder- landtfche meer dan vcertig-jarighe kryghën belchreven hebben. Als daer is vooreerft h gr.wde Hifloire de Uan Francois le petit, ende de fcven jaren van Ducd'Alvens regheringhe, befchreven van den vvyfen , vlytighen , endc nau-fienden PieterBor Chrifliacnfoon. Daerna hei groore vverek van den arbcytfamen ende neerftighen Vmanael vanMeteren. Wekken laerften nochtans ickalfo ghevolght hebbe, dat daer hy merckelycke mifflaghen hadde (gelyck het geen wonder is dat hy fomtydts heeft, de vvyle hy geduy rende den.tyt van de befchryvinghe fyner Hiftorien mee ft in En- gelandi gevvoont heeft , daer hy alle de gele- ghentheyt der ghepafleerde facckca niet al- tyt fckerlyck cn heeft conncn weten ) of daer hy te lang, te kort, ofte duyfter viel, occ. dat ick daer ( feg ick ) of myn eygen me- morien ende aenteeckeninghen , oft andere Autheuren ghebiwekt hebbe : ende infon- derheyt Commentaires memorables de Don Bermrdin de IvJcndoze dcsgnerres de Flanires ejr Pays basede- prtis Tan 1567. mfqucsal'an 1J7 7. Hiiïoirc de U gtterrc civïle des pays deTlandrcs, depuis l'an 1559. iufques ala fin de Van 1 j 85 ALjon par leanStratius 15 83 . ChroniconMicbaelisab Tffelt in Hoochduytfch, Volcmo-graphia Belgica^ oder Niederlandifchc kricgfbefchreibung, durch H. Wilhelm May. Rtclwdï Tnnotbi de bello Ctvili Belguo libri VL anno issyufqueadarwttw 1586. ^Alphonfode Vlloa , eencs Spacnfchen Colon- nelsbefchrijvingc van het Iaer 15ÓS. Mam itkdos libri fex^Cafparis Ew» Mcrcttr'ius Gal/o-belgkus. Suite de 1' Hifloire de U paix ?{. BÏcher. Nictlerlendifchcr ciftcr krieken Jub^/ban^ bey bef Samuel Apiario,aus ^Adami Henric-Pe- tri hiltorien, Lafel anno 1575. Ende noch meer dan hondert particuliere Tra&aetjens, die van den aenbeginne dcfet oorlogen nu en dan , foo hier, foo daer ghe- druckt fyn , behalven eeiu'ghe die noch noyt .in druck en fyn uyrgegacn,fprekende van de- ler endegencr Steden en For treffen belege- ringen in her particulier. Item van fouten en inlegeringen &c. Als oock veel Placaten, Edicten, Remonftran ti- en &c. die allen den genen, die de ghefchie- deniflen der voorleden jaren verhalen 7 feer dienftelyck zyn. ïck hebbe oock meer maels oude Capl- teynen ende ervarene Bevel-hebbers ghe- vraecht , hoe die ende die faken , daer fy by ghevveeft hadden, beleydt ende afgheloopen waren , daer van fy my dickvvils veel beter bericht gedaen hebben,dan in defer öft gener Hiftoryfchryvers boecken te vinden is. Ten moet niemandt vrcemt gheven dat vvy dit aldus verhalen, ende noemen de gene daer mede ick my hebbe beholpen, want een Hiftoryfciiryver ( foo hxcobus Marchmt in zyn befchryvinge van Vlaenderen feer wel feyt) en is anders niet dan een Ordineer- meel! er van verfcheyden ftoffe nvt allen hoecken by een verfamelr. VVy vertrouwen vaftelyck , datter al ee- nighe lullen zyn,diedit werek fal Bëjiagéii; Oock duchten vvy datter veele fuiteu zyn7' die liet mif-haghen fal. Want daer en kan foogoedt geen boeck ghemaeckt noch aen den dagh gegeven worden of ten mif haeght altyt yemandt. Ende hebben fich dit mee. ten gerrooften alle die oyteenighe Hiftoii- en, oft andere boecken ghefchreven hebben. Ia felfs de Grootmachtige ende Hocchvvij'è Coninck van Groot Brhannien claeght ergens, dat hy van velen berifpt is ghevvorden onu' be- lchryvë van den Slach vanLepanthen. Ende t'is by den gheleerden eenoudt Spreeckvvoort. Wjlovem quidem omnibus tmquam pkcuijje 5 dat Tupittr felvc noyt alten menfehen en heeft behaeghr. Derhalven het oock geen won. der is,dat ick ende mijns gelijcke vandebe- nfp-gicrige worden geoordeelt,ende het al- le man niet te palfe en konnen maken. Ick en hebbe (dat verfekere ick u) niemant getracht getracht te quctfcn,oft fyn ecre te verminde- ren, felft niet der gener die ach de Spaenfche fyde gedient hcbbcn,oftc noch dienen. Is het noch Lans ergens gefchiedt, fo is'r onweten- de gefchiedt , ofte om dat fy het lbo leeiijck ende grof ghemaeckt hebben , dat men hare namen ende daden niet en conde voorby gaen, fonder het rechte belcheydtder Hifto- rie te verfvvyghen , ofu onvolcomentlyck te ftellen, Hcbbc ick oock ycmandt,die of inde rege- ringe, of in den krijch zyn devoir wel ghe- daen heeft , fyne behoorlycke eere ende lof niei genoeghfacm gegeven , ofte des ecnen perfoons name voor des anderen gefchreven (gelijck eenigheder boven-ghenoemde Au- theuren, qualyck bericht zynde, fomtyts ge- daen hebben) dat is my leet , ende daer van vermaent fynde, fal het inden tweeden druc als oock inde overfettinghen dcfesvverckx in andere talen \ naer behoorre verbeteren. Ende dit is het gene vvy u tot eenen ingang defès boecks te fègghen hadden. Blijft daer- mede den goeden Godt bevolen,ende neemt den toegheneyghden wille, die vvy hebben om u te dienen , in dancke. In ^AmfierdamdiZW 1 2. September. 1 6 1 5 . 0t öeManötfctie i^oütncicu- Eder-ïandt, trftc &tbtt-tmptffyAmt/ 1 begnjpenbcbcxvu. f^otomrrcn/ bic : betoeertitïBanOÖc <©o?logc sijnons ! bertoo?pcn göctorcft/ fcjojbt nlbng J göenoemt om fijn lecrfjtc/ ten arn* ' uentoan Hooch-auytich-landt . èmi tocgöen De ketfyte öefr£ lanbt$/ tomenbcrtoecl fcöoone ftttoicrnuiptj^ocb-biiptfclj- lanbt cnbc IDzancfccrijcft/ die fjier m btZctötav %\t fïotfen en toaflen / alg ^tjn / netoeng andere/ ben K!0n/ be Ifêafc/ de Jdjrfbe / be 3Bael/ de Hepe / be flietoe/ enbe bed anbere cïcpnc fcibicr* fccnjScnbc25c&cn. $cbcr-ianbt # gïjclegïjenaenbc <£ccacnfrf)e $oo?b-^ee/ enbe bcpaclt ofte orntm* gfjclt metbe <*3?aeffc[)ap <£mben en fcibicre <Zm$/ met be «Bjaeffeöap 23cntöem cnbe&ticïjt ban üfèim* (Ier / belanden ban Cletoecn buitelt / beS&ifdoe* tnenbanHudirfc/ Ceulenen (Crier/ ï)tt Handt ban ^otlj?önöijcnenbe©?ancfteröch/ docjden naemen faem ban i>eder-lanbt i# onbr paeït / gaenbe boo? be gantftlje torjbe a&eereft . «fDedcr-tanbt too?bt toer* deelt in xvii. ïanbenofte ©jotoincien/ 3ijnbe $er* togljboemen/ <0jaefTc[)appcn en l&eerlijefcljeben . gertogbboemen 3i)n befe / 23?abant / 3limbo2gïj/ 3lut5cnbo2gü / cnbe<0elbcr-lanbt, ^c<6*acffcljap; pni5Ön/lDiaenberen/fllrto^7 ^enegoutoe/ Sjollanbt/ ^eelanbt/ Naemen-/ ^utpften/ enbe&ct iBarch- <ö?acffc[)ap be^^epiigfjen ïïücr.^e ^eerlmftljedcn 3tjnbefe/#ncnanbt/jWeefjelen/aDtrecljt/<Dbevi)frri/ enbe <*D2oemnsjf)ctt a^tt- i& h*>ci^>*^»^ ^ü^i >s^. xvii, pjobinrien/ al öoe ïuel eenigöe öct Itëartfc- <0?acfteöap be£ S)cpï- fitkr onber be Piobincten niet en ftcHen:4)etl)ertogl)0cm ban3Umbo?Qlj met ©ak* ftcnbojgljenbc katern / refo?teren onber 25;abant, 3£ooait)rft enbe (Co?nef#/ai0 ooefc iltjfTei/^otnuap/ enbcoDjcbïe^/ tobben gïKmeentöek me&c onber be #?obmctcng[jerelmit/ ombat dcfelfoe elchappart alg een jr>?obinrief ontribttcren : bcfgrltjdir oorh IDa* leiKiin / enbe be <D?r ntlje . ,f)ae be iDiue te <Öcnt be* floten/ Anno 1577. Rebben be i)eder4anbtfcijejl>£0- bincien tnbefe o?b;eg!jcfetene»be gïjepemt. j.üia- bant, i» GdderJandt , nxrt Ztitpnen. 3. Vlaanderen. 4.Aithois. $. Henegouws, ö.Valcncijn. 7,Rijnviïl,Dou- way,Orchies, 8.Holhndt. 9.Zeelandt. io.Doornijck* ii.Tournefis. iz.Vtrecht. i3,MecheI<:n. i^Fricflandt. 15. Groenin^heri ende Ommelanden. 16. Over-yffcl* ïut^enbojgöen [lebben be£ mado gl)efn feffr)egöe« nomen inbe toergaberinglje ber iBcncrale Staten. ^Defe Hantfcftappen Rebben in boonöbeu/ elcN öaren befonberen ^cr enbë ^oubcrepn-}^2ince gej)abt/bie fp altijt op fehf re Conbitien ril ï)oo2\naerben öebbeu aengljniomnvbetoelchefpbare cniberfrtenihï&ète onber()onbni f toeeven enbe betobc n moflen . JiPaec fp jijn nae ber fjanbt / foo tui / foo ban / boo? IjouVue* lachen / affïerbmgljen / toeveoopinglK n / eube anber* finjS/ onber een C>ooft gïjeromen/ b'ïodeh tojajsfbe macljtigfie ïienfer caroiusQuimus, bic befelfbefij* nen^one PhüippoOeeftacngljeevft * <önbcrcnbem befe xvii. JDjobinctcn / fotterrn bele ^ineen-boe* men / *&aeffcljapprn / iDavc h-^jaeffchappen/ ^ landt groot tf Wefcn in 'tronbe/ b;ic l)onbert en beer* Pol. 2. Ncdcrlandtrchcghcfchicdehiflc, cndc fïgucrli jckc Afbecldinghc* ticft $ïacntfc8e mijlen/ bat 5ijn bupfent ataliacnfcje oft €ngl)dfrf)e nujïen/endeijet ö eeft binnen fijne pa* len tluee Ijonbert enbe acf)t£teben/met mueren enbe beften beflotcn/en ober be fc£ bupfen t en drie fjonbert 3£o?pen / bic Jparocljije-hcrcfecn öebben / fonber kiecl andere clepne^ojpen/ «Btyeljucljten/ oft SSuerfctjap* pen i öc öalDen noclj ïuel ftonder t bijfticf) opene onbe* nmerbe3Dlecfceu/ Oiejètabtg recljt enbe pjibilegien Öebben/ enbe ten acnfiene Ijacux ©upfenenbe Sn* tooonberg/ toclbptreffelöcfce «§>teben mogfKnbér- ÖÖcle&en tooien ♦ <©e Cafïeelen / floten / ïgeeren ende €öd-Iicben £?tfpfen 3tjn ontelbaer / die gïjebue* reube befe 3u-lanbtfclje <®ojloglje al b?p g&eminbert aibegfjeruineert 50"/ macr toerbennu bagelijcjtbaft ober al taeberom fcer-timmert enbe op öaeren ouben l3oetgljebjacljt/iaêfonunigl)etreffelijcfteropööetroc^ hen / alg fp te boo2en opt göetocefï 5i)n . «fee gljetoeï* öig&e <£>o?ïogljen / bie befe $eber-lanben / al Doe teel onder ficö berbeplt enbe gljefcljeurt / ban ben jare 1 566. tot ben jarê 1609. gljeboert öebben / tegöen ben albermacljticljtïen Contncfc ban Clfêifïen-rijc/ (toelc* ftcr febeue Ijp nu epnbelijch/ met bertaonberingljc ban alle be 3©eerelt / ïjeeft moeten fienuen booj b?pe 3£anben/op bc toelcfce Ijp niet te pjetenberen en Ijeeft) betupggen göeuaecfjfaem ber 3n-tooonberen ber* mogljeu / rijf hbom / enbe cloecfcfjept ♦ bit niet ee* neuttonderbaerlijcft fegljen <*15ódê£ ober befe <0ï)c; uuieerbe $eber-lanben/ bat ben meefïen btM ber fcïfs ber / gljebuerenbe be 3n~lanbtfcï)c ftnjgljcn enbe be? roetten/ groot elijcr Ijebben toegenomenin rtjeftbom/ enbe bat ben meefïen beeï ber Jbteben / feere3ün ber* betert enbe bergroot güetooiben. f€egenïuoo?brlijcft 5i)u be jöeber-ianben ban maïcanberen albugber* beplt: be 2Hrcj)-ï£crtogDen ban <®off en-rijeft Albertu* enbe Ilabella befitten Brabant,Limborgh, Lutzcnborgh^ Vlaenderen, Arthois, HenegouvvejNafnen, Mechelen,hcc Marck-Graeffchap des HeyL Rijcks, mee het Ovcr-quar- tier van Gelder-landt, de hcérlijckhéyt van Linghen, OI~ denzeel in Over-yflel , endé Grol in de Graeffchap Zut~ phen,baer toe nocl) VaIcRenborgh,DaIem,Rode le Duc, (bielefte met ïimbojgl)/ bebier leeben ban €>ber- |Bafe3ijn) Rijffel, DouvvayjOrchies, Doornijcken Tor- nefis, Valencijn, Cameiijck, &c* 3£e Staten bande #?pe 'tfameu ©creenicDbe j,^eber-ïanben/befitteii drie quartieren van Gelder-landt , tt toeten / 'tRijck van Nierneghen met de Betau , de Graeffchap iutphen, ende de Veelau, gheheel Hollandt, Zeelandt, Vrief- landt , Over-yflel , Vtrecht, Drenthe , Groeninghen endc Omme-landen, metnoffteeniglje J>tcbeu enbe leeben ban SSga&ant/ al.0 5ijn Berghen op Zoom,Breda, Steen- bergen^ VVilJem-Stadtjendede Grave, 5|n ©laenberen Öebbenbc Staten ber ^eunieerbe ïanben/ siuys, Axele, Ter-neu(Vtgehcele Eylandt Cadnmdt,Bier- vliet, Ardenborgh, met noch eenige Schanfcn endc Sterckten* Ecllèfortiaagcre&pati, vcrè Belgicum cft. Maigarcta Onder Coniogh Philips II» cndc het Gouvernement van Madame dc Parma, Fol. S . Ncderlandtfche ghcfchicdcniiïc, - Ünp£/ naeljet l&ofgftegaett/ bijbenebenjs? malcan* öcren/^aef lobototjch ban $aflbu/ enbe ben Bjp- ïjeere Qcutgtefibaii 23jebcrobe ïuaren belartftein De rijgöe* <Daer ïuarenop Dct $?of bpeen bergabert be «öoubernante / ben ft aebt ban dtatrn / be ftib* bertfbanber <£>jbje/al£oocftbe «Boubernrnrgber ©jobineienenbe^teben* Stlgbc <0oubernantebu£ brie treffeljjcfte JDeeren enbe Abelen in fo goebe ojbje faclj tot Jaer aencomen/ fo toa£ fp baer ban een toep* nicljfften oiitfïelt/b*fcjelcfc23arlapmont mereftenbe/ Beeft (om be <6oubernante moet enbe eonragie te ÖÖCbcn) gfjefpjofcetl : Madame , ce ne font qu'un tas de G ueux , bat i£/ Mee Vrouwe , ten zijn tnaer ecnen hoop ïedelacrs . jlMtfte bioojben be Zeereu enbe €brien bernemenbe/ foo öebben fp göefépt/ batfetuaeren g&etroittoe ©nberfaten bcg Conmc* / totfrjner Jjfêa* Kflcpt enbe ber Hanbcn bienlï foo göenepefft / bat fp omfjet Voelbaren ber frifbertoouben toagljenlfifen goet/ enbe tot een tefcen enbe berber betotj£ Bier ban/ Hebben fp Höebalien enbe J&enningBen ban gouten ftlbcr laten ma&en/op eene fijbe met be beeitenifle be£ Conincr/ op b'anber f jbe een male of bebel-facfc/oocft tenen bcbel-nap of fcljotel/cnbe ttuee fjanben malean* beren battenbe / met befe om<eB?ift / Fidelcs a Dieu & auRoyjufquesalabeface, batig/ Godt endeden Co- ninck ghetrouwe tot den bedel-fack.&P begonnen OOCÖ flraer baer nae aen bare bonctten enbe Boeben te b;a* gljenclepne frape 23rbel-fcljotel&en£ enbe Sïmpelle.. Kenitf: <£>oehclecbenbefe ^eerenenbe anbere/ Baer ende figuerlijckc Af bccldinghc, felben enbe Baere SMenaertf meefl in graeu-mfaite* bjoertflaften, <De$ecre ban 2S?eberobe Beeftinaller naemebe ft ejjne|ïe gBepjefenteert enbe obergele bert in Banben banbe <*I5pubernante/ metfeer groote eerbiebingBe enbe nebcricfjept / tn be toelche fp/ foo in ïjaeren / al$ inbennaeme bergoeber 3n-tooonberrnbefer $an* ben/ berfocljten moberatie ber blocbigljer Jplacca* ten/al^ ooeft geboet te mogen5ö» ban be SpaenfcBe gnqnifitie/ (Irechenbctot beberffenifiebegHanbtgs <£nbe ban be inbocringlje ber nieutoer 55iffcöoppen; c€en minden totbenaefïe bergaberingfje ber £>ta* ten <6enerael / met een pjoteftatie acBter aen /bat fp gljetroutaelijcft Baer gBequeten Babben inben bienfl/ tolehefp föne|fêajefïeptfeBulbieb toaren/boo;<6obt enbe allerebriijcfte Jteenfr&en : 3nbien bp foute bati bptijbt&gaeben raebt enbemtbbelte gBebjupcfeen/ eenigBebefojbjen/ febitien/ op;oerenbloebt(to*tin* gBe / of anbereftoaricBeben ontflonben / bat fp baei? ban ontfeöulbieö tomben 3im enbeblijbetn <®e Conincfc enbe be<ö5oubernanteljabben toelbe* Boojen befe üjeerrn fjoogelrjcl; te bebanehen boo?fiat * re biel-gljemepnbe biaerfcBoubnngbe: il^aerbooj bequabe Ploffen enbe uptleggingljenbiebe Carbü nael ©janbelle enbe anbere Ijier op maeeftten/ foa beeffcmen bit gebupbet tesijn een ft ebdlie/ jae nae ber Öanbt 3ijn alle be goebe Dccxm / bie befe ft equefte ge^ maecFtt enbcgDepiefenteert Ijebben/ berelaert begaen te Öebben Crimen Isefx Majeitatis divin* Öc human*. I S€6 . «uppliccucn endt broot bidden is nochtans nicmandt verboden. OnderConinghPhilips II. cndchct Gouvernement van Madame de Parma PRE Dl C ATI EN tjtt mmfomtttUt / tttiit ÖCC mïfc ttipttn ANTWERPEN. Anno 1566. niiteiiöupt... 1566. tv ©Ptfn^nttoctpcriöftiBeninrunioteGhcre- 1-4 tormcerde OOth öe Confefsioniften £)f n0n* -*-*een taewnöai mgljS ban be Ata»/ od an öaertoebc.iuacm3!»ibe:tfcrftró^^ maerfllj^epBfitsBnbcbaiïbmWffaertniSja Sanööfii 1 baiibenbrtbema: toaBf)trib ofte fatten bef£t/totJj«rbrab£rfffteröcpt%rtebtrtoSbc ï>tr te 25octfc. fotp fp en bjocflfjcn betaapenènrte bociepben fpfe (Iracrtocbrromaf/ betoonaibeoibe tocrfocljten tnbe baben be «©nericbepr / batft riW,- toouöen nemen in bare fauveguarde oftebefelierniin' tütmtCtotmtfft/ Nondlfapientia%XftS hum contra Deun,. %tt *0kh ftf upt 3Ctltttïerpm nifar anbere £teben metfulcfte ftoopen cube örK1£ ™Ütetep?ebica^ fiet öÖfftOjebcn/ batterplaetfe baer eenen arootm lanöÖ^Dlioni bieten töbt rjörtneefï j*/ aïffcr romm enbeectbaretoareaencomt/ ftiolammSn^t 1 vM^MVfw^^rc ^laaaten gebben U)elop miigt-^piactfaiftetlnrtcR 1 B ttat ffiïffii ^°ö£en mifliflrart ban anttimpen/fienbe enbe bebmbenbe / bat bare 25ur* fitjers :<0obt meerocfjoojfaembcn banbeiBenfcben/ foo hebben fp berfedjt/bat be ftegente met Bacr tëof- ffleftn bacr tooiibecomen Itgggr n/0111 bte^tabt booi allt penculen te beb&ben/ boef) fonber £olbatent ^pljcttaicfcebe ftegentetcranrtnoojbegaf/ batfc yaerbaer opfoubeberaben/ bermanenbe benlfèa* giftraetenbe S&jeeben Öaebt/öatfc allemibbelen fou* oen aentoenben om be p^ebicatien te beröinberen/ ,7?Jïir L0CJP lJun e£n Grof ©tareart oft ©erbobt fant/ upt oc# conuicr name/ ban bate ben 26. Iünij: jjfêaer tcn ijeeft met bed göeto?ocbt ombe <6erefomieerbe mbaeren tjbeï feboen berfïaeutaen/ ben pet/ be oefperatte/ enbebe mcnirljte be£ boïcr toa£ bed te SE£1' ^ herben lulijftébbenbe <6i)erefo?meetbc iSM"^^01 ^^lIc^öOeabb?c^ert aen ben »acjt|ïraet / m ben naem ban be 25urgï)eren / bie be ^Öeiefomeerbe ^digietocgbebaen luaren/baerm fpubenenbertoonöen/ ïnaeromfpftare fecretep?e^ bicatienbegeerbeiun öetopenbaerteboen/ berfoeo KenDe/ batftaer baer toeren bcguame plaetfe inbe gtabt morljtöOetoefen tooien. <De»asiflraten ^efe ixc Quefle te *?obe ff nöenbe / fiebben ten anberen maie bevfpf ï)t / bat {jet fjare ftooc bept tooube gUelie* ynitanttocrpen ijaverefibentte te nemen / frtaelcft IP ^epgrjcrbe te boen/ tniinacre met beöoo2löehe Oanufoen / baer be IDafiifïraet enbe 2Suraheröe niet ban booten en bJilben. j®e cfcoubernante font obet al ©ïaccatenupt / be* 1 5 6<S. Nedcrlahdtfchtghc^ Fol. 50. i < 6 6 tortt btrfdfcic&t/ maer opmeer plaetfert bcrbïttert 3 * ruöe ctetcroDt: &oö dat fp Dóe eerfï te Deglmi De toa* pmen in De IjanDt namen/ totfjaerDereuDe Der$?e* Dicantenbefdjermingfje- ^eaegetitentetDuvbenDc ftaermetgner l^of-g^ finbinnen Slntterpeu betrouten fonDer garuifoett/ heeft Dcftinnce toan <&jangieu bertoaertg glKfcmDen/ tel tetniDe bat l)p De Gemeente aengöehaem toag/ altftefenDe ^C2gi><d5?atoe öefer oocfcfcan \uegljen fijne fcnjf&ept/ beleeftyept/ euDetoooiftcft* ^^e^tóitfl* ban <0*angiöi ij* tont toty' bimïert Sfntterpeu gljecomen/De Ijlere toan 25?eDeroDe/met neelanDereUan^Dei/enDeeengröotgö«aï$3urQe'- ren / 5önljem tegljémoctrglrcreDeui 3&oè Ifjpin De &taDtiquam enDe Dooj De fïraten paffeerDe / Ijeeft bet toolcü ober al geroepen V ive le Geus, D'telcfc De j)?in? ee mif öatröDc/boon feggljenfre Dat t)et öaer (buDe be* routen / aljS oocfc gljefdjiet tg/ niet laiïgfjefner nae: 3©ant atö De Cotttttrfe Dit alleg fcernam / fao Ijeeft ftp De tëegeritt gefe|)?eben ntDc bdaft/bat fp in ;®uptfd> lanDt Djte Dupfent geerDcn tutoaer-gclt aenncmen fouDe / met tfjten Dupfent ©oeMütceljten : 9Item Dat fpDeouDc^uptfclje $endonariftti alle Date acjter* jiebidjept betalen fouDe : 3&e €bnmt fdtfiS flelDe ooeft alle ojD?e in £>paenien ènDc anDer e fijne iauDen / tot tooeringljeDe^CrgriJ^/ enDe tot ftraffe fijner rebelïe enDe hetterfdjt onDerfaten / foo öp Die noemDe* I 5 66 'a Exivit forums corum in omfteai terram. Pol. 12^ I $66 Ncdcrlandtfchc ghcfchicdcniflc, cndc figuerlijcke Af beeldinghe, BESTORMING E, t\\U aftDCrpmfilJC Ö0t BE EL DE N boojgantfcljikderlandt* Anno i$66, € faeejten öier in ü)ebeMant ende in &pae * men alfoo fïaende / gljeltjch ffraer berljaelt foo t£ ije t gïjebeurt/ alder eerfï in ©lam? beren ontrent Speren / datbetboïeh/ be* bjeefï 3jjnbe / enbe be# fjaiben met toapenen enbe ge* bacer aeljrer Hanöe ter p^ebicatie gaenbe / eemge Dun berflout ïjebben / upt eenen (ich en toeet niet hoeba* mgben) pber/ opbebjegïjen eenigïje 25eelbenafte wapen / baer naeeenigfje CapeNen/ooeb fïracr baer nae Cioofiei^enöe fterclten te ruineren 5 biebupten btftmn fïonben eerfï / maer fonber landje toeben gebbenfpoochbe ïtaefcenende Cïoofïer-ffinde &te* ben aeugOetafl / aïtoaer ft) alle Crueifiren / beelden / ^aeramentf4jnpfhen£/<8utaren/ (^Taferelen j enDe andere bercterfrten om berdt Wierpen / in fïueben peggen ende öjaften / enbe bat aüe£ in onglicloobige ttf ^ *acr ftfjalberleu Maften bcrboegöt ïKfti Wl^^-b2efteri)e enbe 23ceIdt-fto2min* gi)e t£ aUe de ^eber-Ianben boa» bcajt-gDelóopcn gelpeh eenen tomdt aftblirem. 3tl|oo bat aifmen ban c eene &tabt aen öanber feljjeef enbe outboodt/ toat pat baer tndte naefï boo?gaende dagben g[i<fcbiedt 'i öct ooch ter °*er P^tfe ü OÖffcbtebt/ eer beÉmebnt met bie nieu-mare baer nuamen:ï&ep; nidj steden 50ii typ gegae n / of ft) fjebben be 25eeldt- ttojmertje moeten njben / enbe rtfjedoogen / bat eenen ï?i?ftfterd^"J,Icefl^r# motm fcï&/om övcoter fefta* ban ledigden . tf nbe bat meefl te beruionbereniS «iSSLSS?? ^affcr onderbande Wefojmeerde tolkte/ bie {)em bie£ beroemde/ ofte bie befe manière bandoen gfiepjefen ofte goet gljebonben Beeft ♦ Üet loaren meefl 3ongber£/9lre* hersv poeren en 25oebni/ diefjet eer ft hebben be* fïaetu ^en tbitnticDfïen Augufti, teg&en£ ben atoont/sfln* bereemgöe gongöertf enbe ^oeffcens tn bt grootc iltercbe binnen StMtoerpenbergabert/ ooefuitëanf- perfoonen/ baer handelende tegljenben %cHi\bU 3£aer toarender eenigöe bie bapper febtmpten op (jet iKanen-beelbt/ 'Jiïautöi infijnen Cboo^of Capeiie ÖÖrfwaeftt enbebefloten bjert/ foobaed atëbeW ceffi^ ofte Omme-ganeft gfjcbaen baaov (baer het aii^ berfin^ ïuel eenen daeö ofte tbiee inde runmte der Iterefce pleeeïjt fïaende te bïöben/ ) roepende boo? den Cfioo? / of l^apbcn beb?eefï toa$ / enbe bat fp baer^ ombu^b^oecöte Cljoo^eliep^ Inbere53uffe^rie? pen/ Mayc Timmermans, dits uwen laetften dachvao eere : Hnbere / dits uwe laetire wandelinghe . (Cot be onbe B?onb)e / biebooj be Cöoo^-beure ifteerfben^/ ©aentgeitf / ^ater-noflerften^/ enbe biergbelijcbe eramenje bercoeftt/fpaahen eenigöe tëuanten: Mot* per öftp mopcïjt b)el te ïmp^ gaen/ be JEarrt Öaeft upt* ^itteïjoojen enbe te (ten / geeft befe oude Bjou* te foo berb^oteiv dat fp gram geVuo^den ^nnde/feer gljebebenende groot göetier gbettiaecht beeft; M nam eenen pot met aflelje / gtem fïof en djeeft / endc ander bupïmfle/ loat ft; erög&en eonbe/ ende tuierpfe de|ongöeroxnae öetaenfieljtendede oogben / bjaer tipt tbatfï göeree^/ endede gfiefteeïe ïterehe (inde tarteftebeelbolcrïua£) quaminroere. 9(ïode^ee^ ren detf iil)agif!raet^ dit aïïe^ bernomen Ijabdrn/foo m i öaerber eenigfje met ben «arefc grabe/ ^eer % ot)an ban ginmerfeHe/in be ïterelie gljeeomen/met ^argiautenenbe fêellebarbier^/ bermanendetu'een nt Ncderlandtfchcghcfchicdeniflc, endc figueilijckc Afbeeldinghc fdi.i4: _ bcben / abbere fepben fp toilben t)et lof cerft ftoo2W |©aer op bc Ifêarch-grabeöen bebc aenfeggen : men fouber opeen 3lofboen:l)iei* op anttaoojben ceumhef foo *mlbeu fp ban felbe ijet Hof fingljen rnWweri foobegonft b'eenljicr/ b'anber baer tefinsfieii : €cui* BÖe Stageer* fpeefben enbe rolben in be ïurclif met ballen / anbere met ftnitfcer*/ onber-tijflcljennuani baer al meer enbe meer bolclir in be feevchc . ^e 3H3arc&-grabe fieube bat Ijp niet en bermoebt 'tbolch nptte boengaen/ noeïmtae teftellen/ floot allebe fterr^benrentoe/ bcbalbeneene/ enbe té aifoomet bieefe ban baer gïjefcljepben/ïuaer booj bat Dolerhen nocö (louter gfjetoo^ben %mnt nu Voel fc* uvun inben abonbttaa*/ fooljebbenfp malcauberen on^ ööeroept/om ()et|fêarien-beelbt om berre te fmriten/ ftracrDebbenfpben Cfjoojopoftefoohcn/ roepenbe: Vivele Geus. 3£>ittuere& een* begonnen *nnbc/ tó terftontmetfulefeeenfurieboo^tgeloopen/mbemet foo belefjanben bebootfert /bateer mibbcrnatbt alle öe Cljoo^n opgbebjofcen/ be «Dutareu om be re alle' fineten / alle be 25eelben afgetogen enbeabcb'ot en 3Dn/ oockaïlebe grenbelen en floten cftmKS tfebenticö Gitaren ofteteeefiftn/ foo berriert met cmgfafte tereften/ fcljilberöen / nibc al^ffiSS ^^/^?ijnïiBftc ^tmoröte S^ nu alle be 25erlben m be gioote Whebim e ®Z tebanbic 3ongöer*/ metoorrueuiglie JPantor, S^W1 0I? 'tfdf be ooch ^ boen / aS fpoocftgöebaenl)ebbeiiinallebe€loo^ enbe€apellenboo? begantfel)e mSuJtSS^ ftetme^aïom berre gïUo2pnrK^ fiebbenbeallebefteerfenenbe tooatfeuontfleften/ bie fpinbe tëereftenbonben/ baer mebcfp aUertoceïmi rnbe xomcfteleu boojltepen/ alle* boo2 ZiïS , mm een groot enbe tuanberlijeh toereh al Wrft/ alfmenaenmercftt alleomflenbicljeben : lÊnificnbe nergljen* pemanbt ban be boenber*; niemanbt 0oo>* bemen Ijemnamael* baer ban beroemen: Weren bielglKcn gljebeeljt noel) gurflie onbcrljaer om ben bu;r:<E>aer en luerbt ooeft niemant geguetft/ D'tocïeh bobenal feer te berUionberen ia / al* stjnbe in ber nacljt / enbefoo beel ftrenen / Ijotiten/ ptf? enhmu &W^rtewtf^ ®rerrn öeur^ mctalm traliën/ biefte poften en püacr£baerbc25eeibenaen Dnigöen/ bJahenfeiu ftuchen of [jet henncp^orr e gJ0^Sa7U K^,ef ^ ^ ö!Kfcl)iebe ftS bc Jüagiftraet enbe ^o^göerpe binnen ^ntum-pen ?^?ip2l?c^re,mtdft, ö^cclennacljtintua. pen/ alöoffeljabbenbetoobertgbeUïeeft/ berfchep^ bene göebacljten/ b^eefe/enbeacl)f erbcuehen liebben^ be * ^e floomf-Catljoltjcfeen bacftten/ batïjet ber ^erefomeerben toerefttóa*/ enbe b^eef ben bat bc fcl^ie niet bit Ijepioofe gljefinnehen bergOcfelffliapt e^ibe berftercht 3önöe/l)aer op ben OTopfouben flaeii. pe gercfomeerbetoel bermoebcnöeenbebjeefenbe bat bit beb^jf fjaer foubc te laftc gljelepbt too^ben/ h?&ö^töet fpclaentefieu/ fonber beöanbt baer aente flaen. €crU)ijlcn batbe cene partje be anbere albujö bieefbe/ Dabben fp beube een ghemepne ^eefe/namelöch/ bat bit felföe boïerfcen/ al* fp i ben fmaceft ban ben roof fouben geeregen bcb^ ben / baer om Ijet Oacr meeft teboene Vua* /baer me>- be metopöouben en fouben/maer bat fp in ber rücftcr Coop-heben enbe25o^gI)eren Ounfen ballen/ eilbebe aifgoben tn befuften enbe boffen foeelien fouben . t®c mjgiftraetenbc 25o?gf)erijeblebenperplerftaenbe/ noclj tan* m goebe o?b2e enbe in öare Vbapcuen / Her^ maenben maleanberen tot renbjacfjt /enbe toe tefim battcr göecn bloebt-fto?tingOcen gljcftiMcbc/ noel) Öupfen Onder Coningh Philips II. endè het Gouvernement van Madame deParma. , JUtpfen open glje bjofcen en toerben/ baer in fp alle toel een^toacren /neerffigfrer 3gnDe (naeljetfeggljenber &parn)aeröen ) om Ijacr lijf enbe goetboojteftaen/ öanbe ^oonifc(jeJ^qjücörptöftC(©otif-öKnfl/ baer fti Ijanbc! enbe gclijch mtrjbr^ be 25o2gher0 te örpha gÖcbarnlKbben/ algGedeonbeltStltaer Baals nftrfic^ baohen/cnbe be Ijagljen afg&cftoutteti öabbc/ fp fp|a* hen / Baal nchtc voor hém ielvén, dat fijnen Altaer ghe- brokenis^ub.c.ö: £00 Ijaeff al£ fmoigehg be #bo2teh ber jftabt ba* gingenen een grbbt brei ban bcfe 25eelbt-flo2mer£ S^ffi80! W^?1* ^rnaert£/ecn Wjoön <£loo|ïer/ anbcrfcalf möle ban be £tabt gelegen/enbe nlfoo bootfjtf op alle be 3£>o2pctt rontom ijer/ alles af* b?ehenbe/ met ongljcloobelijchc fïoutöept/ fotifcer bat penianbt göefocljtljceft Ijaér fulc x te berbieben ofte berfjmfectcn / met tooo2ben ofte toereken : Sae eeni* Jittagfffraten Sebben toar ïjt Deficit/ op bat atibè* re öacr niet fonben pogïjen met gfjetoeer of gftctoalt möit toerch tüberlmibcrcn . £oobat9et fcijeenen bleeefc/ batriubentijbt gljecomentoatf/intoelcften «3obt be l^eere befïem* öabtie be 23eeïben/ biefo ftoo* Ö()c gfjeacïjtct enbe gfjeeert toaren gljetoeefï/te (lellen tot eenfpot ban alle be 3©ecrelt* (Certotjlc bat bit rscnttocrpen/ aibe baer ontrent gljebeurbe/ #öcr< göelDcfeeaftoerpnigïjeber 55eelbenoocft eiberg gfie* pjiet/^ertogenbo^/^efca/ bergen op ^oom öcc. ijebben al ban gljeltjcke befïructiemoeten Inbeh- m* men re liter oocfcfnicr mepnbe te boen / foo hebben öefceerenbanbe a^etfehere perfoonenbebolenalle ^ee ben &c. af te bben i btoclch gbefeljict 5ijnbe / foo t£ fulcH^ ben gljebeputeerben ber 2Seelbe-fio2mertf gljetbbnt/of fpber mebe te tobben toaretugn ©laem beren 1$ bit toerch foo bapptrlöch acngöebangben enbeboiboert/ al£ergljen£ anber? / ooehin J&alf~ lanbt/ iMlanbt/ Eeelanbt/Btrertjt/ ifrieflanbt/ ^oetungöen/ <©ber-pffel/ <6elber-lanbt / enbe ^ut* 5^elften toaerenfpmetben dfeagtftraet/ (Die be 25èelben (jabbe laten afnemen met 02b?e) niet "wöjti/ maerfjebbent nocïjnaerbertoilien boen/ mtptbbm alle be <£utarcn afgljetoojpm enbe gfte* fiecötet/ niet tegenfïacnbc be groote toarfjt ber 2£>ur* göeren/bic ih Jfjaer toapen ftoubrn om fulcr te toerbin* oerenj 3&è23eelbHïo2mcr£ fcerlieten enbeberflou? tender bber al feer op bie ban befceïigie/ bic nocl> tentffjaermeer bertoonberben oberbefebaebt/ atö toefenbecen toonbertoerc<föob£/ban batfpftetp2efen ofte toeflonben : 3aebe aetefb2meerDe*©2ebican* ten öebben bit ono2bcntelijr he 23eelbe-fïo2men in öa^ rep2ebicatienbeftraftenbeontraben. J 1566. Faaum eft a Domino, & cft mirabile in oculis noftris mntmtot oysTERWEEL, nenbmDtctiDm bae!) Martij, Anno 15^7. A%$bc tijbingc ban rjet 25eelbe-fïo2men / al£ poch ban Ijetp^ebilmi ber «©Ocrcfojmecvbe bmncnenbe bupten Intiuerpen /oock bin* nen enbe bupten bele anbere ^teben befer l^ebcr-lanben/ enbebatmet ooglj lupc&inghe/ tae öoefi met todatmgöeberiiKagiff raten r bieöet bocD met heerennoeft toeeren en eonben/ te 53»2ufTeIaenbe 1566. ïtcgente/ enbe be fiaeöen quam / foo Ijeeft bit een — grooteberfclj2icfciugf)e gbccaufeert / alfoo bat be &te gentetooube puffel bcrlaten/ enbe met Ijaer ©of- gljefm nac ^crgljen in ^enegouVuetrrehrn/ tyeefen* De pertjchel boo2 jjaeren perfoon; ^p ber foc öt ban be «Oouber? NcderlandtfchcghcfchicdcniflCa cndcfiguerlijcke Af bccldinghc* 16. 6 <®ouberneurg ber $?obintien enbe fóibberen ban ber _J (Djbje/ljaer te toillcn gelepben: |Baer be ü?eeren ïjeb* ben baer fulcbegteboen in aller manieren ontraben/ grooteenbe geïuieljtige rebenen bp4)?engenbe/boo? be ttelche fp epnbelijcfc te Mijben i^betoeecljt gjetooj* Den • ^)cn xxiii. Auguili Anno ^öö.öeeftbetöegen* te (fienbe be groote beroerten boojgantfe&^eber- ïanöt/ enbe b?eefenbe een gbenerale reboltecnbebe* berfber Hanben) metabbij£ banbe <tëouberneur£ ber $?obincien/ ber bibberen bah ber <tëjb?e/ aï£ ooc ber ftaeben ban Staten / eube ban ben decreten Baebt/gljerefolbeert/aengaenbe bepjebicatten oogft- lupcbingbc te boen/ enbe bie te geboogen in bie plaet* fen/ baer ft) beo? bicnbael) gijeïoeeft ïjabben* &p geeft ben i^eeren/ bie bpfiarcenbebcle met be <£bele be£ 3lanbt£banbelben / baer ban fcöziftebjebeaicte gDegfieben ♦ ^pljeeftoorbgefeptenbebpgljcfcöiifte berdaert / bat be Conincb baer gf)efcö?eben Ijabbe/ te b?cben te 5ijn / bat bS»Q«ifitiefoube op&ouben ♦ i€ot fyeeber berfeberinge enbe gern)iie&ept ber «tëeeonfe* bercerbc <£belen/ljeeft be ïtegente op ben xxv* Augufti bpgl)efcb?ebene enbeberfegfjelbe SCeteboen toeten/ batbolgfjenbefjet eonfentement enbetoille ban fijne liiöajcjlept/fp öebbe belooft/enbe belobe mibtg befen; bat ter c aufe ber booifepber ïSeguefle enbe ©erbont/ enbe'tgbene batter tot nn toe nagljeboïcï)ti£ / Jaer- ïicben niet en falgbetoeten ofte geimputeert toojben bpfmie $£a Ktfept/ noebbanfjaer. Sfienb'anberftj* bc IjVbbcn De €bèle belooft/ bat fp baer jimben blagen aW gocbe enbe getroirtue ©aflaten enbe «Dnberbanen banfmte HÖaje(ïn,t/&c. ^itberbwö albu£ gbe* roaecht 3tjnbc / beeft be ftegente bat alomme met be? floten 25:icben gbefonbm/ aen be <£5oubernein#ber 5p?obincien/ enbe IDeMjOuber^ ber £>teben. &icr üptbc!cl;bcgvooteb?eucöt/ (liïte/ cnbegberuflbept onber bet boicb/ maer ten buerbenietlangbe . 3©ant liet quam onber ben göemepue Ifêan/bat be ïïegente bpöarefamiltareoftebertroubeb|ienben$önbe/f^ x i 66 • be :batfp fjetalfoniet enberflonbtgelöefebe€belen «JL— * mepnben / maer bat fp tegljen jjaren bane& Set pjebi* benbabbeg&eeonfenteert/ b'toeleftfpbïel ftaejtber* Jinberen foube ♦ Ontrent ©trecöt öielt ficjj Hertogf) <£rïcbban^nniftuijcb (eenoubt 3&ienaer ban ben Conineb) enbe nam al bafl erijeöf-boïeb aen / tot fijtt tpgöenberfeberingöe enbe bebJaringfte/foo bp fepbe/ maa* bit begon ober al ac&terbencberi te mahem <©e fcegente Ijeeft ooeft/onber beebfelban be25eelbt-ffo|* merg te cafïijben / alomme begonnen boicb aen te ne* men. 3(üenrben£ beeft be ftegente begonnen bep^e* bicatien ïjiet enbe baer te berfloojen/ oojfabe nemend be/om batfejupflop bie plaetfenieten gTjefe&ieben baerfe te booten gljefcljicbt ïuacren : ^pljeeftoocft binnen 3CeIfl eenen <0obfaligf)en ^ebteant boen Ijan* Een/om ben anberen eenen fcfaith aen te jagen : eft ooeft gefp^oben / bat fp tg&ene fp geeonfenteert bbe/bat felbe bia^ upt bjeefe gefcfiiebt ♦ <©oc toilba anbere glofen en interpietatien op be SSjieben ban berfeberinge maben/ fegg&enbe ; fiigoetoelbe p?ebt« eatien toaren toegöeïaten / foo en bia£ öet Jaer mep^ ning^e niet toe te laten öet ^oopen/ «gac&tmael/ (CrouVuen / 25egraben / Confifïojien öouben / te. ^e 25onbtg8enoote/€beIen enbe^)teben/nu opent* ïijcbbernemenbe öetboo?nemenbe^ Coniner/ enbe berjöïegente / foo fjebben eenigöe/ tot öaerber berfe* fceringfte erijcöf-boleb aengljenomen/ afé be Heere toanBrederode ontrent 3E)iaixen/be J^eereban Toulou- fe bp fCnttnerpen/ eenigljc ooeft in ©laenberen. 3lnbe,ïBaerte Aano 1567. öebben eenigöe Abelen 1 $ 6 7. met ben $eere ban fCouloufe (eenpbericlj göeleert — \ — ~ ^bel-man/ban feer goeben berftanbe) een entrep^in^ feop ©bflïngöen enbeftet €pïanbtban ï^deberert gljeftabt / booj beljtilp ban Pieter Haeck 25aüiou ban lIQibbelbo^gb; ^Sp $ijn met eenicl) boïeb ban %nftaex* pen berïuaert£ gebaren / maer miitf£ ba t i)et marct- Fol.18. Ncderlandtfche ghefchiedeniflè, i <66. fcfttpban3CnttocrpcDaerboo?Baerarnbecrlie/toict^ _J [ Den Die ban ©liffingen geïuaerfeljout/enbe alfo i? ben aenflaclj belet, ©an Daer tuederom romende, logïc rDe ÖPfijn crijcljf-bolc bpSCnttoerpen tot€Uifïerbjeele/al* ïnaer dagelijcr meer en meer Doler tot fjem quam/atë oocfc ttoee feljepen niet Soldaten upt fMaenderen/ D'bjeleh Den ifcere ban (Couloufe / endefijn bolch feer courageerDe ♦ &p biaren Dan mepningbe/ om {jaren aenfjanefc binnen lutbutpen toteenen ruggöeenDe fleunfel te dienen / een quarticr ban een mijle ban tier £>tabt/ op ben Dijcft bp De ïiibiere/ Ijaer te begraDen/ Dftuelcfcfp lieljteiijc&üaöben eonnenboen/ toaerDer tneertijdt£/miDDel/ enDeojDjegïjetoeeft* €enigöe mepuen DatDeï^eereban (Couloufeöope IjaDDemet fijn bolefc te connen binnen De &taDt eomen / met l>ul* peDan Die goet-gunDerg Die öp Daer binnen fjaDde/ t nDe Den $?inee Dan <D?anien enbe anDere ^eeren met Dat Doo?Deelte Docnrefolberen/Darebefebermin* frheaen te nemen* ^elBagifïraetban SCntbierpen eer beroert 3önbe / Dont goet De £cbutterne ofte <£5hilDen met De ^olDaten Die in jjare £taDt waren/ upttefeöiehen/ om Dat bolcrftenteflaen : IBaerbe tójiueeban <©janien/enbe<62abeban ï£ooc[Hiraten ontrieden get ïjaer/feggcnDe:|Ben fonDe fojge Djagen booj'tgljene Dat bupten i£/ enDe men fouDe toel in pe* xijcfcel ftaen te Derliefen Dat binnen De^taDt i^Anant Ijet biel te DermoeDen bia£/ Dat Dit Dolcfc fo fïout niet 3Ön en fonDe Daer te eomen liggften / ten toaer fp Jaer berüeten op bare baienDen in De £tabt« Ifêaer De ïle* gente bia£ Jaer te eloeeft enDe te rag: £>p o^Donneer ? De Philips van Lanoy $eereban Beauvoir/ met Dier Bónbert Soldaten ban fiaerguarde/ npt Wufielte ende figucrlijckc Af bceldinghe, trechen in aller Jjaefïe/ metDen Capitepn LaMotte, t 5^5, gtem tbiee DaenDelen Dan deu<*3?abe Dan <£gmontg . bolch / Die te Slrele in IMaenberen lagljen / ooch l|ang De <0jebe S^offaert Dan 25?abant / met büf bondert Jpeerden / om Defen (joop te DerraffcD^ ÖP CRN* ter blierdt / Die gbeen acljterdenchen en badden } om Datter gbeen crijcljf-bolch Daer ontrent en toa£. <&er Regenten Dole beeft fiel) Dén dertbieuden Martij fmo?* gljen^bp malcanDeren gljebondeu/ enDeljebbenDe* fen armen jjoop €>euf heng Die bier en Daer Der jtropt lagljen/onberfieng bcfpjongljen/ gljtflagben/enD* geljeelDerflropt ♦ $elefp?ongcn in de ilibiere/maet biierden in bet biater doodt gljefcljoten ♦ <©aer5Ö« doodt gbebleDen biel Dijftljienljontiert <0eufe-folDa*ï ten / biepnicb ontquamender / DegljeDangöene tuier* Dm göeljdngljen / ofte gljebanjuebufecrt ♦ ï§ier bleef 00c De éeere Dan (Couloufe felfg / ineen bupgofte fcöuere Derb?anDt/ foomen mepnt . <®otk i^ öier om- g^eeomen $öoetfelaer upt i^ollanDt/enDe meer anDe* re €Delen. ^efe Dicto?ie öeeft De 0cgente en föoomf- Catjolijcfte grooten moet göegljeDen» (€er eontraric 3nnöi«öoo?/ Doo^Datmael/ alle DeaeuflagljenDct ©econfeDereerDe <JrDelen gljeljeel gljebjohen : 3&eg temeer/ oDermiDtjEfDer Regenten boiefc bp een Dan De gljeDangöene göeDonDen öaDDe / De aenteeefteniu* gfte Dan eenige aenflagljcn Die op öattDen blaren: Dat Dien meeflen Deel/ enDe De boojnaemfïe ban De Religie r efolDeerDen / Den tijbt enDe <ö5oDe0 Doo?ficö* ticb ooaDeel plaetfe te geDen/ Die Ijet nimmenneer aen miDDelen en ontbzceeht / gelijch Dit eotf£ ïjier na oöc^ noec&faem gljeblèhen geeft* Vbi ccflat aiuilium humanum, inerpit divinum. beroerte Onder Coningh Philips 1 1. cndc het Gouvernement van Madame de Parma, Fo Beroete tOt 3JnttiJecpen Op De Mecrc-brugghe, bCU xiv.enDe xv ♦Martij, Anno 1567* Hgbe tijbingöe binnen Inttuerpen gïjeco* nmi Vua^ / bat iytt crijel)f-bolc& ban be fte* gente nae <*Dufïertoeel mareeerbe/ om ben •Igeerebanföpuloufeteflaen: £>ooificrbiris nenbejètabt eengroote beroerte opg&eftaen/ alljet bolrft $ in ïuapeueu oecomen / met een groot mifber * troutuen b'een op banber : «Be €>erefo#neerbe \o\U ben ben ï£ecre ban (Couloufe gaen ftdpcn/ b'taelcfc ftaer banbere toouben berljiuberen . «$e jjBagijïraet tojeefenbe bat l)att 2$urger£ uptballê fouben met eep furije enbe onbebacStfaemljept/ljeeftlaten afwerpen/ be «Duftertneelfcïje pookte /a&ooc&beb?ugg«banbe 0oo pootfe/enbebepoojtenlietrnfp gïKflotrnfïaen/ oocït ojbonneerben fpbebjieCompagnien/ toelche fp aengljenomen ftabben tot bebJaringöe bet £>tabt/ langljfï be ramparbe ban bat <©uartier; betaaeljt berfterefcenbe met be <£5l)ilben/enbe anbere 25urgertf/ c nbe al ben nacljt taaren beJracftelenACooj tfen/Bier * pannen/enbcILantcrnen tyanbenbe in alle ftraten bet £tabt. «Be $jmce ban karnen/ be <0jabe ban $oocl)-ftraten / enbe be 23urgljemee|ï:er ,§tralen/bie bp be ^emepntclief-göetalbJasVöebbenbe 23urglje* rtje benupr-bal gantfcljelijck ontrabcn/öatr acirtnij* fenbe/ batljet baer onmogöeltjcfc foube toefen/ het bolcft bat te <0ufterïueel laclj / te ontfetten/ maer bat fp boo? fefter gljeflagfjeu fouben toefen / foo l)ae(t al£ fp bimtenbe poojtecomen fouben/al£ niet man£ gljc* noecöïuefcnbe/ omtecunnen flacnbe blijben alleen boo^beföupterije ban ben «B3o(Taertban25?abant, «De boo?-bêrljaelbe i|eeren baben be23urgl)er£ fcfiier met gljebogjiene Ijanben/ batfp boel) moe ^tabt ïuoubcn blijben : IBaerbitbolcli berljittkljt ^ijnbe/ enbe fialf rafenbe/en fteeft gfteen gfteboo? gljegijeben/ fp Ijcbben be ftoo-poojte in |ïuf fteu gjKfïag&en / enbe bjepcöben ben ©?inee enbe <6?abebitenbatteboen/ i inbienfp Jjaemiet en lieten upttreehen/ jaeeenigïje onberlaten/frfjolben bie^eeren boo?berraber£/enbe batnocb meerit/ eenen Jahrji-berepber öeeft ben $$iuce fijn roer op be bojfl gfjefet/ enbe gljebjepcï)t te booifcjjieten: £oo bat be ï>eerrn in befen oploop beg bokje/ in groot perijcfceï&areglebengfïonbeir, boel) ftj Ijebben al bit fcfjelben en b?epgl)en ongljemere&t la* teflboo^bp gaen / enbe öebben Ijet bolefc foo lange op* gljcljoubeit/ tot bat befen öeeten allarmtaat begon teftiüen: enbeepnbelijeh öebbenfpberbJillicljt/ bat ftaerbcr bijf öonbert fouben mogïjenuptballen/ met pjoteftatte / bat fp öier toe berfïonben al£ gljebtoon* gi)tn toefenbe : «Befe lieben [jooienbe / bat men Ijaer niet fterekcr en tooube laten upt be ,§>tabt gaen / foo en toouben fp niet upt treehen/ maer bleben eben toel benfteelen boo?-mibbacö ingfjetoeer entoapen/ ins nemenbetot liaerboojbeelbe |19ecre-b?ttgglje : Sp befetten ooch be pookten ber ^»tabt/ enbe Ijaelben Ijet gljefcljut uptDet 25ufljup^of^rceuael/ gljenoemt €eclH)of/öm alfoo Ijacr felben te berfefeereu/ tegeng alle be gljene bie Ijaer fouben ïuillen befeljabigbeiu<Z?£ ^jineeban €>?anien/b^efenbebatljierupteenfcl)?if* nelijeli bïcebt-babt rijfui enbe ontjïarn foubr/cn Ijeeft niet opgfteöouben / tot bat öp boo? beel bibben/ b^ep* gljen / bermanen / epnbelijch be faeche bacr toeglje* b^acljt Ijeeft / bat een peber boo? bat mael / nae Ijup^ gftegaen i£ / enbe Ijp Ijeeft o?b?e gl)e(lelt/ bat Ijet glje* fcljut Vneberom in 0ct ffiunitie-ljup^ gljefleept ij5\ DBaer be^ anberen baecDsV namelijcft op ben xV*Mar- tij, quamen bie banbe <tonfeffie ofte UÖartiniften/ boo? toeboen ban be Höagtfltraet / in ïoapenen : «Bef ? gljelijcl^ be ^paenfcf)e/ ©o^tugeefelje/' enbe Sta* Itaenfcöe €oop~ïieben/met IjareCaffiertf en l^ueeöt^» C 2 Nederlandrfchcghcfchicdeniflc, endc figucrlijckc Afbeeldinghe, Fol.20* 1^67. ©«tfnötïWjct üatic €oop-iieöcntoarcn bfftöep* L öenftaer iuljuptf tcljouben/ ombacr tc laten gljb fyupenen baerftct bc noobt cnbc gfje Icgcnrljcpt böo2* tic re n foubc . 3£c Catboltjcfcc quamen ooclt in be iua^ penmetfjacreiDapea/ enbe namen ben «Oebcrinnc/ enbe ïjctpicpn ban ^löfeftttfj ^cConfcflïonificn ofte iBartinifïen / ljclibcn bacr gljcboecbt Du bc #a* pifïen / boo: bien men ()aer iuijö inacchte /bat fp biel fouöen te bulbcn $ijn/gehjcn beïtepfet Carolus vftact int fópene gOdcbcn/ enbc oeff cuiuge ban fjare Religie gegunt Ijabbc / fp en foubc n boel) bare goebc fahe niet quaet maHcn/b'toclcb gefdjicben foubc/inbicn fp ftaer bp be aïbtuilïen Uoec()ben ♦ <E>e b:ie aenglienotnene Compagnien folbaten / bielbcnbc Höarcikenbebct ^tabt^fjupa1 mne/b2cpgrjeube aile# te bernielcn : <De «Berefojmeerbeöiclben be ïlKeere brugge ni:^De ©a* pifïen Vuilben fdmpten nol buf-crupt onöcr be 23?ug* ge b^ngen/enbe alfa be IMugge met be<6crefo2niccr* be in be lucljt boen fpnngeu^tergclijche b^engemcu* ten gefdjteöcn ooch ban baubcr fnbe / na bat ncbcï£ too?nidj gemoebtbcm riebt €en ban be Burgcmce* fïerg bet ^tabt/ Ijecft boen publiceren / bat befen op- roer niet en toa£ göercfcn/ ban ïnegen ecnicö ber fdjil in be üteligic ; maei* batter eenigbe 25oeben onber be <6!)erefo?mrerbe/ 0002 befen oploop niet anberécn fodjten/öanöatfp mochten göcraedtcn acn l)et piiie; ren ban be goeberen ber Catbolijdtcn / % m berancn oftcj,löartini|ïen/ enbe ber b?ecinber Natiën : HHcr boo? 5i)n mebevom op een nicn be berten tegcn£ mal* canberen met beel grooten tao?en ontkenen gljctoo^ ben/afé opt te boo?en/ fo bat rjet gefebapen biaov bat fp met be toapenen acn maïcanberen fouben gecomen bacr imtcen groote enbc iammcdijcHe bloebt- fto2tmgefaubegerefcn^jn/eiitcbanfoubcnbe(Dber^ tomner£ ber bcrfïagcne Ounfen gbepïuuöcrt fjebben : 3*aer # ecnen grooten fdföc boo? be gantfcljc ^tabt Dacr dc liefde cleyn is, daer is het begrijp groot gelueeft/ fouten ca ftmbcren buplbenen fc&cp* pen/eicii b?ce|enöe beo? ftjn/enöc ftucr iebcu en goch <E>e fake in befen cilcnöigbcn fïant ftaenöe / foo 3»n fp nocljtaii0cpnbclijch/boo2 begrootebïijfljept/ enbc tcloedi belegt be£ J^iucen ban €>?nmhi / bc£ <&ta* benban C?ootfj-fïratc/bc£ J!ï8agifïraet£/bau bc <töc* beputeerbe ber <G5crcfo?mcerbe/ enbe anbere berftan* bigrjeberrc-ficnbc^urgljercn/ oocftboo: bïenelclic partijc b eenc b anbere ontfaclj/ tot een berbiaclj glje* comen/ befluptenbc gelrjcneröanbt böftbien Hirticu* leii/flrcchcnbe tot ru|ïcber ^tabt/ berfehcringhe ber 25urgeren/3Intuoonberen/ enbe Coop licDen/ai£ 00c befer enbe gener fieligionf-bertoanten ; €nbe alfo iö een pegel j)ck tot fijn öantetingbe nae (jun^ gfjegacn/ elcn een fjet öamaLö enbe luapchen apeggljenbe. ^>eö mibercn baecl)^/ 3ijnbc ^onbacl)/ fo bebuen befe ber^ fcljepbene partijen / <ö5ob ben ï^èere gebancht / clcn 111 Öarc Verenen cn$>z&icmm/ batfjpljaerïjabbcbc^ bjaert/enbe te rugge gtjeOouben/ bat fp maïcanberen met bermoo?t/ cnbc ban Ijet leben fecr janunerlnc be^ rooft en [jabben/ben eenen burger ben anbereiv ben ecnen JDae-bupj ben anberen/|a be Baber benzone/ ben eenen25?oeber enbc25loct-berVuantben anberen. 3£cn xvi 1 . ber fcïfber maent /ftceft bc 4iBagifïraet bc boo?nacruftc Coop-licben ber^tabt/ai^ ooch bc J5a* tien bcbancht boo? Ijaer goet bcboir 5 ODoch beeft be J^agiftraet (tracr <6cbcputeerbe gfjefonben aenbe itegente/om ïjaet temfo^mceren ban alle*^ batter ge* paneert taa£ : i^aer biöbcnbe ten goebcn tc berfïacn Ijet berb^aclj/b^eleb tuffcöen öacr cnbc bc l^urgev^ \na$ ' opgljcricljt/feggljenbe :batfp bit noobtbjenbc^ i|f li Oabbcn moeten boen / tot bebónbenifle ban bare c^tabt enbe gnVooonbertf ber felfbcr / fo <£cftclnche/ ató TtoercltliKhe. tf^acr Ijocfp fjet gfje»pbef /of boe fp bet gbebcert oftgljelncubt ïjcbbm / fp en Ijebbcn oc flegcntc gljcen contcntementconnengöcbeiu S5cregD^ Fol. zi> Ncdcrlandtfchc ghcfchicdeniflc, endc figuerli jckc Af becldinghe, m\t<5&ttin$t/ enDem-nemmgljc m ê>tatit v a l e n ci i n, inï|enegoubJegbelegf)en/ Anno 1566* enbe 1 567* € fttqmtt eenige Regimenten crï)fcb*bolcft |aengbenomcnbebbenbe/beeftgbebaebtbat fp nu be pjebjcatien ber <tëerefojmeerbe tocl foubecunnen berbieben/ enbe boen opbou* oen/ enbe bat niemanbt bare bebelen enbe gbeboben na te comen enbe tc gbeljoojfamen / en foubc burben inepgöeren. &p &eeffc gefc&eben aen bie &tabt ban ©alenojn tn ©enegoutoe/ batfp garnifoen fouben tnnemen/te toefen bgf Baenbden boet-bnecljtcn/enbe bier «Tompagnien ©eerben / onber bet gbebiebt ban oen ©eere ban Norcarmes / bic &tabt-bouber ïuag in be plaetfe ban ben jjBarquitf ban 25ergben/ «Bouber* neur ban ©enegoubie/bie m£paenien ban bejegen* te gefonben taag. oojfacche biaerom be föegentc befe &tabj: met garnifoen bzfcttm tooube/ meer enbe eetbaninanbere &teben/ bia^/ombatbcfe&tabt boben anbere feere tot be Religie gbenepebt ïoa£ / aU foo bat albaer eenigtje / biemen om be beïöbcniflc bet <©erefojmeerbe ifleiigiemepnbeteberb?anbcn/ met gtjetodt upt bet bier berloft toar en / biemen noembe les mal brudez . <©ocb befe £tabt foo na ttjanefte* ttjeft gijelegjen / batmen bjeefbe / bat eeniglje jgtan* copfen ban be ftlfbt fieiigie/ öaermoeöten bier in bjingljen/ ab?3ftnbeeen £tabtboo2 baertoeigbelc* gben/ op be Jbcödbe / fcer fc&oou/ groot / enbe ftereb ban mupjen / enbe bjeebe beften / bol boïtf enbe nee* tingbe. <®itgarmfocn in te nemen/ Ijcbbcn bie ban ©aïencön g&ctocpgbert/ allegeerenbe beel rebcnen enbe p2ibiïegten/ biebaer bier ban bcbjtjben/ oodt pwenterenbe ftjnejfèajefïept te geben een goebefom* me penningben / inbien men Ijaer fonber garnifoen tooube blijben laten. IBaer op baer ben xx. oaober i566.te <&ucfnop ban Norcarmes aengöeboben biert/ bot fpfouben tmpten be &tabt pjebinen / foo enfou* bemenbaermetgbeenen garnifoen befmaren: ©et 1 5 6 6 toelcfcebe&tabt/ metabbijtfber ©^ebicantenenbe - , , ber Cmtfiftoiie/aennam • Norcarmes beloofbe/batbp te ©aïencijn comen foube / om bit te ratificeren / enbe om beplaetfetotbe pjebicatie ber<lr5ercfo?meerbcte ojbonneren* Ifêacralfoo Ijetöemflracr bcroubJcn/ ofbanbefiegente berbobentuag/ footébpbergbe* feïfebapt met beel boïcr/ ben 20. oaober ineen ban be&tabt-poo?ten gbecomen /bjagbenbenae be £)ec* ren/ enbe bie^an be Confifïojie : €nbc alfoo bie niet flracr bp ber b&nöt en blaren / nam Ijp oojfaech baet upt / fïraer te bertreehen / met een toó?nicb gljemoct Oaer bjepgöenbe. ^ier op fant be Hegente ftracr an* bere baieben aen be Mtfot 1 ben xx 1 . November, Jaer göebiebenbe erflcbf-boleft in te nemen / met beel bc* jajulbingöenenbeb^epgingben* ^>ieban Balencijn niet bJtllenbe bit rrijcljf-bole innemen/5ijn ben xx 1 1 1 1 ♦ December 1566. Rebellen ban ben Conineb berelaert enbe uptgöeroepen : €nbe bel^eere ban Norcaimes, beeft (Iraer een Hegberbaer boo?gbeb?acljt/ noclj^ tau^foo naubJeniet belegbert noclj befloten / of be 25urgljer^en$i)"elcfee repfeuptgljebalien/ (jetcoo^ ren alomme inbalenbe/enbe afb^anbenbe rontom Ijet bie bupfen en gbcljucljten bie Ijaer bmbcrlijch blaren: ^P beben baren bpanbt bagbeltjer groote afbjeurbe/ onaengljefien batfp gbeen crijcljf-bolrft en babben/ boopenbebatfpeen ttjbMancbbare ^tabtbouben? be/ontfetcrijgbenfouben: gbeïbebtod ecnïgbebcr Abelen en 23onbt-gbenooten te boene genepdjt toa* ren / maerbetontb?acfebaer aen geit / bolcb/eno^ b?e ♦ 5©ieban 3©e(l-©laenberen bergaberben een i bed crijcbf-bolc b / om be belegerbe te bulpe te comen / ! baerbteban*Doo>nijcb oocöaremacbtbpboecbben: ! Höaet aifo bit mee(l al onerbaren boleb biajS / fonber 1 dortfie Fol.24. 1566 Nederlandtfchc gh'cfchiedeniflc, cndefïguerlijcke Af beeldinghc, 1/67. tloeefce érDaerene Roofden nibc^rapitcpnjef / ooch op ' bentel) aïleinfolentien/ metbjehen bcr ftertben/ enbequelltngljeber ipapenbeb?i)benbe/ ïuepnitljof gljcen crjjcbf-o^bze tjonbenbein ijetmarcljeren/ foo bebben fp Uittel of niet nptgbericljt / 5911 tomben hnext Dan ftaflegem/ <0oubcrncur Dan tëgflïl/ <©ou* ïuap / enbe ^ctjierg / aen b'een fpbe / enbe Dan Nor- carmes ncii b'anberefpbe / bcfpjongljen / Derfïagben/ enbeDerftvopti baerblebenber etteltjeUe öonberben öoebt tuflcljen JDaterloo enbe 3tanop . €apitepn lan Soieauquamnoctj baerban/ maerfeer-Derïuonbet/ fciebcfïloopenconben/ttiarenberbrfïaen. SDebluröt ïua£ mccfl na <Doo?ntjck / baer ec niglje Ijaer falbeer* ben ♦ |Bacrfïracröacr aen/ D?ocljtNorcarmes negen <T ompanien crijebf-bolch in <Doo?nije&/ boo? Ijet €a* fieel/ tuaer bp bie Dan be fteltgie/ upt 3£oo?nijcfc gantfel) bei jaèrljt enbeDerb:eben DJerben/bele toier* öenber gljebangljen/Djelchc meeften-beelg cojtg baer nae ter boobt gijebjacöt Dnerben* <£cnigf)e fcljzijbcn/ battevtc <0>oo2iujcIi oprenen bacljbonüert enbcfe£ rijckeCcop-licöen/ met noclj Deel anbere^Mirgberg/ Dan Ijave gecberen 30» berooft gljcttojben / Dan *ue* gljrn befs beroerten « <£e $ raneopfenljebben bie Dan 3£>alenctjn ontfet aengljeboben / Dan tljien bupfent 3jBannén: iBaer om te betoonen batfpfjaeriiicten focljtcn af te febenren DanjjaerenDJettelijcftenCo* ninek/ onaengïjefienbatijpöaer bu£ljartDia£pcr* fenbe/ fonber bef joojiijrb e rebenen/ maer bat bet Ijaer alleen re been toag / om be bjpbept barcr ronfeientie/ fooljefcbeu fpbc :frai;eopfen bebanefct/ doo? baere gomniliigöe p2efrntatie/alfo noel)tanö bat fp be gl)e* Jieelefafte ftrlbeuin Ijanben ban be gbcconfebcreerbc €Ddni/ Mz bare fubaiterne <JDber4jceim <Den Dijf* tljienben lanuaüj Anno 1567* Ijcbbcn bie Dan Balen* erin een ïSrquclïc gljefonben aen be bibberen Dan bcr C>?ö?e / bibbenbe bat lytt baer iucube gljeliebcn / Dan ijarent ttegen be ftegeutc aen te biencn/ iubien fp l)ct immn^foofjeelnoobieftaeöte/erijcf)f-DofehmöacvÉ 15$* £>tabtte leggljen / bat (jet ban moeite gljefeljieben onber öet beDcl Dan be I&ccrcnbanbcr <&;b;e/ cnbe bat bie Zeereu ben 25urgljeren fcoouben beloben/ bat Öetgarnifoenfjaer gijeenen obcrlaft noeljtrgljeD3elt boen enfoube / in Det (lucfe Dan be Religie ♦ ^efe 0e* guetfeenbe aenbiebingljei£ Danelepnen effectegfje* Djeeff/obermibt£ be geconfeber eerbc ©eeren enbe <£* beien (Ditllenbc allee niet bibbrn en fnppticeeren Der* foeehen) betuapenen nieten \tJoubcnin {janben ne* men/om fjarefafte te berbebigemSClg tnMartio pet ge* fcöut Doo? be ^>tabt gbeplanttua^/foo i£ be ü?ertog& Dan t5erfej)ot/ enbe be <tf52abe Dan <£gmonbt gljefon* ben / l)aet aen te bienen/ inbien fp öacr Djouben ober* geDen in be öanben Dan be ftcgentc/fo fouben be^?e* bieanten enbe anbere/D?p gljelepbe Ijebben om te Der* treehen / enbebergiffeniffeDan allebattcrgepafleert enbe mif baen toag. <&t belegerbe mepnenbe batmen nocöommibbelen Dan ontfet boenbcD>a£/ foo Reb- ben fp befe p?efentatieafgljeflagben/D3aer op be feee* re Dan Norcarmes be (Stabtmet xxu4 (ïuefeenglje* fcbut^bebebefcljieten/ b?eflrÖemaftenbe tuflcljenbe pookte Dan25ergl)en/ enbebepoone Carbon. "<®t belegerbe tijbingen enbe abDpfen geeregen Ijrbbenbe/ Dan 'tgenet^uflterDieel enbe t'Hintïuerpcgepaffeeït ïuai&V enbe fp ïoel Derftonbcn bat l)et Derbont ber beien bagbclijer meer enbe meer Derlicp/ foofagöen fp Voel/tot baerber grootcr beb^oeffeniffe / öattcr gbeen ontfet te Derïuacljten en *ua£/öcrljalben fo l)cbbcn fp (jaer ben m 1 1 i.Mai tï) Anno j 567.opgegeDen in Ijan* ben Dan ben ^eere Dan Norcarmes, op be genabe be^ Coniner* Norcarmes beeft ijaer Dele feboonemonbe^ linglje beloften gljebaen/ bie lyn niet gbrïjondc n beeft. ffleuit foo öaeft w ÖP i» öe ^'tabt quam /fa Ijeefr l)P bf pookten befet/ enbcettelijcbe bagben aen een toe gbefioiiben / enbe be p^ineipaelfle enbe rijehfïe ïkt ^tabt Deeft &p gebanefielijc genomen j onber anbere bcr is 67, Onder Coningh Philips II. cnde het Gouvernement van Madame de Parma 15 67. btt «gtabt (Ötoerfïm Michiel Hcrlin / ben ©abcr enbe Aomv bit öp cojtg baer nat bebe ontDatfr n/ niet te le anbere* 5E>etince J&ebicanten/ jjtëetfïci: Guidode BrlV 5ll?e P5^grinde^ Grange, feepbC treffelijke/ Öobfaiiööc/oöcïeerbeiïBanncn/öcbcöPÖanoöm/a^ oochnieeraiiöere^ome/gobfaïiöljcperroonen/niecr ban ttucc fjonbert insljcfetene ber ^tabt ©alenctjn/ Öarc öoebcren confifquerenbe ♦ liftmn ben bepbr n Herlins bc fentf ut k b# boot£boojla$/ toaerfcanficl T üarer gocdcren,tcn behoeve des gheenen diefe met rech- aufle . ^arc nieuwe Dan oout / füber / bacmöcn / t& ^^^^^^^^ Itucr uiccft. tot fijnen brlfocf. Fol.25» 5 67. Rapiatis quando poteftis. V®t'tot§tm$wtm\im $>m\im mammam/ takt intOtöttoauMadamcdePa^a, Anno X6- ?inA~| P ÖE - € fa&en attnijf tegöen toinöt tegtjen fïroom lloopcnbe/ tmtöie ban be Religie/ enbebc Kegente bagfjcltjcrfjaet bcr|tcrrricnbcijan toeft tn befe ïanbenfoubccomen / om boolftjne te< gIjcntooo#tcf)ept enbe autljoiitept be opgïjcrcfene wü-hü sc ftHwfNSiin ooch bcgrootelfcerenfeer torfïtoben ban g&eboelcn gcinojbrn / nirt taetenbe ~ . C <r,5?mt f!?»fW temmen foubc/ gc „eb eci sfjemcpnben : Subere/ bjeDact niet en tooube rila op ftoeacmcboo?cHcgocbcrtierrnn,epmc* om teer eben tebeöonben.^e €>jabe ban «Jgmont/ ft^If^I,rot^a°Pö^«anb.cMSoebirT?c fiept 7 bacr bp ooeft toelfeggfjcnbe : bat be gljene / bic be^omncr toomb?cefbe.i/ biemoeïjtente ülanbe bel Jjebbcnbe/ omniet nllcftjncMibtren/ ineen au, tel.anbt/naefnnenftacttelebcn. ^e©miec»mi , &Cë,/,ÖaüöC S^J"" ^beban\Vonb" 1 MïWs l6f üsf teSKkrlen / bic Ijem / ntbe allen «ttC nI(eon;rairn ' tmm b" &°te tomen pan* gljeiibe > jDaerte toa.ef ai tc bergeefë/hn fenbe - bat ÖP fchevtpch Ijooptc/ foon.cn conbebe^bS tim boen opöouboi/ be 25cclbe-|ïo?niero enbè^ec arifm fïi affen / bat bc Comurh Ijcni foube laten mWctraen/ lotibcr boojber (ïvaffcoberbe ïanbnt tc tewte ©aeropbe anttuoojbe: batfSope pi» bc fcjnoBefonbe toffwooct bc melclie bcjmaen* laeiben m het ï anbt cohkh lonöen . <Ditlaet(ie ghes IpJcclibc^ ^nncenban tóanten/ bcjs ajabenbait egmont / cnöc nnberc grootc l?erren / gljebeurbc on öeneer|tcnbiinïtpjil/ijé7. m mtaam» g(icUio?bcn iua^ /batbefebcpöe t?ecrcn / bic bc tre ffelpêlKle cnbc boomacinftc maren onber bc gljcconfeücrccrbe / ban bcrfcljepben gbcboe* len cnbc boomcincn maren/ |bo bcrbepiben oochbe gljeconfebcrerrbc «ücle/ olfoo bat ïiauBebet cene D berben» 5 ö7- Jol. 26. Nedeclandtfchc ghefchiedenifie, i < 6 7 berbenbeel bcftenbicl) bp öet berbonbt göcbleben en •* / ' |Baer bie be <6ljcrcfojmcerbe Uicïigic toegljc* öaen tuacren/ focljtcn alle mibbclcn/ om bet oer* bonbt fïaenbe te ïjoubcn / enbe cm eenigïje banbe grootfïe l&mm teöoeit refoïbercn met öacraente tjoubcn/ ombe Hanbenin bacretypöcpt te bcttia* ren / enbe alle tyecmbe baêt upt te ïoccren / nieefl öoogOcbcbbenbe op Dm $?inceban karnen/ foo omföii ïmjfbepbtcnbe erbarcntljepbt; nl£om fijn niaeöt/ toienbcn/ enbcalliancienin<Duptfe!Hanbt* Iftöaet be $?incc met fijn bifcreet berftant / ober- merchenbebe grootfcept enbe macötbcg<£oninc&£/ bimfyv ftenbe/ foo toel upt fijn epgljcutvnurel/ a# bp oprupen f jjne£ ^pacnfd&cn ftacbt£ / bie be Han* öènïjacticl)ïoa3/ foo ombe ftcltgie/ algom Ijacre psibilcgien enbe typljcpt / toclchcljp ïjaer mifgim* bc : <©aer bp ooch oberieggbcnöe / bat ben pber ban ben gljcmepueu IBan/ biebe <0l)crefo?meerbeïte; ïigic toe-gïjcbaen \na£ / booj teer jïc Voel grootwaer nietgljebup?icljenüia£7 om groot funbamentbaer op te maeeken : <®oth fmibz / bat Ijp binnen ben 3Lanbe fclféfoube tegïjen bebben ben boojfclfeeben «3?abe ban €gmont / met öet pjinr ipaeï enbe meefïe oubt arri)c()f-iïolcft/€bclbom/enbegl)ctergl)be <0cc; ftclrjchfjcpt/ fooïjecfc Ijpöcm nictïmllcn be'rncgïjen laten / omml)ct3lanbtteblijben/ maerrcfolbeerbe baer upt te be rtreefcen. 3üxj bc «Toninch bernomen babbe/ bat be J$ri* cc fcan (é?aiuerigantff0riöcfe göefmnet toa£ teber^ tredKu/ Voel taetenbe / bat belc göeconfcberccrbe ©eeren enbe <£Mcn / alö ooch gïjcmcpnc lupben/ be<r^)ctefo:nicerbc Religie toc-gkjcöani/ gcmtool* gncn ofrebcrgljcfelfcbappen fonben / toclcfcebc €&* nmch tenfeine te mcgl)cn m fün (ïrichen enbe net* ten enjgben/ om ijaer fefïrafgn nae fijne altcei^ gliendn\eue refolutie / foo frfeeéf fijne j^ajcfïcpt acu bc ïUgente / bat fp bte %ecren enbe €belcu/ ende figuerlijcke Af beeldinghc, infonbcröeptben $)?incebau<0?auicn/ aïïefabeur/ gunfle/ enbebelccftl)cptfoubcbetooneu/ ïjaertoijg / maccbenbe / bat ben €onincft beu toelbaert eubc be&ouöcmffe fijner ftauben Ijaer toc-fclj?eef : <Dp batfeimmer^ gijeen mifuertrouVoen fcöeppen en fou* ben / baer upt oo^faeche nemenbe/ om upt Ijct llanbt te bertreeUen . aronincfc ftf^eef fcïfë* met fijn epgljcnbanbtaenben 3p?inceban<0#iiucn/ gljeïjreï b?icnbeljjcK / Ijem greoteïijchr bebanehenbe/ boo* fijnen gi)etrou*uen bienfïiubeltanbcu/ gljcbueren* bc befe troublcn / infonber|)ept in be ^tabt ban Sint* taerpen/ beloobenbc ^em bit op öetöooclifietebei^ gljelbm: ^cggljenbeinljet beflupt ban fijnen feief/ (0p bat gijp mp in alle^tuel toe-bertroutoen meueljt/ foo begöeere (t\\ i bat göp utuen 25?oeber €>2aef Utobetoijefe banu boetboo^ eencn tv^xi bit fegglje ich / op bat gijp mijn mmnelijr&bepbt tot u ber^ merehen fult. èijne jBajejïept Ijrcft óoehben $?in* cc (boeljpberlof berfocljtonün <DuptfclMaubttot fijnen ^oebcr enbe Bcrnïanten te repfen ) gljc^ fclj^ebeu / bat Ijp Jet niet geernrn £abbe/ bat^F upt l)ct 3Lanbt fcube repfen / maer bcei meer VucnfcftV te/ bat bp l)icr luoube bltjbcn/ nuijp fijnen bicn^ ftc$ enbebïijfeu racbt^ tot (lilliugöe bcr opaljercfene beroerten foo grooteïtjehr beljoeföe / bc^eerenbe batl)pfijnep?ibatc faedienceu ïuri?iiict)f hen Vuoiïise opfcl)o?ten/ mbcm j)cbcv-Saubtbiij,DCube/ begöe* mepue ruflrteljelprn beboo?bcren : €pn-JcUjcl;.bf- gOecrbe bp / fooiniuier^be fèimci iii^apffclj Imifct repfen mofle/ bat l)p boel) fjpu rcïjfe co:t maften tocu* be> eubebaefï Uicbcrcmhccvcu/ om &ai Ijp Oem ht grootc toieötigfje faeitif u gö'cbjupr hen mocljt • Fiftula dülcc canit ; volucicm dumdc- cipimuccps, <Dr ^miceban^2niilfmiiïenbrrr;?i^Kcu pjjclo^ begijcbenbe/ maev bc ^pnenfi'öe/ eubc M&pwflff* Fol. 28 Nedcrlandtfchc ghcfchicdcniffc, endc figucrli jcke Af beeldinghe fêooffcDe fïrc&enDJel ftcnnenbe/ téuptSfoittoerpen Dertroclicn nae 23:eba/ ben elffïen Apriüs. jjDc t Ijem/ Dooj/ enbe nae öem/ 51)11 Democften ettclrjcftebnp* fent MtnfcDcw/ Dan alle (laten/ bieljet aenfïaen* De ontocber Doo? fagljcn . tëan 23?eba De |D?m? ce (nae bat Dp ojbje gljeflelt ljabbc/ in fijn ljupfe* mlxtfatchen) gl)erepfrnae^uprfcï>lanbt/ totfijn ^oeber ^acf Sfoljan Dan «öaffbu/te «Dtllenbo?glj/ mcDe ncmenbe Dan 25^eba al Diat l)p eonbe* l)p Ijecft op fijn Dertrecliftaeube/ gljefpzofien tot lieden Dan qualitept/0)en boet mp oroot ongljelrjeft/alfmen nip naeööceft/öatiduiieiiXi)ifljeöenöljefoctitöebbe/mij'' neg p?ofrjt£ IjalDen / enbe tot mijn oogïje-merefc niet t onnenbe comen/ öatich te jHaiiöe npttree&c/ om bat icft mrjn fcljnlben niet betalen en camgfch liebbc/€>ob lof/ noeljtfefiicljbupfent gulben$$?)acrg ban ineo* meng/ baerDanichin fïiliicljepttuelleDen ean: m frpbecoch/ ichenfal nemmermeer pet£tegl)en ben Conincfiboen/ tenfpbatljpmp Quetfeaeneereofte goet: adanbe Religie en öabbebe $2ineebe£maetë uocö foo fteel groote lienniflc niet* Nu lehi/nen wy verlaten Van Prinsen Rcpublijcfc, Maer Godt fal ons te bate Comcn uyt'tHcmel-rijck. ^e $2ince tipt .^cber-lanbt Dertrcchenbe/ heeft üocii al füu goebe ^ienben enbe beftenbe/ baertoe bermaent/ljaerïüaerfeljoutoenbebairtöBeeneba^ 1 < ter gljeDolrDttf: jSoeDtattf üetfjp fijnen oubtftcn 5 ~° &one/ ^ief©ljiiip£Dan ^affouVuen/ inbeBnU " Derfitept Dan #euDen / mepnenbe bat be $?iDilegien Dan 1&tabmt/ enbe ber BniDerfiteptDan%euDeii' bp ben ®au$ felföbeDefticljt/ öem gljënoerf) fonbebe* D? jjben / macr öet # Deel auberg afgüeloopen / gelijcfc Dier na bjeeber Derïjaelt fal tooien* ^en xxvi. Apiii , geeft be ftegente na SCnttoerpen gljefonben / ben jongljen <&wf Carel Dan Ifêanffelt/ biebaer fmo2gljen£D;oecf)/ metfeftljicn IDaenbelen 3fêaelen in quam/ bpem# DpanbtlijefteriüDfe/ met flaer ftoerggljeDelt/ enbe ben monbt Dol toegfjelg/ öloffp grooten Dieberfïootte DertoaeDten gljeïjadt Dabben ♦ (CDiee bagöen bacr nae/i£ be ftegente/ per* foonelijch binnen SintVuerpen geeomen/ met Dijf !)oh* bert$eerben. j&pfieeftbe ftoomf-tfatljolgche fte* ligie/ met raebt enbe metbaebt öer(ïeït/be p?oeef|ïen fteefr fp met Dare/enbe ber l^eeren Dan ber €>?b?e p?e* fentieDereert.&p öeeft Dele IBenfeljen laten Dangen/ enbe opDangfjen/Dan toegljen be opgfjerefene beroer* ten: ^pfteeft beoube gljefïrenglje Paeeaten Der* nient / tcgben be «Bfjerefojmeerbe Religie : 3De liin^ beren öeeft fp boen öer-boopen:^e nieii-gDetimmer^ be ïHerrfcen ber <6öerefo?meerbe/Deeft fplaten afb?e* ften : ^er 23nrgljeren Djapenen enbe gljetoeer/ljeeft fp ooeft laten iiiDentarieren. €nbe be ©aepfelje ïüerc^ ktn/ D^ftfp met nieiiD>e<£Hitaren enbe ^eeibenco? (ïelijchDereiert. Veel fpreken met verwijt, Tisimmcrsnutertijr, Ten eynd' methaerghecomen: Haer ziel en heeft nu meer, Geen hulpaen Godt den Heer, Dien trooft is hacr benomen. Onder Coningh Philips 1 1. ende het Gouvernement van Madame de Parma . I al/f)et$?ebihenberbobcn/ Anno 1567» NSHbatbeüSegcntc bictojiebeüocljten Ijabbe te<0ufïerïöcel/ oochbefterche &tabt3S>a* lencijn / met belegberinglje göcbtaongöen Öabbe/ aïg mebe ^mt Simanb/ CaHibjeftf/ ^oojnijclv ja ooch Slnttiierpcn/cnbe J?ertogöcnbo£/ cnbe anbere ,§>tebcn tot Ijaren tuüle/ cnbe onber Ijaer bebtoanch gecregeu ftaböe/ enbeft) nu ober al öagljc* ïijtr met meer crijcbf-bolch toerfïercht toerbt/ ooch fcerfïaenbe / bat öet bc# tfomncfê toilfe toa$ /bat fp rigoreufclijch be ^eeren cnbe Abelen/ al£ ooch alle be ÖÖene / bie b?pï)ept ber fteligie /afbocningfje ber 3Jn; quifitie/a<:c»berfocljten/ (liaffenfoubci ^oofjeeftfp eerjï begonnen ftout te fpjefcen/ enbe befe bingbentc öoentcgf)enï)aer belofte/ al£ oochtegïjeu bcfegljc* len en bjiebenbeufteligionfberitmntcn gljegljcDcn: <Df immers biebeel anber£ bupbenbe enbe uptlcg* OÖenbe/ a$betooo?ben toren lupbenbc: ^pljceft be Igeeren ban ber <®ttyt / enbe be «Etouberneurg ban toe Jé jobincien / boenftoeeren / bat fp be Hioomf-Ca^ tf)ol|)che öeltgif / enbegöeen anbere/ fouben Dautfja* ben / enbe beföjermen met lijf / goet en bloebt/ tegen* fïacnbe enbe bebecötenbe / alle be göcne / bie ban con* trarie opinie toren ♦ (Dm be &eeren enbe Ifêagi jïra* ten beg te göetoligfjer enbe gljereeber te mahen / foo Seeftfpfeercierlijch / enbe meteen befonbere gratie/ öaerbpberïjaelt/ bat be# Conincetoomsbcbcelnch finchenfoube/ enbebatftjn Ijepj-cracljt/ bieöpgfje* reebt maechte / om in $eber-lanbt te fenben/ te rug* göe blijbcnfoube/ algïmfoube öoo?cn/ bat alle be- roerten enbeniiföanbeïingöen/nu gefliftenbe afgïje* baen toren.^jac al toere be# Coninchg ïegber alt reetg op be£ ïanbt fronticren/fepbe fp/ foo foube Bp/ op mijn toojbt mbe fclpijben / fïracr te rugglje ont* bobcn tobben ; 9ch en fal nimmermeer Igbeu/iubicn be Itanben Ijaernaebe^ tfomnchgiDiïïe enbe bebel belobentefc&ichen/ cnbe fiilffcc^ niet ber baebt boen blijthen/bat pemanbt anber^ftier in ^eber-lanbt fal romen / om te göenieten be bjucöteu ban mjjnca firn* ren / periculeufen / enbe laiiglj-bupjigijcn arbepbt: ^aer # nocï) mibbel cnbe raet/ om alle tyecmöe j>a* tien bupten be 3£anbcu te goubeu/&c.3&oo2 befe enbe meer anbere perfuafien ber Urgente/ enbe anbere ge* fpanioli^eerbe Zeereu / 3jjn ben mectfen ben ber i)ee* ren /OEbelen/ enbe ^teben / baertoeglKfyacfjt/bat fp feftier alomme be p2cbic atien ber <8beref02mecrbe/ enbe ber Hutöeranen/ jjrbben boen opbonben boóz geljeel 4i)eber-laubt.<Drr Hoomf-Catöoiijrhrn ïtere* hen5öno\)er algberepareert/ met^eelben/ «Diita? ren / (Cafcredeu / enbe cotïelörhe&cljilbcrijcn / al fo fcljoone / jac op fommigljeplaetfen feijoonber opgljc * tiert enbe gücp?oncht / altffa opt te boo?f n göeïueefï toren : (€cr contrarie/ ber <6ljcrefo*meerbc nieuta- gljeboube ütereften enbe 23ebe-ljupfeïi / 3ön obe^ al te gronbe afgeb?oheu / enbe ban be materialen }ijn qaU ggen gbemaecftt/ baeraenbcle JlBenfcïjen 3ÖngDe? bangben gfjctooiben/ bie bolfïanbiflj bit ben bp be ïoarc Religie/ a\& ooch 23cr Ibe-fl omter^ / enbe bic be toapcneii gbcbjagljni Ijabbeu . ^>et ïnacren clepnc ^tcben/ baerber niet bijfticfi/ Ijonbcrt/ jnc tïiïce öonbert / ooch b?ic öonbert / meer of min / in ren jaet tijbt^3ijn göeerecuteert göcVuo?bcn/ bpfomctiau Siuflitic/ om be bobeu-berljaelbe oo^facchen: ïöeljal^ ben öct groot gfjctalber Höenfcöen/ biebe ^oobc- roebe/enbe <Djoflacrt£ / metflareOnber-officieren/ lieten omb?engljen/ tarnt befe Diugbeu / cr.be bingöcn op / alle bie toelche Ijaer in bet miujïe fufpect iuarriv fonber eenigöe gljerecfitelrjche pjocebure / of fo?me bangutfitie, D 3 <&it Pol. 30. Nedcrlandtfcheghcfchiedenifle, 1567. ^tctomi^ntVDa-pmrifubcöoepücrïöccntitcrn^ m ïöcft öatbe ilegentc p'ocebeerbc tegftcnbic tombe jfteligic/foo toei tcgljen bic/ ïuelcKc men l&attimffen noemt /afes tcgljen bie/ üielcfte gïjemepnclrjCH Caltoi* iiifïen gfjenoemt taojben/ enbe fp grjecnen beef) noclj mibbclen fagfjen omberfeifber pjcbicaticnlangöer in fjare & taat te mogljcn tolcieren/fonbcr te berbaï* icn in öe ftooci){ïe ongöcnabe öe£ Comnchg/ enbe der iïrgcnte : &09 fefjictiten fp fjare €>Ijcbcputcerbc uae puffel/ om een goet tocrbjacl) ende berfocningbe/ öiueïcfp bereregé!)eDbren/aen vii.Apiilis3m[)oubcn? be / «Dat alïe pje bicatten ber <6fjerefo2meerbe binnen Sïnttaerpen optionben fouben/be©?eb!eantê toertrce* hen/en bctfarOolijcfccn ïueber tn Ijaer gfje^eel fouben geffelt \u02ben: mt alüc^gcfcftiebenbe/foo en fouben fp niet gljemolefïcert tooien in Ijarcpcrfoonen cnbe gocber en/ ten toare bat be Conine/met nbb g$ ban be jètaten/baer anberg in moeljte ojbineren/bocö fp be* ïoofbetn öaer fabeur aen benConincn tefclmjtoivop pat fp alle genabe ban öem moeite bevtt»erbcn*<E>efe endc fïguerli jeke Af becldinghe, anttaoojbe t2fntïoerpcn gSecomcnsijn&c/foo 5jjn be $?ebicanten/ fooïuelbanbe <6öaef02meerbciTteli* gic/al£ban be Stlufburgfcfje €onfcfiïe/óp £et £>tabt- ijup^ontboben/ enbe göeeomen/ om Ijaeren oorlof enbe affeöept te nemen . $iet ïjebben be J^ebicantai tvcffelrjcHe bermaninggen ber <&toeröept gljebaeiv Öaerboo? oogljen fjoubenbe beftraffenbet onbanc* baeröept/ bic fjaer ober ïjet ïjooftfjingSen/ ombat 1P bcjpjebicanten enbe dienaren <ö3obe£betb?cbcn. &P5Ö» öentfjienben Aprilis uptbe jêtabtgljctroc* hen / met be <DuberIingl)cn enbe <®iatmmv enbe bcle 23o2g(jer£/ bie befteugtetoegDcba en Vnaren ♦ 5Dau Vuegöen eenigöc pjotejtevenbe Bovenin v£uptfcl> lanbt / toa# aen be iScgcnte beifoeöt / bat bic ban be 5CugÖfburgfcöearonfeffie/binncn^utViicrpenfoubeii mogljen btrjben/cnbe beïjouben be ererettie ftaver 0e* ïigie - Watt op be ftcgentc gljeantïuoo?bt heeft / bat fuler niet bp öaee / maer bp ben Coninca moefte bcr* focötïuojbein HOattö* 10. 14. fp?ecent Chriftus tot fijne <Difcipulcin j Soowieu nietontfanghen enfaJ, noch uwe woorden niet hooren enfal, uyt gaende uyt -dien Huyfc ofte Stad t, fchtiddct het ftofvan uwe.voetcu; Voorvvaer ickfeggheu, het fal den lande van Zodoma ende Gomorravcrdrcghclijcker vvcfenin dendaghedes Oordeels dan dicrScadt, Sftfrtbiit* Pol, 3 2. I567. Ncdcrlandtfchc ghcfchicdeniflc, cndc figucrlijckc Af Jjecldinghc, ^fUtelDingpc/cntie pantere /öan Duc d'Aiue, aisooefeöepütatie totljet Gouvernement ban be ,$eberlanDen/ Anno 1567, A1 31 titt boo?-bcrl)aclbe / en nocï) beel meer aïg ieft fc&ijbcn eau / en toag nocl) niet genoecfi/ om bcnConincfc enbe fijne ft aebtf-liebeu con* tentrment te gljeben / ntaer men maeefcte nor I) beel fcüerper roebcn Veerbicö / om jj)cber-lanbt te cafïijben . 3&oc[) be Conincft fouDe nocl) aï eeni* OÖermatctc betoegljeu cnbetebemojüJcngf)etoeeft 3Ön/ tenluacre batljptc beel bloeDt-Do^fïiggc enbe kuccbe tfacbtf-lieben gcöabt Ijabbe / bie j)em in b'oo* re üliefen / bat Dp nu goebe oceafie Dabbe / om te öD^ racehen tot Ijct abfolute göebiebt ober i^eber-ïanbt/ e nbe bat felbe onber eene tact enbe ojbje te fycngïjen/ nae fijn cpgljen belieben: ï£ier boo;/ enbe boo? anbere ber ööelijfhe aenftofeerg/i£ be €onincfc fooberbittert gl3cto)o?ben / bat ÖP gljeftoo2cn Ijeeft / bat öp be clep* ntcljept/ bie ïjem in Dcber-lanbt ïuag aengïjebaen/in epgljenbev perfbon tooubc gaen tujeften / ber*oacrt£ rèpfenbe met fijnen «lbone Don Carolo3cnbefijn&upf* tyouïue / b'ïuelch f)P ooeft aen be föegente fclfêeeï/ Die Deel fcfjoonefcfjepen ban oo?logf)c/ in Eeeïanbt beeft laten toc-rutïen/met be todefte be ®eere banSBacfce* ne/ co?t£baernaeuptgljebarenté> totopbe 3©e|ï- eufteii ban €ngelanbt/om ben Coninc te ontmoeten* 3G10 bc «Toninch j)em beerbieö maechte / om nae $ït* bcvlaiibtterepfen/ fooljebbcnljet ïjem eenigbeban fijne «êpacnfclje föaeben ontrabcn/feggljenbe: bat öp tegoctban natuereVuaö/ ombe^eber-lanbergna Öarebcrbienfren tefïraffcn/ ooeft/ batfïrafficbcpt/ ben «Toningfjen perfoonclijcfc niet eri bctacmbe : 5Jm* mevs/be Conincfcljeefr fönboojncmen beranberr/en geeft befloten in £>panien te blijben/enbe eenen «Bou* berueurnae^eber-ïanbt tefenben/ enbe Madame dc Parma te f)up£ rontbicben- <Daer i£ göcbifputeert bp ben £>paenf#en fiaebt / ( fonber baer toe te roepen/ ofte te öoojeii/ be $eber-lanbtfc!)e ftaebtf öeeren/ bie bejS maelg in «Spanien tuarrn / aï£ Tifnack, Hr,p~ perus, Cortcuille,&co<^fmenbe $eber-lanbtfel)cbes roerten met facl)tmoebicljept/ ofte met (ïrafftcljept beljiojbe tefïirl)ten . ©aneen tamelijcfce facötmoe? bic(jepttegljeb2upeïjen/ inaren ban opinie Ringomes Frcincda , De£ Conincr 23iecl)t-babcr / enbe ben &er ? togljeban Feria, iBaerbe Carbinael Spinofa, met ben Carbinael Granvclle, bjeben noobelijcfc te toefen/ foomen be Catjolijcfte föoomfcfje Religie/ enbe b'au^ tf)o?itept ban ben Conincfc toilbe bebïareiv enbe ber* cröööni boïcomenegel)oo?faemöept/batmen be $e* ber-lauberje? op Jet alber-geflrengljfte (traffen mofte/ alle be 3©eerelt enbe uacomelingöen tot een exempel. 3&efe ereg^en ten Iepen ben ü)ertogl)eban Fcriaaen Ijaer fpbe / enbe öp nomineerbe ofte bercoo£ baer toe Ducd'Alba, gier in bertoillicjbe Ringomes be^ te lie* ber / om bat gp Jem geern upt ^panicn Jabbe / enbe toenfcöte/ bat f)P in periculoofe aenjlagljen mocljt gljebjupcftt / enbe b'een t^ht of b'anber tijbt/ alfo om benjal^comen ♦ We Öarbe refolutie g^ebtd ben ^inceban «jèpanien Don Carolofeer qualijcfc/mibtg ÖP beröoopte f elfie^ in jjkber-lanbt gljefonben te tooj^ ben / ofte met fijnen ©aber te gaen / baer toe f)p ban joncje aen groote begeerte göeljabt Dabbe / bjagljcnbe groot mcbe-lrjben ober be elenbe ber j^eber-lanben: jBaer be Conineft felftf/fieeft bie to^eebe refolutie ge* appjobeert / enbe ÖP Oeeft oock goet göebonben/ bats men tn ^eber-lanbtgetöapenberljanbtfcöichenfoiu be/ Don Fer dinand Alvai es de Toledo, Duc d' Alba,Mar- quisvan ConaendeSalvaterra, bibber banbe <é?b2e be^tf <0ulben-bfie^/ ggebo^en ^paen jac rt/ gef\noo?en bpanbt ban be ^eber-lanbtfclje $?ecren/bie ben ütep* fer enbe Coniuefi gDebientëabbe in öaeve principale 1 5*07^ 3 6, Nedcrlandtfchc ghefchicdenifle, ~ fcacr quambeg abontt^be Bataiilie ïogicren/ enbe 7 " altf bic tocch toatf/auam baer be Amere-guarde^acr "~ bolcijben Dit Hegörr beelï©öbcn/ïkoeren/cnbe gon* aber^/ 3Önbe berbcpit iu fecr gocbe o?b?e / bc poeren bet €bel-lieben endeber €apitcpn£/l)abbcn bare bc* fonbcre©aenbeïcn/ Kotten/ cnöc Co?po?aelfdjap* pen. 3£er rijdier ^olbaten poeren / enbebe arme boeren ofte HDijbcn ber gljemcpner £>olbatcn /troc* ft'en rieft in ï)are ojbje / met benuamc bifcipliue / baer ban befen èertoge grootcn lof toc-gefelj^etoen bJiert: &pté glietroriieu na ^abopen/ baer ftem nocï)febcu bupfent ^abopaert^te boet/ enbe meer banbup* fent gtaüamfc jc ftuptcren bp-gljeboecï)t ;ijn .^aer bleef ftp tot int beginfel ban iulio, enbe bat op be b?ic* bcnbanbeföcgcntc/ bieöctberouïoenbJasV bat fp foo bcel gf)cclaccl)t öabbe ober bcn€beidom enbe an* bereifn^oonber^befcrlLanben^pfcö^eefnu oocfc acn ben €omnrit / bat f)et nu alles7 gljefïilt baasV boo? bien be mif babtgbe meefï gfteftraft blaren / oock be* ïe nocb gf)cbaugi)en faten / biemen Ijactf (Iraffen fflte be/ beel 'maren ber jaer l)t/enbc be meejte jèteben toa* mimet garnifoenbefet: ^eülegente boecöbcdaer nocftbpinöarc b2icbcnaenben€oninc&/ batöette bcfozgficninatf/ batbeconnlcber &paeujaerbenin ^cber-landt/ bJederomniein.be beroerten eauferen (oude/ ïoantopljaer toe-feggöen enbe belofte / bat be^paenjaerben aeftter btijben foubcn/ fjabbcnbe Handtfaten/ foo <edcïc/ al£ anbere «Tatljoujche/ljaer bcrclocritt ende fecr biel gïjcquetciu Weende dier* gljclijcne redenen gbcb?updttede ïïcgente/ om ben Cjertogïjete doen bicder-roepen* JiXöaer bit toa£aï té bergljcefsV be Conindt bïccf bp fijn boo?igï)e refo* ïutie/ enbe ben Dertogljc creed) andcrïucrfbcbclban boo?tétctrecncn/ baermebe confirmeerde b'opinic ban beien / die gfteloofbcn/ bannen be gïjcgöebcnc occafiebjoubc toaer-nemen/om be ^edcr-landen al£ boo: nieu-öD^fonque|leerbe ïanden te mogljen ïn< cpde figucrlijcke AfbecldingUc, nemen / gouden/ ende regeer en naejiConinerïüiUe i cndegoet-dunchen.^oo i£ dan den U)crtoglje boo?t£ gljetrocneh/ cndegöepaffeertmaerfebcn mijlen ban «Sencbcn / die feer Reefden bah Ijem befpjongften tt bloeden: Ifêacr alfoo ft fecr Vucl booten ïuar en nut cröeöf-bolcft/ endede £ïuitfcr£ljare b?icndeuende ïjulper^ bJaren/doct) infondcröept dei^eeré SEcbaotlJ boo? Ijaer ïuaecht en jlrtjdt/fo en 3ön fP tdt t befpjom gljen gljcbJojden ban befrnb)?ecocn (€p?an^e€o^ ninch ban Bjancfeertjeh / enbe bc &bjitfer£ / bJaren ooeft op Ijare Ijoebe/betup bit gljebïalbiglje &paen* fclje £egf)er ontrent fjaere grenfenofte palm mar; cDeerbc* ©an ^abopen troeft <Duc & Mba na 53our^ gonicn; daerïjemnocö4po- ©eerden bp-göecomen 5ijn:©an daer i£öp gljercpfl naellotteringljen/ende bandaernae lujcenboigfter-Ianöt/ altoacrbp Ijem gDecomcn 5ijn / <të?aef Mbert ban 3lod?on / met d?ie bupfent i^ooclj-buptfclje Boet-rmecljten/ enbe bjtc Bonbert Kupteren / toelcftc Op göeöoubcn Ijeeft in dienfï ban beii Coninch : jftoclj quamen flier bp &ut b'&lbc / be fabelt ban ^cfjoubienburgl) / enbe ban <Öber|ïepn/ met gare Regimenten ^uptfebc ïtneelj; ten/ enbe eenigïje ©eerbcn t <®ocn VuerDeit Ijem baer aengljep?efenteert tïnaelf bupfent ^uptfefte i^upte^ ren/ bielangöe in ï©art-gelt Dabben gljelegljen/ enbe noclj ïagöen/ ban be lueïefte ?®iic b 2filbc eenigïje aen^ nam. €ot 3Lut$enbo?gö fontaenljcmbe 0cgcnte/ ben ï&eere ban25arlaimont enbe^oircarme^/om fi)^ nen ïafl enbe bebcl tt{m\t i bJdcïie Ijp eenf bcel^ Ijaer toonbe / ftart en bojjïen fp Ijem niet bcmoepen . Hact al bit cnjcljf-bolcR i£ T&wt b'^lbe in 55?abaut gljeco* men / fonber fïacö of floot . <©ie ban 23?uflcl lebben ijem met groote triumpljc enbe ecrbiebinglje ingljc- baeltbenxxviiK Augufti, Anno i567.b)epnicöbenc^ nendc/ bat fp ftet (Cropacnfcfte ©eerbt inljaelben/ b bjelcft fb3aiigl)er ginch met beruine ban iDcber- laubt.(Ce^?uiTel # ^uc dj Mba ban de ftcgente oocït met Onder Coningh Philips II. ende het Gouvernement van Madame de Parma . Fol. 37- 3567. met een goebe minne enbe ^oaff-grjelactontfangrjen . — ! — gljetoecfr/enbe fP Öttft &em ban aücg gljeinfointeert/ mh mibbeïen boo?-gf)e(lagI)en/ Ijoebe llahbeniu fmt teöouben toiarcn. jlSaerbcnlgcrtoglje/ arö* tehbebatbe beroerten booj bemilbichépt tufte (lap* ïjept bet ïlegentc mcc|t gljecomeu toarcu/ boekte lytt bed anberg té maften al£ ft) gljcbaen rjabbc:ï?p öeeft beföegcnteenbebe Staten frjn Coirtmifltebertoont tnbc laten lefen/boci) niet tfcffeirê/fp *ua£beel groo? ter enbe b?eebër ban bte ban be föecjcnte / toant bem ïuo?be macöt gbegljeben / alle <&oüberncur£ ban be IPJobmcicnenbeSteben/ aïg ooeft alle anbere <Dffi? cier£/ opcnbcaftefteHen: ï£p ïua£ <£apitepn <*I5e* neraelban alle 5f ojtreflen / Stercftten/ enbe <Cn)cöf bolcft / met allc£ tuat baer aen toa£ bangfjenbe * alg be gtebente fterchen/ ofte ontbcjtcn/ Cafieelen tnbe jfoztrcffcu te maften: Crijcrjf-bolcft aentcne* ïnen/enbe af %t bancfteiu $p Ijabbe bolcomcne macljt *ube gljcbiebt ober be ïlaben ban Staten/ enbe ober öe ftabcn ban be ifmantien : &p lietfijn Commiffiie in openen blieft uptgaeu/ optmtfcelcu eenbieümu* be / lefen moeftte* lip Öabbe noclj ecu fecrete enbe particuliere inftructié / baer in Ijem grje grjeben ütet abfolute€ommi(Tie /omteoo^belenober aïlcCrimen tnbe ftebellicn / bic te (ïraffen / te bergeben / goebe bicnftm tt recompenferen / &c. Sïïgnu TDucb^lbemöct <6oubernemcntgljetre* 1 5 6 7. benraa£/ foobebe lui al frju €rijcf)f-bole« rontom , Bern in be nacfle Stcöcn logicren/ enbe alfoo berbcp* icn / batljpbcfclbe intïoceofte b^cbagïjcn bpben anberen conbe^cngöen/ (€ot puffel Ijct Tertio of Regiment ban Ulombarbrjcn / binnen <8cnt het Ter- tio aan Jèapctë/ al Spaciijaetten: €ot ^nrtuerpen ftet Regiment ban ben ^abc ban ïeb^on / afbanc* nenbebeel aDaelcn / bic Ijp miflroube ♦ &p benam be jjfêagiftratcu be (ïcutelcn f)arer Stabt-poo?ten/enbc gaffe beSpaenjaerben te beïuareu/ tuaerban/ alg bie ban <È5eht öarr berlacl) bjeben aen ben €>?abc ban <£gmont / alg «Etouberncur ban ©laenberen / begeer renbe bat &p ban fjcurent tegfjen berfoeeften foube/ bat fjenbe felfbe tueberom g&elebert mochten toer* ben/ enbebatfe öaeroube g()eb|upcft enbe b?pl)ept mocljtcuöouben: Sooljeeftbc <öiabcbp ïSequefte bit banben &ertogrjeberfocf)t / enbeljeeft Ijem baer»» omacngJ>efp?often: ^taefc&be $ertogl)e rjualijcft nemenbe / fepbe : flp tuoube boen toat Öciii tot bienfï be^Coniucrbeftgljcraben bocluv enbe niet anber^/ ftp en ïooube ban nkmanbt gljemee(lert noeste bcrif^ petVucfcn. SWfoo Voeï ay eertijbt^ Caiiguia enbe anbere Vo?ee* be €p?annen / mocjt <^uc d-Mba feggljen : odci int, duin mctuant# ^aty/. Datyeder Man my haet, dat en is my ghcen pijn. Tis my ghenoech^gevrceft, van yeder Man te zijn. E 3 fol. 3 Nederlan($tfchc ghefchicdenific, endc figuerlijckc Affcecldinghe, 2r>e d5jaüen Dan cnöe Hoorn uoi&en gljeüangïjen Muien ^Uffcl/ bClt December, ltptlaftban3&UC3(Hbe/ Anno 1567. gljer-lanbt<©uc bllbc tegöcn gerebcn 5ijn/ ornjjemte bJiïle-comcn/ téooeft gljeïücejï Lamoral Grave van Egmont , dm tOCÏchen aï£ SDuc biClbe tot fjem facft acneomen/foo fpjaeft Ijp Oberlupbt/ Siet daer comt den grooten Ketter, bJaer banbe <*E>2abcberfc&2icfttc/ nocl)tan£ naeberbpco* menbe/fo ömftalfbenfp enbe toillecomben maïcanbe* ren met grootc ecrbiebingrje / op bc ï&oaffclje manie* re/ enbefp5i)n aïfooboojtg met malcanbcren nae buffel gljerrfccn ♦ <&c <i&abe ban «cgmontfcljoncft 3£üc b'Blbe ttaeefcöoone$ccrbé7ban grooter weer* öe / baer Ijp cD * *n O^oot tóerefs ban cn maeeftte. %\$ ÖP &P <£gmont enbe banbere Zeereu teBjuflel toaö/ bffpjaeft/ batgïjcfcfjarl) met biepnicl) courtcfie ofte beleeftljept / jac ftp Ijieïbt meer ban «ronincftüjcfte grabitept. «Ditfiaöbe banber Zeereu / öocï)infon* öcrljept <tfgmont/ ïoel beljooien acljter-bcncften te göeben / enöc te bom nae een berfeUeröe plaetfe ber* trecften/enöebat op fjctfpoebicljfïe: fjÉacr bet ferjijnt bat fnnen ^ant-ïooper boojt itptloopen mofte/ f)p *na£ bcrblinbt/ enbe enfaeft niet üatfrjnen onber* ganc ft foo nae bp ïua# / ()et fp bat <®obt op l)cm ber? toornt bïa£/ om fijnen öoocrjmoet enbe groote bomi* natie/ met allerlep l^ooffcfte licfttbeerDiclieben/ bic ÖP aUi een 3Dccrelt£ jltéan langöe gepleccftt IjaDdc / al$ niebe / om bat ftp bermoe brlijc/ <0oöt frjne eere na bc* rjoo^ennict ggc'gljcbrn en beeft/ bocjliietïucerKcr* ïnehebicto^en/ bief)pbebocl}tcnl)abtie/ freenc boo? M>* <fèuirmjn/ b'anöcre boo: <ö52cbeiinglje / fint öè tDCÏche men mcrcftelijcft ficefr r onnen fien en fpenren/ dat (jemben moet bappcr gbcvuaflm tuag/ meer- mael£ be tfcmftfye ï|eercn taabcrenbe / fonber te benenen/ bat D# <0obt#/ biebe bicto^icn göccfr/ 1 enbe bat be menfcljen maer infïrumenten en frjn/bw i debJelcfte€>obtde l£cere fnnen bJillci£ iiptricljtün* _ de. Deusfuperbisrcfirtit» ^aer efi ig ooeft niet aen te tUJijfelen/ of<0obtbe ï&cereenöebbe Ijcmoocftbefe elcnde laten obercomen/ ombatöp foo onbebacDt* faemlgch in ben tuinöt gljcflagljen enbe beracljt Ijecft Ijet ferjoouc ücljt beg Euangdij , fr&elcft Dem / ncbeiiö beelbupfepoen ban .jil^enffOcnljabbcaengefcljeeneiK ^DoeDe^evefo^meeibeiti^laenberen eer jï begonnen tepjcöifcen / foo l)eeft Jp Daer allefabenr enbe gunflc bctucfen: l^aer aïé l)p faclj bat be Conüwft eiiöe 3« ? rjutfnrin ^panienbit ejualijcn namen / fooljeeftljp ficlj mannelrjch enbe met grooten ernjr baertegöen gljeftelt / niet alleen met berbieden ber p^ebicatien/ maer lp tyeeft 00c betöcrefo^meerbe/te ftueerbe enbe te biere Ijclpen berbolgljen / enbe fner en baer be o!5e- refo?meerbe#?eDicanten laten opöangöen: Het bloet der rechtveerdighe roept wrake voor Godt. W$l)tt ^ucb'Hlbe bodjttübt te\uefen/ om fijn bloebier) boojnemen in Ijet bieren te (ïeüen / foo ïjeeft Ijpopden negljcnbcn Septembns, infijnlogi)^ {tut* fenbe t l£of ban ben <6?abe ban Culeitogl)/ ) te ra^ be boen ontbieben / be boo^naemfïe feeeren bc£ Xanöt^ / bie boe binnen Gniffel Uiaren / Vnöc onber anbere mebebe <6^abenban Egmont enbe ^now. <De ^abeban ï^ob^n en toonber niet geern gegaen ftebben / maer €gmont fepbe &em/öp foude b^pnioe^ Delijen eomen/rjcm berfenerenbe/dat hem niet anders wedervaren ofte overcomen en foude , als fijnen evghe- nen perfbon, atëoocft gljefcfjicbt $)ier boo: i^ ban ^oo>n bebjeecljt gl)eïüo?bcn te berfcljtinen ♦ ^aer P^oponeerbe^üc'Hilbe pro forma ban I) ét maften ban feftere €aft celen enbe ©ejïingljen bhinen^ %anbt& enbeöpD^ft gijetoonteenbebjcrp banDet €afttcV dbJelcft Early European Books, Copyrighl © 201 1 ProQuest LLC. Images reproduced by courtesy of Koninklijke Bibliotheek, Den Hoac Fol.40 1567. Ncdcrlahdtfchc gherdiicdcniflc, èhde figuerlijckè Af bcéldinght^ to'rneldtrjpban mepningljebJagte toom maften Erin? nm #ntbierpen . <Dentoacl)l)ier metoc entoe metan* öerc fahen tocgljebjacbt Ijebbenöe /fooi£ toen ©erto* glje ontrent Vii)f ofte fe£ upjcnöeg atoontotg in fijn Camcr bertroclmt * <©e <©2abc ban €gmont bJiert gebiacljt ban tocle frjner €öel-iicöcn entoe <©ienaer£/ om lytm te geïepöen naefrin 3Logemcnt:Jfêaer gacn* toe upt toe Camer/ igljcmbcbolen acn öeenc frjöetoeg &ofg te bertreeften in een anücrc fait/ alg ofmen fjem pet fecrcet£ toiltoe feggljen ofte mctrjcm Ijabtoclen. &pnergljeng opbermoeöcntoc/ ijccftalfoogrjeöaen gljelrjcft fjem belaft ïuag: jBaercomentoeintoefale/ foo Ijeeft alöaer gljebonöen Don Fiederico de Tole- do, ^onc ban toen l£ertogfjeban Mba / entoe Ijp i^al^ öaer terftont omcingelt ban eenen Capitepn/ entoe feher grjetal£>paenfcl)e ^öltoaten/ ïjemig bebolen/ toat ÖP fijn gijetoeer afleggljen entoe fjem gljebangfjen gijetoen fouDe/ feggljentoc : toat Ijet öe£ Comncfcg töil* leentoelaftbiatf ♦ Diettegrjcn-ftaentoc öatl)pp?ote* fteertoe ban g ftcVoalt/ entoe onr ccfjt öatmen Ijem toeöe/ tegljeng toie pjitoilegkn bantoe <&$nt toeg <6ulöen- ©iic^/ entoe 3©cttenöcg ïantotë/ etitoetoatrjpöem p?efcnteeröc te recötc te ftellen ; &c» £00 i£ f)p cben ïnelgljebangtjcn gbcnomen / entoe terftont in een Ca; mettoan toicn Inipfebefloten/ entoe rtauïne met ^ol- toatenbetoaevt / fonöcr toat peniantot top Jjem mocfjte COmen» ^Defgljelijcr toertot de Grave van Hoorn, gier ban niet tuetenüe/ ontoerfiengirt eerianöet toeeltoeg ljupfe^/bp eenen antoeren^pacnfcljenCapttepncnbei < 67. ^ólöatenomcingrjelt entoe acngljetaft/ niettegöm- „ i_ ftaentocal frjnepzoteftatieii/ cutoeberoepingöeortoe pjibilegicn bantoe entoe p?efentatiebanf%n te reetjte te ftellen /&c ^efebepöe ^abenfrjnlTiet öjieöupfent Ifêannae <£cntgljctooert/ opljetCa* fteel ♦ 3Dan gljelijcften Vuerörn oocï* göcbangben göe* nomen tooo^pelle/ entoe te puffel optocCourocni: btirgljfclje $oojte gljefet/ 4|B.goljan Cafcnbjoot/ ï£ecreban?5acfcerfcelc/ eerftcïtaeötfjjeere ban toert <tf5|abcban OÊgmont/ tocfgclijcr öe ^ecretarifen entoe anöere principale <Qfficierrn entoe dienaren bantoe boojfrljjebene <©?aben / toiemen contoe achterhalen entoe beconmu <®ocft taertoen gf)f nomen alle öae* re 23?ieben entoe ©ampicren / toiemen contoe bintoen/ öaeruptmen mepnöetoefe J£ecrenecnicf)fin£ tecon* nen achterhalen/ entoe met eenitf) aimenbefïnaren* 2113 öeboojnoemtoe tëeeren gljebancftelijclt genomen bjaren/fo font toen ï^ertogöe toe <ü52abcn ban |Ban|> belt entoe Söarlapmont aen öe ft cgente/om Ijaer fulcr: aen te feggfjen entoe te emiferen/toonentoefulcr fijnen laft te 5ijn /entoe toat om betert taille/bit Ijare fêaocf) * jjeptioa^ berf taegfjcn ♦ <De Cartoinael €>?anbelïe/ berftaen öebbentoe öet bangfjen ban toefe üfeerciv b?aecj)öe ftracr ( of fp toen ^ropgljer niet gljebangen en öatotoeni toaer metoe mepnentoe toen p^üice ban <8?anien ♦ Sfifcsftcm toaer op gljeantbioojtoe bJeröe: 4l)een/arttb3oo3öc{)p: Beter vvarc den Sv vijgher ghevanghen, dan al de reftc tTamin . Early European Boolts, Copyrighl © 20 s reproduced by courtesy of Kon 37 nklijke Bibliotheek, Den Haag. 6 7. ) Al Onder Coningh Phïlipè II. endc het Gouvernement van Ducd'Alba. SDUC Ö MKt COtlÖOpr èrbe Madame de Parma tipt BjUflTei/ nï^ft;UmrDCUnae3|taUcn/ Anno 1567. den 3cn December, Fc %$ be Gouvernante faelj enbe mereftte/ bat ben ï^crtogbealle autbo?iteptopöemnam/ (alljoctoelfp ben naem enbe (Citelbau Gou; bernante noclj beljouben öabbe / alfoo be Commiflie ban beu J&ertoglje alleen taag om Capi* tepn Generael te ffiö/i enbebat Ijp toonbe eenen au* beren tVuccfi te bJiiletiingaen / al£fpgfjedaettljabbe: ^at m> öaer toelliet Ijet tëof in&cuben enbe bcfitten/ tuner fonbergtjebolclj/ enbe bat öpiuljet Ijup^ban Cu cnbo?oD logeerenbe/ alleen ben toeloop Ijabbe/ boent fpbatfe baer niet langfjcrte boen en Ijabbe: aiDacromfpaenben Coninch font een banfjare^e* errtanfen/ metbjietoen enbelaft/ omoo?lof te toer* 1 oeefcen / oui te mogöen nae ljup# trechen in gtalien/ bp ijacrrnjiaanbcn J^ineebaii éarnia/ betoijlefp \wc Jillajeficpt öierte Hanbegljeencn bientf meer boen en conbe, Hl£ nu be l^ertoginne bp ben Coninrk yavcn af fc Oept beeomen Ijabbe / met ecrltjcbe Jfêerce* oen ofte gljcfcljenefcenban berticD bupfrnt Croonen Öljereet geltg/ enbe baer toe een fefcer jaerlijcfcfcle rente/ bmittDinttclj/ fommigljefc(j?öb™ ban beer* tul) bupfent gulben^ jaerlijrr / &aer leben lanefc / met gvocte banchfegginglje boo? öare regieringD* : &00 iKeftfp öaer göeïjecltjefc tot be repfe göefeljicfct : geeft acn alle be^taten ban ben tanbe/enbe fiegier * berg ban be pjmeipale éteben berP?obincien/fc8?if* telijcli oorlof göeuomen/ ggebateert ben ix.Decem- bns Anno 1567, Berfialenbe/ öoebatfuinljetGou* bernement öefer Itanben m$ ingfieffeft/ in betegen* luoo^bir Ijept ban be bergaberinglie ban be Generale staten binnen Gent/ Anno i559.t©aerommefp ïuel ftabbegljrxuenfcöt/ ijet Goubernementtueberomin fulcft een bergaberinge ber Staten te mogöru nebev* lf ÖöDen/ gelijeli anbere Goubermurtf enbe Gauber* nanten boo? Baer gftebaen Dabben : Jltëaer betotjïe be Coninch trp^effclrjch be bergaberingljeber Staten berboben Ijabbe/ gebuerenbe befe beroerten/ ten *ua* re in fijn tegljentaoojbicljept : &oo en öeeft Dacr bat nae (jaren toenfel) niet mogben gebeuren / toag ber* Ijalben gljenootfacrfct / fjet felfbe frljjifteüjeh te boen/ begöeerenbe batmen {jaere moepte enbe fo?eljbulbie* liept / öaer ten beften bJtlbe afnemen / beelagbenbe be beroerten / bie in be ttoee laetfte jaren opgcrêfen bia* ren ^ebbenbenoeïKangboojGobe?* gratie / metbe Ijulpe ban be menieljte ber goeber Subjecten / alle be jpjobmeien enbe £>teben/ ïueberom gljcteacBt tot boiromene enbe beöoojlijcfce gDcïjoo^faemljcpt ban ben Conineïy boo? Ijet epnbe ban Sfeil : £oa batter metenrefïecrbe/ banbequabetefïraffenj ©erljoo* penbe bat fijne JEajcftept boo^aen aile£ alfoo foube cjbonneren/ batbe £aubentotljaerebO0?igljeg(K* luchfalicf)ept opeeneo^ïuebcrom geb2acljtfouben vuo^bcn /biefp befelbigbeban Denen ïua£ toe-toen* [eöeube: Booiteeenpeöer ernfïelöehbermanenbe/ tot onberljoubingöc ban be ^oomf-Catljolijche ftt* ligte/ enbetotgjK!)oo?facmljept be^ Conincr/ beeft fP beflioten / anbertuerf bibbe nbe baer aüe£ ten befïcn af te nemen ♦ €emgöe bagljen Ijicmac/ namelijcft ben xix, Deccmbris, öceftfp anbermael oorlof gljeno* menaenbe boo^ftljKbene Staten/ ooch bp b^ieben/ Kbjijbenbe : batfpnu bjfberemme b^irben ban ben Comnch [jabbe ontfangen/ bp be Vueïcfce öp berelaer* De / bat öp tot beu Goubemémente enbe Hegievinge ber DebaManben / bp p^obifie gljecommitteert enbe gljefïclt öabbe ben ^mogftc ban 3tïba/bien bp te bot ren inbefe lanbcu göcfouben babbe al^ Capitepn Generael: <De Urgente boedjbê baer bp in (jare b:ie* beu / bat fp tol bii)be baag / boo? öaer bertrech ber* f (iaën Tl \ lol. 42. Ncdcrlandtfchc ghcfchiedeniflc, cndc figucrli jckc Af bccldinghc, 1 s 6 7 ffcw1 te Ö^öm ïjaeren ;§>ucceflenr / niet ttoijftten* 1_ be/ offön41Kaie(lept en foube ban ftem tol oöeöient toerben/ cnbe bat bellanben alle beucgtenbe boo?* öeriuglje up Ijem onfancjlKn foubcn/ na beiiefbc enbe goebe affectie / bie ÖP tot be feïf be toa£ bjagenbe: <©e Hanben bermanenbe / bat fp ben $?ertogf)e fulc& ref* peet enbe gfjeüoozfaem&cptfouben toebjagfjen / gl)e* ttjcfc fp Ijem fcljulbtclj toaren/ nae fttpfcö ban ben tüïU ïefijnër|Baje(lept: <©aemocöbp boegöenbe/bat fp niet en conbe berf toijgljen / bat be Conincfc &p an * bete ttoeebjieben baer berfefeert / banfijue com)le fjcrrebJaertgobcr tcgfjeng be aenfïaenbe 5tente/wet gantfefjer intentie te bJillengeb?upeftenallegf)enabe enbegoebertierenöept/ gfjelijcfcljp tot berfejjepben tijben ïjabbe belooft : ©oo?t£ geeft fp bie bjieben Dan ben Conincfc obergljefonben/ inbc ïuelcfte tjp berclaert / ben boo?fct):ebenen ti>crtogl)e ban ba gDecommittert te fje&ben tot <<3ouberneur <6ene* rael. ^enberticj)(len 3&eremb?i0 baer nae / igbe <£ou< bernante upt 2S?ufltt ber togjjen nae j^amen/en ban baer boo?tiö op gtalien nae ©arma/ bentljienben Aprilis 1568. altoaer fpban ben HJertogfte oftavio Saven Ifêan tuel ontfang&en i$: £p Ijcefr göeregier* 1 befe 3Lanben ban ben jare bupfent brjf Donbert tii* gf)cnenbi)fticl)/ totaenfiet jare ban 1568. 3&oefp npt$eber-Ianttroeft/i£fp totin 3taïientoeberge> f elfcftapt enbe gelepbt getoeetf ban beel $eber-lanbi * ftfjenSCbel: 3&e hertogin ban ^tlbefteeftgaeroom eeufiuelt tneecö^ göefdfeap gfjebaen/ niaer j)p^at eotftoeeromg&efteert. ginöet adieu feggljen/ öub* be be ï£ertogf)c tot be J^mceffe ban JDarma ïoel tno? g^en fp^ehett : Mijnen clcynen vingherfaldicker welen dan uwe ghehcele lendenen : Ghy hebt een (waer jock op defen volcke gheladcn, doch ick wils noch meer ma- ken ♦ Ghy hebt naer met Roeden ghecaftijdt , macr ick falfe met Schorpioenen caftijden , 3&it geeft immefê <®uc b llbc in ber ïoaergept gebaen / boeg baer obet i£ f)et ooclt ben Conincft ban ï£ifpanien gljegaen ebeit al£ eertijbtg Rehabeam , nae bat öp befe trotfe tpzan* nig&e tuoo^ben göefp?oftcn Ijabbe/ alle be Stammen ^ijnljem afgljeballen/ uptgftcfonbcrt alleen bic ban ïuda : 3Clfoo5ön oocfc alle Stammen ofte i^obmticu beu Conmcli ban ï^ifpanien afgljeballen/ uptgjefon* bert alleen be JIDalfcljc fpjobmcieu. 3&e fêertoginne ban #arma i£ in ïjaer ïanbten &tabt befcr 3©eerrlt oberleben Anno m. d. lxxx vu 3Ccf)terlatenbe een Sone/ gljenoemt Alexander, ï£er* toglje ban parmaenbe #laifance/ bentuelcftenfp binnen &aer leben/ Jjceftgöeficn «tfouberneurenbc Capitepn <U5eneraeï in be j&eber-lanben/ ban ïucgn* ben €onine& ban ^ifpanien. ^job»3i*ao» Licflclijck ende fchoon zijn is niet, ccn Vrouwe die dca Hccre vrccfct,falxncn loven. lS6f. Fol.44* Ncderlandtfcheghefchicdeniffe, endcfigucrlijckc Afbeddinghe, êlflCÏ) tt Winfchoten OlttCCHt Heyligherlee, $aer Graef Adolph van fou,£nbC^e^abet3aU ArenberchQljcbleöni5ön/Dcnxxiii.Maij, Anno i 568, Naf, : 9 O 3 $aengljeften batbe£ $2jnecnfafteninben kbeginnebugnualijcft boojbtaerté giugljen/ rfoo en liet ba erom be onberfaceljöc jKlt <d%aef Itobetoijcft ban j&aflbutoe niet nae/ fijnen aenfïaej) enbe boojnementebeboojberen/ niet ttnrjfelenbe/ of<6obtbe feereen foubenocöepnbe* lijefteen goebeuptcomfïe Jaerceerlijcfteenbereeljt; toeerbigljefaeeftegljeben* gnbetbeginfcl banlBep begonltïjp/ n$oocft fijnen ^oeber^aef ftbolply ^aef 9Ioog ban «èefjoutoenburglj / f nbe andere/ bolcft te bergabcren/ enbe troeften nae 5r^^flaubt int Eanbtban <02oening8en/ beooglje Ijcbbenbeopbe <§>tabt ^oeningben: ^pïjadbenbefe luoo^brnin ïjare ©aenbeïen gfjefel)?ebcn / recvperari A V T M O R I , <©at i£ / Wederei ijghen ofte tterven* <ö5?aef lobetoijcfe fjeeftmet ontrent bijftieb Jjfóan* nen ingöenomen 8etljup£te ïfêeöbcn/ toeromenbe ben <tö?abe ban SCrenberglje/ gelegljenin Wcft-WoU binger-ïanbt/reefjt op ben pa$ toelcfte tipt (jet &tit$t ban iBunflet enbe ^ofl^irncflantit /Stem ban itin^ pf)en/ <®fenb?uggf)e/ «EHüenburgD / kernen / &c. i$ loopenbe oberbe 25ourtang(j nae <6joeningljeiu £?ier beeft <6?aef 3£obeïutjcft fi)n loop plaetfe gljeo^ bincert / enbe öem 5tjn binnen txoee ofte b?ie bagljen/ fcidfeg of feben bonbert UÖan bpgljebaücn / enbe fjn iuierbtban dagbetcbagöefïercfter. <£ttelijcfte ba* gÖenlanc&teJlDebben/ ïtëinfeljoten / enbedaeron* trent göelegljenljebbenbe/ i£bP niet alle fijn maeftt boo?t£gl)enteftt nae Sïpmgbebam/ gemeenelgeft gbe* noemt ben 3Dam/ tuefenbe nu een open onctfjebejï Jbtebcften / in be <®mmeïanben gïjelegöen/ altuaer bp flem geromeni-e? <ü5?a<:f 3tDoipïj ban Jtaffou fijnen 25?oeber/ met ontrent bonbert ftupterg ♦ 3£e ï$eere ban *^oef befte ^ouberneurban^oemngijen/ in abfentieban ben $?abe ban SftmberfjïK / W nietöen 1 aDberfltfn luptenantbanljet ^uptfcbe€>arnifben/ _ b'taeleh binnen ^oeningljc n laeft / eenen bacö of d?ie nae be amcomfïe ban <6:aef llobetoijcft *li SlpwSÖ^ bani/ upt be <g>tabt gfjebaüen/ met ontrent bier bon* bert &olbaten/ enbe tè gljetroeften nae bet Cloofïct }Bitte~3Beerum/ een mijle ïueeeb£ ban ben &am ge* legfjen/ mepnenbefijn <8Denade met fijn bolch/ be* ïDijle fp nocl) meefï ongemonfïert/ enbe oock ten bee* le aualijeft gljctoapent Xuaren/ upt tyeefe te boen bei> treeften enbe berioopen / in ïuelcftc baerc niepningöe fpfcereftjn bedjogben göetueefï/ Uicfenbe ban bejS ^abenbolcft tfraexbeé felbigöenbaeelj^/ meteen bapperefcöcrmutfelingöe befocbtenbcbefp^ongöen/ fo bat fp felfë met b^eefe bebaugï)en 5ijnbe/be^ anbe? ren baccjjg taeber in ber Oaefl nae aB^oeningben gl)e« fteert fijn* Ifêibbeler tytot Ijeeft <l3?aef 3LobelT3Dfft cenigljemibbelen ban gelbe upt bc^mme-lanben ge* cregben/baer mebe öp fijn boieft in ben 05 ebt nibe 03* b?e te beter gbecregben Ijeeft * <Bie ban €»?oeningen ïjebbcn te ^ofte 23oben afgljebeerbieljt acn ben $}er ^ togbe/ omljembe göeftaltenifieöarer fnftentcber? ftcubigOen/ bietèrpontben <6^abeban 3Crenbergft (bic nieu^ upt ©^anefterijeft gbeeomen *ua£ / ober* ïuibtj^ ben $ap£ tuflcljen ben Conincft enbe ben 9iö* mirael gemaect/)afgefonben beeft/met öettle gimeut ban^arbignien/ onberben (^berften Braccamonr, flercft toefenbe ontrent bupfent^paenjaert^/en met ontrent cccc. ^uptfeljeïUnecljten/ banbe^eïc* fte eenen Hans Coenraet Capitepn ïuag / met ooeft be 2Öenbetöupterenban Curtio Martinengo 3 belwclcfte göeboleöti^be €5?abeban|löegrjen/ met bier fjon* bert ^pacnfelje enbe ftïbaenfcöe Huptcr^/ enbe met ontrent xvC,(jonbert teboet/fooiiooeö-buptfebe/ Fol . 46I Nederland tfchc ghcfchiedeniflc, < 1 5 6 8. apaenjaert£, <©e <6?aDcDan ^enbcrgliijeeft ■ fijnen patf grjenomenboo? £>ollanbt op &>eft^:rief- lanbt / enbe albaer bp ïjem orïtbiebenbe upt be gaaii* focncn/rrtnetoi)f©acnöcifiu)föcr-buptrfljf/bacr3a^ rob ï^upfmglje <9Derfle %uptmmït Dantoa£/ rlcn ©aenbel fiere DJefenbe ontrent tyieljonbrrt noppen/ ié flraer na €%ocntngljcnglKtrochen/ enbe Dan bacr frracr Dooit nae Witte- fflcmn/ metfjemnemenbe fe£ metalen Delt-fiucrncnjÊ?/ Danbc£ J>tabt0tlrtil* ïerie/ gieten vr, Kc, Mi, Fa, Sol, La, enbcbaerbp «tarpt/ Hoof/ lonten/ en alïcanbcre nootb?nft* <Dc «Efeatoc Dan ^renbergf) met ftu Dolen bp Ijet Ctooflcr 3»te-Jl3ccren gcarriDcrrt 3nn.be / is fïracr befp:on> Öften ban ontrent öimfem ^cljutten / bie <0Mef %c* öetoijen tufïcljen ben <Dam enbe mttr afêeernm ftabbc boen leggljen ADacljtenbe op be£ <0jaDcn Dan 9irenbcrgrj£ aeneomfte. 33>aer io een bapper ff fter^ mutfel gtjcDallm / enbe Ijeeft foo ïangö gljebnp^t/ tot tmt.be bepbc partijen boo: Den gljcnahrnben naeljt/ tocbcromrlciunfjaer <*BuartiermoefTm Dertreennn 03?aef ïobelurjeh öco felfben nafbttf opg'jcbjonen Danben3£am/ enbe té gljetrornen ben atëolt_\Dccrj langl$ nac £lof i)t eren/ enbe foo Doo^té nae 310>cbbe. 3£e #pacnj,icrf£ met lytt ac ntaefcen bc£ baeel)£ fuif t Detnemenöe / enbe gantfel)rlöe& mnmenbc bat be €>cufen be Wtor Ijt genomen Dabben / enbe bat fp ftaer onteomen fauben/toaren niette (hippen noeï) te tjou* fcenv fp Diouöen Ijaren Duanbt nac-jagljnv iiifonber * Öept al£fp maer tïi>cc&afnbdcn en taghen Dliegtjen/ baet boel) i'etlDoet-Dolilt turf D:ie öunfnit fiere ïoatf. 21 is be *5?aDe Dan m*cnbcrglic niet fit aer en toonbc geltkh fp milben/ maer om bat Ijn beter HennnTe ftrb* benbe Danbc r/oeïegï)cntl}ent 3laubt£/ atófp/ f uier afriet / enbe f rhr r aefite be r omfïeDan ben <£5?a* toeDan Ifcegljcn met fijn bp-rjebbenbc Dolen te Der* tont !jt en/ bic ten feïDerï tijbè niet meer ban een baclj- repfc Dan baer en toaren/fo fcljolben öem be^paen* ende figuerlijckc Afbeeldinghe, jaerben Dooj eenen Huteriaen/ enbe Tratfitorc de! Re, \ f 6 ofte IDerrabttveiibeongïjctrouDjrn^ienacr beg Co* ;__ nincfejS: ^oo?befemipo#umtept enbefurieufl)eptf ba* ^paenjaerben / i^be <!B?aDe Dan Strenbergöij glfebVuongöen gljetuecfl / fonber Derf oeDen <6?a^f ïobeDanclt te DcrDolgljen . <0>e ^paenjaerben tc 3Dinfcl)oten gecomen 3önbe/bD3elen Ijet naeflc ^02» aen a©ebbei^/t)ebben flraer DjelDernomen enbe bc< Donben/ batbe <6eufen gfteenen ïuiüe en dabben te Dtuebten / ïoant fp Dwn Derre göcfien Rebben / bat fp bp IjctClooflcr ï^epligljerleein flaefj-ojbenflonbenV göereet enbe gerefolDeeit om te Deeöten/baer op ban oofhbe^paen)aert^lufticlJ3rjn aengetroeficn*aI5?aef 5LobeD)ijcfi Dernemenbe / bat baer niet meer ban een 2$enbefötipterenDan Martinengobpenlua^/ fboi£ Ijp met ontrent tjonbert^nptfrlje^upteren / op ben (0?aDeDan 2(lrenbergö aengljeDallen3 ^iblertoi)* len begofl ooeh §tt 5£>oet-Doicn aen bepbe frjben mal* canberen bappêr tt treffen : jBacr aïfóo ontrent b:ie ofte Dier Ijonbcrt 3©aelen / bic <0^aef HobeVuijcb ter frjben in feherc b?oogf)e bïnarf-fïoten ijaöbe gl)elepbt/ oprefen / enbeDan ter frjben op be ^paenjaert^ bnp* per Dup? gaDen / foo fiebbcn be ^paenfrfje IDcet- Rnecljten ben ïutjch gbegeDen/gelijch oceh be^pacn^ fetje Kupteren gftebaen Ijebben / enbe 51511 alfoo flraer allcgaer op be Dliif öt g!jeb?af fit/ben meeflenbeel Der* flagben/enbein be inoerigbeflcoten/enbe mo^afTcrjeii ombfnIjalögiKeomen. ^De^aDeDan ?lrciibergl) fienbe/bat fnitópaenjaerben aen alle eanten geflagm toierben/ öreft Ijp allen Dlrjt enbe neerflte tjept aenge* toent/om alle£ te rebzefferen: jjDaer 3Jjn #eert onber ^em gefcljooten ^rjnbe/i.» Dan eené foibaet boo^feboc* teiu^aer op in bier trjbt befeBerfen göemaeent 3ijn: Non moror in bello cecidi quod vidus ab holte, Pugnando fortes claudere fata decet# Hoe queror, obfeuro perij quod milite ccefus, Nee laudem de me ftrenuus hollis habet» *Derj Onder Conitigh Philips II. ende het Gouvernement ten Ducd'Afba * 5<*8-- ^nïuptehantbanmtnbergrji^oocfebdobtöö^ — * ~ , vbleben/ al£ mebe de Maftro del Campo ban be &nam- _ x ble ben/ al£ mebe be Maftro del campo ban be ,-èpaen- ï??1/ no* brie ban öc ^ <£apitepn$ enbe ^ebel-jjebbcren ber£>paeniaerben enbeber3&upt* f tijen / met mee(l ai batter taa£ / bid tot fefïljien bon* bert toe ^ereflc Dïueöte in (jet tftoüfterban&ep* «OÖrclee/ *t toelcfe terfiont befiojmt enbe ingenomen Ti^i! ^cnö'a»öer ftjbe#doobt gfjebleben Graef Adoiph van Naflbu/tnetfeer tuepniclj fiupteren : fep ™2f ,01ioörer ^ **«f ïobetojjefe / een feer eloeefe f^ffSSPl^ ^fijnen bpanbt/feer beleeft cnbeb^ienbeïDeh / enbefeer bemint ban een pegeliieïn 2?Hsfnciton <fc*n«n/ al£ ooeft alfönc25?oeberen 5SS£a.-- örp b005t berblijdt batfipfoo «gfjrljicR boojftmenbpanbt gebleben Vua^acf Xobetogcrboleh Ö^Mierbapperen bupt geeregen/ 'Pi ^öaotf ban ben <6?abe ban SCrenbergB / Don Alvaro Oiono, Ioan Paz de Sotomaior , Pericho de Ca- bnera,cnbeanbererberflaaenerenbeberïoopener(©^ terpen enbe Capitepng / (baer onber beel filber gbe* fmxf gonben feetenen en geit gebonben i& infonder * Dept bat tot betaünge ber ^olbaten gecomen toa£/) 1 Fol. 47; a^ oofJtbanbegcmepne ^paenfege fiimterenenbe * < a s ItK&e eleebcren baer mebe fp iiptaïicfircften Z ken ban [^oeningfjen / biebe «&ja*c ban&e% fenflae&tfgbefcSiebtopbcn xxi„t bacïS iii^t Anno ,568. ^ÉoterflftcW^ Onptffte blucöten iTac «^^g W naccfet/ fomniigöe gfjetoonöt enbe I beroopt «ftaef Wnm ban «aflbu toer* tot ©cöffl» ben / enbe ejaef gan ban Xigui / e^be ban C bergö ban ben Fmpfeban fcar&aifon/ «5ou2cX baniFneflanbt/^berpffeiy ^oentnöSm/^S lanben/enbe^tngben/rtiböerb^ ^^S*11*'*.*' baneend beban f ^onnautie/ itfbegraben ü^tmShi be fcerefce ban bet tfloofïer/bpisgörtiieefï eenfi 3J.2. Singht den Heereecn nieuwe Liedt : maeckt hetgoet op InftrumentenmetghcfchaUc. lol. 48. Nedetlandtfche ghefchiedenifle, cndc figucrlijcke Af beeldinghe, £>nt|)airmgl)e tier fttatieren üatiBatenburgh, enöe mmt €delcn/ den eerjten ende tteeden lunij, Anno 1568* binnen 25?uflel» €n$ertogf)e ban3Cldedcrnomtn gebben* de <6?aef3LoöcïütjcMtoicto?ic/foo öeeftljp de J>ederlander£ toilim betoonen/ degljal* ben int minftcnietbedaeefï ofte dertfaecljt te3ijn/ Ijpöeeftfïracr göepjocedeert teggeng dein* O&edaecfjde fèeeren enöe €delen / Die felde derclaren* debegaentetjebben Crimenlaef*Majeftatis, ftpïjeeft ben acöt en tVDmticgflé Dacf) Maij, bp openbare public catie ftjner fententie/ öaet gebannen upt alle De llan* Hatende fêeerlijchöedcn beg Coniner/ enDedattcn eeutoigljen Dagfte / op Den ïjalg / confiftuerenDe aller ende eeneg pegfjelijcften Der felfDet $eeren goederen/ roerende enDe onroerenDe / <6l)erccöten tnDe betten/ 3teen enDe <£rf-goedercivdan ïuat natuere ofte qua* litept diemoc&ten toefen/ ende ttaer die gljelcgljen ofte gïjedondcnfulïen tooiden/ tenpjofrjtedanföne ifeajctfept* ^cgfjebannen ïgcerenïuarendefe/ De Prince van Oranien: GraefLodewijck van Naflbu fijn Broeder : Anthonis de la Laing , Grave van Hoochftra- ten: Floris vanPallant, Grave van Culenborgh : Hen- drick Heere van Brederode; Ende Willem Grave van den Berghc* ^en neggen en tïmntitf)|ïen lunij DeDe <©uc d'2tltoc dppublicatieiudagben/ alle Die upt den Handeglje* diucljt ïnaren / öaer belafïenbe / datfc üicbcrom fou* den incomen / elcb ter plaetfe daerfc gbeïuoont ftad* ben/ ende Ijacr dertoonen doo* baren !Bagifïraèt/bp pene dan lijf ende goettcberbeurni/ tot profijt dan frmc IBajejtept/ ofte ecutoicljliicirnrbanncn te blij* ben . % ijeeft ooch / fecrtoerbolgbcnendegljefïoojt 3Ünde / dan toegben dencdcrlagfjedeg braden dan SÏrenbtrgb/ ende fijner &par njaerden in jprieflandt/ upttu?ahe/ endeomfrjncnmoettecoelen,' dcp?occ* buren tegöenbe göedangljene/ €>ijf bert ende <£ie* Dericödan batenburg?) görïwberg/ ende xvut> 15(55 anDere <£del-lieden/endc perfoonen dan quaiite, Doöi derijaetfen/ endeljp D«ftde fclfbe bp fententie ter Doodt gljeeondemneert j 3£c£te meerheeft ÖP ficft Öier mede gljcljaefl / om fijn £>paenjaerden (Die glje* fielt toaren om Defe göedang&ene te betoareu ende te betoaecfeen) elders te mogöen g&eb^upcften. <®tfe Öardep?oeedurenende doodelgcHedomiiffen/ dielen becl contrarie De mepninge dan dele cloecfte Jpolitijc* ft en ende 3©eerelt#~dcrflandigl)e/dieban opinie tua* ren/ dat den ïgertogfje niemanöt dan aenfien Dooden en fouDe / maer Dat Ijp l)ct felfDe fouDe opfajojten/tot De odercomfïe Deg tfonmc&s? in defe Handen ♦ JlBaet neen / öptoa^altcfcerenaeDcferdjomer perfoonen bloedt dodende : fep fieeftfe binnen 23juflel in De ©incrter-fcoe&e / Den eerden lunij , op De Jpeerde- mareftt ofte Jbadcl/ Doen ontöalfen / deracötende aï Ijet doorbidden ende fclfêijben be£ ïicpfcrg/ ende an* dere «©uptfcjje ©ojflen/ al£ ooch dari geender tocer* de aefttende al öet bidden / moepte / ende cofïen / dan de JlBoeder der 25atenburgft fclje ^ecrem<®en tïoef * den iunij fijn op De felde plaetfe met Den ftoeerbe gljc* doodt/ deigeeredan vilüers, endeden Hfreext dan SMjup / die bepde in den flacö bp ^atoii gljedangljen toareu : Monfieur de Dlmy ontfmeft ttace flagljen dan den53eul ♦ j^ocljïoerdt ten felden dagDeoochgöef doodet een d?oom (öodfalicp ^^edicant / gljenoemt Cornelis van Mehen, fndeQuintijn Benoth, ^5alliudan €ngicn ♦ 2ll£ de doo?öaelde perfoonen fijn ter dood! gljeb?acÖt/ foo (londender bpljet ^rfjadot uegljen ©aendelcn ^paenjaerden in bare dolle Wiapen/ enDe in (Iacl>o?Dcn . jèp 5Ön alle gaer met frommelen ter DooDt gfjclepDt/ bniDatmenfe nieren foude boo2eu fp?cheu/foofe pet öadden Xuillen bpbjengen tot Dacr* der Fol. 50. Ncderlandtfthc ghefchiedeniffè, cndefiguerlijcke Af beeldinghe, 1 ca g ber befenfi e ofte onfcïmlt ♦ llöaer alg eenigbe beloof* j J beuinljetföoomfcfje Catbolijebe gfjeloofcetetoJilleir fïerben / enbe niet bele tr Vuillen fp?ehen / ban toerter niet ööetrommelt ♦ "®it $aepg fïo?ben enbe 55ieeftt- baber^öaööen/ VDaerenöet\uee briefen / (Creflon/ 2&?unfelle/$eltier/ 25atfon/enbe<£lpenbam* <®e ï£ecre ban ©illicrg bit bernomen {)ebbenbe/foo fepbe ftp fijnen ^ieeljt-baberbeftobellaen/ batljpïuilbe Catfjolijeft dertien / berfoeeftenbe beg Ijalben eeniglje boojbeelen boo? fijn guller/ enbe een eerlijefcebe* graeffeniflfe / gljelgcfc ooch bebe fijnen mit-gljefellebe %ere ban b'^up / Öierom en toarenbp öaergöeen ^Trommelen. 20gbe ©eere ban ©illiergter boobt iuag gaenbe/$ijnbe een fraep enbe beleeft €bel-man/ foo groette Ijp ober toecö al fijn b?ienben enbe beken* be/ enbeïuel gljemoebtsijnbe/ eïam öp op 't^cfja* Dot/ alïuaeröP ober lupbt fijn gljebebtfpzacfeinljet 5latrjii/enbe ooch int jf rancopg/befcennenbe bp <8o* be / beel fïrengber boobt boo? fijn fonben berbient te Öebben: «©aernae Qitamljpopbe oojfahen baerom fjn ben boot fïerben inorfte / feggl)enbe : geft en ben gb"rn Berraber / maer ic& fïerbe om bat ieft beg Co* nii er toaren öienfï / ber Hantan Voelbaren enbe b?p* l)ept boojgüefïaen D^bbc : Igoetuel bele Jlfêenfcljén bat nu niet en eonnen berfïaen nocD bebjoeben/ fo fuU ïen fp enbe fjare naeomclingen bat bier naemaelg alfc- bfbinben enbe oojbeelen ♦ 2tl£befen ï^eerealfoofijh gljemoet b?pelijcft enbe cloeefcelijeh uptriep / fo fp?ae!t fijnen 2&ecöt-baber/ <&lw Ijcbt mp belooft auberg te fïerben: 3£orD ©illierg riepïueberom/ SSch fïerbe in be <6öerefo?meerbe Religie / loelc he bp pjeeg enbe roembe foo feer aïg öp eonbe ♦ <Bï)tnoed} op bie ma* nierefïerf ooefebe lieereban bi£up/ bie feer rtjche toag/ öebbenbe jaerl8erbobenbeviii,bupfentgul* beng incomenbe:^p toaren bepbefo fraepe JlBanneti alg ober boeten gaeh mocöten.^ebenber boo?nocm* berperfoonen Xicbamenblebenaen fïafcen Ijangöen/ en öare ^oofben boben ïjaer / op ben toecfj bupten be J>eöarenbergöer~poo#e/tot batfe bergacn enbe ber* rot 5ijn / om batfe fanber te toülen 25iecljten gf)e jïo?* ben 3ijn ♦ <De bepbe Zeereu ban 2$a tenbo?gö / b'2lin* Mot/ enbeCocft/ fijn bupten be ^cbarenbergljer- poo?tebegraben boo^eenila$aru^€apelle/ opeen ongbebJijebeplaetfe/ om batfenict en (jabben ïuillen 25iecljten / ttoee enbe ttoee in een graf / fonber fcifïeu of boot baten/ na bat Ijare Hicöamen bi\))tm befelbé ©oo^te aen ffaften Dabben geljangcn ban tljien upjen boo? mibbacö / tot b^ic up^en nae mibbaeö. De 0;aöeöan Egmont te 2S?uffei opentii/cU onttjaül / benbijfbenlunij, Anna 1568» Y^€nberben iunij [jeeftbe ^ertogfjebanSCl* 8 mbabe 43:aben ban ofgmontenbe i^oo?ue/ 1 #voan 4Bent op eenen VuagDen nae fe?uflel -0 — boen b^engbeu/ enbe boen gljelepbeu niet tl)icn Hacnbeleu ïiwrrüten/enbe een Bane 0uprer^ ^p fijn te 2SjutfdglKb2afl)t/ enbcgbelogiert opbe ffitxcM/ tegljen ober bet fönebt-f)up£/ ineenbup^ ööenocmt Det^^oobt-Dup^.^efentêiitie be^booDt^ luerbt ober [jacr gOejïre&en enbe uptgöefp^ohen ben bierben baeb iunij, elelt bcfonber/bor!) eeneo mbouttf/ enbe ter erecutie gljeflrlt op ben bt)fani bacö berfel* ber .üBaenr. SuDefa* bepber o32abcn fenteutieöeeft bUC b'SMbe boen fcÖ^)ben/ bat C rimen Iafx Majclh- zis Si Rebcllionis , batig / JPJföaet btin gbeguetflte Höajeflept enbe Voeberfpannicbepr / Uf gaen babbeiu ©erclarenbe baeiom/ bat be boo;geiicanöe ^aben fuUen Onder Coningh Philips 1 1. ende het Gouvernement van Duc d' Alvc. Fol . 5 3 fommigSe ïuoo2ben met ben 25ificljop gï)efp20fccn 1 < os Öabbe/ biemen obermibtg bc groote meriieftte bet _J dèpnenjaerben/ Die rontom Ijet ^ctjabot ftonben/ nieten conbcljoojen noeïj bcrlraei! / fooisöpopfrjn fcnien ueber gaen fitten met ben Soiflcijop / gljclrjchc* UjclUefenbebct vadcronfe: ^itgöeepnbicljtsnnbe/ Ijeeftfjp ben 25iflH)op gïjebeben Ijet felbe tot bricmaei te toülen berljalen : S^aer nae beeft fjem be 23iffröop be 25enebictie gljegtjeben . <&e €>?abe opgbeftaert 5Önbe/ Ijceftöet Crucefft, b'toelcfc üeminbe fjanbt S&eöücbentoag/ bichftïil£ göebuft/ baernae Ijeeft DP Qöcfmiclt op cenf taait jftatoeelencuflen/ enbe met gïjebouben öanben Derft Ijp fcer lupbc geroepen/ Heeie m uwen handen beveleick mijnen ghceit , 3£>aet nae ben 23iflcfJop taenchenbe / nam Ijp een clepn 25o* netgen / b'tacïcfc tjp boa? f rjn oogljen bebe/ enbe taerp ben (Cabbaert ban fijn fcöonberen : &ijn Öanben taeberomtelamcnbdubenöe/ enbe<^obt bibbenbe/ bertaacfjte fjp ben flaclj: 3&e £>cljerp-ricf)tec (bic* men fepbe ecrtijbt^fijn Harjuap gljctaecfï te 3i)n/ ) t$ boo^tgljetrebcn/ enbe Ijecftrjembet SooftafgfKfïa* grjen/ het licfjaem/booft/ enbebeplaetfe biemet frjn bloebt befpjengfjt toa£/ toert terfront met ecu ftoait lahen bebccht. 1 5 68. ^actfebaer menfjem ontbalfen foubc: SGlgfp ïjem m ^ilbenfrjnl)anbentiinbfn/footjecftl)P (fijnen (Cab* baert opöoenbe) gljetoont/ bat Ijp (jein tot bc öoot berept babbe / (taant f)p ftabbc te kooien iaten af fmj* öenbecragrje baufnntaanibap£ eabelKmbe) enöe begeerbc/batfe Ijcm alfoo typ/ lo£/énbe ongbebonben totbe boobt toilbcngaciiiaten/ 'ttadch alfoo glje^ fcfyiebc. ^acnbenaöeïtü ]> j jïaetfty ijcbbmbeaen frjnfrjbe ben boo'grjcuoemfciu 23ifiH)op/ foola^ljp ben LI. Jpfalm/ Godt zijt my ghcnaaich (iae uwer goethey t , ende doet mijnovertredinghc te niete na uwe groote barmhertichey t. %m gcbolgljt Iuliaen Ro_ mero Maeftro del Campo, enöe Capitepn Salines, met »ix*Baenbelen^paenjaerben/biebaerop belBaret «i(ïacö-o?b?egbe(teltljebbai/ om te berljoeben alle opjocr/ bie bacr f oube mogljen ontjtaen* <£cn Baen* bel gmch boo2 bc &tabt ober enbe taeber / cMbe ttaee ©aenbeïenbiebeninfjet^of. <£>pbc |Barcnttaa£ t en £>cïjabot grjemaecut met f taait la&en bebangen/ enbe baa* op ttaee f taartc flutacclen euflen^: <Daer »arni ooch op f)et ^cöa^ot tVuee grootepferen pin* «en * €>nber bet ^cjjabot (lont be $jobooftbanfjet l|of met eeneh roobcn ftoeft;€)oc toa£ be ^3eul boben opbet^eöabot bcrbojgbciu ^e ^labei^metben ^iflcljop alleen op jjet ^cljabot gegaen/ enbe al£ Jp Qui perfevcraverit ufque ad finem falvus crit. ^ntöak Fol,54' 3 5 68. Nedcrlandtfchcghcfchicdcnifle,cnde figuerlijcke Afbecldinghc, £)ntf)aifms^e öe0d0!?abentian hoor n, &m bjjfbenlunij , Anno 15 68* «Doftarfl aï^bc €kabeban <£gmont ontjjaïfï tuaov footéltracr Dc ^abeban &oojn ban (jf 1 23?aoöM)np£ gljebjarbt / enbe nac be fïeb lagiegbelepbt: ^pgincfcben gbebeelenbieeb tuflcjjcn bet uolcft met ben bïooten l^oofbe/ ongebon* ben / beommeflacnber^minndijch groetcnbe/ baer niebebpmenicb jBenfcbetot mebe-lijbenbetoeeebt/ enbc bc tranen upt b'oogben gbeperfi beeft» 3£oe bP op bet jficbatoot ouam/beeft Op fijnen «feanteï afqfyc; ïepöt/enbeftabbe eenfïnart airmefrjben 3&ambaepg aen / baer be crage (aïg oocb öe cragbc ban fijn fjem* 1 be) afgbefnebcn ïuas1 /om ben l^ai^ te blooten / enbe öenflacb be£ f toeerbttf onberbinberlijrfc teontfan* gljen ♦ ï£p baboe een fbiarte iBelaenfebe 25onetin öc Ijanbt/ bie fette ïjp op fijn #)ooft/ enbe troefcfebooj fön oogbert / nae bat bP fijn gbebebt gbefpjoften enbe ööeepnbicöt baboe, ï£p toenfcljteallebe omftanberg gïjelueft enbefalicöept / enbe IjP begeerbe bjienbdijcb ban baer / oatfp <0obt ben #ecremet ftem biöben ïoilben/ bat Ijp bem fijne menicbbulbtgefonben ïöou* öebergbeben / om iefu chrifti fijnc^ üeben jèoon£ ïöille* Hy en woude gheenfins bekennen teghen den Co- ninckghefondicht,ofteyets mifdaente hebben,dacr me- de hy de doodt foude verdient hebben* J5ae bat bp be Jfêantd afgbetoojpen/ enbe bc 35o* nette boo^be oogben göftrocftaibabbe/ foobnidbe fip opbet cuflen/enbefijn Banton gljebouben Hebben- öe/riep bP ober Itipbt in bet latijn/ fa manus t uus,Do- mine , commendofpiiïtum meum, Vader, in dijne han- den beveieick mijnen Geeft, mitobefen quant be23eul teboojfebijne/ met bet bïootefwerDt inbe ftanbt/ enbe bteu bem met eenen fïaeïj ben <top af. &p bjaö ontrent bijfticljjaeroubt boebnfferbenmoefï/ een ïaneft/ fcöoon/ toö^nbeberflanbicö&eere, £ijn ïtupf~b2OlrtHebïa0 Vrou VValborgh, Gravinne van 1 s 6 8. Nieuwenaer,öiebaer liae getrout \& met Graef AdoJph van Meurs, Aipen,&c. gp en Ijccft gbem [iinberen ge * ijabt/ noebbpben «Bjabeban I&oo#i/ nocöbp ben <të$abebanIBeur& 3&er bepber ontbaïf ber <ö?aben itidjamen fijn fïraer gljebift / boclj op bet £d)abot blijbcn fïaen/foa langöe tot bat bare boofben tbiee upjeh ïancfc op pfe* ren pinnen gljefïaen babben ♦ <6?abcn ban <Èg* mon t£ tuoo# enbe belofte \$ bolbjacbt gljetoeeft / tut tot Üoojn Cal^bP "iet g^ni te ©obecoinen en toon* be) g[jefp?0ften beeft / V en fal nietasders overcomen, al s my . <©aer toa£ groote beb^oeff eniffe in be &tabt/ niet alleen bpbe ^nrgber^enbt^anbtfaten/ maer ooeft bpbe «l&olcaten/ felft?bp ecnigbe ^paeniaer* ben/obermibt£ fp toifïen bat befc Deeren Vnaren feer doeefte/ moebigbe/erbarene Crijcöf-oberfïen/bie ben Conincfe groote bienflengbebaen jjaöbcn. Webepbc üeeren5Ön ban bet ^>cbabot gbeno- men / enbe ntet groote pjoceflie geöjacljt in bet €loo^ fier ban be |Bmncb?oersV ban baer tot befj^cbicb- i^eeren/ban baer in M>. <6oebelen ïterebc * ©an baer biierbt <£gmont£ ïifljaem folemnelijcbe gbeb^agen boo? be £>tabt tot be Clariffen/baer bet i^gebalfemt gbe\oo2ben/ enbe met bed meer iBaepfcljeCeremo^ men bereert / al^ be^ <ü%aben ban ^oo^ne? Iticbaem/ obermibt^ bP foo Catijolijcftelijeft niet gljefto^ben en VnasVatë €gmont* 3©ant alö be 23ifTcbop ban ppe^ ren l)em bermaenbe tot 25iecbten / foo antbioojbe Jp / lek hebbe Godt den Heere mynefonden ghebiecht ende beleden, die canfe endefalfemy vergheven. 3g>0Cb boo?bet impo^ttmnaenboubenbanbefen 23iflcbop/ beeft ©oo?n norö epnbelijcb eeniebbebnjtf ban^iecfi- tenmjebaen. Fol. $6. Ncderlandtfchc ghefchiedenifle, ende figuerlijcke Af bceldinghc, t c s l&tfïfc&aem banben<©?abeban €gmont ténae 15 begbcbaneupt-baertuptbe&ercneban s.ciaragc* ' boert naefrju l>eerlöeln}eptban Sottegem in Blaem beren/ enbe albaer bcgraben : $et Xicljacm Dan Den <të2abeban ^óo^niggöeboertnae Weert, enbeal* baerbegtabem <Z£>iti£gl)eruce|t ben loon bie bebiomc €£abeban tijoom ontfangrjen ftceft boo? be gljetrouïue bienfïen/ bie Ijp ben &cpfer enbe frjnen &one ben <£onincH ban ïshfpmiien ïueitrucceit trointicfj jaren lanen gljcbaen fteeft /foo belten tgbeban Oojlogbe / al£ban #ep* fe ♦ ï^et i£ ïnel ïoaer / bat bc Conincn / na bat ©00211 ftem gbebolgljt Ijabbc in <©uptfcl_Hanbt/ fjtalien/ Spanten / enbevengïjelanbt/ flem grjemaceut beeft «£5oubcrncur ban €*elbcrlanbt/ enbe ber <02aeffcï)ap 1568 Eutpljen/enbebaernae bibber banbe<ü)02ben/aïi 1568, oorh SCDmirael banbe Eee/ maerbetraetamentin 30» foo fobergljetuerft/ batbefen goeben <6?abcin ben bienjïbetf Conincr foo arm gljcïuojben bat f)P ban 3£uc fcs2ülbe re l^obe ontl3oben5ö"oe / om al* ban eerlöcn tenicgöeu eomen/ fooljeeftlvp aence* nigbe ünipf-licben berfeteen eemgljc l^oebe / bieöP norrj up ffjn i£up£ te HDeert Ijabbe liggbcn / ber* fjoopt l)ebbcnbc / ban jaer tot jaer eenigbe ber* gl)elbingl)e ban ben Conincn te fuünt bercrijg&en beo? fijne lanc(tïui)ügl)e gbetrouVuebicnfc/ g&elrjcft ^Ducb'Mbe infjcteei|reaencomenöcm oocKeenigbe Ijoope gljegfjeben Ijabbe ♦ fflcïdu gljelueett i£ / foa nubcrljaeitté/ bcroobingöeban/ lijf eere/goetert bloebt* ^ïact) ontcent i e m m i n g e n , baec Duc v Mót een groote bict<i2iegöeöabtöeeft/ben xxi.iulij, 1568. T1 • 3$e bat <fcuc b'Ilbe frjnen blocbt-bojtfigljen aert öabbe boen blrjrhen aen bie trrffelncne «Gftabcii enbe ïgeeren / ban be ïueicue ftrarr gbcfpjoliei! i£/ foo maeehteljp terftont gfje* teetfcljap om in n>gl)cner JDerfconnaer iprieflanbt tcrepfen/ om <*&aef Xobeïurjcn te berb:rjben: l$p ftabbc chiapin vitciiimet beelbolerboo? ftenenglje* feljicht / boel) Ijem lafl gegrbcn geniën aDclt-flar f) met <62acf liebeïüijelueboen/ macr conbe leeman* bei e een boo2beel affien enbe crcneïicn/ bat böa^ïjem gl)eoo2looft ♦ <6^irf ïobeb3i)chïüclgöcmoet5i)nbe/ boow Chiapin vitelli flael) te leberen / om een epnbe rc maften / maer Ijp Ijeeft bet afgljeflagfjen / fcggficn* be:bat bet Ijem atfnoe l) mettepnffeenrjiiam- *£en becrtljiehben iulij i£<EMc b^tlbe fclfë perfoonelijeu meteènen fefjooneuboop out enbe erbaren £paen£ <*rrtjeï)f-boïe& int 3legljer boo? €>joenmgljen bp chia- pin vitelli gljecomen/bpöemöfboenbefommigefïue^ r $<58. hen (^öefcljut^/ met een goet gljctal ^cl)ip-b2iiggni/ bie ïjeni Upt ^>?abant/ op aiDagljeng miegljebocrt 5tjn / betjuaem 5rjnbc om een ilibtcre in ber Ijaefl ober re 252iiggrjen : ^rjn bP-ljebbenbe Crijcljfbolch ijs btuer^boo: bc £tabt gljetrorken -} enbeljeeft ficljbp chiapin virclli berboecl)t bupten be 25ottermglje- poo2te/latenbebmncn <ö2oeningben ftertogl) orrieft ban^32unflut)cnmftxviC,peerDen . <ö52aef^iobe* rurjilibit bevnumeu Ijrbbenbe / Ijeeft raebtfaem gfje^ bonben/ fijn Hegfjcr-plactfe te beranber en/ enbe ijem infnn boo2beeltebegl)cbcn : l^p [Kcftftjn <ö?Öefc|)ut/ 25agagie/ enbe ben meejien öoop fijnos JDolcr afcÖ^ fcljichtnae ^locliteren/ enbe Ijpi^fdbc met berejte bc^lDolcxinbe boo2iglje leglia-j..laetfegljeblebeiv ben bpanbt met fcbermutfeliiuj!: nocrj eeuen ttjt land» opljoiibenbc : ^egüenbcnabciiCsti^öpoocftbertoc^ gljeiv Fol. 5 3 * Ncdcrlandtfchc ghcfchiedeniflc, i s 6 8 fltt*n/ ïatenbeDoo* ecnigöe tëupteren De ïïupfdjer _1 ^usööc adjter ïjem in bjanbe jiefeen / ten cpnDe De ^paeujaertg Ijemfoo Oacfïniet foudenconnenbol* Oöcn : $ict te minsijn de j&paenjaertgfoo furieufe* , lijd* aenglKDjongfjcn/Dattcr noelj een groot Deelman <02aef licöeïööcl^ ijinder-tocöt / enDe Dan Die gljene bic bacrbergöeten enDe bcdauc&faemtöabDen/ 3i)n ÖÖefïiiöften gï)etoo?ben. <£%aef 3lobebJijcfc tonnende ben aert enDe natucre ban De ^pacnjaeröcn int berboïgen fjarer bpanDen/ Bceftficö Dapper gïjefpoetomfijn bolcluiptöetaen* ftaenDeperrjchelinüerfehennööete bjeugfjen/ enDe téDerljalbcn ban £>lodjteren gljetogïjcn Doo? Wi\v fdjoten na gemmingljcn / liggüe nde aen Den €em$/ onder Set gljebiebt ban ben <*5?abeban <®o(ï-5frief* ïanbt/ eenfeerbequame plactfe/ toelgljeïegljenom allenoobtbjuft imt <®ofï-jfrieflanbt ober De €em£ onbefjindert te mogöen becomen ♦ mijiet Beeft fijn «DïjenaDe plactfe gbegrepen om fijnen bpandt te ber* bjadjtcn : l}v fieeft bit 3&o?p op De paflen enDe aen- tomften inDer baefie toat gfiebefticljt / 1 nbe Ijp Badde tn ïjet boo2bïucljten alle 25?uggljen enDe dammen Doen opfmijten / om Den bpandt te berBinbercn / Dat Qpftem fooöaefïdijdt niet en fouDe connen naebol* gljen: <Doch|)ccftfijn <6Benadeboo2flet opfcttenDer pijlen ofte Slupfen / De refïe ban Bet %anDt onber ïoater gftefet / D'todcft ^uc D'Sllbe inBetnacjagBeu al b?pb)atopgfteBoubcn Beeft: 3&ocBDen xxi. iulij örö mo2gBcn£ bjoed)/ Beeft De ^ertogïje een bed ^dwt ten tz f&eerbè boo? upt geforiben ouDer Bet be* lept ban Sanchio d'Avila enDe Martero3 om 4Bteaef Ho* be\mjcft tot fdjcrmutfelcn upt te lochen ♦ 3!>aer bc* l!CffCn^Tobero?bincerbel)P Don Iuliaen Romero met nori) IKuftortiertf/wbe ^piet* frufyem uactebolgBen: 3r)aebefcboId)de DooSan- chio Londogno met bupfent uptgljdefene &t Butter^/ met De töuptercn ban Ccfar GonikgaendeOmio Mar- I ende figucrlijcke Af becldinghc, tinengo ♦ 3&ere|le Der &paenjaerden bebaljp , 5 g Alonfo de Vlloa , enDe Don Gonfalvode Bracamonte; _ $aedefe bolcBdenfe£ ©acndelen ^«ptfcöe / enDe Daernaerxv, ©aendelenUDaelen/ enDe vic\ ücljte $ eerden onderbergen/ tëobletf/ *nde<£eo?geban %alain/ 23?ocDer ban Den «I5?abe ban J£oocBftraten/ Diebp <©?aef atoDebJöchbJajS* jj)iettcgBenfïaende De engste ban Den biecB/ende Dat Bet 5lauDt rontom onDer ïuater (ïonDt/foo $tjnfe aen <*%aef 3toDeïDi)c&$i bolcft gjjecomen / Die begmnenDe tefegermutferen / fa taeetfcen <6^aef 3loDebJijcftïf ^olbaten flracr in Ijaer boo^beel/ onber baer <^Defcöut* <0jaef3lobebJtjc& bermaenDefeernfleïrjeft/ Datfpfiaemu fouDenquij* ten a!£ lEannen/ Debictojie (lont in Ijaer fjanben/fod fp maer öaer bejïe DeDen / enDe Daren bpanDt Dappet aenbielen : «flBaer fjoe Ijpfe meer bermaenDe enDe een Öerte in't lijf focöt te fpjefcen / öoefp meer enDe meet berflaeuDen enDe beb^eefl bïierben / enDe alg ï)et tö^t ïuag te beesten om Bare eere te betracöten/enDe Ijaet felben te befcöermen / foo begonben fp om geit te roe* pen / enbe en ïuilDen niet becijten/ niet tegljenftaenDe DegoeDe bermaningljen Dietjaer gljeDaen VuierDen/ Dat Ijetnu göeenen tijDt bia^gdt te epflcöenof te tellen/ nu Den bpanDt g&ereet ttonDt omïjaer te ber « nieletr, USaer Dat Set beelmcre mttijDtbJa^/ Dat een peDer ftjn beftemoefïe boen omfrjnen eet enDe eere te betrachten: €en öolp al niet /maer fp Debben ï>att/ D eenboo?/ D'anDernaeopDeblucDt gfjegljebennae De ^cöepcn Die op De <£m\$ lagljen / Daer fp niet l)oo* pen iugljebaücn 3ijn/ fommifee Die tod ftoemmen conben üaer falberenbe/ fommiglje boo?De groote bifo?b?e met De ^djepen berbjiuchenbe enDe te gron* DegaenDe* <0^aef ItoDeVuijcft enDe eenigöeanDere/ bïillcuDeDe ^olDaten moet gljebenDoojljaererent? pel/ i^f met een couragieuö öerte boo: aen tot beu bpanbt gDetreDen/ enbeljeeft öem langöe tijDt alsf ecu Dapper ^eltfcer b?omdycft gljequeten : IBaer fieuDe Onder Coningh Philips II. endc het Gouvernement van Duc d' Al ve. 8 . ftenbÉbatöpbanbefijueme^flberlatcnïDcvbt/cnbi: — , acfiter bp nae bloot ban Holchc (ionbt / foo $ Ijp ooeft filjenoobtfaecht getoe efl ftcm fclben te falbcven / enbe nodj feif^ ïjet <6ijefd)ut booj be laetfïe repfc acngljc? ftehen enbe afgljefcljoten Ijcbbenbe/ tfihcen clepn fcljupthen gljetredcn/ enbe nae eofï-3f rie jlanbt glje? toaren. ^ebjeefe enbe onojbeningljeban «Büaefllo? fcebJijchg bolch toagfbo groot / bat ben meeften bed fondereemgöe tegfjeirtnecrc tcbieben/ inbettoatcr liepen enbe ijaer felsen berbjonchen/ beellïebcr buö fdjanbcltjcfc fïerbenbe / ban bjomelijcfc bcc&tcnbe/ 2HKLm cer r tcöfÖatai : &oo bat bc totwic bleef op öeg^ertog&enban SUlbafijbe/ niet ïuepmclj betitel ban beftne/ ïnaMt (m in alle£ geen tadjtentidj Höan niberloog/ enbe onberbefelbe maer een ban name/ tebjeten Gabnd Manticus eentrcffclijefc €brl-man: IBaer aenbe fijbeban «tf^acf ïobetogcfc/ fc&üft I men/ batterfooboobtgöeflagljcn/ atéberbjomfcen 5ijn bpbefebeubupfentperfoonen/ baerouber bed Seber-lanbei^ bmren/ bie upt öacr 31 anbt geblucfot blaren / om be tpjanntje ban <&uc b'2Ubc* <©en bupt bie bc ^paenjaerben öier irajljen / ïnag fecr groot/ niet alleen aen geit / maer ooch acn filber- toercft/bbJcIcft be^aben ban &oorf)- jhaten/^aef Hobebüjck/ enbe <6jaef ban <&cljoin«cnburgljad> terlieten ♦ <&m ^paenjaert creeeD ooch meer ban M. o. ©eerben/enbe xvi.groctc ftucken mjefe ftutj&v xx, Bacnbelen ♦ <De ^o^peren in föepber-lanbt / in * fonberfjept gemmingljcn/ toerden öeelgljcfpolieert enbegljeplonbert/ enbe baer ïDcrben ctteltjchebup* fent l#oo?n-bc|ïen upt ïjet Handt gcd?c ben . <® e info ? lentien enbe moettaillidjept bie be ^paenjaerben bc * bjeben met be i^upRieben / ©jouïuen enbe fjongije- bocöteren/5ön bpnae onmogljclijcft teberteüeiu VVeynich Mannen worden ghedoodt int vroom ftri jden: Maer veel comendcr door vrcefe en vluchten in lijden. ê>iacPi> dalem, öen Aprilis, Anno 1568. XXV. b'SCbe.cnöecft nietlangfie SÖedjepcöt/ maer ftp Öeeft tfrac&rmet berbaebt boen blnchehfön tojcebe enbebloebt-bo?flige na? tuere/ bie ban be Religie in aller manieren feer g[jefïrengljelijc& berbolgljenbe/ enbe tegïjenbe felfbe alle rigeur gljebjupcfcenbc/ met b?anben / San? ÖÖm/coppcnfpijnigÖcn/&c goo batter inljeelcoj? ten ti)bt adjtien öonbert boo? ber geulen ïjanben jön omgUcbjadjt / enbe Daere goeberen 5fln nocf) baer en boben gbeeonfifqueert/ fo bat be g&eblnd)te öacr fel? benfeer gdudttc& achten/ bat fp aileg berlatenbe/Jet leben beftouben Dabben ♦ <E>c ©?ince ban karnen/ <©?acf HobeïuncH ban j^aflbu fijnen 25?oeöcr / tljonigbe ILalain/ <8?abeban J#ood)faaten/ WiU Ijelm «E^abe ban ben 25ergl)e / Jrlo^i^ ban Pallaut/ p?abcbanCulenbo?glj/ feenb?icft i^rere ban^c? berobe/enbe anbere meer Zeereu/ enbe perfouen ban qualitept/5ijnbenxix4ianuari;, enbe co^ baer nae/ bp openbare publicatie ingeroepen enbe ghebadi- baert/ omtcberfdjijnenbinnenb^iemaelxiin. ba> gpen / boo? ben ^ertoglje ban »a binnen be &tabt ^?uflel / of baer be ïfertogöe toefen fouöe / om ijaer H 2 teont? 1568 Nedcrlandtfcheghcfchicdeniflc, cndc figucrlijckc Afbeeldinghc, te ontfcbuïbïgöen banalleg baer mebefpbp üjtrtjan bu ;£op0 Jt^ocureur <6eueraeibefefjulbiebt toierben/ op pene ban eeuruigben 23au enbe Confifcntie ban al bare goeberen* <&efe l£eeren en Rebben bet gljeenfing gcraben gebonben / hatt tt gbeben in bc Ijanben enbe tanben ban ben bioebt gierigöe n HDolf/ maer Ijebben fclwftelrjck gljeantruoo2bt op bie puntten baermrbe men Ijaer balfcbelijck rua£ befcljulbigljenbe^ruelcfc altegtcbcrgöeefë enbe ban gljernbcr ïueerbegeatljt iucfenbc bp *®utb'%ïot/ bieficlj Dagbelijerlterente met Cnjebf-boicn / Copncnienbc boo? 23arlapmönt 2000, nieurue 3©aelcn/ ooekin ï^anekerijcHallebe Stauaenfcije 0ii?ïteren/bte ben Coninck ban ©ianc uerrjck tegen ben Jp2ince ban Conbc enbe |D?oteftan * tengbebient bobben / bictotf)cm gbeeomen3l)nmet fcen <6?abe ban SÊrenberglj ) om 3Ö11 rigo?euf Ijcpt notfj meet te boen bfrjcken tegljen^bieïiKevcn / €bc? ïc/ enbe alle be görenc Die $2oftflte beben ban be <*5öerefo2meerbe iMigie/ foobebbcn fpgfjebaeljt/bat get ftoogije trjbt ïua£ trgDen-tticere te boen met taa* penen enbe Crrjcöf-bolch /eubebrgonbeu berljalben aenberfdjepbene pïacrfntbaerteberjlraken/ mep* nenbe ben&errogc be£ te meevber af bmicbe te boen/ om bar ön niet roeten en foube toaer Ijpljem boo? fjaer foubeie toaeötenljebben . gnfonberBfPt bebe be$2inee bau£)janiengrooten bïnt enbe necrjïicöept tot bebü02fceringebci:b2omer Ik eren enbe Z>ü}qIjc* ren tïov fenjeef aen aüc 6c uptgcïuekcue «rbeten/ober al fcljickteijp trrffcitjchr enbe bcgl)?:ltjrhe iteannen npt aen be Öberefo2iiicerbc <&bemrrnten/foö m «tfitf gndanbt/ al£ int lanbt ban ^lebc/ €mben/ enbe eibers / ameoHeeten enbeberfamrlingeu toanpennin; aften te boen. ï-jp gaf ocek fnneti ^ jocber €>?aef ïoftcïnijrh urn v 1. Apnii's j 568. <conmnflïe om ovjev al flofrfc am te nemen / aïtfcodiben <*$2abe brfflbrn 2$ergf)é / enbe anberen meer . <Öjaef ïoberurjfk i& göceoinen binnen €mbcn/ aiXuaerDpberfoeöt/ bat iÖPfoubemogbcn met fijn bolcht^eftepegaen/ oniw^ 'tcrplotct b roeiek bp boo? fmnben öabbe m bet roerd* • ' I te ff ellen : IBaer bie ban €mbenroacren onroiuielj om bit tt confenteren/ meer upt tyecfe ban ben i£er* togfje ban 2l!tba / ban anberfin£ / ïuant fp feereteinrk allegunftetoonben bic fp modjtcn : ^ocKfegljenfp bed Dingöen bcurbc bingbeven/ biefp toei lebben conncn beletten: 41Bacr opcnbaerïijek brpnfben fp Jjaer / om btn {jaet enbe <£)o2ïogl)euiet op ben baitf tt Halen / inbicnljet mifïucktrmet <6iacf ^obettniek/ ttiien£ boogtenten ïua£lKti)up£te aBeobein tene^ men/enbe albaer fijn loop-plaeifc te nianen/enbe ban baer cttelijcft bolch in ^otningbcr-ianbt/ enbeui 3Dc|ï-Jrnefinnbt te feipclitn : m? bcopte ooeluuer be ,§>tabt doeningen enbe nor ö anbere ^tebeii toat goet^ upt te riel)ten3 €nbealfban eenen bcop ban fnnCrjjcijf-bolck metbegbeblueljte feollanbtrcbcac? bel üeben uae OBatei-laubt enbe nae jioo^t-ftoiiant tefcnbenj IBaerbeurbeboo^fcb?ebrne raepgljcrin^ gljcbierban <£mbcn/ i^ bit booüiemen belet gi)c^ tuo^brn; <&otf\ bien elcecU-uioebigbeu £>elt €>2aef ^lobe^^cfi ban $&fifm/ en Ijiel üaerom niet op te bc* btiiCkeiieubcte oberleggbm / tuatijp UacctïcriiïcUft fonbe mogbni bp ber fjanöt nemcn/orii be gbebluel|te teberg beïm erbeumte bevfcaeneu enbemoette gbebenbiencdUmmenbelLaubcnrnaren ♦ h>v öeeft Smirhet ^icbertcii uan ^on op in aller pïé gef ciiben nae IDcfel/ aenbc <iiM)enicpi?teaiüacr /fciiöbeubebat fp op baer gbeioovje toouben Itc^tatfooued lieert enbe aTaüber^ ai^s moe Dtïmk foube toefen / g$ ebenbc bcm baer tor toiruen banCrebentie aen be êemrpn* te aioaer . e be fa* tnbt lac ö <&&l€fWillm\ ban ben 2dergf?etc ageert/ es ïbecergaberbe bafïbeei beter/ b müiU fym ban alie kanten toeliep. 1 mi t lanbt uan <tr>uliti\ ro^o coek bergabctin^ Öftc ban <Tri)f Df-bolc h/onber %m be iiRonrigiu iètt* rebatïBiliier^/ ben ^eerebau jsaifoirc/ eubefijnni 5??deDer Foi.62; Nederland tfdieghefchicdenifïe, ende figuerlijckc Afbeeldinghc, i f68. ^2oeberbenï|eercbanCarloo/ enbeanbere/ baer be <0?abe ban l^ooclHt raten <£>berfïe ban foube toe* fen/ om in 2d?abant enbe «Belberlanbt te ballen op jetonberftenfte, <0Hicb3llbe bewemenbebatbefen ïjoop ontrent ttoee bupfent fleren bïa#/boeD meefï al ongetoapent / toaeljtehbe bagöelijer meer bolen enbe toapenen / foo fjeeft fjp raebtfaem gljebonben befelf* fce te flaen eer fp fterener luerben/ enbeljaer ber* boec&ben Op be£ finten bolcn / &p Öeeft bertaaertg gljefonben ben <®iabe ban 3lob?on met bijf Baenbe* len 3£untfcljc ^olbaten/ enbe Sanchio d'Avila met bijf Ijonbert $eerbcn / enbe tïuee ©aenbelen &paen* jaerben : <£ct be£ $?ineen Dolen Ijier op berbacljt tuaren / Daer oocfc baer op bcrlatende / bat fp niet en ïoaren op ben bobem be£ Coninrr ban &tjpaniea> enbe derljalben mepnben op bjp-bnrglj tesijn / fo 5ijn fpte^alembp^erenelen^oberballen/ berflagljen/ 1568. enbeberjaeeï)t/ be^eereban©iüier£üaerenïêoop- mantoierbt gljebangöen/ enbenae^ufielgljefon* ben/ altfoockbe $eere b1£np* ^itgljefeöiebeben xxv. Aprilis ♦ 3&aer iuerbt in bie tijben göefepbt enbe gljefeljieben/ batter meer ban xuc\ banbe£$?in* een bolen boobt bleben / enbe niet ooben beerticB ban <Due b'^llbeng bolcn ♦ <©eur befe neberlaglje bierben bie ^olbaten bie be «Rabe ban ben 23erg[)e ontrent begeert bergaberbe /foo berbaeft gljemaecht / bat fp blueöten enbe berliepen. ^enr befe neberlaglje toerben bie ban ïtëefeloocft feer berbaeft gDemaecfct / jae lieten ben moet göeïjeri ballen/alfoo bat £onop niet en eonbe uptricï)ten/öoe fcielfp teboojen belooft fjabbenbijf 80'nbert ftoerg enbe Caliber£ op Daer erebit te lichten. Caufabonaeft, bonuseft Dominus,bona crux,bonafpcs eft: Et cur non animo, nos juvec cffe bonoS 1 s 6 8 2De Mntt uan ©janfen neemt fceel fcolcr aen / enöe Ai trechtteBelbe/ Anno %0 <Duc b'Xlbein $eber-lanbt allemoet- ïoiüe enbe gevalt bja£ tyrjbenbe/met b^an^ bctt / pangljen / toppen / berfmoo^en /prjnt* "gOcn / coufifoucren/ bannen/ Sec. <®oth fonber eenigDen fcïjjocun ofte tyeefeonber boettre* öeitöe alle brft1)Kbenc fter ïjtcn/ aïle fDjibilegien/enbe onch alle Contracten bp ftne Ifêajeftcpt be f tuoojen: 3>oo fjebbenbearme bciijocföcj^cöcr-ïanbcr^/foo fcc gljeb(uelitc / ai£ bie ncd) binnen rïanbWfcftupï* ben enbe fncïjten onbrr ben tojeeden £>paenffl)cn iBnavao / nar fï <$obt rjarc ocgöen gl)cflag!)en op ben treft dyenen ïïotfi «öuiliame be jjaflou/ J^inceban 1568* inSeptembri. €>?anien/ bieficönocö alfïillef)telt/ Conaengrjefien n68 bat <©uc bmibe öem bapper ineere enbegoetb3a$5 J aentaflenbe/ gein aenclagljenbeboo^fnnen 0aebt ban(€ronblen/ begaen te Rebben CrimcnlsefaeMaje- ftatis, enbebaerom lijf enbe goet berbeurt teDebben/ babelijcn eonfifguerenbe enbe arrefïer enbe alle fijne goeberenin iDeba-lanbt/ enbeinïlooeö-^urgnn* bijen göelegen) Ijp fjoopte enbe berïuaeDte/bat <©obt be^cerefieb ontfermenbe ober ben elenbigfien enbe beb^oeföen jïantbeferïanbni/öaefïeen onbertoaet)* te / enbe boo2 ber Jifeenfcljen oogljen berbojgene upt* com|ï e enöe berloffinglje gijeben foube* ^Docö be göe? blucöte ïol. 64.. Ï5<58 Ncdcrlandtfchc ghcfchicdeniflc, ende fïguerii jcke Af beeldinghe* tot bataten be &painjaerben enbe b?eembè,$atien 1 < 6 g gbeljeelijcfc uptïjet Manbtfoubc beröjeben Ijebbetn , bïucl)te®eeren/ €bele/ enbeanbercperfoonen/ en ïpclben niet op/ Den^tnce (iebe£ te bibben batt)P " fjaertenlDoofbe ïnoube3ön/ bpberöanbtneiuenbe allemogljéltjchemibbelen omljaerbjeberom mfyatt 3E>aber~ianbt tcbjengljen/ baertoe berfoecfcenbebe feebulpclpcbe ijanbt fijner treffclijcfce en bermogcnbc SMoebMwienben/ enbeanbere ©jincencn ©o^ften hulpciu^uptfcij-lanbt/ enbeelbcrg/ ommetljulpc bet fclfber reit Utegöer te ©elbetcfoengen/ enbebacr mebeben (ban alle DeïtëeereltgOebateben) €p?an 3£uc b^lbe rrnfleïrjch aen te taften/ pjefenterenbe niet aUeen in epgöener perfoon mebc Ijaer te laten ge* bjupchm op beren tocjjt/ maeroochbaer toe teem? ploperen al Date mibbelen enbe uptérjïebermogljen. 3£e $?ince bermacnbe enbe babt befe goebe ï^eeren/ iiatfpbocö nocfjtaat gljebultenbe patiëntie nemen \uouben / Ijet conbe comen bat ftaefl eenigbe $2obin* cie ofte £teben/ (niet connenbebefc tpjannpclan* alter bcrb2agï)en/) afballenfouben/ of De Conincfc mofl)tcbetcrefmnenerijgöen/ enbe ^ucbUlHeupt ^eber-lanbtin ^panien boen romen / of baer conbe boo? <i!5obeg befebie fcinglje ben Conincfc / of ban ben <£uvcft/ ofbanbenfaug/ ofbanpemanbtanber^/ foo beel te boen gegeben too?bcn / bat ï)p f W Crijcljf- bolcfc tegl)en bcfelfbefoube moeten gbebrnpefcen / De ^jcber-lauöettf ontlafïenbe ban befe onbjagfteïijeke burben / en Ijaer (jerfïellenbc in baren boo?igljen b?p* bom enbe rufte* ^e$?ince öirlDt oochben ïleercn enbe €bclcn/bie Ijem tót befen tocljt berfoebten/boo?/ bat fijne / föner bjienben / enbe bet armer baliingljen macljt/ nietgtebebupben enljabbe tegljenljet gbe? toelt enbe bermogben beg ^oot-mad)tigben Co? «mchjsêbanïgifpauien: ^ocliljielbtfpn $£ncelijche <S?rceIlcurie tjrfm goeücn Zeereu en «Êbcsen bocj/bat bittöerdt meteenen torbtteboennietupttericlitcn en^rcbe'suefcn tenbJarebatmcn banjare totjare cenen nacbjucfcöebe/ enbefooiangöecontinueerbe/ €>f bjcl bit alle# in rebcn befïont/enbe berljalben btel aenmereftengtoeerbiebtua**/ foo en beeft bit Die ar* mcberb?ebene ballingben gljeen contentement con? ncn geben/ fp ïüouben lieber niet leben/ ban langer in buf banigen élenbe ett miferie leben / baben berljalben al toeberom fijne ï^inedtjefte <£rc£1lentie te bïillert berbacljt toefen op mibbclcn tot Ijaeren troofle/ enbe tueberb?enginge in Ijaer ©aber-lanbt/bequaem:3}ae aïöbeipjinccfoobacfï bier in niet enconbc berbJilli* glien/ obermiöttfbcgrDötefïuandjeöcn/ bic öpalg een boojfiebtidj enbe bii$ #}eere/ Ijicr in confibereer? be/ fooljebben eeniglje burben fpjelten : (€en baa# gljeen tuonber bat Ijp gljeen baefte en Ijabbe / betopte bpbp fijnen &eer25?oeber töjaef Sloljan ban paf- fen / foo een goet berblijf fiabbe/ bat bp Voel anberg fonbe o;beclen enbe fpjehen/ inbien l)et l)em ginge alg Ijaer/bie gljeen ^erberglje/ éenteb/ J&ubelen/noclJ nübbelen ban leben en l)abbcn/&c»gmmer^l)^bcn bieberb^ebene l^eeren cnbe^bcle epnbelijc ben©?in? ee foo topt glje&2acl)t / bat lip Ijaer Öelooft Ijeeft/allen mogbelpchen biijt aenteVü'mbentotbcrloflfingebci; % anben / npt be i€p:aimigl)e öanben ban 3Bwc trWU beenbeber^>pacnjaerbcn: üfpljeeftljicr toeeenieft geit gljecregljcn banfcmmtg()e ^otejlerenbe^o?* (len in <©uptfdj-lanbt . Maicus Feres geeft upt ben name ban be ^eöcr-lanbtfclje <0crefo2meerbc iHterc? hen / bie noc&fjicr en baer in jf)ebcr-lanbt jjcpmelijcft fcljitplben enbe baer ontlnelben / a(£ ooefi ber göeenet biebuptenbefelfbe 3Lanbengl)eblUfljtbJaeren/ fijn ©?inceli)cftc <ÉrffUentie belooft / op te b?engl)en b?ie Öonbertbmifent^aeiDergin gljcrebcngrlbe/ biefp 6cm fouben tellen / foo Ijacfï alp Ijp f t jn bolcb gbereet enbebp ben anderen foiibe Ijebben. O^fVoel öitbele bmg / ten aenfien ber glicener bie bet opb?ocl)teu/foo toa^ljetnocljtan^ toepnicl) om een groot ïegljerte iDcibe Onder Coningh Philips 1 1. ende het Gouvernement van Duc d' Alve i rès. ^clbetebmtgficn/enbeteonbcrboiiben. <De$2in.< . celjeeft om een 3iegljcr temogljên manen/ boelen befrantfotibc ïucfen/ albepeuningljenbie Ijpljaboe ofte tuitte tcerögben / bacr toefeer mübdöch aoige* icgljt / Mc öii l)eeft toereotljt al fijne eofïelijeHe clepno* bicn/baggcn/ïtctetien Qolbeh/niDefilberen öïjefcöier/ ooch j öne fcöooiic tapiflerien / bie IjecrlrjeK enöe in ge* tale gljcnoecljfaem tuaeren/ bm eene$ ftepfer£ ofte Comnchs $ atcp£ öaer meöc te ftofferrn. itèaer nocö m conbe bit al niet öelpen om üTröcü teboerrn tegöcn 33iie b JUbc : <6?acf fjoöan ban jDaflbu / bes min* een ouötfle Sloeber/ Ijeeft pjincipalijtn ben fteen ban «et graf 'gljelicljt / fijn ©jtnedrjeRe «tfreellentie/ of om ueter te ff ggen/hen bebjucten enbe beb?oefben,$eber* tanben / bpfettenbe een merckclijcRe fomme ban pen* rangorn/ onbefmaert 38nbetotbefenepnbeallefrjne öccrlnchöcben enbe goeberen grodtelijeï te beftoaren enbe berpanben; Wt$ öalbentup 3^ber-lanber£/ fop langöe al£ be 3©eereït flaen fal / ben {jupfe ban JiDaflcm berobligeert fuilen blijbrii- ^e ©?ince en ru* ttc noclj bacl) nocl) narfit / om te beftog&en enbe tebe* pellen alle** üjatlmacbte ban nooben te toefen/ om frjn belofte enbe böomemen te bolboeren / repfenbein epgbencr perfoone ban been plaetfetot be anbere/ obertoinnenbe alle f toaricljeben eube otigjemacfceny bte foo groot enbe menigljerleptoaeren/ batfefiem/ fciare ijp niet een refolut moe eonftanr jjfêan geïueefr/ Öabbenconnenboen beranberrnaan rcfoume ♦ èet rrende"v£us oftcatoop-plaetfebe^ Crrjcljf-rocbt/fciele* nen öc fp?ince befcljjeben enbe aengfjenomen ijeeft/ té getoeft te R,morfdorf in rllant bam£ner.3Dan baer i£be Jp?inee in ben beginne ban Sepember otter ben aijrjn gljetr oenen tot . ©jjt / een <®o;p tycm fciben toebföoo^cnbe/naebatljp een generale jjkonftcnnge gljtöaen Ijabbe: &ij» gbebeele matljt toa£ x l u i i. ©aenbelen ^cörö-buptfcöe&necöten/ bierbimfent iprancopfen enbe JIDaelen/ enbefeben bnpfent lnei- gt)cmonteerbe^uptfcl)eit5uPteren.^e^iiïCc)3oer*« bemebe réien fluehen örof (éljefeljut^/fe^ ©alton ei* ten enbe bier Cartouluen r^ommigbe ban Ijetboet- bolen Ijabocnin Ijare ©aenbeicnbcfebcbife/proLeixe Grcge,&Rege, batig/ voordeVVer, voor het Voick' ende voor den Comnc: Slinbere boe rben in fjare ©aen* bete ben $elliraen / bie npt lief be tuelthe fo) fijne ion* göen toeb?aeel)t / be felfbe met 3i)n bloeöt tflabmöe • ^eriigbe Ijabben fioofen op öaere fto?m-ljoeöen nne* £Öilbert/b\uelcR^^^ €ngelfclie ji^atir g&eVoeeft &/ ala Ijabüenfp ïuiilen te nnmengbeben / bat betfoninginne ban enelielarbt Öaertot befentocljtbuïpeeuöebpfïant toa|bocrme* Fol. 65 I 5 68 De Pccrdcn worden wel ten ftrijde bereydr,doch dc ovcr- winninghecowt van den Hcere. I Coeïjt Vol 66. Ncdcrlandtfchcghcfchicicnifle, cnde figuerlijcke AFbecldinghc, Xocftt öes Piimm Dan £>?attfen otjec nt flpafe/ Anno 1 5 68« inOaobri. %$ <&ue b'SÜbe bernomen fteeft / bat be ©jinceban #2anien metftin SLegöeriuljet treeften taas?/ cm na $eber-lanbt te eomen/ — m té bp oocï* te tëeibe gbegaen met fnn €rticbfbolcfc / bp öem Ijebbcnbe bier Regimenten ttupföir toeeöten/ ^cr <©to^.jKm toa^te «&abe ban Hobjon / enbe <&2aef pjüip£ ban Ober < flemi^egljenbupfentoubete^^^ fefte ©oet4mecljtem 2Ê>pnaeneg&eu bupfentfo 3E>ae* ïeii enbe francopfen/al^ i^eber-ianber? : ^e^bup^ fent 0upter£ / beöalben be 25enben ban <02bonnan* tien/ biemen feftatte op ttoee bupfent : m b*a£ poen bjei booten ban €ftefcl)ut/ 3ümomtie/ <£elt/en$2o> banbe/al£ ban allen anberen nootb2uft/öP Öabce ooc een groot gtjetal pionier* enbe €>2aba£ ♦ m beeft fmrai Ifgl/ergbeflagbeiibplBaftncljt/ altoaer&p ftem feer flèrcfe geeft befebanfi enbe begraben . ^e©2iuce ban €>2anien ober ben ftljnngljetroc* ' fcen 3tmbe bp / neemt Ijet f)up$ te Carpen bp Ceiueninne: J&ftffin 3legl)erboo2t^marcöerenbe beur 3Limbo?cl) enbe bet Hanbtbanf uliclj/ neemt liet £>iot te ïDitbem in / b'taelcfc ben 4£>2abe ban Cu* ïenbewb toeeomt/enbe befette &et met bole: l@p nam oocb opbefelfce repfein Slreuberglj/ €ppen; enbe fóo2mflcpn/ b'bjeïc'ftben Coninch toecomt/ boobt- (laenöc aUc Die tegljenïueere beben: <E>e i??ince aibu£ fteen enbe \neer treefcenbe / om ben £>ertoglje te abu* feren/ fco is ftp ten le|ïen bp nacljie bcufebentfen <ü»c/ totoiefubijtrtücenbe onberfienpmet bföenbicljfpbt bp &tochum ober be iBafe göepaflent met fijn gfje* Ijeele ïrmwaebt / felféljet grof «Defcbut onber beur lm toater flepenbe / onaengljcficn bat 3Duc b'tllbe o> betalbaerbc ffl&afeonöiepfïtoap/ groDteniemcljte ban 4jBijncli-pfer^öabbe terpen laten / om batmen tequalijcher foubeeonneiibeaibierepöfTeren* i 5 6%. ^incebebeetteigcheljonbert fpecrbenmöet*oater , flille fïaen / ban ben eenen cant rot ben anberen / feer öieftte bp nialcanberen / baer mebe ben loop be? toa* ter£ eenigber maten i£ gljebjonen enbe opgcljoubcn/ enbe beneben iffcïoatlegljcr gbeïuojben- :®eff>|inee mepnbeben ^crtogljenpt te lochen/ enbe&cmflaci) te leberen/ maer Ijp en conbe öter toe niet eomen/ tuant be J^crtogfje fleren begraben liggbenbe op een feer Voel gbelegbnicplaetfe/ Ijebbenbebe ^tabtban jlBafltricijt open / upt betuelche Ijp ban allc£ gcnoeclj enbe oberbloebicï) creecï) om fiju %egl)erte onber? bouben/ bJilbelieber nierflaen/ banfijn faeclienm openbaer penjcbel fïellen : a^ant öp b?cefbe/ bat fnn^uptfcljc €rijcl)f-bolcft/ ( bic mectïenbcelgööe* inchepjófeffie ban Keligie beben g&eiijcftfrjnebpan? ben) om befaecftebe£ gljrloof^ /ftnai bpanbengun* fïiclj moebtê ^rjn / enbe in bet mibben be^ ftrübtë Dan hem bJijfkcnbc / ofte baer ban ben fïrijbt affonbereu* be / Ijem met alle be ftjne in noobt b:engljen mocljtetu m tuifl ooch toel bat alle be ^eber-lanbtfclje ï£ecreu ban ber (92b?e brt^ 4Mben-331ic£/ liern niet al te oeel goeté en gnnben/enbc batfc meer upt bcbbJancfc/Dan upt goeben brille Ijem gbeljoo2fiiem tuaren / baerom fo2cböe ÖP oock / tnbicriföu bpauben bet Belt bcbieU ben enbe bicto2ic beborfnen/ baf alfbanfön ^upt* fche Rupteren enbe ïmeebten Ijaer tot fnne bpanben becreu/'enbcbacr gbclijcftrlöclucgöeu^ f)em|ïelleij fouben : ^oo beeft Ijp bauboo2 Ijem gbenomen / alk« cenen FabiusMaxin.us mrrfltllc üógöcn/ enbefdjer? mutferingbeben f 2ineecptel)cuiien/ tuelbJctenbe bat Ijp niet ïancuV foo brei botdir eri fmtbe eonuen bp ben anberen bCiUbni/ ofi)tm foubr geit / cubietuaUe/ of ten minfteri een ban bepben om butien; ^ocn beeft IJP'tglje^ ïol.68. I568 Ncderlandtfche ghefchiedeniffe, cndc figuerlijcke Afbecldinghe, ÖP 'tgïjeftcelc Hanbt beur boen toccb nemen alle De jfeoleu^fcr^/op batmen tenpiatteiïEanbe boo? ben ' §a?hice ban hamert niet en foubc tonnen malen, öe©?mce facbbatben l£ertoöÖcniet<larnenbJilbe/ foo gljclict enbebepnfbe öp Irem te miUen opmenen enbebertrechnt/bp beeft fijnen meel) met een Deel beg bolcr nae €ongeren genomen/ berljoopenbc bit £>tc* bebenin tecrrjgbeiu Lupius Acuna <$ber|tc ban <®uc öBben£$ccrbe-bolch / l)ae(lc jjem om bit te belet? ten / enbt ai frljermutferenbe enbe ftrtjbenbe niet beö #2tneen polen/ beeft Op bieopgbebóubcn/ enöel)p lïeeft een beel ban beföne binnen hongeren gebjaebt* <&aer in bit fcljermutfeercn beel bolen£ aen bepben frjbcngbcbleücn: 3&e£$?incen ^olbaten bietont* guamen 5ijn te («Erupcn iugberaccht . <Co?tg bier nae Ijecftbe ©nncebp (Cilremont een beel ban fijn bolcn ober be ïftibiere gbefonben: flfêacr be ^ertotjflje jjeeft terflont eerfpljaer gbejierebt Dabben/ ceniclj bolcn bcrïuacrttf gbefonben/ batmetfuleh gbeïuelt enbe furie ij? acngöeballen / bat bc£ ©tfneen bolch be blücljt nemen moc(lc « 3E>e $jhice lateiibe (Cillemont ter reeljter bant /i$ lancr be föibiere <©eer /bic 'tïant bajn %u)Ktifü)evüct ban 232abnnt / gljetogljen/ enbe Ijetftbcjtacn fijn bolch baer uber tefenben / 'ttoclcft öeb &crtoge boo? fijn berfpieber^ bernomen hebben* öff/ fOO beeft l)ti tïracr Don Frederico de Tolcdo fijnen ^one met bier tmpfent ï)aeclHcbutten / fc£ ftucHcn <6befe but£ / enbe ecuen fïereften hoop ftuptcren gbe? fopben/ om firn bpanben bic in t ober-patfecren ban bit Vnaterhen befieï) taaien/ te oberballr 11/ eube gp i£ feïfë terftont gbebolcbt met bereftt bai t fijn Ie gber ♦ ^)on iprcbericfc gijeromen ^onDe bp een 23otTchagr}e/ ï)eeftfnna?ljefel)utopbe^ $?iiicen bolch gbeiucnbt/ cnbebceftfe jïr rcfulrjrh aengljeballen/ macr fp ïuecr* ben baer foo mannelijcft enbe foo bapperlrjeh/bat bet fid) ïict aenfien /altf of be ;§>paenjaerbcnfouben moe? ten blueljteu l)cbbcn:41fèaer mibr.e bien ben ï§ertog[)e metno£^)beclboïcrfrjnen^êoneteblllpe^luam/flooi0, 1 > 6$ be£ J??iueen bolch in be ölueijt gljeftagbeiK &icr jijn ^ ban de# pjinccn bolch gbeblcben/foo berflagben/alg berbjonchen/ ontrent ttoce bupfent / <E>uc b Klbc Ijeeft poch groot fe&abs in fijn bolch gljclebeu. <D$ t|ince frjn lleg^er opb|chenbe/ ijeeft fnucn tucclj nae cubcu gljcuomcn/ bèrboopenbc bat bp ban fijne Ijepmclgchebaienben foubc cntfangenïüo?t)en/ maer merchenbe batbcm niemanbt en rocrbenoelj toebal en bebe/ fpo beeft Ijp ficlj ïuebcrom na Ijct 3tanbt ban 3lupcft gljctiicnbt/ ban Ijier/ ban baer tvccHcnöe/ ? noclj al occafie foecbenbe om in bollen belbe met fnn i göeljeele 3tcgljer tegljen be^s ii?ertogljrn üeg;ber te mogljen becljten / b ïoeich be $?ertoglje niet YofUeiibe bafarbercu / enbe be pjiucebebinbeube bat bcm met bitfebermutferen bagOeujcrbeelboïcr afgbcflagbni tnerbt 3 €>seb obcrnuöt£fnu boleb begon re muttne^ ren om betalinglje / beeft Ijp gljebacbt beft te fnn iiooj bien ttj^t ^ebcr-lanöt te berlat en / br^ê te meer / be* toijle be 3Binter enbe bet nuabc tueber ooeb flcreb op be banbt quam / eube bem ban allen frjben be birtua* lieafgefnebenenbe ontroebeu Vuerbt . ^raneopi feu bicbv ben ^?iuce toaren / ricbeu bem/ baf bP niet fijn bolch nae ©?aneberrjcb treeften foube / enbe liem boegbeu bp ben $?iur e ban oicnbe/ baer toe be JD?iu- ec ban kanten \m\ genepebt \na£ ; .p>aer be ®upt^ felje ilupteren enbe ittneebt en feer oualijch te b?eeben 5ijnbe banVocgljenbe quabc betalniglje/ enïoilben niet berber trecben/ maei'toilbenin l)acr 3öaöcr-lant berren . <©e ^Pjineei^ beur ïgenegoutuc in ©iceav* bien gljetogben/ iDueb'^llbebolgljbebem al nae tot in ©Mneberijeb/enbe beet Ijem al bafl in be aerfenen/ baer bicben in befcfcljermutferingen aenbepbefijben beïe ban öc öitticöftr enbecouragieuftcCapircpp.cn enbe ($»oïbaten . <De fiecbe/ crancne/ enbe gbcciueriïc bic ben $?ince niet bolgbcn en conbeiv bebe ben l)n* tocjljcalomme opnemen eufcebangljeu: ^e^ebcr- lanberBl Onder Coningh Philips II. endc het Gouvernement van Duc d' Alvc j 5 6 8. ïanoerg bebcljpftracr opfcangben/ beb2cembefont , ÖP naecut en onclect nae il&afïricljt / tnlit üetft aifoq ioopen . ïlDt ©iccarbien trocn be $?inee boo#g beur €ampanicnin3lo?cpnen/ üanbacrigljp tot nae bp £>traef bojglj gbecomen met fijn bolcH/altoacr fp met toeltebjecbcnsrjnbe/ ombatmenfjaer nietgöcöce* lijcn met contant geit betalen en conbe / gljefcyepoen 3im . <©e J^ince ban <0?anirn met fijne koeberg <©?aef llobetotjchcnbe <6?aef Denb?tcR/ Ijebbenbe ontrent tfuenof ttoaelf öonbert #cerbcntn l)acren öienft beljquben/ljebben Ijacr geboeeïjt bp ben 8f erto* ge Wo\f ban Etoepbjuggen/ bic ten beïjoebe ban ben f&tnce ban Conbe enbe bie Dan be fteiigie toeel bolcr aennam/ met ben toclcnenfp in ^ancheröcU troefcen Anno 1569* Co^naebefen/ nameujeïtben xi.De- cembns, flerf Anthonis Lalain,<0jabeban ^OOCfiftra* ten / bibber ban ber <D?bje bc£ 4Mben-©Ue0/ te &tflan$/ ïjem feiben erntoiepnicbf hen gïjeguetfï lytb* bcnbemetfönepgljen&oer/ enbegbclrjcH fommiglje fepben/göeb?oncncn ïjcbbenbe ban bergiftigen 3Bnn/ öaer ban noclj bcrfcbejJbenc ^eber-lanbtfcöe l^eeren c n(te <£belc/ fnbijtclrjcfc gïjefïojben 3tjn/ alg onber an* Fol. 69 bete be^ceie ban ^tfoire/be25arontoan#ïe(t^/enbc 1 s 6 8 anbere meer ♦ ^p # een feer cloech enbe b?oom if ee* , re gljctaeefr / enbe feer bcrlïanbicö / bej^ince tea£ feerbcbjoeft omfnnboobr* 3&efcertogtjeban3fclba fcl)?eefaenbe ftaebtban £>tate/ enbe boobtfebapte Ijaer befe fnne bicto?ie/ fcl^ijbenbe/ bat be $?ince ban oranten op befe tocljt / in berfcljepbene plaetfen/ tod acljt bupfent JBannen / foo <£o?locl> lieben / al? an* bere/ berloosenljaböe* 4£>f bit toaerfprntoeetirfc niej:/ maerfoobeelifleracn/ batbcj^incemetbcr* Iie£ ban beel bolcr/ toepnicl) uptgfjericDt Beeft : ^en tijbronfer berlopigöe cnfcja^nocljnictgbeeomen/ bc£ bolcr toag tebele / [jet moeïjt gl)efp?okcn Ijebbcrt Mijne handt heeft my verloft, 3&0ü?clepne %t$btl$ Öeeft <® obt be ï^eere baer nac ben #?ince groote bic? tojien göcgbebrn / göelijcK int berbolglj befer ^ifïo* rien fal aengfjetuefen toojben ♦ <©ocn Ijeeft ^>uc ix'W* be befe fijne bicto?ie gljeboobtfcljapt te ©ofte bcnCo* mncfe ban $)ifpanien / enbe anbere potentaten . %i igben ttomticljfïen Deccmbris te puffel gfjecomeu metfnnen ^one/ enbetjpljeeftfrjn Crtjcöf-boïchai garnifoenen gfjefonben* Vifti quandoque refurgent. 1 J (Cournop- Fol# 7q. Nederlandtfche ghefchiedenifle, cnde figuerlijcke Af beeldinghe, %omnov-t pelen / icruimpijen / enöe j^oeeflten binnen ü5?u£fei gljefcïpcbt/banbJegljen^ucö'^lben^M 1569. 15^9 %t öatöe $jtnce ban karnen aïöugupt j}eöer-lanöt bcrtrocfcenïua?/ foo blaffer groote berflagbentbept enöe beö?oeffeiuïTe bp De töetigionfbe rusanten / enöe alle goeöe $aöetManöHiebenbeperfoonen/ l)oogf)egenöelee< ölie£ftanbe£/ foo binnen /al^buptenöefe 3Lanöen: (Cer contrarie foo baaffer groote b?eucl)t enöe biijöt- fcrjapbPöen $au?/ ConinchbanWpamen/ duc d'Aiba, enöe baren aenljanerVöbJelckfp Rebben blijer ftcn laten Ö002 nare JÊUoeeffieu / Spelen / «ffongratu* latien/ enöentuniclefcbenefcagien enöebereenngen/ öieöe£ maei£gbcfrl)ieöt ^pn • gnfonberbept pebben öe Jbpaen jaèrörn binnen poffel ( öorfj oocl* in anöe* re ;§>teöen) groote triumpïje beöaeben/ loopenöe atl)* tofïrate 05ommen/ enbealierlep co2tf-\uijlicljept/ of om beter te feggljen/fottermjcn aenriebtenöe/naeu ïuetenöe toat ban berboogtim;t öoen bjouöen/nu fp öutf bet en rpebe gbebJo?öen bïarrn ban ben groo* tenbuptöiefp öenpjinrcbamOMmen/ enöe fijnen SLegljer afgenomen paööen^iertgboifoarljrrgeene öai chriitus ©oïc enbeftcre fce boo?fept ijeeft/Ghy fuit huylen ende weenen, maer de Wet* lc fai haer ver- blyden. «^paenjneröen l) ebben binnen 25?nfieï op be Jtëarrfct een feer feboon enöe magnifprft (€ournop ofte ^teedi-fpcl gbrtjouöm/ in betïnelc&eöeMarquis van Havre tiiel Dapper in fijn beeii i£ gpenuetft gebjo?* öen/outfangenbe boo? büjötfcUap fmerte enöe ö^oef* fruiffc : JiBaer öe ^paenj.icröen paften öaer toep* niel) op / öie ine! gfjetoilt baööen / öat alle öe jSeöer- lantfcpe Zeereu/ (joe gïietrciarjeli)f& öatfemef g;ct en bïocöt öen€oninch öienöen / om öcn Ijal^inacren gpecomen. <Paer eruam te befer tpöt eenen £egaet re 25?uffel/ gljefonöen ban ben #aug Pius Quintus, genoemt Ca- rolus de Ebuli ijkapolitaen/öie b^ieben ban öen$an# aen 3£uc ö ^lba b^aept / öaer in pp peni noemöe fr> nen Wel-bemindcnSone, eiibefpi feponeh pem een feer eoftelijeb gonöen fïueeröt / enöe eenen gonöenen poeöt met beel Dierbare gpejtccnten befet / bp fpn ï^epiicpept gpeconfaereert ofte gpernpet / öaer ineöe fpn i^eplïcljept ^neD5%lbe/ aijeeeneu trrffclijcfcen booilïanöer enöe befepermer öer iftoomfcper <Catiio* Ipcber iüeligie/enöeberö^ucher öer ïüetter^/befcljone enöebereeröe. <5>e oberleberingpeban öefe gift tl bnerötwet fe*r gvoote / enDeeofïelpcfic Ceremoniën gpeöaen öen vu Maij, naeöatöeJjlöilTe/ bpöen ^iflepopban |fêe* eöeïen felfëgpeöaen / gpeenhöiept *ua£ / in ör groote fterrhe binnen 2£?irfTeL ^aer briert een ^afqnil ofte ^pot-öiebt gbeftrout / enöe op fominigÏK pïaetfen glteplecfet/ öaer in bet fenöenban öefenljoeöt enöe fbiceröt alöu^ befpot ino?t: De P^us fendt Duc d'Alf cfn gulden fwcerr, Om de 'ieu.en te maken verveert : laeom darden bloedt gierighen Tyran Daer mede foude ombrengen VVijf en Man, DieOod vreefen cn dienen van herten fijn, En om de K eligie fuchtende in fmcrtexi zijn. Decs bencdiórieis te Brnflel ghecomen Van den hel fchen Vader den Paus van ilo- men. Des Fol. 72: 1509- Ncderhndtfchcghcfchicdcniflc, endc figuerlijcke Afbeeldinghc, Dcsfcndtdcn Beul tot den Beulfcnij- nich, Den Roover tot den Roovcrgrijnich, En den Dief tot den Dief fijn fchoone gave* Op dat hy de Aerde met bloedt fou' laven» £tatenbet $eber-lanben fjebbcn be£ maelg SBmcbStlbe g&efcöonehenöoubert enttoiintie&bup* fent 3&ucaten/boo? ben bienfi bie beHanben bah ijem ontfangljeu bobben/ betnelche öpmljet eerfteïoat taepgberbe (beellicöt ombatbe fommc niet groot gljenoccb en \na& boel) baer nae Ijeeft öl1 ficl) anber£ bebacljt/ enbe beeftfc aengljenomen ♦ fêprnbe fijne fabojiten mepnben/bat fp nu (jeel natte gingljcu/enbe batljpinbefe Hanbcuuufulrn eenfojme ban regie? ringïjé foube inboeren/ al£ Öet ben Coniucn enbe Ijem bclienen foube/ fonberbarterpemanbt teg&enfoube burbennic&en* 1 5 69\ Triumphum canuntanre vidoriam. Ian Growels, alias Spel, HatltltUjOft Ofte E00tie-J&0eDe toerbtte55?uflelOÖfÖangöen/ Anno 1569. ben »• Febniarij- 1 SfiO Wei enbe met bet toaerfjent feggen be iatilliflten / Similis fimih gaudet,Ghe- Iijck isgeern byghelijck: <®UCb'3il' befclf£i$eenen ïu?cebencnbebloet- bo?fïigben IBenfcïje göeüjecfï / fobanicïj $ijn ooeh ge* ineeft feïner allebe gbeene bie f)em g&ebient Ijebben- <©celj onber een groot gbctal tojceben / ig 3an <0jo* toel£ / alias £»pel / €>berfle JDjobooft enbe €recuteur ober be Criminele faken / ofte Hanbt-tyoft / bie men gbemeenelücK noemt be ftoobe-föoebe/een ban be al? ber tu?eebt(ïc gbetoeeft/ bieaïtf cenen grimmigljen ULecu Ijeeft gbelecft / enbe al£ ecnen bloebt-bo?tftgben 3ïDolf gljcftojben # /bupfenben ban Jitëenfcljen Ijeeft fn; ödpen booben enbe ombjengben / baer ljp een feer ucbteljanbtbaiiljabbe/ infonberljept anjer maerbe minftefufpitietuaoV batfebe <*Bf)erefo?mccrbeüteli* gictoeg^ebaenvoaretu Sjpljceftlangöe gljcjtaeniu be gocbe gratie ban fijnen IBeefter <Duc bMbe/enbe ben 23loebt-ft nebt- ^00? bcfen fijnen <6fiefelle Ijeeft <fêuc b'&lbe ben <ebelen^3?abe ban ïgoojn laten aen- tafïenenbebangöen/enbeooeftmemcbb?oont|Batt/ j , 6* <£beleube€>nebeL <&oeï)ljp beeft bet tenlaetftenfo _J ^ grof enbe bont gljemaeent / bat bp fnn Commifle/bie pjineipalijeR fpjaeh ban Ijet bangUen/bangljen/bjan* ben/ enbe boobt-flaen ber (Seufen/ toerre enbe langbe te bunten göegaen beeft ♦ ï?p $ obertuncljt / bat lip beel|Benfcljenfonbcrvuettelijcfiercbcnofoo?faceHe Öeeftom benbatëgljcujaeljt/ toerfierenbeenbc &aer opleggïjenbe fobanieb Crimcn ofte foute alp Ij et Ijem goetbocl)t: <£>oenbat Ijpberbeïe hit^m boobttim bevbient Ijabben/ boo2grootefcmmcn peuuingben Ijeeft mpgrjelaten: <®connoofclcenbe onfcljulbigljc beeft 0p biclriailg boen berti)i)fen enbe ter boet b?cn* gljen inbe pïaetfebcr groote mifbabertf/ berarioe* renbeinbe feutentien ofte aenclacbten benamen ber goebe in be namen ber guabe 23ocben / bie ljp tooube loslaten ♦ Stem / Dat ijpmeermaelg geit gbenomen beeft/belobenbc befe enbebte lo£ te laten/ enbe beeftfe baer nae eben ïuclomrrbeb?aeljt / fonberbebneuöen Ijet geit bat fp Ijem gljegljebeu Ijabbcn te refiitueren. Nedcrlandtfchc ghcfchicdeniflè, cnde figuerlijcke Af becldinghcj ^oojfaïietoaetomtïcnanlïcrcn^ïaubötgöcöoot 1569, toicrbt / ftonbt mcbe op frjn bo^ft gljefcl^eïmi / albug lupbenöe: Fol. 74. 1 <öq ^ucb^ïbeljecftticfen^pclïatenopöanoöen binnen J y* 23?uflVl bmxi. Eebruarij, 1569, metttoee banftjne <®ief-lepbci£ofte «Tlaubiten borbanberefclfêöben/ batbefe man* en }ijn gljegec flelt Óü^wff onberbe galglje ♦ jèpcl ijeeft bcie Jfèenfcöen fonber reben/ Doek fonber ftftme üan jufritie oftereeötopg&eljan* göen / niaerljptémetgoeben rechte enbe reben op? gbeljangljen gbeïuojben ♦ &tjn fententie ïuag op ten painpttrgljefcïj^cben/ enbe op frjn bojfï gfjefïeit oftcgljefpelt/ algljp gljebangfjen ïua£/ enbtlupbe albt#: Dit is dc Tuftitie die fijn Excellentie wil endeghebiedtghedaen te werden overdefen Menfche, om de naevolghende oorfaecken: Om dat hy geit heeft ontfanghen cnde gratie gegeven die l< ebellen ende andere van grove- faken fchuldich bevonden vvefèndc : Om dac hy deonnolelcghequelt, cnde executie ghe- dacn heeft over fijnen Knechtende Dienaer, hebbende de lughenofte Rechters ghegevcn contrarie advijs , cnde om dat hy onder dcxel van juftitic heeft bedreven onmatich gevvelt ende verdruckinghc. T®t fententie ban ben eenen ^ief-lcpba* bie met £>pel gljeöangöen toierbt / tna£ befe: Omdat hy ghevveeft is Dienaer van den Provooft indeoverlaftinghe,gch afnemingc, endetormenteringhe, ende dat hy heeft on- -dcckt hctfecrectvandcjuflitie. Omdathy ghevveeft is een Dienaer endé inftrument van den Provooft, in overlaftin- ghe, geh afnerhinghe, ende tormcilteringhe, ende dathy ielfs oock ghenooten heeft ce« nich geit. 3&efe Doof-ïoieDten i£ ingemeten met be felfbè mate baer mebe ft) anbere uptgljemeten Ijabben. 3Mt i$ een ban be befte ftucfceniiie <Encb3(l&em $eber.- ianbtrjeeftgfjebaeiu <®efen £pel in frjnen fleur $ijnbe/ enbe berftaen Öebbenbe/ bat DoaorGemmaFrifius uptbe natibi* tept ban ben <d%abe ban £}oo?n gljepjognofticeert Öabbefrjn ongrjelueingïje boobt / en jjielbr niet op/foo blchürié al.6 Ijp te 3leMjen quam / ben Doótor te qwU lm / bat öp fijn natibitept onberfoeefcen/ enbe tgljene 8em toeberbaren foubebp göefclj?ifte (lellen Vuilöe/ 'ttoelch ÖP fytm toepgfjerbe/ xuillmbe met met öem te boene öebben : <® oef) ten leften beeft öp jjem / om fö* net ontflagben te toojben/ belooft te boen tgbeene ÖP begeerbe: jfeaeralgben Doftor bit elrfcerepfeupt* (lelbe/ foo beeft ^pel in toojmgljen moebe totbtn Do&or gbefp?0hen/ VVel Doctor ghy houdt metmy uwen fpoc 5 maer ick belove u , can ick u eens buyten dc muyren crijghen , ghy en fulc met niemandt meer fpoc- ten, want ick lal u teritont aen eenen boom doen han- ghen . ^aer op Doótor Gemma gljeanttooo?bt Ijeeftf Neen Provooft , ghy cn fult my niet doen ophanghen, maerdentijdtfalcomen, dat ick des morghens vroech uy t defe Stadt reyfen fal , ende fal u te Bi ufiel nae de gal- ghc fien levden om ghehanghen te worden f ieberrnbi bcm Onder Coningh Philips II. ende het Gouvernement van Duc d' Alvc. Jein baer mebe (jet prognoftkon, tiat Ijp op ftjne nati* bjteptgöefteltljabbc/baerbP boegbeiibe/ Maecktu daernu vrolijck mede . ^pelbefe OUbertoacIjte aM* tooo^bc ïjocjcnbe/ igfoobcrbaefi gljetoo^bcn/ bat Fol f)P fonbev fpjeften fïracr tocclj gljrgacn i£ : £ijn 1 5 epgbenconfeiamcOccft IjembefcijuibiciMtubc obct* _ tupcljt/batljptoel berbicntljabDe eennuabe boobt tefïcrben. Wie onrechr faey t , die (alt maeyeji , ende hy fal door de roede iï j ner boof hcy t te niete worden. ®nctf3üKiaet!)rt Pard $urtucrpen/ben € <toninc & ban ^ifpanicn Öc eft/om be 3;n* , Vüoonbcr^ befer ïanben be£ tc gljctoilliger tc maechen tot bet gbeben ban ben tfjienben peiuimcft/bmnèn2ïntïüerpenbenxvi.iuiija Anno i5?0# metgroote ceremoniën boen publiceren een generaci JDarboen / baer langbc te boo?en ijoope bangijegbebentoa^ 0p Ijceftopbegroote Jfcarcht boo>ljet &tabt-l)up£boen opjicljten een magnifgcb Theatron ofte fïellagic/ met ettelijcfte trappen op* gaenbe/ altefamen met roobt laken becleebt: <®p bet [)ooel)fle toa^gljcfetecncn Couincblijrbcn poe!/ Öbeycel metgouben ïaben bebeeftt/ rcpjefcnterenöe oen conineh. ^e %txtogftti$ opbefen fïoctgacnfit* ten / 'tïucïch noutbp ecnigfje 43ouberneur£cf <tf5ou* bernanten in fulcber baegïjen en *ua£ gtjebaen / bete benbe aen peber frjbc taat legber fittenbe ttoee be frtjoanfïe Bjouümibangbebecl Sïntïuerpen/ om te betooiten/ bat be flrafficftcpt nu taa£ gbcpafleert/ enbe batmenouanfupg boo?taen foeticfjeptenbege* nabebp Ijemfoube binben. ü)pïjabbe berfdjenbene ^eeren bp f)em fittenbe enbe fïaenbe: betrappen *uarcnmctfmiï£elïebarbicr£/ enbebe Jfêarcfctmet <&olbaten befet ♦ 3&cn inïjout ofte fomma bcfe£ ©ar * oentoerconmgïjcnDmnm xvi.Iulij, 1570, boengtaa^: £>bermibtg bat beïc baer mifgaenfjab* 1 < ben / boo? flecljtieljept / curieuf ijept / enbe jouchljept/ _ bcrlepbt 5önbe/ berepbt üicfeube Ijaer te beterende Conir.ch berftaen öebbcnbe be groote gljenabe bie be fpaug Pius Quintusgbcbjupeftte/openenbeben feboot ban gratiën ban be j$oeber be i% aoomfetje ï: erthe: <pockbebjeecbt boojbc gftenabeenbe gratie bic Ijp pageiijer ban <G5obe onfen tëeere ontfinek / biens goc* bernevcnljcpt alle i^inceu beboo?bente imiteren ofte nae te bolgben / foei Vuilbe i)p naeftjne goebe natuere enbegï)enegl)entbeptooch fulcfce^bocn: jriebe acljt uemenbe op bebienften / bie be goebe Subjecten enbe fjareboo?fatcn ïjembeVuefenbabben: £00 beeft (jp ban upr gr ooter lief be / met abbijg ban ben ^ertoge ban'&iba/ boo^gljcnomenallc^tebergljebcri/ enbe n)ue^ubcr(iiteu eer met foetie&ept enbe gljenabctc regteven/ ban met fttaf Dept / om Ijaer geen ooifahe tegljeben uptbefperatieöaer aDaber-ianbttebcrla^ tm / enbe lyct fclfbc ïebieïj ban boïehc te maften / &c ^ocij btt al!e^ met feher rejïrietien/ palen/enbe UmU nul;»t* ^nif!ö^/ öatbit ©arboen x& fp?ehenbe al etnban öegfjecne bieeenicbfm^ inbefe Inlanöt- fclje beroerten tegöen be ©laceaten m anberfmjS K 2 mocljten Fol . 76I Nccfcrjandtfchc ghcfchicdeniffc, 1 < 7 o tnoentcn mifbaen ïjcbben/ enbe biebcrou öebbenbe . 7 fuicr beben blijchen/ binnen ttott maenben na be upt* toepinglje ban befen: ^oenbcfulcnefubmiffie/ be* lofr en / Ijerroepingljen / anbc afftóecrsnggcn Dan alle Itetterncn enbe blualingDcn/ onbetyaer onberïuer* *>enbe te outfaugcu enbc te bolboen fulche faliglje pc* intentie / alpljaer fal göcllclt ïnojbcn/ bpbie/ bie baer ban be triacljt DauDcg $au£ ïucgbe öebben ful* len: 3ÖDt befen jiarboene fïuptcnbe be pjcbicanteu fnbe ieeraer^ contrarie bc ftoomfcfye Cailjoirjclie Religie, $jtem/ alle bie be ^ebicanten iugbepöeir/ enbe biefe in bat e önpfen Vuetcn^ óntfangljcn ofte gc ? fjcrbercl)t Ijcbbcn/of Dielaft enbe bebel gbegeDen ljeb> ben bie in f)et Eanbt enbe ^>teDen te bjengpen; <Bot\\ alle aTonfiflo^ianten enbe <©jaeonen / mibtfgabcv^ aüe be gljecnc bie befclfbe ontfangljcn/gtjeljerbergljt/ ofte in Ijaereljupfeu lateii frequenteren: Occh alle 5D^inbt-|licbter^/5$eelöc-fto^ncr#/ofteberb?cBcr^ Dan <ffloofleren / ïtcrchen / $3cclbcn/ Óutarcn/of ee* nigrje gbeDJncbe plaetfcn enbebincjljen. «Doch nptgljf floten alle bic alrcéJttf berbannen ;rjn/ atbe bie %i\tt)cux$/ ©erlepbertf / enbe^oofben gf)e* tüeeft |fiw / om pet é te boen ofte oen te bangljcu enbe tebrieubcntcgöen bctbcpligije üoemifcbe gbcloobe/ ï)oocbcpt rnbe autljojitept Dan ben Conincn/ albe vutte Dan ben 3lanöe / of ijebbenbe onbetteeche nt bet Compjumie/ beïtequcfit:/ Anno 1566. beitcgciite gïjep?efinrcert/ofre eenigije biacjljelrjcbeb^ebcn ofte fclpiftciu &oo?öer bli)ben uptgïjefoten alle bic bc ïactflc ïs$* fe niet beütebellcnbe Gapenen aengufiiomen bebbeü/ of bic/ begöeencbiebeVüapcncntcglKnöfn Csnincn glKü^agöen Ijebbcn/ met Ditriialic/ geit cont*t£ïrrtai bpgljefttienbcbbcn/ ofreoinnctbc frlföe inoriöcln»^ g fe ofre fcl^iftclijch tcgljnté frjiielfêajcflcpt glje-ljan* fidrljcbbm. - :i , ■ endc figuerjijeke Af bceldinghc, 1 giflraten/tëaben/ Officieren /€fouberneur£/ gen? 1 5 70. cionarifen / j&ecrctarifen / &Dbocaten/§p?ocurcurs7 - #upfllerg/ Sergeanten / enbe alle anbere Officieren/ biemeerberfiraffeban anbere berbieneu/ toanneer ftjpct^ mifboen/ beVuijleftf befjoo^ben anbereneeit goet erempcl te göcbem Oochinerbénbnptenbit 3 arboengöejïoten/ alle begljeené bie eenicljfin^ bfe ftctter^ljebbcn aenglje* Öangljen/ tm toaere eeniglje ban befelfoe (nunoeft niet gljebannen3rjnbe ) bae r perfoonelnch ttiilben ter pnrge (lellen/ oftebpftcquefle 0emi£boenberfoet* hen binnen feg maenben/ ftmeropgoebe nd)tuigtje falgbcnomcntaojbem Slengaenbe De .Staten/ ^teben/ <tëemepnten/€ol* legien/ enbe 25?oebcrfcl)appenDanbe3tanben/ bie nufbacu (jebben/ rcferDeertben «TonincH booj Dcm fclben / ötn §itt op opm te (lellen / enbe te bifpbïiereii banljaercgl)ep?eten&eerbe ^ibilcgien { onber p:e^ tert Dan be toelchefp baer mifgaenrjebben) naefijti goetbuncnen : Höaer foo eenigDe Ijaer DJilben met recljte purgéren/ bie laet ben Conincn toe/ bat te nio? gljenboeirDco^fnnen^tabt-öotiber <6enerael/ ben ^ertogljeDan'ülba» Qit #arbocntoa£ göcgöcbenbpben ^oninebte iBab^ilben xvi* Novembris, Anno 1569. l)Ctlö acl)t maenben lanen opgeljoubnv foo om anbere rebenen/ a\$ op bat bet met groot Derlangen Derïuacöt 5ijnbe/ be£ te acngljaiamer foube 5iju . ^e publicatie befe^ Parboen^öc^ft toepnicö tcbe* bupben gbeljabt ♦ jèommigöe Ijcbbcn be letter N.gc^ (lelt in öe plaetfe Dan enbe ïjebbent niet maer Par cioram.een bereptfel tot alle elenbe genocmt t 3Iae Delen srjn boo? be publicatie Dan bit Jparboen be: oogfjcpgbeopent/ enbe tc ber(laen gbegijeDcn / boe 1\u irrenbd?oeleeïijCK batfpinbe^ Coniucr enbe ber ?Uvii]if!tirqo iKntünercn; ^aereiHtjn gfteenper^ foouen Dan grooten aenfien ofte Derflaube göeïbced/ bie Nedcrlandtfchc ghcfchiedenifle, endc figuerlijcke Af beeldinghe, ïol.78. 1 ) ; o, bieftaeropbitparboenbebbeuburbenbertroutoen/ ofte baer op burbcn int Haubt comen : «cenigöe/ bocöoocft feertoemiicröcuipben/ baer toe banciep* nenaenfien/bermógfjen/ ofteberfïant/ 3r)ntoeber* ominöet Xanbt göecomen/ bentoelefcenbet $ar* boenonbcrbjenelrjcn gebonden té/ b'taelejifommi? ÖÖ* mterpjeteerben gbefcöiebt te 50»/ Q»n bat (jet net ban ©arboen niet en toajS uptgefp^epbet om fo cï?p* nebinrnen^tebangben : ^'ucb^epicecljmfeg; gjjen / Dat eenes Saïms hooft beter is , dan duyient Spierinckf-hoofden : |B)aet fc£ tiïelcfce Ijp dOOJ ben galmen berfïont / tooudéu lieber met Pfalmen fmp ten£ Eant£ <6|od ben l^ecre dauchen eubeloucn öan Öaer ban öem en be fijne lateb opeten enbe berteeren. Beter in der voghclen fanck, dan inderyferen clanck. «Êeelef. 12. io, Vcrtrout uwen vyandt nemmermcer: Want ghelijck als het yfer altijdes weder verroeftet, alfoo en Jaet hy oock fijne treken nier. banebbpainttoerpen/ Anno 1570. inSeptembn. 1570. ®etoelenbeöoe toöflcbK&bat bie pevfoc? tijen öljebacn fjebben / bie <Duc b'&toentf parboen enbe gratie niet bertrout en öeb* ben / maer lieber in ber bogljelen fanc ft $ijn gcbïeben / ban fp baer in ben pferen clanch Rebben be* grjeben : 23lrjCKtmebeupt dèï3i)ïo|ie bie icfc nu ber* Öalenfaï. Sil£be ^abeban Lodron in garnifoenlaclj binnen be ^tadtban ©alencijn met frjn Regiment ianbtf- fcneeöten/bcn meefïen öeei ber fclföer 3önbe <82ifon£/ endcuptüe ^aeffcfjap ban €molle/ foobebbenfp grooten r ommer enbe gljebjecn gïjelcben / obermiör£ fp in langöe ttjt grjeen geit gljccrcgen en badden/ende Lodrons crebijt bpbe 23urgljer0clepnetoa0/ boel) ber armer Soldaten nocljucel cïepiiber , ü»i beeft ftaer langöe opgljcljouden met fcöoone taoo2t en enbe beloften / ban dagöe te dagfje öaer belobenae bat öp- f z betalen foube : ^olbatenftenbe bat fp met pbe* (etooo?ben gbepaepttoierben/ baer mede fp baer en Ijongberigljen bnpeh niet üerfabigben en conden/enbe niercnenbe/ ofteimmer^bermoebenbe/ datbaeren <®berflen göefinnet toagte berrepfen/ enbe öaer te berlaten / foo öebben fp öem npt be ^tabt niet VoiU len treeften laten/ maer fp öebbenöem endefönba* gagiegrjearrefleert ofte binnen gbeljonben/ oocnee- nigljeban öare Capitepn^in berfrkeringöe gbeno* mem todronöeefhnet fcöoone ïuoojbenIjctCrrjcöf' bolc ïuat gefïillet/ enbe öaer beVueeeljt öem bjp en lo£ te laten /Ijaer eerfï folcmnelijch frueerende / enbe bet Sacrament baer op ontfangbenbe/ bat om befer 002* faerhe taille öaer göeenguaet/ feljabenoclj feljanbe/ nu / noel) nimmermeer en foube aengljebaen too?ben* £)p öeeft mibbelen gljefocljt enbe ooen göebonden/om Öaer teif beele te betalen ban tfiö^cne ÖP Öaer ftijuU bicö Fol. 80. 1570 Nedcrlandtfche ghcfchiedeniffe, öichtoag : met eebe/ oocfcmet fegöel enbe bjieben baer bclobenbe bat De rcflc öaer met Den alDereerften foubegöegöebenbjojben / DbJclckgöefcöieDt5önDe/ fofteeft öpfe aflegaer bieDerom ban nieu£ in Den eeDt ïuillen nemen-€enigöe CapitepitfenDe^olDaten en toouoenljier toe niet berftaen/ toelbietenbebatmen öe&paenjaerbcn enbe^talianen niet bertroubiew en mocht/fp toouDen berlaten eil ontflagen 3Ön banöa* ren bienft /enbe op gare b?pe boeten gefïelt toefen/om naljaer Hantte repfem SMebanbefer meeningebias ren en blcben/bie fijn ten Hanbe uptgetrochen/ elc een nafnnerheim . ^ocj)öerteöengrocit(lenl)oopbefer jouraten Weef b?ijtoillicö in bienfi/ mepnenbe öetorj* lefpnuberfeecheriugöebanöare betalinge gecregen ïtabben / Dat fp met eeren niet en conDen bertreefcen/ ofteöaren afltyepbt öepffcöen ; <©oclifcf)t)nt fjet lueï Datter beleonber blaren/ Die niet en bJiftenïuaerfp treeften/ ofbjatfpbpberöanbt nemen fouDen/upt fcefen tfröcö g&efchepDen 3gnbe • Lodron (jeeft Dcfe aetmegöefellen/ uptlafiban <Duc b'fllbe / upt Ba* ïeneijn gljeïic&t/enDe te 23urgöeröout bp flntvuerpeu gÖeb?acj)t/ onberbechfelban albaergöemonftertte toojDen ♦ UÖaer atëfp in öet bloote belt fïonben / foo 3flit fp ban De ^paenfdjen ftupterije enDe anber €röcI)f-bofc&fubötelijck omcmgcltgbeïuojben/ Die ceu groot Deel Der felfber öebben DooDt gljeflagöen/ na Datmen öaer get gebjeev afgöenomen IjaDDe/ bele Sijnbcivgebangen genome / Vncieft er ecnigeco?t£ Daer na sijn gehangen/ of met Denfmcerbe gcritfjt getto?* öen/fo binnen/ a^bupten^nttocrpen/namelijjch tot toiereubecrticötoe* ^>erc(lc$iinfonDer pafpoojtof geit gecafleert / enDe öaer ig bebolen batclijcfc upt be£ Couincr HanDt te trechen/b'bjelcfc fp gebaen Ijtbbcn: <E>e Gi ïfons te öup£ gecomen 3gnbe / Ijebben öaer leet geloften op De (DuDerfatêDe^ <*B?abcn ban Lodron, bieitf HanDt aen Ijet öarc paelt/enDe Ijebben öaer af* terfïeDieöeptmet bonten reröt ing&cmaent* cfide figuerlijcke Afbeddifcghc, 3&e &paenjaerfcen énbe £>pdenf-göefmbè gebbeii DefeDacDtfeer boocfjlijcfc göeroemtenbe göep?efen/ . alggantfeö nodtbJcnbicö5ünbeÉot onberöouöingöe öanCröcÖf-bifcipline/ om alle muthtatien/ tuelcfce licötelöcltgantfclje 3legöer£in bèrloopconhenbjen* göen/ in toecömcnbe tijben te bertjinberen oftebool te comen ♦ IBen ftoef De niet berre te gaen om te toe* ten biat ongfiemach Dat öier upt ontftaet / Ijet öabbe toit$ Öier te boojen gebleften in ftet Ueger Dan <Ö?aef HoDeïutjch ban 4r)afibu/enbe ooch in öet llegljer ban Den $?ince ban karnen, oube Hiomepnen pleclj* ten in groote mutenatien öaer Crijcöf-bolck te fïraf^ ftnper decimationem, Dat / fp namen upt Den gant* fcÖenöoopDen rtjienDenilBan/ enDe lieten Dien om* biengöen / toaer Doo? De taeefe allen / De flraffe bïep^ nigljen aengöeDaen ïuerbt* 3ch \neetb3el Dat tot allentööen De Cröcöf-Difciplinefeer nootbJenDicö i? gljetoeefl : geft ajeet ooch bjelDat öet Fitf.recht enDe AnijckeU-brieven ofte Cröcöf-^oetten/ 3tjn bjetten Dj aconis , niet met iucht / maer met blocöt obefclj^ ben : ^ocö iclt tueet ooch tori/ Dat Der <®berfïen Dif? cretieDitfelfDe grootelijercan bcrfoeteneuDc mobe* reren/al^ fp biilien inDacljticlj 38» ouben fp^etcK- bJOO?Ötji Summum jus fumma facpein;ünaeft. Iföacr ^ueD'3Clbeöeeftittal fijne öntodingljen fïeebtöö^ Öarötfïe enbebJ2eebt|lc göebolgöt/ enbeinljetom^ brengen befer ^uptfcöa* fenecljten Ijeeft ÖP göeöam belt al^eertöbt^ Sylla, biebe Doobt ban ettelöcne bupfent ^olbaten Ijreltoepnicö ofte niet göeacöteit Öceft / toant alé Iju nac bP be ^>tabt ban ^oomenfe^ ben bupfent ber göcmerbiefrjunibpanbt Manen ge* bient öabben / enbe nu in fijnen bicnfl öacr beglje ben Öabben/ ban fijn anber €rijcl)f-bolc liet inafTacrereu/ nae batmeu öaer Ijet gljetueerbabbe afgljeuomcn/ enbe Ijet göefcl^ep tot in be illaebt-cnmer göfljoojt bjcrbenbe/ be 0aebtf öeeren berfclj^icbr baer ban 3tjnbe / bjaeeöbm / toat Dat boo? een gljcfclj jcp 15 Öndct Cohingh PhiHpsII. ehdè het Gouvernement van DuccTAIvc • nrifwefen/ befe berfften* bartban ftfcp" * 5 7 0i Sun^f0?^^"2' H°ca^mus , Patres confcripti, ^"''^'"«''mcojuflUpununtur, batijê/MijnHee- wlvniVsfö en'S 8hcf,n fwancheyt» daer worden een «0 ^Straft? b°eftenS d°°r toi,nen hft «ofte n!icl;ff h^öat.öp «Bömfcnm f ebt eube be* *"töt# bC^miJf Alexander V LttU&tKMU f2 h^5to2^n beften en eonbe/ onbet S'ft S W**** ",fÖ" ööctaalt 0beere8Um rebt nZ JT ,at.m. »«woo?bm / tegWlgnen "SS bS'b' Shy Cen ftuck Shedaen' dat JiffS&tSSWi'^ btfe "•cpneebicfiept nioc liinsljc bcbjieB&ertje in s©uc baibe enbe tb Fol: gi. ƒ70. lora, perjura, fecretumprodcre noli, Die Teutfchc knecht zu Valcnceiri VVolten fvviebitlich) bezaletfein Drum fie Lodron iren Haut-man * Bei fich gfenckli/ck behalten han. Bezalt fie doch, und hy verfpricht Frid, gloub, und travv, die er zerbricht: Vnd mirgrofler verretterei Auffdic fleif-banek liberterfei. SS?/* &",t0,°Vnöt "^«rbiglje «SS Dautrt «eligiefjebbcnbe/ Den Snaciifan-f tm ïï^s "!?' f.eDaèrb'an noen epnöêlneft Z-ï; ^ttbnt^bcbati lodron toeft nSoï •< > 7 0. imiÊmmsèebanïjetCaileeïLouvcfteyn, Anno i570. inDecembri. •1 CU/ fOOlflflijcbeutt Dnteeuen Hermande hf^£^ilUt £"beontocrfaeeöt Crnenf-man \j brftd- upt ben name ban ben ©jturébattènniYn - «,„>,.. . Bfjemacclit Ijeeft/ om feher «fafiee! n /»nr ? r ft 'J ■ %n, aöelecen in ©omnider-Srw ÏSK £nv u baet be lïiaesi £nbe aaDart 0 ^1' ,° ™lr» ^ ben* ban «w» «ttBSSBS^ L Föl. S*. 1370 Ncdcrlandtfchc ghcfchicdcmfTc, $p fjeefit&cfefafcefoo torf enbefoo boojficötelijcfc be* leptit ' Dat fjp ton Cafielepn ofte betoaerber befcjtf Diipfó / öie nerglmtf min op en öocöt / gljebauche* Inch creecfy allcenelrjcU bjie ofte tier perfoonen fterch 3rjnbr/ enbe ftracr bacr op öceft bp öet Caftcel inglje* ttomen: Jl&aeralfoo i)P niet meer ban bier enttom? Ciil) perfoonen / oföaer ontrent conbe bpmalcanbc* ren crngljen/ enbe bat be$ <6*abenban ben %txqcn& toolch/ b'melchönbertoacljtcnbe toaj&totfrjnerljui* pt/ niet en cofie boojtcomen/ eenf beels boo* |)ct öoo* h)t toater / enbe anber-bei # booj ben öaefiigen enbe onbertoaeftten ©o?ft enbe f £ berljinbcrt 3Önbe / foo fieeft fjpbem ebentoeï gijifterclttfoo beelatè [mee* iiieufiu^coube/ gljerefolbcert 3Önbebit Cafïeel tot Den upterftentoete IjouDen/ öoopenbe batöpnocl) tpubelijch foube outfit toojben . 3B>en ©ertoglje ban 3Mrja bit berftaen Ijebbenbe / Jjeeft ben xi 1 . Deccmbns frerttjaerrg gefouben upt ben %>o$ eeneti&paenfctjen <£apitepn/genocmt Lorenzo Percaamet ccc,$pant£ facrté/baer bc^offaerbenrjan <0o;cumenbef©o*' cum bpboceftben ettelrjehe aengljenomene &ac&e- fcjagljeré/ gljebenbe be fclfbepeber t&ien fiupbertf •jSöacrïj^/ enbe 50» alfoomet eenigfjenptben ffèa* Giftraet/ enbe met be &clnittcröcnnae3loubf|repn toeglKtrocfteu/ b'toelchfp frracropglK&epfcfttljeb; ben / mepnenbebat herman be fHiptcr met frjnbp- DebbmbeSoibat en (ïracr Ijaer bar opgljeuen föuben/ biijbe 5grtbe inbien fp öet icben Daci vian bKngben inoeljtei t/ maet fp t)cbbcn bce l anbcr£ bebonben/enbe toe rnomrnbctt be bciegtjerbe niet gljefinnet en toaren tt rutjrfceu / foo bat be ^paen jaerben 5rjn g&enoobts faetht getoeefï meer bolef te ontbieben/enbe bet grof «BiKfdjut baerboo: teb?enal)en omljaertcbefclpc* ten . 3T'ie bar, binnen toceibeuf)nerrupteriijclt/ enbe afófmren Capitcpn ftaer moer enbeeouragieaenge* fpjeften b-ibbc/foo Ijebben fp befloten liebcr Ijaer boot tt ucct)tcn/bAu icbcuöicl) in Ima bponbe u ganben te Cndc figuerlijckc Af bceldinghc^ UertoaUnt/toelïuetenbebatfegljeenbetetgenatiebatl 1)70. begaiaijebereirjgl)euenfouben: 3£e £>*u.aaaerben - Ijebuen buCafteet befcljoctcn ban ben bonber Dacit toi op ben bui8f-bacö;3£e beiegerbettertocerben öaet atglBanncu/ foo batter toei üjie fcijepen metboo* benuptljet ïegljer gljebo^rjn/ meeftberb?anbt $tjnbe/toant bie ban binnen fcijubben be plttpmen upt öebebben/ enberjuibenfe met bnffe-crupt/ enbe bic met btijenbtröept in bjanbf Itcfcenbe/ enbe ober be mupjcu ofte bojft-toeeringlje toerpeube/ lietenfpfe op be £>paenjaerocn enbe anbere l)aere bpanben bal* ten: oocnbefoo langljctegljcn-ïncere ai^fp immer- meer eonbenof moüjtetu iDèaer obermibt^fp bin* imiöeei fBxaeliban boiclieroaerm/ cnOebaclj noeft nacljt ruften nocö papen en mochten / jac itaurüe trjöt cn ijabben om eenen bet e b?oobtje te eten tot berfterc* ftingöe fjantf Uetjaem^ / enbeöe tipanbt foo flercft toa» /batb'eene Compagnie bmibere conbeontfet^ tenenbeberpoófen/ foo 3rjnfpbe?bmgljf-baeeljjSop bennoenebermreftevt enbeobertoeiDietjt» «Docöfp toehen in een Canur/ baerfp l)aerin bebolletoercft» ten foo fp befl conben / enbe be toegangfjen befer Ca? merbefiropben fpmetbuflc-pulfeer/ 'ttoelth fpaen* (ïahen boebe ^paenjaerbennaebe Camcr toegl)e# loopen guaiiien/ baer beur be bpannttóel eeniglje febabe ontfme h / maer bie! ebea bapper op ijaer aen* g|n befe Camer toaö Heim ui <ie Kuyc«i alleen met b;ie ban wie ^olbaten, öp Ija^c een ff öerp-fmjben? befl^Ö-fttieerbt inbe bupft/ b.iermebc toeerbetjp ïjeni fecr bapperlijeh tot Der óoobt toe/eube berfioccjj bele ban frjne bpanbai / rjau gljt lachen betont ooeh be b?ie«$olbatenbie bp be ni in tycfc Camer toiiteu/boe!) eïmbelöefi toerbt befeu tornen J])clbt boobt gefeljoo' ten ofte gljeflagl;env al^oorh meeftai bc Wolbalen bic met fjembit Caflcel lugljcnomen Ijabben. ^Ot gl)ebangl)f ne ^olbaten rot %x \ . tor \*uierbf n gïje^i^ xncljv ^er na gehangen met be boeten oppeuxaertg, i^jet Fol. 84. Nederlandtfchc ghefchicdenifTe, cndc figuerlijcke Af bcddinghc, Es feindghcvveftdri Manallein 1570. ^öooftban€öpitcpnüuptcrtoert>ttot '^crto^ BÖ«i -fto$ op be galgftc gl)eftelt/ fccm enbe fijnen biirnben enbe magljente febanbe/ foofpmepnben/ «ua mijnen erarfjrrn^totfrjnen/ enbe fijner toien* oen grootcn lof enbe eere/ taant Ijn met Hotatio Co- clne, MucioScaevola, Curcio, rnbeanbere tfomepn? felle l^elbrn/ bic boojftaer Babcr-lanbt ttrrjbenbe met leben göeljafarbeert öebben / tael mart berge Ie* tien tao?brn/enbe i£ taeeröirö bat fijnen naem in onfe 3 cöcr-lantff f)e € ronijdtcn aengetefcent ftae/enbc in Qeaacbtenifle biijbefo lange atëbe Wttxt !t (ïacn faL «fce Ooofthbui?tfd)r bebbcn ter gbebacljteiiifleban oir cloccfccfeptbefe ftym-berfheitf gljemaeclitenbe t^uthen laten/ Soinghcnommcn Louvenftcin, Die ielbft auch mit gar vvcnich Man Des haus innen ghchaltcn hain: Alfodas Alba all fein ghewalt Vor diefc vcüung hart gheftalr. Da Herman Rcuuerein frommcrHd* Dcm ftint fich voor hatghcfielr: Nichatgheacht fein gut undleben, Derrj Vatterland hat ersgegeben» U70' Audaccs fortuna juvat, Aude aliquid. 1572 : Al orave van Lu me mafte* nomen/ ben i.ban April, 1 572/ pc be J&obineien enbe £teben ban Ü5eber- tanüt ïüaren feeiquayeft te tyeben / om bat mie uifilbeljaer parrbrce taoubc boenbe* iïfcS eiibe fuppïiceren en bont noeft bv bcnConincft/ nwöüp ©ucbJ2übcplartfe: ftpentaoube niemant S .rim,^ittorni^c^*ft ; of ^eereltiych/ J£ 28SÏ? ^ / t?0?n 7 ofonöanflepafienbe- i§P toomenbc b^epbel mbenmonbt gljelept/ enbct'on* oe 1 gcöjacrjt fjaböe heuï be Cciftetlm enbe fo <0ati\v fomen / bat öet Ijaer onmogljelrjcfc foube tönöaet iBrlllm fc 1dle2? ; 3 «te fi* booten/ S^U^V öiltö<? ü'm' tütlöe oplcggftcn/ Ijoe ftaaerfietfoube mogöen5fin/ alffilfxvijgöenbe firn* ben moeten bjagSen. . . _ f <©efen€p?an nietamncnbegrjeïSrfecItk& enbe op 3 7 ■ eenen trjbt in alle be l^obmcicn cnbe&uben tot fan boo?nemen göerahen/ ïjeeft grjebacljt/ bat Ou met gijeen ^tabt beter norlj bcquamdijchet bitrnfoubc mogljen beginnen / ban met Söjuflrl/ baer öp felfë tc> gï)cntaoo?bieljtaa0/ enbebecl Cnjcïjf-boïch binnen rjabbe/ mepncnbcljicrben ieefï te maften bco?D'an* ber ^teben. Kleeft berjjatben boo^ fijne ar>ffieier^ ben x.pennineh a!baerboeninmanen . ijlöaer be sbiuflfe* lae^ Öebbenaiöaere 3©ineftel^göe|Ioten/ nietVuil^ (enbe pet coopen noeD bercoopen/ om nir r fe bulbie D tc 5önbentöicnbenpmmne[j te betalen; ^r23afherjS enbe ^?outucr^ enbJilben noeö baefteniiocb toon* bien : 3Be (OTappei^ niet tappen • £00 batter begon? nen gvoote confuficiialomme op tc ftae n/enbe tfe fjf eo — - ■ - - " batm — Ncderlandrfchcghefchicdcnififir, ende figucrlijckc Affceeldinghc, Fol.86; ij7i öattetembcfpcmiconlïrttbolciïqitam. gmmer£ - bic Pan 23?uflcl ïjebben bic er rc / DatfnDf crrflc^ijn gpcïuccfl Diepacr tegljcng %>nc b'3lmciis pnlijDelflc* hm tfn>nbenpennincU cubc fcIjatrinoOni fïelben/ met groot perpchc 1 ftarc£ lenend/ cnbe Pcrlico1 parer goc> Deren ♦ <Ducb'*ilPe vuüïenbc mctgljcpicit fpuuooj? nemen PolPocrcn/ rcfolPcerbcbc pnncipaclfïc &>ur Öljerenban25?uiTcl/ bicpcmtcg()cntaacren/(iuelC' ncr öp tfepenticïj op een b2iefheu pabbe aengetchent) in Ijacre beuren te boen Ijangljcn / baer toe öe 23cu# enbe anbere^Ojficieren alrcctg laft cnbe bcpel ont^n* gpenljabben/ enbemceeftten IjacrtoeerDic&meriec* Heren enbc ftroppen / om ïjet felf be ben aeneomenoen iiacljt te crccutcren / öe .ëolöaten begonnen ooe Ijaer in be Xuapcnen te begbepen / om befc erecutic tc fïei u hm: ^uentenferüenbagiiequambetöüingfte/ bat be <e>aPcPan oer IBaren ben 23^d ingeiionicnpab* be/ toelchc tpingpc pepi bebefpn Poortenten Peran* beren ♦ Het innemen pan ben 23?icl i# albti£ tocgpc* ; gaen: 3£e Coninginnc Pan Cngpclanbt tjeeft in xMar- tio Anno 1572. op pet PcclpouDiglje berfaeen, be? Co* ! nhtcr Pan ïfifpanien cnbe bc£ Dertogden^PanHlPe/ niet geern ruilïenbchi oo^ïogïje eomen met ben €a* npicfe Pan £>panicn/allc be &\ttcr-<öeufcn(fooincnfc bc^maclgnoeinbc) gOebobenuptljareilpehenenbe gapenen tcpertrethen (% OeeftoortUjarc<£nberfa* | ten Perboben pacr eenige Pictualie te pereoopen enbe pacr te perbergpen / niibf^eonbitie / bat Ijaer €\u gljelfcpc Rebellen ooch uptbe£ Conincrpan ÏMfpa* wen Hanben fouben gUeb;cPca tooien . €>nbeï* an* berc HDatev-^énfen öiebae ter tijöriu venaïjehmbt fóyfflen / fciaj* mebe / jae aio1 fjarer aller pooft/ <6;aüc &nümt Pan ber Ulareft/ ©?p-pecrc tot Humcp/Dee^ rc rot ^errai!i/23o2fet enbejil)inbei1r)^/€if-PoocDt: tot j~ranc[pmont &c.oubt(ïc^onc Pan £?ccr Soljait #ta/jongö|ïe ^ocïjter Pan £?cer goljan Pan ï©affe* nacr .^e Poojnoembc €5^aPe 3©ülem Pan berfBhrcfc ljtciorpemal£ >*Dmirael/ enbc Barrelt €nte£ ïpan jjBcntcaa ajatf al£ IDicc-Sbmirael/ bp öaer pcbbenbe neelcioecftc gee-Capitemré: £>p fcoiljtcn bphial* canocren ontrent Peeitalj ^epepen/ anbere (aySüm niacr fe£ en tPJinticp / incefi ©lie-booten / fp Poeren m be J&ecrteupt <£ngpc(anbt/ paer mepningbe*Da£ nac ^op^bt-^ollanbt tc Paren / enbc eenigbê £tf pc* penpooj Stfmfïerbamenbe ^nepupfenaentctafen; Jiwaer alfoo be toinbt pacr niet en Dj cnbe / foo Pofrm fpnacpet <ÊpIanbt 3Doo?n / inperpjclcfiebe <s>fabt ban ben 55?iel(epbt 5 ^aerPoo?nemen ïua£ albact te nemen eenigïje ^eïjepen m be|Kafcliggljentie/ 'ac* reetomnae ^panienteParm: <^efe ^cljepeuont^ Quamenpacr/ cnbe Poeren nae tfotterbam : <De toinot liep contrarie/ foobatlumepmetfnn ^cbe? pen be Jfêafc niet ïueber upt en moept / Ijp bleef baer liggDen met groote pjcefe / enbc cn luijïcn niet hoe of ïuaerfpöaer bergljen fouber om P^n te;ijnPanfla^ gpen . JDillem be %5loi^/ gpefcgljt iCregon / lnenbc poo?/ batmen eencnaenflaepopben X^icïmaeenen fonbe/ bpieleh Pelen ongOerpmt/ jae oumogöelnch bocp t tc Vnefen/ al£ pet 00c toa^/ten Vuar e bat «Bob bc ïl)cere befen aenflacp \nonberbacrlpr h gefeljickt enbc belepbt pabbe. tfi^bie Pan ben %>}ki cnbe jj)afc- laubt-flup^al befe^cpepen foo bkl)tt P002 paer neiu fefcigljniliggpen/ fooeneonbcnfnöaer ntetbebeitc^ hen lnatbit Poo? Polelt en ^clKpch moeljten lueftn: (Dp iBafe-Ianbt-flup^ iua£ eenen gbenaemt San ptctcrf5. Copprnfiocn / bic met eenigbe <£ oop-licbni foube inben 532ielParen ♦ Wcfienbc baer foo Peel ^eljfpen/fepbrtegpenbeeoop-lieben battyt ®cu* fenmpcflenspn/ nacppfieneonbc/ ïuaeromme befe Coop-Iieben niet Poo?t£ en ïuilben: ï)p Dan befc Prr ^ laten Ijcbbenbe / roepbeöaer naetoe/eiibe ajö p)i ttae bp l)aer^uam/Poo2feherbePiiibfntc/batöetfo fca^/ alo{)p Pennoebtöabpe/ bjaccljDröpnae Capitepn €reflop/ Onder Coningh Philip 1 1. ende het Gouvernement van Duc f Alve. Fol . 87 ï$ft. itwflon/ bienljpnenbe/ obermibtsdefen tCrrfloitf gw* ( 3ontto Safpcr ban Creflon / SbatUou Dan oen pö^bH euöc IjeNcpiant ttoomgetoeeft kïasjl ei: D*oc])t tjnn bn Crcflon eü bn fcen 43jarje/ öa hen b< * toonden ƒ c nr ti c ïoecnaert te 3!)n/ende tracteerD* n t)im ou ci/ tat Ijp i>aer gocöen Dknfi gebaen Dtrft/ Stemt hJft E! £f ^taröt Bflwrcn / efi bürotti guaien jito SÖ Jh^2la? Wcfr rjcm Ontbot ijaooen/ ^ ^t-öouDcr ban ^ oüanot ban 8ftri?! C0IH«*f / om batte vmioflenban tTr H?1* Wofoc ben tljienben pennincfc/ ,n iau.nf0Cl1 ' öaer f?«ööni tïuee ©aenbelen S^J!^ 2! öödfoöcn/ maer fp iuaercnco?t$ te ^S^&8Sctoöea naetttreeijt/ omberebelle a bacr te Ijclpcn cafnjberu'aig bic *an btr CSXS&?tM^ toar w niet toetenbe taat fp ilSJ2ï.?Iiirnif0Ut,n,/te d0f c*f ntrtjrfle al Ijaer befte ÏP^^WA ' f*° ***** niette S^S^^P1^ m fcrrètatt en Metavfo tra. / Dacrbcrbeplenbc CmJsH^^SS»* Criflon troeft meteenen f^^J^J^S^^^ ™** Capitepn fcoo* firtf ^SSSP^tS^ nibeftaften ftraermet Uoo^»ift ectien HöaftaUebe^oo2trn a nl j ' l)i "ft ncÖf » «KW oen eerfren ban $p2it/ Anno 1 572. öc £tadt fcan den ^in/fonter ftfóftt* fro?ten/ tot g&eöaeBtemfie ïüaertoanmbietijbtb$fe x ht\\ nen? te ïb?ufTc) göf niaccftt Xuierben* .. > ' Den eerfkn dach van April VcrJoos 1 uc d'AJve fleren BriL ^e^aVjeVjan Humepmbe anberemèer/ (lenbe enbe berjmbenbebat be^taöt niet xuel ogcfonifieeert eu Xaa$ 1 Uiaren rjan nicmunglje bie te rjerkitcn / enbe met tjaren bu#L umi bacr t e tref hen : 4jl)aer ben gi)e^ bueugljen tegljcn-Unnbt ijeeft ftaet* gljiarrefteert/ enbe baer binnen eeinglje bagijfiilaiifh boen binrjen: ^aernaejjebben (CrejïonenDe 3aco«rtf Cabelliau enifttgeft gljerabcn enbe gebjetoen/ bannen be jètabt tmjoubttif cube / om begoeiie gl)rieg(jentöept rian bc i^arjen. ^ooftcbbenbrni 3üanep/ enbeaUebcCa* IjïtfpnB merrivpe betiberatie malcanueren belooft/ pat fp be &tabt tot ben upterftcn toe Xuonben inijou* ben/ enbefpfelj^rjenaenöe^zmtetoan <D2aiuenoiiï öulpe/ fpnatnenöct ^ftefe ljut nvt Ijaere jèeijcpen/ cnbefpfrerrtitenbe ^taöt fa feexe '<M (}} eonbuu ?®t* tctnbmgfjete25?i!tTcl glKronieinünbe/ toerblnbebe 2ourgijerrje boben maren feer/ nïibt^batijetalöaer r^JiJft pomet ftonbt/ batfn ben tljienbcn pemiu eft fouben moeten betalen t);bbc n / of ten bwljfoan ï)aert boo2naem^e^ mgberg nioef ren mbaere beuren gl)e^ S^e bleef 1U0^Dcn 1 bf lir *cfc ^omgije te rng* ^uc b'3ibe be ïafte ftracr br <6?abe ban 25oflii / bie mi <0oimcrnetir biin l^ctlanDr amfaeeftt rnajö in beö f VMc bau<D?anien? piaetfe, bat Ijv met fm Dole ter^ ftontupt^treet)tfcrbenTei!ennaeiien^v^el onibe ' Cmiff n ban baer te ^eti / toeft lm Vua* al tcïer, CfffBV beeanfe to«sS tohffmi. ^it een fe er biöbc tnbtr.ofie boo2 b,e ban 33tred)t/ Tttoaer be ppaenjaerben (boefr be$ tooer^baeköSftbS beren Ncdcrlandtfchcghcfchicdcniflc,cndc figücrlijcke Afbecldiiighfc, i <f z ütxtu baee Ijgrtiameïijr ft op ben3Dittett-bonbe r baeï)/ eenfciteecfteitfeftbloebt-babtonberbe 25urgerije aen te rirljten. <®e gjinre ban €>?ariien tuatf ober ï)et innemen ban ben 232ielfrevqualtjcft b?cbcn/ tojeefenbtbat fijn anberaenfïagijen/ baer toe jjpnocö niet gljereet en toag/ baermebefoubmontbeefttfciotfren/ eftbe i «73, bat ben $crtogïje Dicrbooj altetojoeel) foube luae* - ftct gfjemaeeftt tobben/ enbe op fijn fjoebe 5ijn.<£>oef| om be goebe ö&clegOeiitöcpt bet plaetfe/ fotbtfïjn $?ineclijefte€jceeüentic alle mibbrien/ om ben 45|a^e toau 31 urne op aller manieren te aflïfïeren* L'Hommc propoft, Dicü difpöfe. «I 5 7 * • DeGrave van Boflu ^eeftDe&paéftjaerïienömnfn Rotterdam ÖÖeb?aeIjt/benix.bacöban^iï/ Anno 1572. <£ <0?abe ban 25oflïi upt JDrrecBtgettocften $nbe/fo i£Jjp met tienlDaenbelen cleerfte en ertoaren polbaren gecomen foopbe HQacf- lantfef)eMn)fe/al0 te ^eöiebam/al tuaet ft) tooojt^ ober boeren / eeniglje te l£eenbftet/ eeniglje te ^ttarte 3©ael / enbefp lepbenbare ^cbepen op ben Jjoee ban SSetnifle/ tm ïuater aifo genoemt/en fp fijn fonber eenig^en ïneberftant opt €planbt ban ©ooj * ne (in {jet ïuelcfte be &tabt ban ben 25?iele gïjelegïjcn tó) gftecomen/ toantbe «Beufeuen bojfien noci) en eonbe n baer bet lanben niet beletten ; met ftereft glje* noeeïj baer toe luefeubc. 3P>e £>paenjaerben nute ianDC5tjnbe/ togbennaebe£>tat»ttoe, <De£<©ja* toen ban bcr !fêercft£ bolcft bielben be 25oom-gaer* ben tooojbe &tabt inne/ upt be telrfte fp bapper fcljooten op be ^paenjacrbni • €enen gljenaemt ffioelje£ JHöeuflcn «êvtaotftimmerman binnen bm fö?tel/ fpiane ft in (jet toater / enbe fettc met groot be* jjenbirftrpt cll0C üoctbhept (jet jjHcirtue-ünbtfefte «felimf'ftni open / eentgbe feggbm bat ftn bet met een bijie th bet Vuater onfïufften Ijarftte : fóier booj quam tertïontfootoeelïuareroJnftet lanbtioopen/ batbe ^paeujaerbeubc bmuen- wegen niet enconben öÖ^> b?upeften/ maer moefïenftaer opbejdteutoe-Ianbt* j 5726 felje 3&ijtfc begljcben nae be &upöt-poo?te/treeftenbe ( , eben bapper nae bejètabttoe/ maerfp fciierbenfoo gbegroet met grof «Njefeljut ban oie ban binnen/ bat baer ben {jaefiigljen moet fïrarr bercoelöe ; jfèibiet ïuylc foo toa£ (Cuflon enbe iiiooboilemet een beet tooltf te toater gljecomeu/ enbe paften «. eniglje ^ebe* pen in 25ernifle/baer be &paer» jacröen nuxe obei ge? comenfomren/ tnbjnnbc/ remgbe booten fp in ben gronbt/ berefïe/ ebermitj? fp baer niet langftetoer* toc*munbo2(ïen/ftafteafpban3lanbt . ^e^pae»* iaerben ftenbe/ enbe mereftenbe battjet toater nvt %anbt Ijoogper tuerbt/ bieeföenbatfp allcfoubm moeten berfineften enbeberbhaeften/ inbicnfpbaer toat langöer Wrtoen : 5I>er0atben namen fp aüe gaec be bluej)t fonber o?b?c/ cenige gii>gljen/eenigefmom' men boo? 25ernifTe / eemgbe gljaaeeftten öier en baer in fcf)uptgen$&/ anbere l)n igi;en baer aen / eenigbe iic* pen bbernicu-25eim^ai:bt ooojtlijcft boo?flob/booj birftboojbun/ foorpbellcofïm: eenigfte berbjonc^ ften/eniigl)ebcrfmoo|Dn« in tfltjrh , <Die ban binnen foubenbe ^pan:jacrüfniiibLfebifcb?e enbeblueljt Voel grootc flljabe enue affóeuefte Rebben eonnnt boe^v Fol. 90* Nedêrlandtfchc ghefchicdeniffc, cndc figuerlijcke Af beddinghc, 2573. boen / maer be <tëjabe ban bcr jBercft en bo?ft al bet - bolcfi niet laten uprtrechen/ bjeefenbebatbe ©ut* Oberen enbeftupfiieben/ bieiube £tabt gbcbïucbt ïoareu /fcaer fouben mogben öebben bupten fïupten. Non minor cft virtus quam quaererc parta tucri. *®t Spaenfaerbcn aïbug met fcïjanbe gftebïucbt Sijnbe ban ben 2d?iel / enbe upt bet öljeöcdé- €planbt faan©oojne/ guamennat/ befijjcRt/ moebe/ enbe bcrbongljert ontrent «Dojbjecljt / baermen ïjaer ben snganch met beleefbe mibbelen toepgberbe enbe af* floec&, 3&*<®abeban 25oflutoa<gfeer perplex cnbeber* (ïagöen / om bat Ijet Ijem alfoo mifïucftt/ enbe bupten ijn mrpninge gljegaeitlua^. i£pi£ metfijn geblucb* te Spaen jaerben gljetroclten im ftotterbam/altaaer Jjrm oocft ben inganrh bp bt 23urgöeren gbf tocpgcrt Vuierbt / bie Ijaer in bïapencn fïelbcn / om be jèpaen* faerben bupten jjaere^tabt tcpouben/ b Vuelchbe ,&paf njaerben gunlijeFi grtricl/ alg bie tot nu toe glje* ücooon toareii ben^tcben betten te gcben/ enbe fnbe gljeeneteomfangcn « <©e <6#tbcbJelmerchenbebat jjp met getualt op bcfe&tabt niets* foube conncn imt - recljten/ beeft gbebacljt boe bp beft met üfl fijn fliïch frelepben foube? I^pbanmet eemgïjcban fijnocbel- Kebcniirber &rabtgbclaten 5ijnbc/ Jjeefr êerft aen* pïiebouben bp be <Obericbept / batmenfijn &olbatcn m br &tabt foube rtemen/feggbenbe bat (jet een quaet tempel enbe eonfequentie foube 5ön/ begConincfetf Crücjjf-bolcft upt te jluptert / infonberftept baer fp in fulcften noot enbe elenbctoarenberballen s <Docjbit stiet connenbe erlangben/ beeft bp begeert/ battaen gem ban boo? be «^tabt alleenlijcft foube pafleren ia* tin/ om sube naffte^oaperen tegarnlogiernv enbe tmfrefe^ren afftniffcn % 'torn ©mgbe* ren tfelbe berbaeftt 3ijnbe/ mepnbenfp eoitbentef 1 aen been frjbe bupten om treeften ♦ 3&ocb nae beel be* rabingöe enbe obertoeginglje 3Önfp beraceojbeert/ bat be j&paenjaerben met een / of ten Öoocljflen met tïoec «Tojpojaclfcbappen tfeffeng boo? be &tabt tree* ften fouben/ metongbelabenöoer^/ betoelrfcebjc* beromaen bet anberepnbeupt bekrabt gbetreben 5önbe / foo foubenber toeberom anbere beur treehen/ tot beu lartflen JBan toe?<#nber toelth bechfe! alle be £>paenjaerben gfjereet bupten be ©oojtein toapes nenflonben/ enbe b'eerfte Cojporaelfcljap mgbela* ten bjojbcnbe / fo 3Ön al be anbere met fulcft een furie enbe gftebjupg pefle meilc ïn be JDootfe gbeb?onghen/ bat be Vuacftt ber25urg&erenin be ©oonc gbefiett/be felbe niet en eonben tocfïupteni ffêaerjp toierbeii (Iraetban bejbpaenjacrbenobertuelbicbt. <De<©|a* be ban 25offu beeft felfé met eenen ponjaert eeneii banber 25urgber-bJaeöt/ gfjenaemt ^luertegan een £>mit ban fijn ömibt-ïuercft / bie baer be biericö* (Ie febeen te toefen ombe ^paenjaerben te heeren/ boobt gDéflehen : 3Hufgöelr)cft^ Uierbt oocfc alf boe boobelöch göebjont eenen 23acfeer gftenocmt 3an ^omintcu^/ bie alleen b?oom 55urgf)et fijnen lafl betracfjtebe/ goebe b>acl)t Ijielöt/ enbe ben bpanbt te^ gljenfionbt . <genigï)e ^bel-lieben enbe anbere biebp ben <6^abe tuacren / tij» tioo^r^ met baer bloote gljé* tuecren opbe 5©acljtgbeballen/ toeïefter fommiglje f 11 boobt floegben/fommigbe flicten fp ttx g>tabt upt* 9» befer boegfjebe 3pao^tcingbenomen Vaefenbe/fön be ^paenfaerben booRtf alrfameumet göetoeltht be £>tabt gbeb2ongbnv enbe bebbni bele 2&urgljereit bie fp in toapeiKn bonben/ in bet eer ftc intomen/boot Öbeflagbeny toeltuflcben b?ie enbe bier bonbert toe» T®it i& gbefr biet op ben negbenben bacfj ban SCpjiL ^5e ^paenfaerben bebbeu binnen ïiotterbam gbe * pleeebtalle bic licenticn enbe ongberegbcltbcbenbic- men foube tmimn üebnicUeu/ ma JDjoiüum enbe Iföareöbm X $72 Ondet Coiïingh Philips I I. cnde het Gouvernement van Duc d'Alvc. Fc . ^«öbcnfcBcntw mctbe5Öurg8erftttebjepgcu/ teflaen/ endeafte perfenai toatfpfiebben totlöiu/ foooatbcje 2&urgöcreu boojgbélurfcööielben/bie pret»/ dicmt incomen boodt aljeblebcn toaeren/ öooj dien fp dcfè moettoiüicfiepöt niet en behoef* oen te aenfiöoutocn/ nocöteondertoojpm t^nnöe 2^*^e flaberntje &aer toe fp berbal!en 9anjpomimcu£ dpobtlijcft g&r quetfï tfjnbe/ tont mecn&ate-mattcopde ^arcfttoöcbwht/ ber* toefen 3i)nde aldaer gljequarticrt te tooien / ató ces nen ©errader / met Den bopjfctjjeben Miit. kvehmonde tjpben pi'ttte öan Oranten met aöetoeUs ingOenomcn / ben bierden Augufti , Anno 1 $ 7 2, brfaftenalbii^ begoflen 3FnicbSÏIbete> Sen {5 loopen / enbe ben jMnr* ban karnen atic bagöc meer enbc meer Steden aeuna* rif ui *t <* ïï1 ifo° ?x ¥^ ft" ^ncelöcHe <erceUen^ ffi SiSS??ft OÖrflapen/maer 6p Ijecft ató een fiïÏÏÏS Jl XPJlptÜ* lanbt bol(* aei .cöniomen / om te S^^^ÖPftabdc/ enbc im Plus oultre te gaen/ SSS.??* ^tcbfn fnbc $Jobincten ouder fnngljc* ,* poften • ^oe bp nu tmt lDMnc&wi>cfc/$ol* ÏÏ / 2cfte"tt «ti öoebe fommc gcït£ göecre* mm öabbe / ooch felfé eenigljcUan fijn ©atrimonia* IJSt?" ^aiüft Öabbe/ tpt opnemingtje ban EH?1*™' n / Ijem tot befen toeïjt ban noüden : £00 •SSJSr f£bett- ^tmtfebe fiuptcrai / enbc ^^^"^"^^"P^^eftnccbtWnibebziebup^ „5kn b? Jwpföuvgft t»m fcfjijn gljcpaffmt . SS?" Fi?lcLpnlf toaeren / fijnen goeder 5Wr ci?*lch b5P .tëaflbii/ be <&abe ban ©avbp/ tfiidc <£rnfi ban Ifcandcrfloo . <Op den name dr£ gateen i£ de£ niaeïtf ent ^5oee xften nptgegaeirdacr m ijp brrc ïaerbe/bat bcm ban Berten !eet toa« te ïioo; ren de me nicbfuldigbc / enbc obertojcede oberlafïcn/ öoopmgOen/ bangingljen/ banntngrjen/ roobingben/ Deriagm^en/ coufifcaticn/ cnde ontaliijcfcc andere ongfieljoojde enbe onbcrbjagbclijche bef toaringljen/ awepgjngben enbe berd^uclüngljcu/ Die de alghe* mepnebpanbt/ met fijn &paenjaerden/ dagfjeincr ijoe laner boe meer / ja met ongcljoo?de nieutoicljept/ ongöeiiabelijcfï ober de gngefetene ban $eder-lant/ öare ©joutoirn enbe ^ocljteren/fielen/ lijf enbe goet/ alreebe fop bèel Jaren tegöen dej* £andt£g2tbilegien cnoe ^prjeben (boo? op|upen ban ben Carbiuaeï ©aanbêUe / met be £>paenrcbe 2nquifiteur^/ om ter aecutiÉ : teilcllcn i)tt Concttieban krenten enbeöe ^paetifcöe gnguifitie) toajS int toeren ffelicnbc, mt toelcften allen bp met be bulp be$ 2Élmacötigijni Ijaet ^^^^^"^Ö^^^euerloilbebbenanbieii be gngbefetene ber Hanben niet berfupmicb en toae^ ren gbetoeefi bem tot bar er epgbener toelbaert enbe ^crloflingbe bcïjulpclijch te IDerboopeube bat [P tfclbe nu beter berfïaen / enbe Ijaer öaerom nu boojtaen beter quijten/ enbe meer baertoe hclue» hiL?i^pfonber L bcU)Ölc fP nu b0°* Öanben fagcn al^öatj p alreebe boQjfnneniit-l)ulper£/bcu bnanöt mmrtdnche^^ucftegbfbaeubabbe/enffi mgebequame ^abené/eëtebeu/^laetfen^ 'enbeèlec l)P toa^möoubenbe bantoegljeubcr €mS M z lauö?m 15 Fol.92. NcderlandtfchcghcfchicdcnilTc, cndc figucrlijcke Af bceldinghc, Sn öet todcfeefön ^ütcriöcfte€rccïïmtif aïïcn Cnfte pegöelgcften fijner <©berfïen/ Hitmeeflcren/ Capi* tepnen / ende 25ebel-öebberen / ooch göemepne daten te toater ofte Hanöe / biel amffflOi & toer* medenbe pemandt ban fciat (late ofteconditieöpfp/ ^eefïeuje&ofte 3©eereltlpcbtemifdoen/ tebefcfca* 018901/ oftebereojten/ m goede noeï) in bloede/ op pneban gljeflraftteluojden aenberilijbe/ atftoe* oerTpamtigöe ende perturbateurg bande gljemeene rufte ende toelbaert ; 3&aer bp tori erp?eflelikb bcr * foebendeecnigöeïlierc&en/ «Ttoofïeren/ ofteandere I572. %antmx ben toeeö göetoefentoatf / bicnfpmoefleit ~ wgaen/ indien teniet metbaere naeeomeiingöenin £eutoiglie|ïabernöeber ^paenjaerden / jaeinfelja* öe ban fiele/ lijf / *nde goet toouden blnben fteec* hm/öcc. % - P^Wöïeefeenigöedagöenïancrtfliaeltggöen in de ©oocödöe ban helder/ tot 2üde&ircBen/ «Êffcn/ ende daer ontrent 3 Jffêaeratë ftemde bietualieboo? foo beel bolcr begon te ontvellen/ foo # bP opgetroc* r I1 5??^ Öeeft fön 1 e g&et gljcfïagljen tot i^elicnrabe bp ftuermonde/ endeïjp öeeft ban ben Höagtftraet dier £tabt begeert/ datfefnn ïeger Jjietualieren ofte fpijfen fonden: ^'toelcb a^fpniet doen en toilden / foo öeeft bp de £tadt op den bierden Augutti, gljenoecljfarm met gfjeüielt endefio?mender Gandt mgfjenomen/ altoaerdeg $?hieen Soldaten feer leeineft te toere&e gingljen / ende eeniglje <d5ecfïe* lijmt perfoonen.feer qunlöcfj ggetracteert ende tojec* gelijeb miföandelt öebben 5 *Dat dergïjc ijjchetojeedt* ftept tegöen de ©apen ende Jföonteftcn in meer ande* repiaetfni!^göep(eecetgI)eHJo?dni/ereecöde©?in5 tedagljihjer claebtenj éfnutoelde Soldaten ïjier toegljetercöt enbeberoojfaecfet toaeren/ doordien dat de ^paen jaerden foo onmenfcljeliKb ende tp?an* trifcö flrfteleeft Dabden endedngljeïtjcr leefden met de <5t)crefo2meerde ï^ediranten/ ende andere perfoo* nenpjofcflte doende ban de gereformeerde fteligte/ jaemet alle de goede ^ntooonder^ defer, tanden/ felf/ef met de aldergrootfie ©apifïen/ende dat fjet der ^ Salben op fijn <£rijef)f- man# gjneb / die quaetmet juaet bergfjelben : jDpeötaitf foo en geeft de goeder* ticrue ï^inre ban kanten ftikht^ niet toiltenmet pogf) ïupchingbe laten pafferen / maerljp beeft daer inpiopoffc p^e göefldt/ a#te "gödtfc&e mede op andere fou!enenbedifojd?en/ een flnceaert tot dien 0möi nptgbebende / gfjedateert den xx 1 1 1 1. Augurti, mfjet ïegöertot $ellenradebp£uermonde; 1572. ^beeflrincbe plaetfente berooben/ ofteplonderen: «pfteooente inbaderenpemandt0D"Pfen/ endenae Dem te nemen die goederen daer in bebonden / onder oeehfd dat f p öaer adfenteren / ofte bpandelijcfe d?a^ gljen tegljen de Staten bandni Hanlie/ &c gjae fon ©jineeïgefte €reellentie öeeft ooeft in dit ©lae? caet bebolen/ endeg(jeo?donneert alïen den gijeenen die eenigfje 'goederen uptpemAndtg bupfen gljeno? men ofte berboert fiadden / de felbe / ofte reebte toieerdge daer ban te retfitneren ende biederom te le* beren mfjanden ban de iRagifïraten der Steden/ daer fp die gfjenomen Dedden/ &c. j^beft daer bp ontbiedende/ dat alle de gbeene die om de teghen* tooo^diglje beroerten uptfjaere tooon-plaetfenber* troebeitbj^ren/ 'tfp^öeeflelijckofte J©eerelt(neb/ bmnenden tpdt banxiin. dagöat nae de yublteatte bandefen ©laecaertebïederom foudenmogljenbee? ren tot de bje&igc befittinge barer goeberen/die fp ten tijde ban Daer bertrecb Ijadden ende beften / &c. jEaer of Ijet feftoon deljoocb-lofTelijefte ©jinee ban ^amen toel goet gbemepnt fleeft / ooefi ernfliclj gbenoeeft toa^om de fouten endedifcd^en tereme^ dieren / foo \jw de ongberegöeltbept bandenmee^ flendeelde^erofljf-bolrf^/ infonderfjept deraöee^ ner die t frbepeop ©ipbuptfjaddengbebaren / foo groot/ datfe qualijcb te temmai of te toornen Vuaren/ itoant Haag. Ncderlandtfche ghcfchiedenïffc, endc figuerlijcke Af bccldinghe* göccontributert Dabben / ficnbe befc groote ongfjete* i geltfjept/ ïocberom upt [jet Xanbt bertrocften/om be fafce banbcrreaen teftcn/ toant öaer bocfjtbatbefa* ftcmbufbanige onotfieningc niet lange mfoubecon* ncnftaenbe&iübenr Fol.94- i)72. *Mmtt fonber rniberfcöept ban «Bceltelflcftoft 3©ce - ' relttücfe/ ban 25urgbcr of 25oer / roofben en plonber * bcnfp toacrfnguamenof paflcerben . &oobatfelfg J^incen fafce feertoel leraelijc&enbaertoc bceï gocbe patriotten / bic ör^ êjincen fafce fea iuel tnegöebaentoaercn/ enbe bie ltbr~ Vivitur ex rapro , non hofpcs ab hofpitc tutus, Non foccr a gcncro, fratum quoque gratia rara . IHÖ&eilomcn/ben xxiiii.Jtfaij, Anno 1572. <©e be fa&c n in #ebcUanbt alberelenbic&ft ifionoen/ fooen flicpnocïjen flommerbebe 'befjoeber Sfraeltfniet/ noc&ooc&bicbjoQ* me «fyaben ban fjct ïoffelijcfte Burg ban SMïou. 3&aer i$ in ©lancherijcfc ccn berboubtte ibegbe gebjadjt boo? ^aef Eobetorjcfc ban $aflbu/ Jen SJbnurad ban ©janchcrücfc/ enbe anbere f tan* fcöe Ifeeren ban be fteligie/ bic ben Conmch ban ^ancfccrrjcfc Charles ben ix. göepcrfuabeert hebben ben Crtjclj upt Bjanc&crtjchin iDeber-lanöt te Vuen* oen/ atëben beften mibbel5ijnbe om ftjn Hanbtin b^eebcn teboubcn/enbe tcfupbcrcn ban alïcrlep qua? be CrgcOf öumeureivbombe gljefijcfc be ^octo?m in ber jjBebecrjne / bie cougTje crancfcfjebcn mttaftrttt mngbe banquaet bïoebt booromen ofte nOenefcn: f>c$ eonmcfc£ epgficnen fiaebt riebtïjcmoochbit felfbc / miDt£ bat \ytt gefcbieben foube fonber be$ <Co * mm name opentlpr ft te gebjuucfcen, tëier toe taaö 5£S,n!?*^CJBfif m tc fotoegbm/om bat ftp fufpcc* ftw*uftfr / bc£ «tonincr ban fcifpameitf x 2LiW*««m Qualijcft gtfetrnctecrt WöDebJwtis ©^cfeïuo^pe Comncliban©^ ftcrrjcfc bcrftootf/om batftp göeenrcc&t euconbecrjfc 1 gljen ober bc ^paenjaerben/ biefrjn bolc&in Terra ^ Fionda bermoojtftabben* 3fmmer£ be Conincft geeft ®Wf fobeïoijcfc feerfecretelöc&banftoc&ctle/ b? Bern te Himoge-tfontbobcn / enbe baer nae teFontainc Bleau, enbe belaftefjem aenfrjnen Sloeber ben ©?in* cc ban «^amcntc fcfmjbcn/ batfjpbe reconciliatie bie Kern bc ftepfer boojfjicl met ben tfonincfc ban $if* pamcn acn te gacn / gfjeen gljcfjooj gfjeben m foube, 3&e contra: beloof bc ben ^inc c ban parten tot bol* bacringe ban frjncn tocöt een groote fomme ban pen* rungrjen bp te fetten . Wt craeftt ban bit berbonbt beeft <U5jacf ïobeïuijch met^^eerenbanLaNouc enbeieniis, eencnaeufïacBop 25ergöenin^enegou* bjcbooigbcnomen/ 5önbebe l^ooft-fïabtbier gjo* bntcie/ gbeïcgfjen b jjf mijïen ban <£ngien/ enbe töiene ban puffel 5 (Kti^cenfeer flerche<$tabt / toantfp canrpntomintbJater gljefct tooien: 0?nbebobcn befefterche gljcïcgïicntöept ban ber Nature / iflebe* frtmet fltercfie ©c^cn enbe Mupjtn ban bïautoen ftccn/ met Cöoo^ena/ ^oïbJerdun/ enbe^trijch- toccring[Kn b?el göeojbounecrt/met tnïc toijbe biep* <5iac8ten/ Ncdcrlandtf*cghcfchicdcniflc,cndc figucrlijcke Afbeeldinghe, 157a. <ö5?ac&tm/ enbeljeeft btmteneen feeroubt Cafteei: , - ^00? De &tabt loopt een blietenbe taater/gljcnoemt Trul^b'toelcftftptenoejfpjoneft neemt uptbcrfcfjep* benjpontepnen/ enbe balt in be Uitere Haine. «ftaef ftoöelDijcfc öabbe eeniclj berflant met eeniglje binnen ber &tabt. H&bebe ooch eenigfje beïjenbige ^olöaten ben xxii. Maij opberfcöepbeu oojfa&enin öe^êtabt gaenAoaer ban öe t&iene ofte tïuaelbe glje* cleet toare alg 3©ijn eooper£.<Defe ftine Coop-Iieben Ijebben #abonbt£ te boojen fjaren ageert gebzaecïjt/ toanncer be goojte tfmojgen^ op gine/toant fp toa* gijenen met fijnen gfjelaben berïuacbtenbe tóaren/ biefp gcernboo? ben opganch ber ^onncin becoelte htber^tabtljebbentoouben. 3£e3©eert anttaoo?* be öacr / bat be ©ootf e 'gmojgbeitf te bier upjen op gincft / macr foofpfe eer begljccrben göeopent te ijeb* ben/ fo fcuben fp ben JDootficr cenen D2incb-penuinc ft g&eben / Ijp foubefc baer toel openen föo bjoeclj aio fp toilbem ^tómibefe^ijn^ooper^pmojgen^bioedj be$oo?te opgbecregben ïjabben/ foo obertoelbirb' benfp ftracr be $oo#ier / floegljenljem boobt / eube namen Ijcmbe fleutelenaf/ enbe Vuierpen bem baer ergens in een grarljt of bnpfïeren Ijoec? &tracr quam <®jaef UobetojKl* in be &tabt gljereben / ontrent kepttcfj jannen fterrft 3i>nbe metbe gfjeene bie te baojen baer in gfjeVueefl Voaereu a# Wyu-c ooper£/ atibere feb^iben bat fp tufleben be bijfrirb etl feRiclj te f&eerbe baer in gecomen 5Ön:^oepenbe fïrar t ober al bat be ©?ince ban Ojanien tot Ijarer Ijulpe gbecomen toag / om baer enbe anbere &tt ben te ontlafïen ban öe&paenfrbe flabermjeenbe tOienbnipennincfc/ fp Kepen be;ijeele&tabt boo; met fule ft een gberocp eiib'e gljctier / al£ of fp bupfent ifêan flercft göetoeeft toa ? ren/ enbefpbefrtten ffracïbe p^incipaelfle boeeften ber Straten ; &00 pemant beuren of benfïerrn open fcebe/ baerfebootenfpnae. Sftebitmieemgeupjen BÖtbupjt fjobbe/ enbe Dat bmfte banfjet Crgciif- bolcft niet aen en quant / toant fp toaren in Bet 25ofef) berboolt/ fooig «Bjaef ïobetogeft felfjefuptgeleopen/ enbe bie met groote moepte gljebonben Ijebbenbe/ beeft bPfe in be &tabt g&ebj oeïjt / tot fijn groot gbe* lueft/ iuantbe anbere betDijleöpupttna0/ bpratus uptghebjebentoaren* (Cboleit batter «SjaefHobe* togen in bjocflt/taaren tuflefien bebier enbe büf (jon* bert ©eerben/ bie meefl elcft eenen ©oet-bneeftt aeij* ter opöet Jpeerbtbpljaerljabben: &ptoaereufoa moebe/ boe fp in be &tabt quanten / batfe op be Höarcht/ infïacl)-o?bjeg[)e(ieït5i)nbe/ allegtitgljett neber liggben. &p befettm terfïont be $üojten/ enbe fjet&tabt-ljupg/ enbe maeehten Baer alfoomeefler banbefeflerche^$tabt/ ben xxim, bacö Maij, fottf ber bloebt-(io?ten banpemant/bebalbenbe^ armett ©oo?tier^ ♦ ^agöelijcr quant meer bolcr upt©janc< hertjcli enbe eibers öaerbp- 3ube ^tabtljebbenfp luapenen enbe amunitie göenoeclj gljebonben / maec nietbeel boojraetban bictuaüe. €">^aef5tobe\uncfe Ijeeft ftracje op alle£ goebe o?b?e göeflelt / be fufpecte 23urgljerenbe Vuapeuen afgenomen/ begöelüillige gfjetoapent / enbealfoo baer tot befenfie gberufl. ^ueb^lbeenfteeft fietafbaUenber ^ollanbtfcOê enbe Seeufrbf^tebenfoo groot niet gljeacöt/ató beg innemen ber&tabt 23ergben/ b ïoelcltl>peer(tmet gtjelooben en eonbe / om bat bp berfefte tijbing^e unt Partje öabbe/ bat <©jaef 3a,óbetuijcheo^ baer ïc boojen in-bet <Taet-fpel gljefien tua^tf. ^ueb Ulbe beeft om brfe berfcfje toonbe te gljenefen / fttact boni opnemen b^ienieutoe Regimenten JIDaelen/ ooeh cc^ mgbeRupteriJein 5DuptfelHanbt/ onber ©ertogö VtKh ban 25jnnf toijch/^ertogb i?ran^ ban^arnt ïou^enburgö/ bnt^ertogbebau ^oiftepn/ enbe mm ^ttoban&cboutoeuburgb . ©elegobfalighc perfoonen binnen enbe buptenbefe jttanbenftinbicr aen feer gfteargert gïjetoeefi / bat bebobenberbarlbe Zeereu/ bie felfa be ©aufeljjelte Religie upt ijacre ïanbeu 1571* Haag. ï $7: Onder Coningb Philips II. cnde het Gouvernement van Ducd'Alve. ** rflöm/ioo Ijr rfr fjp fijnen Suite Don Frede- nibc miïnk&iïliï1 V'l7 nlif" »"6WB*m Wijt Smt-i/r S*1* ar»Sürt»cnbr. «ttto^BuS Fol. 07, nco mrtonrrrnt üicrönpfntt/ f0o,$paei(iacrürn/ Jwteas^ban.©^iiiontün/«^^telS tall , bCll l?ccrcümi Noircarmes.taM U«il»««-,S. 8Ürfcto!£tb£bcto Uc af rc fnnbm / f„bf Ijctinbjengficn tan meet & tcbclcttcn/cHbcanbcémcta^ bpljcmmecrtalrr foute toeföiriidt " il™ttm'£ tan fuoio tjeeft (jent Don Frederico S,w"bc I 2tt »«s(irti ncbrrsDcflagfja,/ «tot em ofte&ï f IM» fmalif / een n.nnmer mijlen be Itabt dft nuwriir/ oacr cru Clooffcr iodt geöcetru sStëKS, ^«tttUta baslKlpcr brei frftmntófZS als bic tan umnmiiptu rlenomCoojn/ ücml- Dafr ÜC **W*W«» fochtentc ^ 572. Fromccapillata, poft ert occallo cal va; Die vvaerfchont met den fhch Maeckt fchricken grootcn vacr, T'vemcck van ccnen dach Rouwt dickv vils txrcpkh het: f o!. 98 * Ncdcrlandtfchc ghcfchiedenlfle, endc figucrlijcke Af bccldinghe^ Berghen in Hcnegouwett)0?M OW SD^ÖÖ^Ctim gffll&m&ait b'Ilbe / benxix. Septembi is , enbe «öjacf 1tobebJi)cfc xuojbtbjp öüeftelt op be£ i^ycr bobem / Anno 1 5 7 2. %$ 'Qut b'&ïbe al fijn ftuptcrcn enbe ©oet- mietljten Ijabbeberfcljjebên / ig öp in cpsöe* «er pc rfoon nae 25erg!)en m ^eucgouüie ge* marcheert/ metxxi nu €anon£/enbe vin. 4tolub;pnert / ben^ertogbeban Medina-cxli#öem co?t£ gljcbolcbt met nocj) eenicb bolcb / foo Dat ijp in -filltëïütl xxVm. bupfcut $fèanfïereftgebjö?beni£. 5©' fc}crtogbe ban 3Cerfcljot ïuierbt met tuepniclj gar * tiifocnte 2£>?uflcl gbrlatcn. «Ewcb^lbe boo? %>er* gen gecomen 3önöe/tjc efr bcnvfeer (ïcrcb bcgrabcn/ fo ïocl tcgljen Die ban binnen / al$ tcrjljcn bte ban bnp* ten/foofpbcm fmibcntoillcnbcfpjmgbeiu <®acrén ié/ op fijnen ae ntocöt }ijnüc/enbe bp StHiijf burgb ben $H)i)\\ gljcpafleert toefrnbe / enbe aibaer gbemonjtert J)ebbrnöe / Ijceft bc ^tabt ban ftuermonbe ingljeuo* Uien / bauüaertébpop Heimengljeeomen/ \belcne ^tabtljaerouer gaf in fijne Ijanben ben eer jïcn Sep- «embiis, befgbcliKhcnbcbeoocH $tbcllc/ enbe meer anbn*e plaetfcn/ al$ ilDedjeleiv <Dermonbe / &c ^e jpjinccbnn (O^anien met fijn Hegljer boo? 23?abant nae^crgljmtrechenbe/ ijeeftopben toecf) gfteere- BDcri biebjoebc tijbingbeban be moo?bt binnen #a* rmtben xxrm.- Auguftigljefcbicbt/ op be Söjuptoft foan ben Conincïtban #abarre metbe ^uflerbeé Coniurr ban ©janefterrjen . 3£>e $)2inccbcbontboc bJt!/ barbp bcbjogljcniua^/ enbe bat öpgbelcent Öabbe op renen xuUflaf/ bic bjehcnbc/ïjrm nu bc len* benen quetfle/enbe bp ató een eloeeh berftanbicb l£ce* re /beeft tocl bootfieii/ ba*bitbetgbcmoet ban ben fijnen fcer bcrfïautucn foube5 ^crftalben foorcfol* Jwrbrbpfïrarr regbelrecbtnac fijnen bpanbt toe te fttaf $etiH/ enbe Dem (iacö tcleberrn / inbien Dp bacr toeconbegfjerahen t |fêaer^uc^2IIbe(bietotttücö toe göebaeeftjjabbe/ batjjet göetteltber Jfraneop* fen Ijemfouöe oberballen/aftomenbe/foomenmepn^ be / ^ucb 3üenfonbe£ Comncng S&joeber met Oen 3tbmiracl) bua^boben maten feerbrrbljjbt/ atëjro betijbingljebanbe ©arijfleöemoojbtbemam . m ban boo? 25ergben toe! befcfianft iiggljenbe opfött boojbeel/bebe aücbe tocgangbcnjïjnes* Urgljerp Voef bcfetten enbe befetjanfen ( enbe refoïbcetbe niet te beesten in bataiue/ bjcltuetcnbe DatbeJ^incc/ be betacliuge upt ©?ancfteröck ijrm niancjncrnibe/bact met langtje foube iiggljen bljjben . ^e ^incebebe fijnen 23?oeber <6?aef (Denb?icl^ ban ^afibu/met biet 2denben ^upteren be^ J§ertogb^ bolcli onbcvfieng beflooten/ metfuicbefo2tfe/ batfpbieingrootebif^ o:b?e bjocljten / enbe b^eben tot binnen öavc befeöan:; finglje/ foobatmenfepbe/ Ijaöbenfpmetbet ©oet- boifhaengljeloopen/ fpfoubenben èpaenjaert upt 5jjn ^el)anfen gbcfliigïjeu bebben. 3®aer op bc g?ih> eeföncn gantfeijen ^iegbeï: in t gbeficbte banfnne» bpant in flac!)-o?ben fïclbe en beljiclbt/tocl bier up^en lanch/ om ben igertoglje tot flaeïj upt teiocfeen/fcöic* tenbe beelfcljeuten iufnnen 3Hegïjer : |Baer beu ^er* toglje en toitber niet aen / onaengljefien bat fjp bp na noclj eens foo flereh ban auptenje enbe&necljten Wast. ^ocb antbjoojbe bem ïueber mtt fnn grof <6bcfcfjut/btiiricb ober bepbefijben ekpnefebabe be* be. Jtëiblet tijbt en liet ben ^erroglje niet af be raiip? ren ber &tabt 55ergS)enbappertebefc0ieten/ feg^ gljenbe bat (m bacr niet göecomen cnVoa? om beg ^inrenban ^anienVoitieteboen/ macromfnncn epgljenen fmtebolgben/ btoeich tobe^tabtte toinnen . ?tWbe^mcemerchteenbeüebonbt/batbe ^ertoglje Fol. 100. Ncderlandtfchcghcfchicdenifle, cndc figuerlijckc Afbeddinghc, 1 5 7 S5r^?erm?t|ï"»>w«flamcnViJflti«/tfibateetlioI* p U3df h bp fjpn fya£ begon tc murmurerc w fe er ont* JgSSRft ö00£ * J fÖöl»Öf ban de Jpanjflcïje moojt/ K*W!iaf<Mll,W »0fö öfït/ noch Du pe rebus fic ftantibns, uptlDjam'ftcriK: tc berbjacö; tenen had/ rcfolbcerbe lm op tc treeften nac NiveL tooojdcr 6croertciiif|>Mcii Hegljetontf pont.pt ii Statogc dit merchende endc bernem* nbc/ tn buide ben pjuice a|fo niet treeften laten/ maer dc£ lacftc nacftttf bcfïelde ïjp Ijcm een camifadc ofte laegc SS JhS?2f ööilöirt #3^^eii te boet/ enbe acht toendert ftuptntf- <©efc tuitte Ijemben ober hacre rieföeren moeiten Deböende / om malcanberen te Rennen /befpmigfjen in ben dunton nacht een vf (tintten/ bïatO; bonben /eer be^uptfcöeeonbm intoapnuomen/ tart tot bier honbett Wc/ fptep* fliiamn / bp be tuctóc een clepn bonbehen op ijrt bed; fee* maetfcte : 3Daer ober fjp harffelöch opfpjinghen* beende ban Ijrt bedde romende/ ototMmmth £ Jf öP°öt (ïoegen / fjaer hennenbe b» ijaer ïuit* tejeniben. ^anberenbneet^^bc ©jiiifcopa^ 5JL r nlM «ömfermbe: i^tcbt hem/ de* taölc rt onmoflftelöcfe biatf be Stato te onW ?L, r^r^un f*cï*™/ tot een goede enbe eértöchc Xfhl*rhf?£li* Pm KW™* penjcfcelcn <0bcrfte enbe andere b;ome, Soldaten hebben hem } 7 öljcrebt ♦ 4foaef HodebJijch ïarrj te befer tndt feer cranch te bebbe ban een Ijecte coottfc/berbobbclt dooi (jert-feer / om bat bè fahen bttf rjuaiijeh gingBen. p^tnnpaelfte Capitepn^ bit binnen 25ergOni lagöen/ berflacnbe bat fp geen ontfet en Dabben te bertoach* tc\} i nu be^ince bertroehen b)ajS/ baer al öaer Ijoo^ pe m SDWaen öabbe/ enbe bat ^uc b'ülbeopbe ^tabt ajreebt^ grjefcöooten öabbe / göebupieiibe be^ febcleghermglje/ beertöien bupfent/ bijfhonbert/ enbe bier en btitty fcöcuten met grof <6efcöut/toacr boo? beel cleube bmnen ber & tabt ontff aentoaö / de 2&urgSernefecr elaghenbeenbe harmenbe/ be&ol* baten / mfonbcrljept bit ftoomf-CatOolhcft toaeren/ feggljenbe opentlnch/ batfplieber toonden ober be mupjen ballen /ban langljer belegfj te Ihben : Jboa Öebbni fp met malcanberen geraebtflaeeht de iètadf ober te gljebcn/foo berrefp eerli)che conditiën eonden ?**amt hegfjeerbe fulcrnicttoep, mgljera^f))heben/bJant{)cmbocljtbathpeerege^ noecöbebocljreneabbe/ tuannecr fpfulcfi eenbafte ^tabt/befet enbe berfien met fulche bappere enbe er* barene Crör Ijf-ücben/ in fo cojten tijbt/ fonber merc* MntU berïie^ ofte fcljabe ban Tón bolcft/ tot het ober* gijeben fwbe gDebb3ongöcnljebben:^phaefïehem foo feer als ftp mocfit/ om tot het apoinctement te comen/ be^tc meer om bat fjp bernambatïjemba* gljelijcr meer enbe meer &teben in ©laenberen/25?a* fei? ^0£?n»/ ©;if|Ianbt/ enbebatt SS^1^/ ö^öic ÖP^aer metfnii ïegfier bleef lifltfjm. ^berfulcri^den xix. Scptcmbris tufr fcöen ben lieren ban Noircarmcs , Vaux, Liqucs, Go- ngmes, ban biegDen ben ^ertogöe ban Klba : €nbe de lieren ban Soyecourt, LaNouc, d'Eicourt, enbe cormonc, banYuetóen ^aef HodebJöch/ endede ^userciibcr^tadtinöcaegrjcrmrtmalcanderen Onder Coningh Philips 1 1. ende het Gouvernement van Duc d' Alve. P< Jan de la Cerda, ban ben § Cïtoqt de Medina-c*Ii, Don Fredcrjco, enbe Barlaymont, CllDcfiCt tèfCCttotl OH* berSoubcngBetoeefr. ^aefHoöciuöcfj &b?pcnbe fcl)abelop0 gDebjac&t tot fficm$/ banbaer ijeffij» <6()enabe bootf£ nae 3&uptfcfHanbt gfjercpfi tot m \\t\\ Sloeber «tëjaef go&anban J)aflbu:€nbe bc irraucopfen 3Ön ogeconbopeerttot 1'ArbredcGuyfc ip ©jancfeerijcH -l©c ï^ertoglje ban 3Mba nuam ben xxi# septem bns binnen ber £tabt/ feer teel te bjceben 3ijnbe/bat öp bie fïerrftc &tabt toebcrom infrjn Ijau* ben gljecregfjcn ïjabbe : <©ooj befe bicto?ie toieg ijcm benmoetfeer: €er contrarie foo berfloubcnbcöer* ten ber <61)cïefo?meerbefeer/ bcurtberlie£ berfeif? ber . 3£mc b %Voc eenigöe bagfje n binnen ïïteem gïjetoeeft [jabbe/om ojbje op allc£ te fïellea'foo öeeft Ijpfrjn ïcgrjer boen opmenen/ enbe om be grooteon* cofïen t c fcïjouïuen / mibt£ bat f>et nu op ben JBintcr *öa£ / öeeft ÖP beeï bolrr / infonberf)ept ^ooeft- buptfrbeftupteren/ afgrjebane&t . &p öeeft met be 23urgljcren bie &p binnen 25ergfjenbonbt/ rebcïrjc* herbujfegïjcljanbeuv fciantrjpbjelbJifr/ batfpte* gfjen Ijaeren banen onber ^jacf 5obe*DjjrR£g[jc* üiclt gceomen toaren / enbe batfe aïtgbt ben Conmtft fcergOetroutDaerengöeVoeell/ mtctjt Caiftolnrfic ttcligieboben maten feer toegöebaen : Sïfef oor fc bat bie banbe «tëerefojmeerbc Religie/ met het garnifoert uprgljetrocftentoarctu ebercomenenbe gfteaccojbeeitopbefenaebolgöenbe • conbitien : <Dat <öMcf Hobevuijcn ban Daflbu/eube alle be anberc <Oberfte / €bele / enbe Solbaten / met l)are 3Ê>ienaerg rnbe gljebolgïj / foo te ©oct altf te apeerbe / met Ijare Gapenen/ #ecrben / enbe 25aaa< Sne / met ujauöcnbe Houten/ fonber ftinber of fcljabe fouben upttrecnen / uptgtjenomen öe ^cber-lantfcïje 3&olbaten/ bie onber be£ ConiucrgïjeuiebtgfK&oo' tentoaren/ cn moeiten niet mebe nemen / oanrap* piet en pon jaett. <©e 23ojgljcr£ Die be toapenen fjab* ben geb?agen/moc()ten oorfc upttvcehen niet ft'arc ba* eagoe / macr fonber taapenen/enbe belobenbe gfieen gapenen te bjagïjen teglien ben Coninch Dan &pae* men . ^efgf)elijch^ be 23nrg[jer£ bic ban anbercfce* itgic taaren / ban ban be ftoomf-Catïjoïöche / bie en fouben bootfaen in be^tabt niet meer mögïjen taoo* nen/macr fouben b?p fonber moleftatie mebe upt ber ^tabt mogljen bertreehen • a^aef 3tobeVui)ch ban paffou fflimc ongt)efcöenbt \üo?bcn gïjeconboueert tot op bc^fcijerbobeni/ enbebeiFraneoufentotop öc froutterm ban öjancherrjeu : ^p en fouben oocfc ÖÖeen biapcnen mogï)en b^agDen tegm ben Conincfc ban ^pamen/ enbe niet mogf)cn bienenban onber oen Comnch ban #:autfcerijeh ; ^ocl) ïjier onber met beytïaenbe <6?acf ItobcUïgcIi / noel) anbere S2STcic of ^OWcfje . m ■contract iua^ on' bcitehentban <^uc b'JllüafcIf^/ al^oochban Don Noq minor cftvirtus quam quaprerc parr^tucri. %$7* Necfcrlandtfchcghcfchicdeniffc, cndc figuerlijckc Afbeeldinghc, 2Dueb^iöelaef;öeS)(:aliÉöan mechelen pinnDeren/ fcCllttoecÖeuÖaCÖOaobris, Anno i$7Zf € $?ince ban <8?anien met fijn Heger mar? cljerende nae ^Sergljen in $eue goubae / om fijnen l}eer goeder <©?aef 3todetoijc& ban l)aflbuteontfetten/ öeefitopden ïuecljbp compofitieberfcljepdene steden in göecregöen/ ende onder andere de frijoone rijcfte&tadt jftöecöelcn/daer Ihpdjie dagbenlancfc inbleef: ^aer upt trecliende/ fjéeft dp tot <ö5ouberncut daer in gljelatcn $eer 25er* nart ban Jfêerodc/ Ifr ecre Dan turnen/ bp öcm laten* öe tïuaelf öondert ©oetfonecöten / ende bijf öondert 3&uptfcöe föupteren/ beljalben toel tbiee dupfent bgf ftondetf; ïuel gljetuapcnde 2&urgöer0* «£it öêeft <$uc fc'ailbe feer berdjpten/ al£ Ijp Ijet öoojdc / docö bp be* itoancfc fijnen toojn / totdat öp 23ergben met <0?aef llodetoijcfc bedïuongöcn Öadde.üp itf btfrte göebül* iigljerende berepdergöebaeefi cmdebclegöerdebin* nen 25ergöen eengoctapoinctement tegöcbcn/ op fcat öp Ifêecöeïen ende andere Steden / die öem afgc* ballen toaren flracr foude mogöcn dïüingbcn torder * pm onder fijn gljeöoo?faemöept te romen* 2Cl£öïJ niet fijn Hegljer booa Jitëecöelen quam / fo öebben deg ï^incen ^Soldaten/ aldaerin gantifoen liggljende/ eenigïje fluc&en <8öefdjut£ lo^göefcöootcn op <Duc b2übrn£bolcfc/ toaeroberljp fcertéberftoo^rglje? \uo?dcn / ende ontboobt flracr fijn «Sljefcöut/ in mep * mngbetfclbigljebaerboojtcplanten/cnbebe ^tadt fcebcfctjictcn; jjEaerdc <*Boiiberncurenbe<tapitcp? nendaer binnenlicigende /fiende ntde mereftmbe den tmtoille ende bcrflagöentljoit/ foo der 25urgberen/ 8l£ der Soldaten / booj bïcii de fecrtogöe die flcrche iètabtbanS&ergben/ daerfoobéel cloêcfte Crijclif- oberfle ende Soldaten in ööelcgöen öadden/ in foo rojfen tijdt öadden berobert/ ende de ©jince ban mmm met fijn rjebjeidicö legöer öaer niet enfiad* de tonnen ontfettcn; £>ooöebbenfp goetgöebonben de £tadt te berlaten / ende detajeedtöcpt ban&aerc bictojieufebpanden teontïuijc&en :&p3önbpnacö* tefeer flillefceitf upt de &tadt gljetroclien / ende öeb* ben öaer fclbenuptÖetmerchelijcfteperijcftclgöegDe? ben . <Drn dacö gfjecomen 5ünde / foo öebben tjaer de «fcceflelgche met Crupcen ende ©aenengljereetglje* maec&t/ ombupten öe^tadtden ^ertogljeteglje* moetetegaen/ ende te boete te ballen/ omboomde burgeren ende 3nbioonder£ bergiffenifle te bidden/ ende öeHSagiflract faocöt öem de jïeutelen derjêtadt te gfjemocte : jjfêaer öet ïna£ al te bergljeefé / inant de Üertogljete boo^enin eenen berbolgöenen moet enbeïjebiglte gbcjioonbeptde Stadtfönen Hegljer tot eenen roof ende bnpt gïjegeben öadde: <©e <§tadt i$ fubijtelöcft ban allen eanten ban bet «Trijcfjf-bolck oberballen/dicupt öoocljmoetfoo bielober de JlKup^ ren / al£ doo? de ©oosten in de &tadt quamen / foec? hende meer den roof der ^tadt/dan fjunnen ©pandt te berbolgljen/ dien fp licötelijch öadden tonnen ac (> tet ()alen ende flaen / ïuare fjet jjacr daerom te doene gljeViteed. &v öebben beel Jfêenfcljenin defeninbal ende furie feer deerlijcftbermoojdt/ ballende flracr indeöupfen / fonder eenicö onderfcöept of öet <&l)te* flelijcfte ofte 3©eercltlijcfce perfoonen iuaren / ende of fp in defer fafte fcöult öadden dan niet 5 £>p öebben de ^êtadt foo fammerlijcfc göeplundert/ datnien niet be^ Ie defgclij^en geficn nocö göeöooU en l)eeft:3Bant fp niet alleen ^out/.éilber/^elt/Cieeren enbe 3!ubiec* len bupt gemaecht en öebben/ maer ooc Coetfen/iCa* felen/^anchen/^toelen/iScö^n-bJerclvenbeïeout- bjereft : 3[ae ft) namen / berboerbcn enbe bercor öten 23?aubt-öout/ (Curf/ enbe€olen3 ^lïuat nietten upterfleu geranfoneert en tUïtrt/b?ocöt;en fp t'fcöf W Nedcrlandtfchcghcfchicdeniflc, , tn tooerbent nae Sfnttoerpcn/ tü ribera baer bet liacr be(l te paffe guam^e^pacniaerben en Ijebben noch* tangbefebupt ttooj fjaerfclben alleen niet gehouben/ maer fp betoonben Ijare li&eraiitcpt / enbe gabcn een gort beel baer ban tot reparatie banket finpgban aften bmnen to nttuerpen / boo? be aefuptw foo bat ter Stefupten {mptfalbaer ten beeïeban ben roof ban JRecöelen 8&ebonti$, 3&en moettoille enberafer* npe Der £>paen jaerben enbe anbere Natiën toatf fcer groot / beel 3ongljc-boc8terjfl? enbe oocft ghehoube SDjoirtnen toierben gfefeftoffiert enbe bercracht j^ae tofommigljein Ijct bptoefen enbein öet aenfïen harer JIBannenenbe <®nberen5 ®>e bonnen enbe ®aam iien en toterben opc& niet berfcöoont: ^gïieroep/ toöecrüt/enbe gfjeftarm toa^fea* erbarn;lijch te hoo* ten / ban jannen / ©joute n enbe ftinberen / maer be &paenjaerben en lieten baerom niet hare toe bt* ftept/ «tcricöept/ enbe bltefeöelijehe oncnpfröepttc ende figucrlijcke Af becldinghCj plegen / be npterfle ntoetVuilliefjepbt ban rootmt/ moojbrn/ Bjotauenbercracljten tuierbtbe^nmelg aen bie ban Ifêrrïjelen g&etoont : 3aefp [jebben f elfë gljerooft Ijet geit enbe goet ban be fiaebtf Decrcn bcg <eonincfc£ / enbe öer 2&flc8oppen ban H3ecl)eïcn/ enbe ban $amur / bie ban be <Or ufen g&efpaert enbe berfröoonttuaerengljetoeefï: ^pbrbbcn ooefogbe* rooft enbe g^eplunbert Set goct bier lupben / bie bart be «öenfen gljebanchelijcfc tuaren toeeïj gl)Cboert/om batfe bittere gljefpanioüfeerbe gJefeUr n toaren / enbe bcfafce be£ l^hicen Öfftiööepartije. ^ni roof bie lipt befer .gtabt gljeboert i$ / iucrbt gïjeacljt ettelnc* fteifêilioenen toeert te 3Ö11 . <Pue bJ3flbe heeft ben %ereban ^toebegljen gljeftcïttot <ö5cnbemeurm bcfearme iiptgöcplunberbe &tabt* (Cct eeirtuigOc gljcbacljf enifle befer elenbe/ $ befe Snrarnatie bu ce* nigbe in bie tijben gljenmer fit gljeïuerft/ baer ban be ööetaHetterenljetiaerbcöupbeiu McCheLcn faL ten eeWlghen daghen Den t Wecden daCh oCtobrls beC Laghen. €nbenaefj een anberint Ttatijnaibu^lupbenbe? SICCInc VICta laCes MaChLlnla VIrgo f Vperba> nioo?btalbaerboo?be,épaeniaerbenbegaen/ Anno 1572/ 1 Ofll xvl, Novembris. bmBegimte b# §>mm$ Anno 1*72. jh£Cft #r^3?il,lcrabaHt,,r" mi3°" COftal iiS. 8/'/i?ol!cr attt be ÖiUi&tfllKÖaöt / baer mcöe kf,r.9l iSl* ö/n ^",cc btW lantert mrt fijn gcVtml* tut/ «IfugS/ rnbffónrtetoijrH/ öna Opliet te foojtmtwjoi bcunriifc gljffiotm/ aOrbupra glje* Douocrt 2 io<5. Ncdcrlandtfchcghcfchicdcnjfle, Öouben Dabben ."Hjp creecl) oecl» «Tampen/ gtooï/ . enbe ^teentoijcfc / aDlönifcci/ gaffelt / <8ooj / in berpflel . jfêaet Ijrr 10 in befe ^imüictat gljegaen na fjet Ollbe fpjeeefc-XUOO^bt : Quod cito fit, citoperit, Haert ghcwonnen, haeft veilooren , 3©ailt fOO Öaefï alg Don Frederico 3&UC b'SClbeilg ^Olieniet een %CQ\)CK upt 25?abant na €>elberïanbt troeft/ foo bjocgteu be* le §>tmn ban <©berpflel/ ©elou/ enbe t&ticlit/ bem be fleutelen Ijaerer jèteben te glje nioete / enbe baben om göenabe/biefpoochmeefrbereregöen/ mit^be- talenbe feherefommenban penningljen tot amenbe/ enbe bat nac fijn bifcretie enbegoerbunefcen* llöaer bie Ijaer niet bcg^mcen fafcen in ört minfte genioept !)abben/bie ïtJifteu tuel bat öct trjbt toaé taecö teloo* pen of Öaer te berftrhen : <$oeï) Oare goeberen ïuier* ben terfïont göecoufifaueert / enbebiemen ergljeng cofï e errjgen ïoierben flraer fonber eeuige genabe op; neftangen. <Daer toa0 fule een feïj?ieb onber be Mtw fcljen gecomen/ fmtg be moojbt tïan JDarijtf/tberueg ban2bergcn/f n be plonberinge ban jiee&elen/bat bie ban^pjuiceufijbeïoaren/ nocf) tjertenocl) finnen en Ijaböen / bp baer en toa£ noelj ract nocj) baet. <6jaef 3©il!em ban ben 23erglje ftoojenbe bie boojberbaelbe tijöingben/ljeefr fïracr aïlë be jgicbeu üerlaten bie &u te boojen ingljeereg&cn Jjabbe/fonber een# ben bpant tefien of tebertuacljten . gaeljp tó upt Campen met öe^abinnc ban ^aflbufrm &iipfb?óutue enbe Mxu beren / met al baer göereet goet boo^tg te Hanbe upt gbeblucljt. <£ep?iuce ban <£^anien taatfinfonber* Ijtvt boojbe ^tabt ban SEutp&nt/ aen ben ^flel- droom gdelegeu/befoniniert/öpïepbegoncher 'ffliU ïem ban $ flHf!e»n met eenirbCrrjcbf-bolefc bacr bin* nm/ metbebelbat fmbe ^tabtin goebeacbtinglje nemen enbetoelfojgljeboo? befelfbeb^agljenfoube. Don Fredcnco geeft fid) ben xvi.Novembris fcoo? be &tabf empöen metftjn ïcgfrer nebergljeflagljen/ &P fitDÖeöbenbebertöiengvoote/ïucHen <Étycfc!uit?7 ende figuerlijcke AFbecldinghe, baer mebe ï)p aen be^ieu-fiabtf-poo jte eenige fcöéu; t ten bebe/ enbe een clepn 25jef ften maeeftte/ boch Dab* be niet te bebupben: ^e £>tabt foube ber &paen jaer* ben gljetoeït toel eenen tföt ianc& Ijebben connen te* göenflaen / maer alfoo (p göeen ontfet betmoebeube en toaren/ enbe Det garnifoen met be 25urgf)ercn niet toelacco?berenen conbe/ foo begon 3flelfïepnflrane ban obergeben enbe parïamenterentefpje&em&on* ber be tijbt ban parïamenteren af te toaefjten/föu ben meefïen beet ber &olbaten / met eenigöe 25urgl)erert in ber iwcfyt friüehcm* ter jètabt uptgöetroehen/ei;be fjebben be &tabt berlaten : €eniglje ber gfteener bie in ber «Stabt göebleben tnaren / fïaften be ijoeben op/ enbe gaben tehen/bat fp tuiüicïj toaren öare ^tabtf- poonen te openen / enbe baer ober te gljcben in ban* benban Don Frederico: jjfêaer beVoyle batmehbe* gon te parïamenteren / be 23tirgerg niet bermoebcn* be batmenbaer oberbalienfoubc/fjebben eenen/ttuee/ bJie ofte biere ban be jèpaenfefje beüanben gbefangt enbe op be bojftoueeringbe bp be jDieu-tfabtf poojt* langbflbe begonnen bjefleopgbetrocïien/ enbe in bi «^tabt Jatni eomen ter goeber trouVue : ïDefe Ijebben \ueberom anbere ban fjare Cameraben be Banbt gel langöet / fommigeöebben öaer berflout ober bet %}& !oopenbe/be 3Da!Ien/©eflen/enbe|löup?enaénbe>r^ fel)eybeneno2bcn te beeïimmen /b'toelcli fp lieljtelnr rt te boen babbcn/Vuant baer en tua£ gantfr ij g[)een o^ b?e nocb couragie/tiiemanbt en bebe ooeh ben opclim * menben &paenjaerben ofte 3Baelen tfgbenfïaut: wtkhe nu frerclier enbefferefeer/ <ae epnbeliicFunet ïjetgOcljeele 3£egïjer in be ^tabt baüenbe/ bebbeit alle^ boobt-gbc|lag(jen Vüat öaer op be fïrateniiet bmben: ^p frafcen be ^tabt aen acftt boeehen in b?anbt/ roofben/ plunberben/ floegften en frieten/ raei ben en tierbrn / al^ tooebenbe enbe bloebt-bo:frü gÖeaDoïbenenrafenbe USenfeïjen: ^pbingeubeeï 2$urg!)er£op bupten bg^tabt/ fo bat (ïnfoubevbept Onder Coningh Philips I L ende het Gouvernement van Duc <T Alve. ï 5 7 a. bupten be $ieu-ftabtg ©oojtealle be boomen bol , 2t>urgber£ enbe jèolbatcn öinöDnt: 3[nbeoogf)en ber tujeeber &pacnjaerben eii blagen gljecn boomen feboone bjucïjten/ban bic albms Meet 5tjn . e Ca* pitepneu enbe 25ebei-öebbcrcn/ biefp crijgöfncon? ben' jaeoocneeniglje gbemepne polbaren ötnsöeii fp aen galgben met be boeten oppebJacrttf / feggben * be: batfatcgljeu bencebt/ biefpgbebaen baööen/ begaTonincr bpanbennubienben. <®nberanbereif; fer eenenban beg ©jincen Capitepntfbp bet 3©ijn- bups aen een been gbebangben / the bier bagen lanen in öet leben bleef • 3&aer na öebben fp een groote me* niebte ban 25nrgöeren met bloote courtelaflen en fbieerben Ijalf naeet enbe gebonben/bupten bejfêaef- pooitc aen ben $ol/ enbe bupten be ,$>pittaelf-poo?te teBtcbmonbt in bUflele gejaccljt enbe berbjonchen. <ZMcnietftracrm D ^fTeïfoongbenenbeljaer felben berbraichenenbJüben/ ofopbetïfgte berfte ballen en vuonben (toant ben ftroomlacb ftart bebjofen) bie ïnenbjcn fp met courtriaffen/ enbe bandieten fpfe ban boben af/enbelietenfcb?ijben/fp tnaren ban #a* pift of 45eu$s / bie bjoome 25urgljer0 met meer aeft* tenöe / até boobe Ijonben en ratten / of anbere buple fliucftenbe aefenenbe earotmen: £>pbjebenberbele HBoeber-naecUt ter &tabtupt/ bjeicberbcleinbet fcelt boobt baofen / enbe Bier of baer foo ftöfal^ palen Fol. 107. tegbenbe boomen /enbe aen belLanbt-fcfjepbingfjen x <7-> of tupnen ftaenbc bleben ; <£eniglje quameu noclj Ifêocber-naecHt binnen ^ebenter/ ofljierenbaerbp 9 be 23oercn/ Voeleher licöamen gbebcel paer# en blaeu berbjofen toaren ♦ <©aer guamen be£ mae$ te Zwu pijen baclbijf bonbert ©urgber^ombenljalg. 3?ie in bet leben obcricö bleben / ïuierben met alle manie* ren bon bweeötbept/ enbeaenboen ban tormenten foobanige greote ohb?agbrlnc&e rantfoenen uptgbe* perft/ batfebegbeene bieinbefurijeenbe beteerde incomen boobt gljeblebenïuaeren / beelgfjelurhigljer ijielben enbe acljten/ algbaer bie 'tlebeu bcboubeit [>abben. ©cel ©:outoen enbe jonge Jfêaecljben tuier* ben bercraebt en ban baer eere gcbielbelijcK berooft» <©m cojt te maften / be tojeebtbeben binnen Eutpljen gbcplcccbt/fbn foo grouVuelijeb gbetaceft/ batfe qua* ujeftte befcbJijben ofte bertcllen$öu. vafquezbebe Öaer rantfoneren Ijaer coo?n / bet pauneeUbierch/fit* tcn$/leegbecofferen en Haften/ ftoelencnbancben/ enbe bJatter in be eerfte furie Uia£ obericlj geblebcn* mt taag bc£ mae# ber&pacn jaerben JEet en regel/ toaerfp jStebenincregbni / belicbamenboojbenben ConiucK toe : Der gbefcbut / amonitic enbe pjobianbe ben ©elt-oberften : bet geit enbegljereebe gort ben ^olbaten : allebolte-ïuercb/ enbe voat mupj-baft en uagljel-baft #/ ben «tëouberneur ♦ ^e^tabi* Tol xot, Nedcrlandrfche ghcfchiedcniflc, cndc figucrlijckc Af bccldinghc, 2De<g>tatit n aerd e n mmtytit&mnmtmiwfy* nomen / aüc be 23urgï)er$bermoo?bt / moe be gljelje de &tabt ahera* feert/ Anno i 572* tnDccembri. bi CntbJinttcïrtïen Aagufö Anno 1572. $ be )<&abè ban 2$oflU / «fcouberneur ban $ol* iaribt / bc^ef mojgöeng ontrent acftt upjeu g&erepfl upt ©tretfit met Dier ©aenbelen ftolbaten / in mepningDe5tmbe/ om een ban öe felfbe binnen $aerben (een ;ètebefeen in l&ollanbt bjie mn* ienban 3Cmfieröaro / enbe een Dan fBopbengöele; *tf)en) te bjengljen / enbe Panter bjietónnen Slmfler* jam : JBaer een toepnie!) tsjbtjeteer be <0jabe ban SSoflüboo; J>aerbenquammetbitbolcfc/ toaeren öaer ojjee omen tfefhe ïj &oibaten r bie berfoc&ten bat men gaer ban toegöen ben #?ince ban <D;anien inia? ten enöe ontfangben taoube . ^e 25prgf)er$? toelefcer bele ben ©jince toeg{)eöaen toaren / Bebbenfe inghe* laten: jDe^abetamS&oflü/ Bier ban niet toeten* toe/ 1$ rffracrbaernaeboo?lKt &tebe&engï)ecomen/ tottdeft bernomen öebbenbe be boojfcfoeben «olba* (en enbe SSurgfjeren / fqo frinfe op be ©effen ghcloo* pen / enbe öebben met &ofliip$bolc& gOefeftermut^ feert tot aen ben abonbt . mt arme ^tebefeen (jet eerfte g&etoecfi / bat be £>paenjaert0 öo;ff bupten be pooien fjouben ; 2&oflufie nbe bat öp boo: bat maeï met uptridjten en tönbe / i$ flraer met fgn boïch afte* troeften iiae JEupben/feer toojniefj fónbr op br 23ur* glKren ban JSaerben / enbe öefdfbefeerbjepglienbe/ cnbc öp lyeeft foobert te bjegïjc gbebxadit/ bat Don Fredcncq metfpn 3legöer/irbieïe& Sutpftfn bermee* pert gabbe/regöcj rerljt nae $aerben gfjetrodten #/ t uoebp geeft ben xxij. Novembris bp cenen fCrompet* lcr ïct &tcö*&™ ^ten opbepfleftfn upt ben name Dan bentf 01UMC&/ enbe ben «Efcabe ban &offu/ flraer op flaenbe boet toillenbe anttooojbeöebben/of fp be£ ^abqi ban 23oflu üneeöten taouöen innemen/ ofte met* ^pftebbenteranttaoojbcgfjegBebm/batfebe 1 <$tabt totbetjoef ban ben €onmchtot noeïjtoc be* toaertOabbai/enbemet<tëobe0öulpeboo2tamnoeb Boopten te be^aeren totfpner Jfcaiefleptfpjoför. #P yebben göefc&eben aen goncher «Dieberirfj £o* nop / liggDenbe met eeniglje ^eöepen op be £upber- ^ee/ befgtjelgcr oocfc aen 23artolt <£nte<$/ Hupten nant ban ben <6;abe ban ber JiBareft/iiggijf nbein be ©eaien/batmen öaer tinee ©aenbrien ftnerbten tot afliffentie fenben / enbe boojt£ ben 3p2ince / enbe ben <tëjabe ban ber USarch abberterenfoube/ batmen Jjaer bp tpbtjtf ontfetten moefïe/ alfoo fp gftec n f tuaer belegt) /ban biegfjen be f toachücpt barer ^Stabt / en frubenconnen tegöenftacn. ^pfonben ooch haere <£Öebeputeerbe aen Ha3aruö jEiuüer / ïiggöaibe op ^eOriltneïi-bJoube/ berfoerhenbe rjuipe / enbe bat metöenalbereerffen: |©aeralfoo fp op allee? nieten eregben/ ban feftoone tooojben/ enbe groote beloften/ batmenfe met ben eerflen ontfetten foube/boel) gheen bolcft / nocf) amunitie / fp niet meer ban ontrent tiic tonnen crupttf in boojraet bebbenbe: <£nbe fp nu bafl ban alleplaetfen abbertentietregöeu/ bat Ijit geïiee* ellegöerban DonFrcdeiico met [jet <6öefeljut nae Öaerlieben toe guam:$oo m fp Deel beb^efl acWou ben/toaerom fp ban beraebt gljctuortc u 3pn aen Don Fredcnco te fenben Jtfêeeffer jjllarten 1laurenf3. 23uVc göemeefto/enb^ tieboo2be 23oigl)erente berfoedïen ; ^e^olöaten bicbaer btniieniagljeu biaerm uprgljctroe hen . <E>e boo^göenoembe be pbe üfêanuen / 3fiu tot 3tmerffco2t gljeeomen/ maer fp enmoeljten üonFredciico nitt foiekm/ Öaeri^ belaft te 23u|Trm (b toeldi een half up?egaenj0fbanji)aerbcu^)teeoinen/baerfoubemen Daer Nedcrlandtfchc ghefchicdeniffe, cnde figuerüjcke Af br cldinghc, Fol. 110. 1 5 7 2' K.6!1^"* * ««Ito «arten BDeften Strater 0j)cnmrrht toirröt/ is-onberbicflhe baiibe flebe gljcgnt n/ fepbc tot fijnen nütgUe fe He Adieu.girh S!2?!.fJ?P0* öil P£* "if 1 'l&hcïom binnen jSatröm: ^SSJW1^ i"«»an behoeft jpbe/ t8boo?tjS PttfPff/tUÜC tó Don Frederico tot S&uffCIW fff ÜOl(jl)t/ öocj) BDcen tefch.cpteonnenteetijBftcn / fooitf np ten anbctenmale/ben i D««mbHs, metnocljfefTebanbc MOtaBflftfOtr.iStnbtnaf DonFrederjco flhfttorltcn/ sSPÈ£VmbmJannitttet fpjafte eomen / mart ?Dli fleblf fen af llDon lulnno de Komero, bit lafï ftab; Sf,!lV£niJ5rtfJ,?n^'m ; mÖ£ 5ÖH «net maleanteren «..^™^?1)sr^cl,fL,/ °^"fll/ enbcinfattn/ hm %fïSIöacr-,9f n,Dl BOfbtmi/ bcjfoubcnfp finnhfrf " ïL°P ",£stf boft : &m <"»öe Ontteilt rnS„€'pnc!2'ir?'fnro0 bfcïBoetöuptbe Stabt fLcHmf^Moüüm eonnen bjandni : *i« op i-amberto Hortenfio Eeöori Schok be hanbt nhettfie; *S3£ ">'urö"'/ >" °e£tabtsnecomen . ©act iutvt trrffoiitonioOfflacOfn/ batallebe Burnnrrmfm" o uieie net ^taöt-gupjs toasf/aibjacr men tinrv (nuht 5ÏÏJ< r"bc 'HKt^fbe-Oupsbcirtabcrbfn/ omturn Connieft meuïuen «ffebtteboen/ L^te JKi" Sami,f b^ört ?*i mft ,ef«" 'temmen fp obet foffim? «^!"r ff-iom ivajStoeBÖ AoKc< m eenpfonefce » ^t25ur0Df«n mimet (ï aluifiet^tebc-lniiiïrberBabertstinbc/ (upttmtfon* i < paerop ijetbertnelffel banbe ïtevefie/ enbe anbere ~~ ; ft creteplattfcii mimf)en bcrbeïgben)enbe Ilarel upf* ombejs «Conuicr &oIbatennacnaerbcrmoalienM te ttaeteren: £oo Bintf! een Ijiefter n et Se fpacieren/ bieelinbe)8eHrKmtotbe^nrXrnA5ce* 8tefp?o&en: iBitfbien toojben begroottloo "trit BÖf0Pj»t / fatr een stoot beel *Wa«Wtoi? «oer? opbelt Debbcnbe / DetepbtVo ben m« Wt moojbabitO iuereft te berriebten : j&pöKaW bijeebe JEoojbenaerjSopbe boe^lUffiSs ten) Ctefdjoten/ enbedvafr^nnfp opbi o» S penbenolefunBebalIen/boobflVnibeeTbebeiSi bolclw fonber eemcf) onbet fföeptban petfoonni / toe tot ober be bijf Ijonbert in Bnetale : <gen j©e nfcfie Sbf"i?vf8nt/niDtt Wdwftfifii aWOPWevam be ntftt. £traer bacrnne nebben fp bet ^>tebe-t)itpö SiSffi»Bffl^m / f ttbe a,f0° 0f «««ene bic nift orje» heelboobtenluaren/boo?t.sïberb?ar.bt. fytmaAi . (tehnibcenbc bermoo2benbeailcbiefpnoeli crnficiid bonten : *PDf^8rt^DfRmfirbrtf tnteterï feflepbene plaetfen in Bjnnbe Bfifffeftrn / op bat be BOeeiK bie Baerbetffeftenof bevbWir ifjabben/te msttSïï » " b,mbt {.Cfnaotfaeeftt Voaren fjaet SPffiWS» ^fO"^".1/ öaer (b terftont bt rmco2bt ; b>arf«/(£!fÖaib«ittoeeötcfjaerbtrftaften)fommme Onder Coningh Philips II. ende het Gouvernement van Duc'd'Aïvc. ' <®e £tabt igfoo uptgeplunbeert/bat bearme©20u uien enbe hinderen / toelcfter \mnninhp ïw i***». h„ 1 5 7 2' £c Jftm,ÖUtó/ tottöaifiwr tpiannelijcK l uui mtie ?p öcn ftrofe-toofli gljemueijt toer en/ «n nrüöen befe moojbenaertf niet connm onteomen/ njacrjön albaer berbolgljt enbe boobtg&eflagben. ^ejBannen nubermoojbt 5Önbe/ foo hebben fpbe 22nlbrÉ?,lu?te ^ou*°e» beginnen te tormenteren/ Me pcbbm fpber opgljeöang&en/ bele foo göepij* nicljtenoe mifljanbelt/ batfpfmer onberbeljanben bpoDt bieüen : <£eniglje in be öupfen bafïgöebonben/ enbe ban öettoupj Daer in gfjeflehen • Öebben een fpöaer KBanbehjche toHuflen baer mebe bcbieben öabben / jammerlncfe tarmoo?bt/ enbe öet hint upt &aer licljaem gefeöeurt: gpleefben mettoele anbere BjouVoen foo afgrnfe* lm enbe leelnch/ bat Ijet metgljeen pennen en foube ^f^efc^ebn^^lt,fn : ^aefpfjebben jjtëaeeö* 55% ^rS1! t[lIcn °f rtfcKf iawn onteert/ enbe tot l)a* TP?*öf .^Öamen moeflen naeeftt laneje be ftraten blnben liggöen totben xxi. Dcccmbns toe» toen enbe Omberen / toelcher toepnighe 8er letoen be* öouben ftaöben / niet en öefnelben . 3&t en toa»' noen al met gbcnoecö om <£uc d'3Utuii£ enbefnner bloebt* Ijonben tojeect gemoct te contenteren/ maet een iaer baer nae öeeftljp bp fententieenbe bonniffe boen mat nuncieren/ bat öie ban $aerben berbeurt fcaoben grjepitbeert te tooien / enbe bat öpfe batelhch toag paberenbc ban alle fjare $?ibilegieri/ fiecj)ttn / ©?p* Öeben/ enbe Cofïupmen/ enbe batten eeutoigenba* gfjen i\ ©errlaerbe nocö Bier en boben gljeeonfityieert te toefen alle begoeberen/ foober &tabt/ algbec gurgöaen : 3oe ooch/ bat 3©allen / $oo|ten/ enbe JïBupien befcr £tebe afgöebjohen enbe gebemolieert fouben toerben / fonber bat fp befeïfbe fouoen mogen toeber op timmeren / ban met erp?eflc toeiatingc ban fnne AEajefiept. ^efc &tabt te raferen # opgljclept/ enbe bp ben bjant bebolen ben intooonberen bcr^ó^ peren ban <6oplanbt / bie be bootfefceben £>tebe fos gljerafeert Jjebben / bat fp nautoelijcr ben eencn fïeen op ben anberen göelaten en öebben. Fol. ui Slpocé.berf.io. Hoe langhe, o heylighe ende vvaeraehtighe Hecrc, en oordeelt noch en vvreecktghy onfc bloedt niet> Godt die den Hemel fchiep V Vilt oock die Aerd' regicren. Grondcertdan niet te diep, Maer wijs zijt by maniercfl. ÏoL Ncdcrlaftdtfchcghcfchicdcniflc, cndc figuctlijckc Afbeeldinghc, i5clesf)^nööei)fcS)taut haerlem, Anno 1572» ende 1575. 1572 H erïcm # f cn feer fcftoone &tadt/ ban bin nen toelbebout/ beurde j§tabt loopt een fcfjoon toater Sparen ofte noemt / tomende deur ^èparendamuptöettCije/ endeepn* dicöt in bet £)acdemer-jjl8eer. l^ct ï# de #ooft-ftadt ban Utennemer-iandt/ doel) fp mag tooojïjet beleef) bpnae deftoachfïe &tadt ban gljebeet ^oüandt/ met (Ir cljte gracbten ende mup?en / op de oude maniere. Don Frederko ^oneban ^HttdHlbe/ i$ met een ÖÖetoddirb Wegliet (fïerehsijude bieren tfebendcï) ©aendelcn Soldaten/ endeacöt öondert geerden/ bcbalbeu dienodj dagljebjcrbp defengrooten öoop Ouamen ) boo? Ifraerlem gljeballendenfefïeu Decem- bris, Anno 1572. medebjengbende ^ed grobefïuefcen €>tftl}l\tfi / dC toelcftefjp noemde de Hemelen daer me. dehy dc Steden conde openen j |£p beeft d|ie Tertios ofte Regimenten <§>paen jaerdeu'daer uoöj geb^acljt/ ÏKt eenc noemde <©uc d'&lbe invincibiies , bet andere immortales, bet derde Tales qualcs , tyceft den negen- den daclj derfelber maendt doojiuüaen de Komero de ^vterehte ban &paren-dam/gbdegcn op eencn öpeft/ Ianer£ den todefcen bet #paetifclje ï eger Moefïe paf* feren/ ober&ct ggdoeubedinmienctibcbeftomien/ tnöebeeftfeiugbecregben . &traer daer nae beeft öp dooj Carvaial bet Hepjofen bup£ booj l£aerlcm inge* iiomen/ d'todch gljefrbiedt sijnde/ foo tyceft (jpde JStadt opgljefjepfdjt / fjaer belobende gljenadc ende alle fabeur . ÜBaer die ban &aerlem bebben fufcï af- öbeflajtöen/ de 25urgbergende Soldaten' itfolberen* 5e de ^tadt in te houden / foo lange ate fjet Daer mo* gfKlijd. foude toefen* Oon Frederico bier ober feer ÖÖeffoo^5Önde/i# met fijn legber de £tadt genaer % fceit/ ende Deefnljem baf! baertooo? befrDanfï* &p Jcrfter böoj geplant beertöieu fïurtien grof <®\yv feDut / fcfiietende eïooten ban beertteD ende fe$ m beertieD ponden ftoaet/ met de todeftcfip op den xviii, xix* ende xx. Decembris de Crupf-booj-poojs te/ ende de beffen aen bepde f|jden/ feer öÖetoddeltjeU befehooten Deefr / 25?effe gfjefcöoten 3ijnde/ fo De&bm de .Spac njaerden op den xx. de£ naemiddafcb£ ttoee göetoddigfje fïojmen op de £tadt göedarn/ Qatt toolcft r dcltem* toerberfcfjende : Ifèaer die ban binnen Oebben foo doeefce tegDentoeere gDedaen / dat fp Dare topandenmannelijch afijljeflagDenDcbden/ metfeet groote fcDade der fdfder/ febietende upt de ftrijrïi- toeeren met Daer grof «©bdcfjut hetenen / foegDden/ enfcD?aet/ daer mede fp groote fdjade onder Daerc bpanden deden / gbelijdt fp ooeft gïjedaen fjebben met bettoerpen ban brandende pieft-rerpen ende ander bMudt-tocrcb» ^e25o^ger^bcbbcn!jaer in bèt beefi^ ten alfo manndijc gedragen al$ de^oidaten.^feban binnmen berioojennirtboben tj}ien of ttoaelf Man inöet afflaendffer (iojmen. ^oede^paeniaerden die gfjetooon toarm ftracr bicwie te bebeeljten / gier foo dapper met bet [looft te gfjen den mup* gïjdoopcn badden/foolagben fpfïiHefonderfcöicten offlo^meu/ al^berbaefïsönde/ tot op den adjtflen ranuarii ic7j# Alleen datfe groeben tot Ijet 23o»e-toerd. ban de <Crupf-poo2te ac n.^acr nae bebben f)ï begonnen feer bapperljjcfc met grof a50cfdjutopde Cnmf-pooite/ 3ané tyootfc / ende op de ^ojfi-toeeriimeu ende jjtëiUWtopde bepde fydenbande ^oo?tente febie^ ten / aï£ mede op de Hupfeii / <tïoofleren / ende ftere* Ren : Werpende oocït nu en dan bier-eoegöden in de c&tadt* %\(o die ban ©aedem (ïereft garnifom biitnen bad* den/ foo5Önfpdicbtoitë uptgijebaUru/ mftbaernr bnandt tefdjermutferen/ dentoddienfp nuendait Ètö 157*. 1573. Nóterlandtfche ghefchicdeniflc, 1575. m&bstofkm afnamfli/ b'taelcfcfpcotfjSbaernae toeberom moeflen berlaten, ^egljebanglKutfban bepben ftjbni toerben meefï gljefjangfjen. SDaer Voag te befer tijbteen doerfie ©joutoe binnen $>aerlem/ ÖÖcnormt Kennau , een 3©ebu*üe/ ontrent xlvj. ja? ren oubt / bie met beel anbere doerhe gfjcljerte ©jou? tam bed mannelijc&ebaben üeeftuptgöeriebt/ mét fpietfen/ ftöeerben/ enbuffenbenbpanbtafb2euehe boenbe/ in &aer bjoutaelijel» Ijabjjt . ^e ^paenjaert fteeft berfrljepbene Jfêtjnen glje grabrn/ baer mebe lm ttcpnidj uptgerirfjt öeeft / toant bie ban binnen bon - benfe meelt / cnbefommigbe beben fp felfó op Ijet on* toerljoebtfïe fpjinghen/bat be&paenjaerben lufïief) in belucht cabjiolifeerben . ïï&atbenbpant metfdjieten óf mineren te feljanbe maeeftte/bat \uiert in ba* ïjae fïc ban bie ban binnen Xueberom gbereparrert ofte HeW maecftt.^en laetfien ianuanj i# ben bpanr Ije el tfcrek \ bejé mo^gflen** boo? ben bagfjeraet/ in alïet (tMtcQe pt j (be ^djilRttaeOt in flape gljebaHrn wnbe) in be öatf* ' afgljefeljotene &.2anje?$oo?te/ enbe anbere plarf; fen baer ontrent gljeeomen/alfoo öet g$ geheel fïcreh ! laelj- 3?aef)iJbabbentboo2beelbanbelDoo^fnrnbe gallen ai mgljenomen / eer be Jtëacïjt bat bei nomen 1 geeft: IKaerbocbenbaeöaenQuaiu/^nnfphetVuii^ Qljetoo?ben/ enbesijn foo getoelbeüjefi 'op ben bminbt aengöeballen/.batfpnae langl)ebeeï)ten/ Ijemïoe? beromuptgöeflagïjen öebben^e^paeniaertóbabr j ben ooefc öet 25olletërereb aen be <£rupf-poo?tr inghe; 1 «omen / enbe fionben met bliegöenbe ©aenbel£ in fïaeljt-ojb?e om aen te ballen : jjfêaer bie banber 3>tabt Ijabben bit SSolletoereft te boojenonberara; ben/enbe bufle-erupt in be Jtëijne g&eb^aeöt/ b biele h ïfi}!1^1}0^ ^3tjnbe/aengfje|leftenörbben . &et Ijeeft foo tuel g&eïoerc&t / bat alle btebaer op flonben lil be luc&t bïogen/fo bat ben bpant baer grootefdia; öegDeleben Beeft, <$p ben xxv. Martij bielenbe^o^ Wtim enbe .fcolbaten met fe£ ©aenbeïen upt be Cndc figucrlijcke Afbeeldinglié j ^tabtinbe^bpanbt^eger/aenbèrfcö^yéöö^ i < benen praetfengljelöe^tjeft/ enbe berfloegfjeittuf* L feljen be feben enöe acöt ijonbert ban Ijaere bpanben/ — namen be £efjanfen in / enbe berbjanbrrt ober be D2ic Donbert Centra en jutten / enbe namen ben bpanbt af feben Belt-ftuefcen / enbe negöen ©aenbelen / enbe grooten bupt ban aïlerlep depnobien enbe fcljoone gapenen / óoeh toel bpfrir ïj Deefïen « ®>it ban ber ^öt enberloojen inbitgöebeeötmet boben negen Don irederico fienbebat ïjp met al fijn gfietodtotf Haeriem niet beei en boojberbe; ^eeft al fiin befte gljebaen omöaerbe bictnalie enbe allen toeboerbai! noob?ufttebenemen/bienfptotnocl)toeobert^aer^ lemcr-jjï5cer gljeeregljen Dabben/ gljcbup^enbe beit bpiu met ^leben / enbe at$ ijtt open mater tuatf met ^f|)"pten en ^ebepeiu Don Frederico heeftop ben xxjx.Marnj bent©ijeftbp tbupsf ter £>evt boen beur^ mm/ enbeöpi^met xxxui. ^elKpen/ enbevn. Galenen / baer be uravc van Boflu «Dberftcban tuatf/ ban SCmfterbnm baer beur gljebaren/ enbe opliet £?aerlemfrl)e |t)eer geeomen / baer Op te booten ooeft rcmglje ^clKpen enbe ^alepftenö Ijabbe . Höet al befe^föepenenbe <ü5alepenöeeftifieö Don Frederico meefïer gljrmaccht banket ^aerlemer IBeer/ tot grootc bebaoeffeniffe enbe naebeel ban be belegliei be* ^aer^nntiitTeljenbe^paeïïfelje/ enbebeö liinceu &tlKpeu berfcöepbenè fcljermutfelen op bit jjlleer (te- toeefl/ maemopt eneonbebe $jiiire&aeriemto* bei om bierualieren : ^00 bat alleen ber ^tabt feer b ere enbefefjaer^ begon te looien . 3Iaefp$iineerTi^ gDetoheunacfjetfluptenbanDet Mm/ totfukhc betiautDeptgfteeomen/tïaifemetgoebeiifmaecri/enöe feer gieue&ïDf ï\ gijeeten Ijebben/ tattcvj ratten / lm* ben / enbe anbere onrepne bieren / enbe met coedien ban mout/ raep-faet/ lijn-faet enbe öenucp-faet /enDc al batrer ftelenuigaen toilbe/ öareöongengöe bimt* lieu Ondcï Coningh Philips II. cndc li i 57 * .fcenmocftmberfabigben: <£nbeatëbüopVüa0/foo ~* ' * bebberifppenfenoffinclKngbemaecbtban gljefoutc* ne <Oflen c nbe ïtoepcn-biroen. 4Dp Dm vi ï i. Julij beeft bc g>jince gcpoocïjt bie ban I&arrlcm te ont fcttcn / berbiaertg fenbeitbe eenen gljoonm boop boier / onber Ijet belept ban ben l^eere an 25atenburgb / bieban ben bpanbt ontmoet enbe Öljeflagbèn i£ / bp &ct 25o£ booj ^acrlcm / be ï^eere ban^atenbnrgb boobtblgbenbc met ontrent feben bonbert Ifêan / baer onbct beel goettojlitgbc 25ur* nljetg upt bc naefï omliggbcnbe £teben bjaeren ♦ f&ieban 0acrlem befe tijbinglje crijgbenbc / Vuaeren ftecibebjocfr/ enbegabcn ben moet t ecncmacl ber* foo?en. 1 ^en fjongber blaffer foo groot/ batter aïrcctg beïe taarenbcrfmaebt/ enbe bcle toaeren amecbticb enbe cjantjS eracïjteloo^ / fp ïuenfcbten bat ben bpant ijacr Kabbeb3iUenbefto?men/ opbatfpbeebtenbe meteen fenbabben mogen flcrbeii : <Êemgbe €apitepn£ rie^ ben be 25o?gber# bat fp gbelijcftcliicft met be &olba* ten be &tabt berlatenbe / ergfjen^ boo? be£ bpanbtjS Hegljerfónbenbjeften / enbeatfo beelenbeontcomen: hiertoe tuajSben mecftenbeeltoel gljefinner/ maer •tignotbtang acbfcergbebleben/ obermir£be©jou* toienbernomen bebbcnbe/ bntmenbaer metbe D*in* berg in be &tabt berlaten tooube / met fulcft clenbicb ^Secrpt enbegöeftarm opbefiraten gbetoopensijn/ :t Gouvernement van Duc d'Alvc. Foi. 1 1 < bat bet ben jBannen niet mogbelijcfc en toaööaer x boojnemcn in bet Xuercfc te fieüen ♦ 3&e£ anberen üaccfyö I namelijcft op ben x . iuJij bebben be 25ojgcrg " enbe &olbaten baer ïueberom cjbereet gemaecht oiri tegljen ben abonbt met bliegbenbe ©aenbelen upt be £>tabt te treeften/ metbe 3©ijbenenbe ftmbergbie mebc bJilben en conben : jffêaer bit bleef bJeberomte ruggfte/ obèrmibtg baer gljefept ibterbt / bat bert bpanbt bit bernomen bebbenbe/in flacbt-öjbje jtonbt om baer toaer te ncmem<0och quam baer eencn bjief ban ben 43jabe ban <&berfrcpn/ «Dbcrfïe ban bet ^uptfcbc Hegcr / belobenbe bat alle bie in ber &tabt blaren/ mg(jenabenfoubengbenomcnVuo?ben/ 6$ bien fp be £tabt bjilben obcrgbeben/ bit bebe be ï^oor b-buptfcbt refolbcren tot obergebenber &tabt bp eompofitie . Smmer£ be 25o?gbertf enbe £>olba* ten in befe ober grootc benautbept sijnbe/ enbe gbeeit npteomflefienbe/ Rebben op ben tfcoariffien iulijbejS abonbtg / nae febentnaenben belegberingbe/ bertoil* liebt/ batfcbe&tabt fouben obergfteben iubanben ban <Ducb*3llbeenbc Don Fredeiico fjjnen ^one / op gbenabe enbe ongbenabe i <Daer berarco;beert/ bat be plunberingije ber ^tabt foube afgfjecoebt too^ben met 240000. gulben/ bie betaelt fouben too^ ben in b^ie termijnen / be 100000. gulben moefien in tbïaelf bagben opgbeb^aebt too?ben/enbebe reflc bh\\\m tbjeemael fe^ toefcen baer nac. fèh xïfè l Nedcrlandtfchcghcfchicdeniffc,endc%uerlijckcAfbce!dinghc, I^oe t nmm it?cU Dat Don Frederico ue ©uröïjec0 cnöe ê>olbatm 1571 O binnen haErlem gljetractccrt fjeeft/ Anno 1573. $ ben bertbiniben iulij iffcr binnenkoer* l<em mctte grootccloehcafgljelcfcn / enbe 'dctroïrii / bat allo be 25m*gbcren enbe jèol- baten al baer gberjeerafleggöen/ enbe op ïu*t 5»rabtil)upiS bjcngben faubcn/ (eer bit gfjefcfjiebt Vuati en bojfien be^pacnfcöeni bekrabt meteomen) enbe baf alle bc 2$urgljer£ in bet Cloofter te «Stjl/ be bouten inbe groote ïterrhe/ enbe bc &olbaten (bic ban 5000, op j8oo, g&ceomenbJarcn)in bc 25ac* lKiirffer föerche gae n fouben. <E>cn xi 1 n.sïjnbcr bed aDaeubclcn ^paenjaerben in be £tabt gïjecomen/bic allebej:-oo2tencnï)efïfn/ Jfêarcht/ ,#tabt-fUip£/ en Straten biel fte rch befet bebbenbe/ fooi^tenfel* bnibagbe/ üon Frederico, eiibe be 452abeban Boflu, roet baer fyof uWinf inbe ^Stabt gbccomen* fflt fcebeiban Don Frederico 3911 ftracr allcbeCapitcpnen tube «Officieren / bie be ^ètabt faa cloccfcc Itjclt (jabbcn ftclpcu bcröcbigöcn/ gljcbanchcïijch gl)cnömcn.3Men toerbf II 53lOfbt-l)Onbt Don Fredenco,MaIi eorvi, ma- lum ovum , beeft op ben xv. iulij ober be 300. ^oïba* ten / feerbtecebciijfft/ opbejBarefct boenombjen* ööen /foa met ben fvueerbe / al» met ben flrop: <£ nbc bacr 5ünber voel bjie bonbert tïuee en tïuce acn mal* tanberen gbebonben / in bet tuater gljcbJo^pen / enbe berbjonchen. ioncker vvigbolt Ripperda, bie ober ï)rt Crijcljf-bolcb binnen bcr £>tabt geeommanbeert ijacbe/ bcmbjagbenbe foobjaef enbcfooVnel/ gbc* ötnuf nbe be glKbcelebclcgbcringfje/ bat bP niet glje; nocebfanncan gbep?efcnVü02ben/ itfopbc'nxvijulij tmtljalft / met bcm ie? ontbalft fijnen Huptenant Hoornmaker van Gent cenclOCCft Crijcftf-mait; Cnbe N. Sieenbach fijnen Predicant is ghehanghen . t®n\ xviii. téooeft cpgbebangljen Simon Simonfz. Predi- <ant bcr «Pöemcpntc binnen fêaerlem / enbsmet 8em ontrent bjie&onbcrt £>o!batcn/ enbecenigfje 23ur? Ö()er^.^©eiUX. Iulij ilierbeil Ioncker Lanceloc van Bre- derode,Ro{onyCommi|Tariö7 enbcben fieute-niec* fïer ban ben 23?icl / te £>cljotcn ontbalft / jïracx baer nae noelj xv 1 1 1 ♦ €apitepnjö enbe IDae n-b2agev#/enbc nocï) bJetbijfÖonbertïBalfebe/ ^föotffbe/CHöÖri- febe/ cnbeirranftbe^olbateiK €eniglje biclangfjc in bet «Saft-bupg fieeft enbcgbcnuctfr babbeu gbeic* gljen/ 3pnop bén Auguiti ontijalfï gïjeiuo^bcn/ op beplaetfe banket <ö5a|ïrljnp^ . ©et gavnifoenin be ^eganfe bnpten be ^tabt lietmenban öongijer fterben / quanfnp^ in bet berbjacl) niet begrepen srju* bc. Snfommabit fjang^en/ ontbalfen/ bevb;inc« feen en mooiben beeft footangbe gljcbnp^t/ tot bat albe^ngödfcije/ ^cljotfcbe/ 5?ranfcbe/ a^alfelje/ enbe jDeber-lanbtfcfjc goïbaten om ben ï)al? glje^ btactit taaren/ beöalben biennige bie fjacr berlldlien/ fnbe met gbclegbentbept baer npt be ^tabt ontflae^ ien . Be^cbotfcöe€apiteiinBaUour\perbtlo,Qöbc^ ïaten/ boenbe belofte/ batljpben Jp2ineebnn <0?a^ nien om ben balö b2engf)en foübe: jUDacr bp ben ©jin> ee eomenbc / öceft f)p Ijem bit gljeopenbaert / acljten^ bc oatöp met goeber eonfeientie fnleFi ecn gobloofe belofte nietenconbe bolb2engbcn/ inmalispromiflis fidem refcinde ♦ ^p ^eeft iineber öanbtal^ €apU tepn enbe als? €olonel bc Xanben lannbe tgbt feer b2omelijcU enbe gbctronVuelijefi gljcbfent . Daei^ lem ïoïtf boo2 bit beïegö in füfcfter armoebe gge^ comen/ batbe25urgöeri>be 240000, gtilben^ bicfo belooft babben boo? fjet afeoopen ber plunbcriiu göe/ niet opbjengften en conben / taat t02mentcn batöaerbe ^paenjaert^ baerom aenbeben/ maer tcrnaenVuer noobt ronbenfp bc ioooeo. gulben op» b2cngDnu <£e ^agifiract befcr ^tabt öceft nae bcr ïmnbt/ Ncdcrlandtfchc ghefchiedeniflc, cnde figueilijckc Af bceldinghc, j 5 7 3 . fjant/bpgoebcre&eninge (banbeïanbtfcBapeemge ■ recompenfeberforchcnbc booj haer berlir-ö enbefefta* be) bettejcn/gljeleben tefiebDen meer bah ttoaelf bon* fcertbupfeutcnbetacötentjcö bupfent gulbcnfcbabc* Daer fijn, gheduyrende dete belcgeringlie, op de'Stadt ghefchoten thien duyfent, twee hondert, ende fefenvijf- tich fcheuten met grof Gefchut. 30epnief) £>olöateil CU 55urööerjefrrjnberboobtöÖfWeberiinöe &tabt/ ten nenfie n be# geVneït-g enbe ber fltojme n bie be bpant op befe jêtabt Oftebaen heeft/ maer men acht datter Don Frederico wel twaelf duyfent Man voor verlooren heeft; foo bie boojbe ftl)txt>ttkt# ftoeerbtö3ijnomgbeeo; tneii/ al^ bie boo* ficchtm coube/ en&eóngöcmacfc in Set llegber gefloten 38n.<$oo bat Haerlem ten befe n nenfien nie t onbequamelijc tfaei-meer genoe mt tatert, mat bat be &paenfcï)c ttttfyekt bagljen lanch f)hr re I nioojberiie enbe moettoiïlcbinnen fcacrlc m gebicben fiabben/ foo beef* ^uc b^ïbc een génttaeï ©arboeh/ ban dato ben 27. iulij, boen publiceren/ bergeben&e in Womncr naem ben 23o^gftereoenbe-3nluoonberén ber^tabtalbaerïeelijcheobertrebingc/uptgefotibert ' fc ben en bijfricfj banbe boojnarmfïc<£bdc/ Officie* ren/enbc Ageren bier &tabt/ bic ghebaiigben ghe* nomensünbe/ alïeupje beboobt berïoarfjt hebbetu ontrent aciler-^epligben nen ntalcanberen gïje&etent/ enbe bp nartjte ban ^aerlem nac 3llmtfeiv bam gbcboert/ altoaer fp alle gaerfonber eenighe gbenabefoubengrjeboobt3öngöe^o:bni / ten toare batbebloebt-bertuanten ban ben <*fyabcbanBoflii, bie boe te $oojn g(jebangf)en fat / fnlrftctf bp mie b'Hibe Dabben afgbebeben / alfoo bic <0?abc haer ge* fclj?cben babbe / bat hem boo; feftcr toeberbarrn fou* be/ ^tgfjene men befe gfjebangljcnen aeubornfoubc, tyitt boo? 50" al befe goebe lieben toebcrom na Éjacr * lem gïjefonben /beter al£ te boojen gbetractcert ghc* toojben/enbe epnbelijchsön fp uocb lo£ gbecomen* Door deseencnongheluck Comt den ander uyt den druck. ï 5 73 tytt innemen enne Dooien tan ötn diemer- d 1 1 c k , 1 5 7 3. in Iföartio / ehbc iiVgunio, 1 i HiebupKnbf Bet beïegï) boo? ©aerïem / beeft 'öe ^nïce ban <©?anicn allen mogöeïijchen r ulijt aenghetoenbt om bie bjome ©urgficrtf ^ ^"tefWWüten te ontfetten/ enbe ben bpanbrmet fcöanbrn teboen opbjehcn/btuelefc boo? ^^"^^^^^ön/inbten fp binnen met noot* puft ban bictualie toaeren berften gfjetoeeff • ^ t^Ju^ii^^ *** öe 9vntt ban <$janien hSSS-S1^ ö^omc» ft tot ontlafting&e of ber. iicptingljeber beïegberbe / i# ooch befen göetoee|ï/ bat Öp Ioncker Diederich Sonoy bebOÏCtl beeft / bat z 5 7 3. f)P met arrijcf)f-bolcft enbe Jpionierjtf ben Diemer- dijck innemen / booigraben/ eiibetnel befettenfou* be, ^ir is? eenen ^i)ch tuffeben 31'mflerbam enbe jtëupöcn gbclegen/bie be .êupber-^ee enbe bc aïem? ftelban het ^aerlemfcöe ffêccr enbe binnen-toate^ renfebepbét/ alfoebatbe #2incemccflcr3ijnbebaii befen ^ijeft / Don Frederico ben toebocr ban bictualic hoopte te öeuemen . Sonpy beeft befen <Dgcft fubijtc^ ÏÖtftnibefp^ongöen enbcipgöenpmen/ enbe öp heeft be^ïupfe Nedcrlandtfchcghcfchicdcniffe,cnde figuerlijcke Afbecldinghe, Pol. ïlO. 2 < 7 , be &lupfe bie baerlarfj/ göebeelijcftin fïueften glje* ... 7 * flagüen/ enbe beeft een Ito* toeegljg ban baer be* fcn 3E>ijeft bp biepe enbe tuijöt boojgüefïeften / enbe ftpfjceft tutTcÖcu öetboo?göe(lehcn gat enbe begöe* bjoftene £>lupfeïuel acljtljonbert ^olbaten opgljc* ïuojpen/ metbeel $ionier0ofte3Mber£/ bie baer in ber Ijaefïalbaer begofïente befeljanfen. Sonoy # nae €bam gljebaren / om in bcr {jae|ïe meer feljepen/ tooien/ enbe toictuaïieïjiertefenben: litëaer eer bit allegbeerbiebtoasv foo 5ün bie ban 2tm|terbainop beu xiiti* Ifêartij met ontrent becrticïj £>eöcpen/ ïuel berfien met ^olbaten enbe <&tftl)i\t ! bertoaertg setrocnen/ enbe öebben be bijf <£5alepen/ bjie 2c>ootsy £nbe banber ^cljtipten en feljepen / Die Sonoy öaer gljelept baboe/ foo bapper aengbeballcn / bat be£ |D?incen tooïeft / ttoee <töalcpen / b^ic 23 oo t£, enbe een ^cöupte moefïenberlatcn/ biebe 2ïmfïerbammer£ cregljèn /b'anbere toehen onber ben ^i)fïi /enbe fal? üeerbenljaet onber t<6efe|)ut ber gljeeuer bie op ben ^icmer-Dijenlagben / bie felfé in groote benautbept ïuaren / ïuant fp 5Ön telanbe ban be ftnijïerbamfrtK fijbe met bjie ©acnbelen fóneebten enbe grof <6b~e* fcljut / enbe ban be jjfêupberfebe fijbe met een Daen* bel aengöeboeöten / fp 5i)n ooeft te luatcr ban bitpten <©ijeïiö7enbc ban binnen <Diitn£ bapperlöcït bcbbcl) ? ten göetoeeft. Sonoy beeft ontrent beertieb feljepen/ in ber baeftbp een gbecregben/ baer in bpfoo bcei Doler afebp inberbaeiï crijgbeneonbc/ gtjc\uo?pen beeft / enbébpi£ baer mebe t'feple gbcgaen / ombc Solbaten op ben<©icnier-bijeh te ontfettem^p Ijeeft nvt cerfïe be SCmfïerbamfcbe ^c&epcn te ruggbe gbe* b?eben/maer bie ban SCmfïerbam fonben üiel te pafte ben Ijaren eenigbe groote feljepen ter bulpe / toelcfte be <#oojbt-I£oilanber£ fiénbe aeneomcu / foo bega* ben fp öaer 0p oc \A\\fyt / latenbc Ijaren <6ouuernêur Sonoy mibben onber fijner tymnben feljepen in bups feut perijcftelen/maeröp onrguani ijtt uocö/enbe lip beeft pracr ïueberom boojfbnneerjïiebeptfoo beel t **<*4 te iuegbe gljeb^acbt / bat bie ban t^oojber-quartier ontrent tacbtenticlj feljepen / foo groote alg clepnc/ bp een bjaebten om beu ^iemer-bneft te gaen ontfet* ten ♦ Jjfêacr comenbe ontrent <£öam / foo cregljen fp tijbinge/bat beg $?ineen boïc ben «©iemcr-bijeft ber * laten öabbe be£ nacöt£ tufleben ben xvi 1 1 . enbe xre* Martij, met fehere Crab-fcljupten enbe anbere ontco* menbe enbe baer falberenbe foo fp bejl conben / mep* nenbe bat fp berlaten toaren / enbe batter gjjeen out 5 fet meer boozöaer te bertoaebten enfcoa^. «DfïueC be ji)oojbt-^oüanbtfcöe Sïrmeetelatequam ombe belegberbc op ben ^ienicr-biiclt te ontfetten/ fo troeft fp enen tacl boonö/ enbe Ijeeftbc 3Cm|ierbamfclje ^cljepen befïreben enbe binnen be palen ban 2tmfïer* bamgljejaecljt. j)ac bat beï>2inee ban <0?amen üevfcbepbtne mik* beien enbe toegljcn berfoeftt babbe om bic ban £)aer* lem te ontfetten / enbe bcfelföe Ijem allegaer miflurH* ten/ obevmite? bebpauötfoo fïerclünfijn üoo^becl bc^ ffljanjï lacl) /foobeeftljp raeötfacm gljeüonbcn / oat Sonoy \ueberom ben ^icmer-bijcli inucnicn fouDe/op Ijopebatbpboo? bitmibbel bet ^paeufebe legbcr be oietualie foube eonnen afrnijöfn/ enbeljetfelfbe DooMiongberf-noobttcboeuopkchen. Sonoy beeft ben <È>ijeh op beu ttoeebcu iunij be^mibber naeljt^ met berlic^tiiiu toepnicö boler toeberom ingljecre* gljcn / enbe bp beeft baer fïraer feö feljanfen boen op; ïuerpen / b^ie aen be frjbe ban ^mjterbam / enbe ö>te aenbc fijbe nae HÖupben ♦ Sonoy beeft inbefer fabe bemfoo toijfTebjfh enbe foo tloecnelijen gbcb?agbeiv bat bp meefler ban befen ^>ijf ft gbeblcben i^ / auaen* gbefienbebpanbt gbepooebtljecft bemmctgljebjclt baer tian teb^ijben/bltjelcli te ncrgeef^5ijnbe/fo beb^ ben bie ban ^mfïcrbam bijf <öalepeu bcrinaert^ ge^ fonben / met noelj anbere .èeOepen / be toelcfteSonoy toelöabbe eomie4ibermee(ieren/ ofte ban baerb:i)>- bcii/ Onder Coningh Philips II. endc het Gouvernement van Ducd'Alvc. Z s 7 3 . £?/ maerrjet&cöeepf-bolcfc toafler miWUtij toe. girtoooji£f)tfgljecomen/ batbeubpanbt meeficr TObenbeban 9et jjfêeer / öctHegfjcr boo? ïfaerlcm penoetöfaem Decft cohncn fpnfïgen/ tuepn^fcDa^ beujbenbc banden ^iemcr-btjeu . Sfeoef) eben tel Öceft Sortoy befe pïaetff foranflöetnaöeömibm / tot bat ^aerlem ingfjenomen tetf* $p eerfï ben xvi i. iuni; banbaerbertrocheu/ boojlafï ban ben pjince ban karnen ; temt öp en conde daer gïjeen bjucfit noej) boojbeel meer boem Fol. 119. Dapper gl) cfe ccDt ter ^ee tuflcDen öe 3>paen jaeröen ntbc bic ban ©lifligljeu/ Anno 1573. € Bebbe nu bed blabenbefeöjebé met beröahiigei ^pbebcröoebeel meute timmcren:l£et<0eff8utbat _ . . baer toé noobif D toaov bebe&p be &tcben béfojgDen: 1 > 7 * • ^DnnildmiraÊltoagSanchiod'Avila, <6ouberneur — — I< bef flefejjtebenïffcn bie te ïtahbe gepaffeerr sijn ui berfeïjepbene gjobitiricn en £tebeu: jRu móet ie ooc fjier een tepniefjf hen berjjalê temer op£ ee ficpaffeerttenibéjarr onfep^ecren 1573-^ ©uffm* gbe rjBÈ te tetter berft bepbene treffflije hc uietojtcn be * bbcljtcn [)cb&benbe/ snn fo ftout gete^ben/ batfe bf n xii ii.iamucij nattnttnerpen cjcfeplt 5rju/e nbc Ijebbeu *P naebte ee mgc&cjjepcngejjaelt/bie baer aeu be ha* pe boo? be £>tabt bafte lagen / bie fp te ftUflïuge gïje* bjatïjt !)cbben:3a eenigeïnaeg-balff n bojftcn binnen Sïnttoerpen gaat/ en bp nae&teeenigeheben ban ben nebbe balen/bic fp broongen bp feljoonen licijtcn bage fonber fpjehm met Baer upt be £tabt te gam / Diefp banrahfoneerbé^p B'cbben Bêt<$oontgen ban Bou- wen Ewöutfz.Admirael,tHnttevpé lipt ben ftupfe balt ben ^cfjout genome/baer Oet als gebangen be\aaert teert/en fp bjocïjten bit hint bpfe (joonen bage upt be £tabt na Bare jÉvcBepê.3mmer£ be ©liflmgcr? bf b * bent fo gemacet/bat ec pcber ban baer tetfc tf fpjehc. <©en ^ertogöe ban Alba be ©nflïngbe ré ontftenbe oooj Bare coenicljept ril eloeene baben bic fp bagelpe X op ^ee bebjebrn/ff ö?eef enbe fout alomme natëjanc* Reroe/^memfltrc/en $o|Waut/ om ff beepf-bolc /om toe ban Jtëibbelburg te oiitferte n/enbc be ® lifltugetj* toat té boe binnen bfijbéV boe B BP ereceB alleenelnc ee> «ige25jemerfclje25oötf-gefeHé:i0p lift aüebe ff öf peu wc op coubebecomen/ tem fjfin^ bV quaem 3ijnbe/tof ? ruften/fo r^ntbJerpeiv^éröf u op Zoótn/afi* e iber^; ban bet Caflcél ban 2Cnttoerp^ .3n ben Ginter befe^ iaer^ifler een ©lote ban fjroote öabe-feplen/<5mac? fepleivmet $?obiant-fcbepen/ tfainen LVi. $ cfjepen/ onber Ijct belept ban Sanchio d'Avüa ban Slntterperi afgebaren/ben xx. Fcbr. om Ifêibbelburg enbe anbere ptaetfentn 3©aïeöeren/ bie nocö^paen^ïbaren/ te paobiauberf Uc'Jtóaer comeube ontrentf€er-^eufe/fo hebben £)utibaerbe£ iPainceiibaii(0jaiuen^cljepen be/egent/alVuaei* boó j teerfïe |)et <öo?lof h-feljip/baer ben3tbmiracia©o^ï op Voa^/bahceuige^mac-feplai ban acljterê fecr boo^fejjote n en gerampaueert toert: €pubeli)f h 5i)n bcfe tluceBIote n met maïcanberen al febtetenbe en ff Ijevumtff leube geeomê tot boo? tllant ba23ojfe le/alVuaer fp malctinberé feer bapperltie tref^ té/fo bat be Vicc-Admirael Ian de Moor ban ©llflïuge/ ben ©ie c -3lbmirael ban iuttoerpê aen bootf eiamp* te/en alfo beeljteube ontrent een half upje/geraeetéfp toebcrom typ ban maleauberê Mm laetfleu fo quam bCjtfpjhtcé ©lote op aneher teliggen booj 23o?fele/ert be^ C oninerJDlote tueeeh Vueberom te rugge tot boo? (Cer-iDeufe / aeïjterlatehbe ben meéflenbeel ban baec riepnefeftepen/bie be ©hffïngerjgf in ben gront gefcijo* ten/berb^ant/óf gehómen Ijabbeu.^baèe fitf baer na/ alö be VumtaöefteHjc \na£ getoojbé/fo beeft bc$$iin* een Blote fep! gemaet t/om be£ Conmer©lote te gacn befpaingen: Hiact bie öeefr f epl fjemaerht/efi {jeeft be Ncdetlandtfchc ghefcfaiedtnifTc, ende figuerlijcke Afbceldinghe, EöL 120. , « n 7 i)lucötnaèfCnttöerpenöR^owm:^^©?incmWo^ 5 7 3' tebolcbDe acljteraenalfcbietenDc/fooDatDcgCo* ~ ~ niucr bokften groote £cbepen al b?p groote fcöaDe ïeDen . iéicr bleef Doobt Den coionei Anetta, bpDefö* ne groot gbeaebt- ©an toegben Defe bictojie toag Den ©jince ban <©?anien feet berblijbt/ enDe febjeef De felfDe ober aen Den fiaeDt ban ï|ollanbt / met laft om Defe tiiDingfje boo?t£aen alle &teDen en plaetfenban feollanbt ober te fc&ifoen/ ten epnDe bet bolcft bet* macntfoubetoerDen tfobtben ^eerebertelrjcftbaer boojt* baneften/ enbeboojtg te bibben/ Dat <*Efobt ftaerefafte toteenen goeben epnbe toilbe bjengben. 3&en SïbmiraelbegConincr Sanchio d'Avilabebin* fcenbeltem teonflercftom tegbenbe ©liffmgb«0°P ^ce te toec&ten / öeeft t'3fiutvuerpen meer groote Schepen torgernft/onber anDere een €ngeïg &cbip/ Datbaer ban De ftaftcn-bloote aengbcboubenb>a# Hiet meDei^öP benlaetffen Februanjban3Cntb)er* penafgbebaren/ meteenen,$oo2bt-<9often toinbt. kuflhen25ojfrie enbebetaerben 2&olle-biercftban !3©alcprcu /begofïenbegConinay cnbebejtf$jincui ^cOcpm Dapper op malcanDeren te fcfjieten . <De£ Cohüttf «Scbepentoaewn opbefijben almetrooDe «öojgoenfefje Cvupcen gbeteftent/ op Dat fp De^te beter maltanDeren fouDe hennen gfjeDupjenDe bet ge; bc cï)t. ^efebepDe ©loten moeflen/ obermibt£brn #oo3bt~#ottcn tuiïibt / ntbntf malcanberen ten hncher romen met Ijalbe ébbe; ©eleban bc0 Conincr ^cljepen toaeren toat ten toinbe-toaerttf ban be£ ©jincen ^cljepen/ met apparentie Dat fp fouDen ton* tic n boo?-baren . WöetflilletüaterïöerDt/foo^ön fcefe bepöe ©loten onber tfepl gljecomen ♦ 3&e£€o* mnefcg ©lotepoogt)De met laberen op De ifrecbe booj JetCafieelban ftammeftfli^te romen ■ *De0$*in* *en ^cftepen foeftten (jaer Dat te beletten. «ffpuDclijcft *en ban ^Conincfttf ^cöepen/ b'toelcft feer groot / glKnofmtDcn^lipDmif/ Da*rDenï!etrebmi BlicquiopcommanDeerDe/ tóerDtaengöeclamptban i $7 % Capitepn <©?oeneben / enDeban Capitepn «Eberftit* ^ te / enDeban nocf) een anDer <®o2locb$Mtbip : 3ti f)ct bee&ten 3ijnbepDeDeferloerfteCapitepn^/ metbeel ban baer bolcft/ DooDt gbeblcben/ al£ ooeft mebe €a* pitepn Cloot / Die fief) boo? Zitxicfi^tt mannclijcft ge* fjouben/ enDeDat öaDDe fjelpentoimien: 3&ocöÖefc ^ècöip Den Eliphant gbenoemt / erDt noeft ten lefleti beebtenber banbtbanbe ©liflïngöer^ingDenomen/ Die DooDt ftoegfjenal Datter optoatf/ onDeranDete bleef ooeft Den lieert ban BKcqui met al fijn bolclu^p ïuajS een treffeïijcfe €Del-mannptfèenegoubje/ toierDt met een heten upt een grof <6ljefcbut/gljetrof* fen / enDe miDDen Deur ggcfneDen. <Sen anDer ^tgtp/ g^enoemt het Landt van Belof ten, gejaecf)t #iDe ban Dé Eeeuïoen / feplDe tegöenjö öet aerDen 55ollebJercft aen HanDt/in biélcft 25olleïuerch lagfjen Deg Coumcr ^olDaten/ Docljeben biel fjeeft Capttepn 3|oo^Dc HÖoo? öet fclfbeaengöeclampt met een groote coura* gie/enDealfoo eenicj)boleft upt ©UfTingfjen naeDit 23olletoereh ober HanDtmarcfteerDe/ fooDeeftDejS Conincr bolcft (jet 23olletoercft berlaten / enDe Capfc tepn IB002 creecö bet £cbip . j^ocö bier anDere ban beg <Conincftief ^>cöepen gfjeraechten op een platte of? tefant/ gfjenoemt jDat-gat/ aen gronDt/ toelcftet een Voa«f Dat groote <£ngöel0 ScDiP / nocö een anDet feftoon iSeöip/ gljenoemtDe èeuDebarche bani}o^ fenDal^eö ©?incen bolcft cregfjen alle biere Dé booj* fclj^eben Afliepen : €en groot Deel ban bet bolcft Dat opDefe bier&cbepentoa;*/ blucljteDemetDeïlóep- bootö nae bet ItanDt/maer fp bJierDen ban bc£ ^in* ceu ^macft-feplen in De gronDt göefepït enDe ber* D?oncften : Soo Datter in alleg fe^ Höeerf-fcbe pen of* te groote &cbepen gbenomen / enDe nae ©lifTtngben gljeb^acbt bJiètDeivbjel berfien metbeel <ö5öcfcftur^/ enDe göelaDen mét p^obianDe om Die ban jBiDDel? burgö te bictualieren:3»e anDere tuierDni ^tbtvt^t onDer Ncdcrlandtfchcghcfchicdenifle, cnde figucrlijcke Af becldinghc, PoJ. ïii. 1 5 7 3- £n?2^.Cofed.bimJöammrrif!ijtf / beüalbeneen . z miïffiben gronbtfeplbe tufTcOmCjct brrbe 23ollr; i ^«c»enbeeetijoo?frfj;el)ciiCaf!eeï/ frtoeltfibaer toan be£paenfcfte felfëin bjanbt gljefle&en toerbt/ £PSatS5tbe ^Wngöcrjefmfttot pjofflte tomen en fbube. (j^tbolch töerbtmeeffgötberc&t . ^it^cliïp >?a* 2?i°°*n 8d^beh /btorieft niet öe el tot ben bö* oen aföiiebwnbtjijnbe/ foo gingljen bertoacrti* bed arme jffleftllen uptimiffmgfté/ pmtot öaer befjoef nodjtoatbaerbantecröööw, • • 3&ttgebecöttergee toatffeerfurieitf enbetojeet/ want baer en toierbt göeen genabe gebjuptht/ maer ttatmen lebenbirft rrtjgöen eonbeaen bepbe föben/ bat^erbtaïbernioo^bt ofberbioncften : ^aerble; ben bed tfbel-ljeben enbe <£ffieier£/ befjaïben ben $ecre fean Blicqm . gn f>et &ef)ip ben <tf iipljant göc* Ü°25r/5?^erbemen naeben fftijbt be ftuefcen ban 2* *f»W*n m manben/altf armen/beeiicn/öoofben/ # c.tilfö bat ftet meer een &lac&t-bup0 ofte ©leefrfj- &up* fc&een te toefen / ban een &tljip: Woo toatf l)et ooeft met be anbere gefïrit/baer öet *3(jefcBut bapper I brojgöeblügOelfBabbe^ t<~t chio dAviia fönenlaftbolbjaröt/ enbe Ijp beeft booj Lil*. P,cr£l,£/Öc ^ta^»öbeïburgrj/3lrncniuiibeii/enbe ' IjetCaftedban namnierieii^göepjobianbeert/ öoe tod met groote fr ïjabejjtëant ftp (wbbe op bcfe &cbe* i pen fleur ban bolefr / Ijet befle &c&eepf-boirti upt ^upnhercrte / enbe bed 25jemer$ SSootf-bolefc / bie meeff al boobt bïeben m bit gljeberüt/ in alle** ïuel ne* gtjengonbert banbe^tfonincrboleh/ fooberbjonc* imr / abt boobt göefeöoten of g&eflagöen ; fceri toep* meft gljebangöenen toarenber / onber anbere Vuicrbt öÖebancftdDrft binnen ©liflmgöe göebjacbtcharles E^^?^?^^^^^0^^/ Erbinnen lEibbri&urgO toa$ • 3&e,iBatrioofen fbuben Dem op get öooft te Büflinge boobt göeflag&en öebben / öab* ben fjem be©j outoertf niet göebereöt enbe berflehen. IDant fp toaeren foo berbittert op be «Spaemacrben enbe &paenf-g[jefinbe/ bat fpfe baflal ober boon fmeten ofte boob*(ïoegöen bie fp eregben / fonber aett tefien bantoat flaetenbe nnaliteptbatfp toaeren/ enbe Doe groot rantfoen batfe pjefenteerbtm Des Hccren ftereken arm ftont onsfeer mercklijck by, En kcerd' in cnckel fpot des vyandts hoovaerdy. ^«^nmenéiolDatmnemen rammekens m/ ' ben böföcn AuguiU', 1573, crijch is veel phevonnen, (fotbefen epnbe fteeft fp T « -r boojSanchiodAvih fönm Sïbniirari / laten toerufle jooberi&c&epenal0ljpconbebemannen. jfêaer bc* mm men tlnttoerpen gier mèbe boenbc toag / enbe ^t^tgarnifoentc jïBibbdburgbnict feerflerehen W£/fo öeeft: Charles Bayfot een «Êbelman ban 55?uf* Wpw^en/ ( bic nu ^ouberneurbnn ©litTingfjm göetuojben f tori '©uc b ^ïbe nae bele neber-ïagïjen ienbe bedien ter Eee / facft enbe bebont / ba t ÖP Öed ^edarfrt ftaeft foube moeten berla* ten/fooöetfthpnocfltan^aaetimogeïijeften WaengejMent/mnltóibbdburgö/öammtften/enbe anbere *rfjanfen teöouben /fo lange al# öet ftem ee^ WWWutot w^gftdöeH Wen / Tijdt winuw in den FoK 1 24, Nccferlandtfchc ghefchiedeijiffc, } s 7 }• SÖ^o^n toajS/ enbe Loys Boyfot fijnen SSjoebet Hbmttqtl r) €nbe be ï£eere 9'an be gjongfje / otft Do- ótoi iunius,tjan Snttoerpetigbeboojen (bic te Camp* teer in ft olletf pïaetfe <£oWerncur gbcïuo?ben \ua£) be fe occafie toaer genomen / enbe ftebben in bet begin* (el ban A ugurto te toater enöe te ïanbe beleghert het Cafieelban^ecbojg/anbertf ftammebenö genoemt/ Sftrlr gbnt tufltfK n ©liflmg&en e*ibe Sïrmupben/ abc* niacehtb» ftepfer «Tareïbebüfbe/ otiibeninganefc toanbe f tbiereop biefijbetebebjijben . ,#aebatbe boojberbaeïbe «Bcubernrur*? met fjaer bp-hebbenbe CrtKÏifboleft toflbefcfjanfitoaren/ fooftebbenfpm fulch eenen coaten tij&t/ bat ftet fefper ongljdoobeïtjcft & 'een jEnne gegraben (<tBouberneur# tfapitepnö.' alöattcr luatföefcljuppem beöanbt nemenbeenbe arbePbcnbe)iancrboo?benEee-böcfe/aent,g)oo2bt~ rmibe ban ttfafïed / om ftet felfbe booj be craebt ban beelbu|T^crup^/b'tDelcfefpbaeronberb^eötcn/tc boen i femgöen, me ban Jl&ibbclbojgb en conben/ fcpg|eb2erpbanboIch/ gbten ontfetboen : €nbeop Set Cafïed ai toami niet bobentfebentirf) Jfêannen gfteïaten : Want bte bepbe ^onberneiir^abben fmnblantgemaec^ fiaenbefp|ingen/tDaeromben^ouberneurban0an^ mebeng met fijnen Cftirurgijnenbe eenige&olbaten toe pïaetfe tege öe ©ïiflniger** tefjeïpm betoaren.^e ^ouberneur^ boojfcöiebcn ojboimeeröen Capitcpn goo^beiKoo^/ 'enbe tfbert ^enöM^ ' toetèrep" ben enbeopöctfpoebteöfïe beerbicïj te maeeften elc& Sn£ci,!rp i tHC £ noemrn ^ommelaertf / jijnbe #marft-fepien/ bte groot 3fln/ enbe nocötamVniet endc fïguerlijcke Afbecldinghc, biepeengaent^pöcbbenopdcftrenbanbere^cBe^ T <7? pen geftelt een groote Höeerfe op ben JlEafï / rontóm 57l! fcljeut-b^p booj een JiBufnuet/mepmnbc/aïg be Ifên* ne foub j gefpjongen 3Ön/enbe men 8et Cafieeltoan be manbt-fDbe foube aenbaüen/ bat fp befe JlSeerf-ftbe* Ecï£p ^ rt ^ff**1 fouben/ om baer mebe/bp beJBufoxiettier^ in be Jfêeerfen ïiggenbe/be berteer * bntfbetf Cafied^banbe Mailen te fceeren, ftëaet bat fp te ftoaeft ban boïcfc toaren om te contra-mine* ren enbe tegöen-taeere te boen / foo te toater / alg te KïSJSÏSP^ cnöe ö^ongben 3önbe / enbe mebe obermitfbat fjaren ïuptenantin fijnen arm gefefto* ten tua£ / enbe bat fm enbe be anberegequetfle teeef* ben/ bpgöeb?echbanöaeren€birurgön/ batfeaen fjarc Vnonben fïerben fouben / foo bebben fp / atë berf mmtm göcreetflonbt ombenflojmtetbater enbe te ïanbe aen te brengen/ een ©^ebc-baenbel mu gefteRm/teeeftengebenbcbatfp toilben apoincteren/ S2^n ^ »g"ft'^ 9inmt ban <a?anienjtf bole& qbergdebert/b^eïch boo? ben<eonineeen grootber^ te&me / tomt Dier boo? berïoo^en be ^paenfche be paflagieenbeinganc tot be briegerbe ^rabt möibbeU SÏÏL* T* êoma^fn öic upt ^«mmenen^ troeften/fnn metbaie bagagte geconbopeert/enbefonber fefiabe tot bo* »bbeïburg() gebMcöt. I^en beeft mS' ^|eftOut^/enbebeeïamonitöe/Vo^ aï^ bïep^ / coojn / to^n / foo beïe bat be ^olbaten bie baer m belegöert toaeren getaeefï / iueï toiemaMbeu liincftbaerbanöabbencoiiuenïeöen/ ?5drgïje? Onder Coningh Philips ï I. ende het Gouvernement van Duc dp Alveo Fol. 13 v 73 Sdeslenitig^r öer fttaw a l c k- MAER, Anno i 57$. <èï\m giefuptCt/ggmoemtCornelius Claudius Chryiopoluanus , fyttft öenConincn ban f panien öefen raeöt göegbenen / om fiaeft een epnöe temaecftennanöen J)eöer-ïahötfrijeu ttflc&t^p raebt fnne|Ba)eflept/öat lm een feer groot enöe g&etoelöitïjïegïjer fouöe befcDjnnen enöe te nel* öe bieng&en > enöe öat Dp öaer mebe fouöe belegfjeren cnöe innemen eenigïje nanöe noo?narmfte steden tot& ïanöt£/ enöe noegl)ter bp Doe èp / IBeèfïcr gljr* xuoiöen 5§nöe / öaer mebe lenen fouöe» <5gin epgfiene Vooó?öen 5ijn öefe / Óppugnata vel expugnata Civitateuna vel altera ex pra> cipuis, vcl'tertia, qusepacemoblatam reipue- rint, tantaanimadverfione, tantaauftcritate, ne dicam immani & plus quam barbara & fe- ra crudelitatc, ibidem res agat in omnes ufque ad minimum,infontcs paritcr & infontcs (4U &u durum) ut ncmini parcar 5 nqlliusarratcm yèrcatür,€ondïtiónem vei fexum rcfpiciar,aut impubis öuenellae setatis mifercatu r,ut omni- um aurcsha?caudientestimiant,corpora hor- xorc concutiantur, artus contremifcant , in vertkemcrincserïgantur, vultusconcidanr, facies pallore immutentur, quo cetcrisop- pidis Bclgij,timor incutiatur . 3&at igtefeggen/ Alffereen, twee, of drie van de voornaemfte Steden, die den aenghebodenen vrede ende ghenade ver worpen héb- ben, lullen beftormt ende inghenomen zi jn3 fo fal de Co- ninck aldaer fulcke ftrafife , fulcke gheftrengicheyt ( om j 5 7 3 niet te ghebruyeken de woorden van onmenfchelijcke ; ende meer dan Barbariflche ende becftelijcke wreethey t) o effen en ende bedrijven moeten teghen alle ende eenen yeghelijcken, van den clcynften tot den grootften , f y zijn fchuldich ofte onfchuldich ( al hoe wel dat defe woor- den hart Iiryen) dat hy niernandt verfchoonen en fal,fon- der aenfien van jaren, van (het of qualiteyt, hy fy Man of Vrou we, hyfy Kindt of jonck van jaren, hy en moet met niemanden barmherticheyt hebben, maer foo handelen, daccenen ycderen die het hoort vertellen de oorentuy- ten, haerelichamen fchudden en beven van fchricken vreefe, dat hare ledematen citteren, ende haer de hayren te berghe flaen, haerghelaetfich onftelle, haer aenfichte bleeck en doodt-verwich worde : Op dat den anderen Steden van Neder-landt eenen fchreck ende vreefe aen- ghejaecht worde, ^etbïrjcnt gïjcnofcöfaem aen öe moo?öcrijen enöe njjeeötïjröen öte Duc d'Alba utn> nen Jfêecijelen / Sutpljen / Daeröen / fyaztlmv enöe elöers1 g&epleecöt (jeeft/ öatfmöe nj?eeöe IcflTeöeg giefupterg chryfopoïitani feer tuel göetnco?po?eert Öeeftgljeljaöt . Macx enen tuel en \& Ijp totfn* nooi* nemen met ö anöere &teöenniet gOecomen . 3Bant nae öcn nijeeöen tuoojöt binnen l|aerlem pegaen/ Ijeeft Duc d'Alba b?ienen gfjefcf)?euen aen alle ör&re* öen nan i£oïïanöt / enöe ooch aen anöere / fjaer gije* naöe aenbteöenöe/ enöe foo fpöte niet öaöelgcn acn en namen/ ftaer öjepgöenöe met alle rigeut enöe to?eeött)ept te onernaüen t Jfêaer ntemanöt. en gaf fiem gef)oó|2 3Iaèöieban 0otteröam ontboöen tym/ Hat fp ïud öen Comnclt nan (Difparrien boo? öaeren ^eere ernènöen / maer öat fp memanöi anöcr? nöo? öeö Comucr&taöt-nouöer in ^ollanöt en beheuönt/ öanöen^incenan panien , 33aat oochduc d Aiba Nedcilandtfchc ghcfchicdeniflc* Cndc figücrlijcke Af bteldingftc* J 573 - met ftjn toje ebtbept ftibf tpjanttije öecft te toege ge* bjacb t / geeft fïraqr gbeblefcen aen Die ban SUrfunaer/ baer ban ich bier een eo;t berbad boen fal. ©ier bagljen nae bat De &paenjaerben ©aerlem fjabben bermepflert/ namenen op ben feflgteitbeti iu. hjy fooïjebbénfpberbe galf bupfent ©oet-nneebten/ enbe bier ©acne» ülupterennae SMcnmaer gljefon; ben / mepnehbebat be 23urgljer$ baer binnen/ foo berfebjient enbe begeeft fonben toefen/ om tgfjene bat foo bert cojf£ binnen ©aerlem ggefegtet toag/bat fpbatelijcn baere&taötin banbenban 3&ucbiClbe fouben obergbeben/ maer of tod eenigbe bjeefartjtic b toaren/ aifoo bat fp in aller ijl gbebluebt enbeberloo* pthföit/ anbereoocn riebrn batménbet &paenfcbe fiamifoeri in be jètabt nemen foube: £>oo bleef norl> ïang be li meeflenbed gbebert enbe tod gljemoet / om ben tojceben bloebr-bójfttgben £>paenjaert trgljen* flant te boen* ®aer laghen boereebt tod te paffe eenigbe ban be£ SMncen &oIDateh te fceploo / enbe tintx ent <£gmont op be $oebe / bie booi fytt bdo?ficb* ticb be lept ban ben <&berften / 3onrber iaqucs cabcl. 3iau ( bie glje Dup?cnbe be be legjcringbe «Öouberneür inbe^tabtgfKtoeeflwO enbe «Tapitemi Ruychaver !nbet£tabt gljéraecfiteh/ bie fïrarr met baer febie.' tenen fcberntutfelen be#pa*njaert boobtfdjapten/ batfpnorb bangbeüer mepningbe en toaeren bem inbe £tabt te laren comen. fl&e&paejijaert album gbegroct enbe ontfangben #nbe/ téboojbatmael/ Saitödcr bertroeften nae $aerlem/ mebe nemnibe emen groeten boop beeften/ënbe €gmont binnen aen êtfanötfteftenbe. #paenjaerbert berttörfien Sijnbe/ foobebben itfcbanSCïcHniaer bcgoflftaet tt berfterenen/ baere jfeallen te betbeteren/ eftbt Wobifie ban coom/niout/ enbe bnf-etupt te boen / fob* goebe ctfbje te ftdlen om t&HQai\t0 getoaltteberteaebten enbe af tebeererf. #ft guam bi* ban niihmtt/ %fp$m/ öaw l^unnicnerbam/^urmerepnbe/enbefietgantfefie i < $oojber-guarrierfeertodtepaffe/batebmtebeffe tijbtöe ^paenjaerben binnen enbe bupten ftaerlem mutineeiben/ enbe toilben niet optreeften/ öffptotb beneerft betaelt toefen / 3tjnbe ten aebterentoriaeftt en ttointicb maenben; toant upt £paenien nulatighe tnöt gijeen geit gbeeomeii en toajef / enbe ^uc frWtie bjeef beinbienbP beHanben enbe&teben/nocb ftaen* beonber be gbeboojfaembept ban beu «fconinrft / trt bcfertnbtraeer gdtjé toübeaffebatten/ Datfelirftte* lijdt ban bem afballen/eribe ben $;h\tt ban <0;amcit toeballenfoubén. ^OCb 5©UC b 3Clbe b«ft Chiapijh Vitclli Marqué van Cctona nae ©aerlem ggcfonben/ bie epnbdöch tm bedonberbanbebngbeopben xnn. enbexy, AuguiH baer bcbjebiebtljeeft /fóo met geit/ (elcben jèpaen* jarrt t}ctticb Croonen gbebenbe) a W met feboone be* loften / enbe bepe ban plonberingbeenbe rantfoenm* gljenbanllebmaer enbeanbere«teben; iBaerhp bercoebt baer be 25réren / eer ben 05eer geban* gljen toa^/ a^ nae bef banbt gfjeblenen beeft, J©uc b'I ibe fnnen bolc nu toeberom tot fijnen toiï^ gbecregben ^tbbarbe / fo (jeeft bp boojg&enomen fieft ineelïer te maften ban gebed #oobt-fcoUanDt/ Wa* ttc-%atö)t/ enbe be £wtei-£n. *en Gravc van Boflu gaf bp ben ïafl te toatef / enbefbnen 5>one Don Frcdenco gafbpcommiflïeomte lanoebenCriidite boeren. J J JDafdijeftb^eft DonFrc^rico geforAtfrineitf ©eer- ©abetf ïafl enbe toillc in bet toeren te ftdlen / begint neivbe aeii «!emaer/op ben een en ttointicbften Augu. fti ^^"to^rtg fenbenbeettdijefte ©aenen «upter^/ enbe eenigbe ©aenbelen 0oet-boiefttf / om bt&tat* tebpiinen/ent^aenallefijbentebetlupten/ enbeaï* foo ben toeboer ban fcictualieaf te fnijben . ^e SSur* SW ft enbe >olbaten Diden maimdneftupt/ enbe alfoa Nedcrlandtfchcghcfchiedeniflc, cndc figuerlijeke Afbcddin-he 3crftertftrmtfi-tfr /i _ s t lol. 130. f^tabt Vuijchcn / Uete JDaert ut p» gcibelt Der £paen>aerDen. 3tl# eontf Dier na al ff^enbupfcnt^an/foosijHalIcpa^gtnieZtoe gangen ber£tnbtfo befet geluojbeu atn öatter memaut/ban mtt feer groot pcrgclirl/u pt ofte 111 tomen en conbe. ©acr bielen bagDdpcr bec feheiv mutfetmgDen fuf&Dni bie ban bei : VaStV enbebc ^paeniaerbenmict feljabe ban bepbe partijen. JE>m tbjecbe Septembrö isfJilartén ©iterf?. »>taDtf- timmermait/ren feereloeen enbtberfEpnbieb goet pa* mot uptgefonDen metbjtcben aen3onehcr3ï>ieDetiic «onop/^oubcrnenrbanljetjeoojber-qtiartiercnbe boojbet aen benj&inee ban<Ê>3anirn/om ben noot öer belegerbeaentebienen/boojflaenbe/batnienomaic» J^i££?* HMi lll°°V^Mati bit De&ben eeni* ge/Die ftaer lanbt enbe hoepen baer DaDDen/ laime te; gcngeöouben/meeraeljtcnbeüaerparticulicrpjofnt/ öanbeeïanbtjeiboojbeel. 'f*"™" «0>ieban «Mmtaer op ben xv.Septembri* uptgebat* ien3önbe/üc&ben een ïoop-frDanfe betropen/albjacr fP tenen gmtataett/ genoemt ian Prony mo nS* ftel.nclieregöen/benbjelehenfpin bt*tfotftBÏ. pt fofwnyutt 8f b?epcl)t5tjnbe/batmi bcm ba gen foubc/Decft belooft alleffctrtrn enbe SoS \tnlbe feftenehen. %oth gp eben tort/nc DmDp beé 1 SmStnOcope!!baert!)abt>r/opgef)nngOen. «temurr boobttoerbe gelept/ foDteftl,p feW /amnierl iMhiurf S S Ü0* "*en Skieden my Wilt het leven houden laten fo ml ick .n den Dnyvel gefoven.ende dien aenbidden,geh,ck als ghylieden doet.^rtbiile mentttl gememien Doop bet ^paeujaerben niuceibeteöS makt/ bat top pier tctance ben W'bel aenbibbm inopeitenbpr|een©oetrrtenDtbbent!ptgafnIatfny ÖaetmfpfcDJBbtn/dat den CaWin.ften Godt deDuvvei £}JS £i' '£ trmiV?f B«-> *°>*ct/bat fn onjs bus bit* tetiDctcbperrentefvDeerbtbcrboIgiVmepnibe^ob Don Fredenco Deeft tot Det mahen fijner befeOaufm* gtn/ batterDrn/rnöeaiibercbJercHe %S öe b?ome ffinrgDerjSban fcaerkm moeftcn mebenio. ^oopmanfeDappen/nremaittu.)fgDefonbertrtotö2ie paefl [ ttlflhc eene boot gefeDotê ïuiert/of berurp/fïracE belooft tauw na bat fp Daer icbcii enbe Ijaer goet nset ttoeeniaelDonbertDupfcntcnbebeerticlDupfnitn^ totbftrn fpfeDuIbicD toare Daerlrjfen goet te iuagen. _ <s>en xv 1 1 i.Septembns m ben mojgenjïont (ie bbe üe ftlm ten/ met ttointiei) Btoote (tuefiê/ fciiteteiiDe nfcrtf ban beerticD ponben fbiacni), floten ou "cue ba h groote b?efie aen ben «ooben toc?n /enacn bc *r ef' fcDc^oo^te/altoaerfpöe^naniibbaeeD^^^^^^ up?en renen Dapperen ffotm aenb^^^^^ ba»bnnunDebenfuleftema!inel,jfhctegO„^ ueenen/ ocehmet bjanbenbc peeft-reeoen / bicfnbe ^paeniaerbenobertDooftoniDe fKiérpenalö DOffunetDeettalcfi-bJatcr/eiibeDiergOrliKl «: latfo t-efm ftojm luititöafjJoeöDcn mêticoot " «Sbr? ^patjj» 1573. Onder Goningh Philips I L endc-het Gouvernement van Duc d'Alve. F< i 57 3» &Pacnjaerfcen/enöc^ : b^mclncnmalcanbcrenbpftonben/ batniemantban fijn plaetfc en toeecfc/ ten taare bat f)t> bappcrïtjc h ge* iuonbet tow:3ae be ©2ouïocn/3!ongcr£/ en M*Pf* Reng beben mcDc tcgen-Xueer/ g&eftabeljjcn aenfyen* genbe getcerbe cngcfmccrbcljoeppen/bie fp acn bjant fraheu/erl na Den' bpant toierpen.^ be£ ijpantièrcer* tf en fïo^ni afgcflagen toasVfonuamcnber terftont am öcre ftt ginientcn bcrfclj acnballen/ljecl meer en fiere* her arnballcnbc/ aio b'cerfïe gebaen babbcn/ macr fp rnoeften mebc op een co?t£ met frïjanöe en groot ber ue£ tc rngglje treeuen/onaengefien bat fp met een ft? nenfe couragicacnbiclcn / roepende vidtoria, vi&oria. /. ^rtoölc^atbcfcnfto^ f oojte/ foiflcr ooch b? ben iloobcn (Zoom eeiien feer Woebigcn cnöc getodbigen acnbal gebaen/ altoaer bc ^paenjaerben een fto2ni-b^i08beaenb2acbten/ baet mebetPöc ^taötf-ïuallen metgrootemenirïneban bo chc beelommen ïiebben 3 ^oclj <£5ob be fóecre heeft bcbelegcrbc fp beet fterte en moet gegebcn/batfe baer oochcloccfceirjc ben bpantbebben afjagen/ bieten fïonnxjc berom met berfclj bolc aennnam/ö'ïöcïcH 00c afgeflagen *mt : m SPdntïarröcu m ten berben male met nor Ij meer berferj bolcn aengljebaiïcn aï£ te boo?en/bof h fp {jebben aifoo grootc frljabe ctl fcbajibe ^a^^etJ00^9&c ; ^c^» torn bin)>be tot ^a, 5SLm u!wv t0* öat öen öoiirfecrê nacbr aen gtiam . jBen aeijtebat Don Frederico in befe ftoimen 5Jh SiSk"^0^ öc öu*,fcnt ^nncnAoaer oubtx DontrancifcodeBobadilla.DiegoFclice^BÏafcoNuvies m^vn?7 ^^^^fve^iebanbtnnen berloojen maei xxin 1 &oïbaten/ enbexi u. 25nrejfKvo7bofb baer^arenberbeïcgeuuetfl. ^icüqn binnen er egeit bp naeljte oer «Spaenjaerbcn frojm-bjuggbe bic op tonn-pnpengljemaerhtïna^ v <Op ben xx.^cpterabris f)tc ft Don Frederico ÜJebcrpm feben of acftt rjonbert fcfjentcn op be^tabt gebaen/eft alle# tot ben flo>m berept gljemaccht/ geïtjeft bic ban binnen 00c Ijaer tot tepenttccre berept Ijebben/bioeic oe ^pacn jaerbrn merrHenbe/ foo en sijn fp fo bol niet aeiigcballen/alsTp boo? öefen gebaen ijabben/ fp ;nn naeencoite fcljermutfelinge en pjoctocïocbcrtcrug* ge getoehen/ eiibc tont nen-fticfjept bat Doh Frederico oebc / fp en ïuouben niet ïucöerom aeiibalïen. jEcn (Dberften Sonóy fleeft be £mpfen boen opmen/ cnbeïjp öeeft (jier en baer bc '«©ijclienbeur-ge^eften/ xnaerbem-ijettotet fooberbïoebdijciivt 3lantge^ oopnn^öa^f^^ öe^eöanfen ban Crübbcn* omn eu banJècIjoo?cibam niet anber^ ban ben top of ttjoöcltfcban ben fiffcficr-trtjcBfteupfftoifncmiDe. ^^"^(^o^^alfönmoeptctcbcrgecm toas/enbefnn bolch onliulliei) ïuaö om Voeberom befe ^tabt te befïo^men / oor fc feer benatit 5önbc boo? ben Xmtex$ 1 nlöngclrjcrrioct) erger b^eefenbe/ toant Sp m penjdficl flont/fo bet bjater noeïj meer op* gcloopen ïjabbe/bat lm fnn <Öefcljnt niet en (oubc con^ nen berboeren/ jae batljp fdft enbefnn gebeel leger Ea,cr rNUÖT to??Illcl5E*: ^° M öeeftDptnietgcraben ?Sb?;löci; öa?Ja»JF te blijben ïiggê/maerlïccftgc «ff 1 m mctftn2föa- öp te b2el^/gdnc gefcljiet i& »P i^ben . vin,oaobns na 'Km|tcrbam tot fync ©a, NE!rar?fflntmö^0^bero2göcbanöetafbo?en be^ legljcr^ Fi ancifco Baldeo . moufiltf eft bcfc beW genngbe/nae bat fp feben 'mehax gbcbupjt rjabbc een ijoct epnbc genomen bob? bic ban &leïimaer enbe liet m ben 124. g)faïm gDcfcfiicbcn flaet. Gheloofc 2 v de Heere,dat hy ons niet en geeft ten roove in onfer vyandeo handen Onie teleis ontcomen als eenen vogel den ftrick des Vegel- vangers, het ih kk is verft heur tiende wy zijn vry, 3 M GEER- Pol. 130. I 5 73 D Ncderlandtfche ghefchiedeniffe, cndc figucrlijcke Af bccldinghc, geertrv yde n-bergh banmmimmmtmtlom men enbe ingfjcnomen ibmatbtmmmtitbfLmbMb Augufti, Anno i< 7 * <£toijle ben «Trgdj op be gupber-^e 1 1 t«f= fcftcnbc $oo?t-©oUanöcr#/ enbe ben <©2a* beban25offii/ altfoocfcruflcftenben ïfytm ban 25eaubop£/ enbe be gedanberg/op ö** Ijectftecnbeöeftidjfte biasV enbe ftmffoftam/ Jfêïb* bdburgb/^aerlem bappcrlgch fireben enbebefïrcbcn lmerbcn:&o beeft fijn Pjmcdüc&eafrcdletttie/ftcbcjS toabenbe ober be taelfiant befer Hanbcn / berfdjep* bene acnfïagbeu gbdjat op befe enbe gfteene &teben/ noclj ftacube onber be gcboo?faem[jept ban^uc b» be/ Op beeft gcpoodjt bie te bjuen ban ftet &paenfdjc joch/ enbe boo? Ijare bjpingbe/be bdegfjcrbe enbe be* naeube ^teben bcg te beter re berliebtcn enbe te ont * ferten. dier toegeeft firn #2incet^te€rceUentiefccr tod gebicnt enbe te paffe gecomen frjne^ 1luptenant£ be>$ ileeren ban $opettf efoeefcfjept enbe erbarmt* Sept'biebeefteenidj berfïantgecrrgen binnen 45ecr* trupben-bergfje/ boaj todcfeer Fjulpe/ of fp fdjoon iuepmcömgOctalelDaeren/ öpberftoopt fjceft/ ftdj meefïer temaken ban öefe&tabt. beeft ffcb ber* boedjtbpfrjn $)^ncdrjcBe€rcd<entie aïgbiete^oj* b^eerjt toa£/ om ojbjc te ftdicn op bet berbeteren enbe berfïerc&cn bier £iabt/ hktxtfm acnfïadjop <töeertrupben-berglj todaen (lont/ enbe beeft rroct öbebonben / bat ben föcere ban gapet Dn be 2$2cba* fd)e #oo?tc befe &tabt in ber nacbt in ftillidjcpt fou^ be bedimmen ♦ ^aer en ladj in ber $t abt öcg'madrf röaereen Bacnbd $>aden onber ccnen^aenfcöcn Capitepn. ^eboojfdfeeben Jèopetficefit befcnaen* jïaep met foo goebe 0202c/ enbe ftiüicöcpt toeten te be* lepben / bat bpbc &tabt pp ben ad)t en ttointidjften Auguiti öec! b?oceb in ben mojgfjen-ftont / alfmen ter |©!ffempbe/ ïjeeft bedommen enbcingbenomeh/met Wtm fïiïïtc&ept en^ebeöenbicöept/bat aleer be Wat; ïenbiebaermgarnifoenïagöen/bJifïenbattereemge n73, bpanben ontrent toaren/fo toa£ be ^ecre ban JDopet J - metftjnbolcftal binnen bekrabt/ enbe eer be3©ae? ïen öaer conben ter toeere fleïlen/fo #ife mccfl boobt 09 ffïagöen/ be re(!e ontloopenbe/enbe ficö berfïeftcn* be/elcft fo ÖP befi eonbe of mod)te. Capitepn S^aecfc fpjoncft achter upt be benfter fijnen Eogljentent^/ btodcfc aen be &tabtf-grad)ten fïr echte /latenbe op be tafeUiggöenbcleeningöe/bieljp tfbaec&s rebben ftabbe ontfangben/in mepninge jijnbe bie upt te bcp*= ienbe*? feïben baecb$ aïc? fp befpjongen ïnierben/bidc gdtbesf ^incen jèolbatm ongfjetelt enbcfonberte bJegfjenaennamen . ^en 25o^gber^enbe 3nb)oon* berden toerbt nietmifbaen/ dd$ccinnod)tbpbcn frjnen b?p en franch bïijben / fonber 0111 be iidigie/ of om eenigfle anbere ootfa&en gljf queït of berb^eben te toojbcn • fijn ^lincdöche €rcdïcntie ijeeft toilïen be* toone n / enbe boen blijcben met ber bactx/ bat ÖP beu ^rijdjuietenboerbe tot ruinc ofte naebeeiber25o2* gberen enbe ^nVDoonberen ber %anben/ gdijch ^Dtie b'SCïbc metftjnen j§paeiiiaerbeu bcbe/ maerombe ïanbente bedoffen unt beïjanben enbe tanöenber b3?eebebIoebt-[jonben/ enbeberbenber^ bauïan^ beuen^tebni. 3?>aer tmerbt binnen tóeertrnpben- bergbetot <©OUberneurgcftdtiecontmus van Se'raets bie cojt^ öier naeban5ön epgen boïch albaer i$ beur* tïcficu 111 eeuen tumult ofte oploop, ^iebetbeben/ m am bet ïebengeflraftge\uo>ben/ mbeltct ®m*t Mbau Capitepn Trilio i^baerom gBccaffeertgbe. ^^euacöfïen Novcmbris befe^fdfben iaer^bnbbe ^ondier Sirentbanben 5?oape/ aouberneur ban GZ\mtl\$tt/ eenen ém$mtl opbe ^>tabtban €er- mlm/ bocljbieen tihmmt fooiudmet/ a^bm })OQ?f Fol, 134- i 5 7 3 . boojberDaeïbeii . m$ &p met ftjn bolcfc bp nacfite — t£>epepe aenbefe £tabt sbecomenïuag/ foo&eeft ÖP met een balcb ofte ramt / baerbeerticf) Jtëannen aen fronben/ foo bapper aen een ban be pookten aft e* tloptenöcgljeflooten/ batfpfe operrgimi enbegïje? raerfcten baer Binnen? &p berfloegbw Voel bp be omroert jflöannen/ bie op be iitócljt darren / niaer nlfoo be ^paenjaerben baer in garnifoen liggljenbc/ boo? beftn alarm upt ben fïaep getoec&t 5ijnbe/|h:aejc NcdcrlandtfchcghcfchicdenilTc, ende figuerlijcke Af becldinghe, op be bcenen nuamen / foo gbnefter SCrent ban ben ^om nut fijn bolefc fo batfper ontmoet / bat fp baer met gïjeïoelt 5Ün uptgefïagen enbe gebaeben / be ach* terfïe Ijebben be boojfïc niet gïjefeeonbeert noeöte ge* boïgt met fulche bapperljept enbe eouragie al£ fp tocl Dabben beIjoo?en te boen/bet frbönt batter fubiteliielt eenenfclj?eekonöer öaergeeomeni^. <©ocb fïonc&er mentban ben^peöeeftaï^ een eïoee enbe erbaren arrge8f-manfi}nbe|ïoiriDél enbegöcnoerf) göebjacni Alle aenflaghen cn lucken nier. ^ttöÖ^töttufltDmtiietïanBoo?M-^oHantft/cnt!eöen <6?abeban^o(TuopbeSnpbcr -geê/ baer ben boo2fcö?eben <£?abc gïjebangDen toert/ beim.oaobris, 1573. D€<*15?abeban 25pffu$ben tïuaelfbcn Sep- tembris ban Sllmfïerbam gbebaren / met een fröoone SCrmabe&efjepen/ ban tfrijebf-bolc rnöealle£ \nat ter ootfoge ban boenc toag/ feer b)eï booten / enbe bp Ijeeft be^cbanfe te ^cljel* UnehVuoiibe/ enbebafi aïlebefïerefcten op be atëater- ïanbtfcöe ^Dörfifnliggfjenbe/ bermepftert/ enbeee* nifO bolcbin UDater-lanbt gïjcLuacbt : iDacröterom enljebben bieeloecfte ^oo^bt-feoll.mber^ ben moet niet berïoo?en gegeben / maer fp Ijebben terfïout cuöc met ongeloobigeljaefïicbept bier en tluinticf) oojïccb- feftependtpn en groot toegberutf/ maer en eonben be om te fien toat ben noot berepflefjen foube.<Dc 4&abe ban 23ofiiifteeftna befebictojie nieirtnen moet gècrc* gen/en na Imfïerbam tot <Duc b'&lbc barenbe/öeeft l)P fjem boorttf gearmeert enbe berflercht/mepnenbc be oojïocbf-fcljepc ban ftet 33oo2bcr-nuartier te ober * ballen/ en ficö mcefïer te maften ban be Eimber-^ee* 3£en berben oftobris trat 'Boffu t «Cmfïcrbam üi fijn SCbmiracI-fcftip/be 2nquifitiegcnoemt/in allee* flcrch 5ünbe ben iel) fcfjoone^eftepen/ban aïle£ toel bcrfïen/ bpficö (jebbenbebeel Abelen enbe l^eeren/ bebalben Oetpnpchban ^oïbaten/ upt alle Regimenten enbe mtmt ♦ lm jècbip b'fnauifltie gbenaemt; Ijabben nooben toa-sr/boo? bien fp beel <Bcfdn\tm be^r jjan* fen enbe &rereftten op be ^ijchen liggbenbe/ enbe nu ban^oflu ingenamen/bcrloo2en Dabben: Opnamen in bare ^cljepen be belft ban «Tapiteim 3an ban ben . C 02npnt^/eü CapirepnjDieïae^ ftüpe&abertf crijrbf- Wcw bic berbcpïmbeinöare ^eöepetn 3n ben 21b* WWtl trat Ütipeöa^er / en Coanput bleef aen 3laut/ 'ttoa£ f)et grootfle/ bat noebout in be Euper-Sec tuas gbefien gbebieeflt ; ^Den bijfDen ginclt bp ïfeple ontrnit elf up?en boo? mibbaeb / enbe biel met groot geteclt enbexjetier op be $oo2t-l>oUanbtfcbc ^clje^ pen/bic ftaer bappevlr c geVueert Oebbcn/enbe^ijn ban b2ïeiip^nbc^ nae-mibbaerlj^ tot aen benbiipfïcren abont met fcDieten bapper aal auberen ge^eé^: tol. 1 34# Ncdcrlandtfchc ghefchicdeniflc, j f7i <$eiS anderen baecftg begoffenfp fmojgfjeng b?oee[j _J ' toederom Dapper op malcanderen te fcfjieten / dit i duptfieden gifteden daef)/ ende liepen dtaer£ deur maleandern Denen: 3£e jioo^bt-ipolianöer^feer tod ÖÖemoet3Önöe/ focfjtente enteren endedenbpandt aen booste dampen: Ifêaerde 23oflufd)e beter alg de^oojdt-JlfollanderS met ^öefcöutberfien toefen* i de/ ende oocn beter befeplt$ünde/ bJepgöerdenende onttoehenfulcr/ niet andere foeefcendedande ^ol* Iander£ met ijaer^3tjefei)ut te queüen ende te berdup* | telen , j^iet te min / een $eo2dt-J£ollandtg <£api* tenn/ gljenoemt iacob til, Ijeefteenban 2fcoflup$ <§djepen/ daer^cbuplenburglj/ fruagBer banfcjjpi 2ïdmirad^ofe|uipfen/ Capitepnopïuag/ totdjie mael aen boo?t gfjelept / foo dat lm ' tfelbe ten laetften oberïöddidjtfjeeft/ ende beeft JSeöuplenburgïj met nocö febeneban fijne gf)efellen gfjebaneftelijch binnen J£oo?n gfjefoudcn / ende de refie / tot ontrent bijftidj ' toe / foo doojfïehen / aio1 ober boo2t gljefmeten / dod) j Ijrt £>£öip bmdt jjem ban de ^offujclje toederom af? «glKnomeiu i <D*n elfden oftobris 3jjn de$oo|t Hollanders de# ütae-mibdnedjé t'fcple gegaen / ende 3ijii op de£ tien-ban 25ofiup$? jèdjepenmet een groot couragie aengbebailcn/ endeftcbbenbefe bepdeftrniadenfco gapper op maleandercn bper göegjeben met fjaer Birof 45ljefd)ut / als ooen met öare lEiifquetten ende al oer£/ dat Oetfdjiidtdijch tua$ om aen tefien. 3nt kxxfït fcöceft bet al£ of de «ftabe ban 25oflu de bicto* ïie foude gbecregïjeu Ijebben 5 iBaer be J)ooéör fyoU tanden* teerden ficp altf onberfaedjde ^eeutoen/ fcnde focbtcn al den bpaudt aen boojt te dampen/ ge* men fp tel fomtijts deden/ maer den bpaaidt maeeh* |e Ijem elene repfe Wederom los 3 <£ódj epndelncfc hctft Cornehs Dirckfz, Admirael van het Noorder- jMrtïer gedampt aen den 3f dmiraelS ^cjnp ban den fcpaadt/ daer da <£frabe ban ffoflit in VBaff / dairja ende figucrlijckc Afbeeldinghc, toerpende upt de Jfêeerfen potten met mtgöeïeffett ? «Talen/ genaden/ SSufle-poeder/ ende andere der gljelijcne dingöen / om fijnen bpandt tebefcöadiglien ende m difo?dje te bjengöen/ ende öp beeft met groote furie den Admirael beboeftten/ die niet los ban bem comeuenconde/ maer blebenbaft aen malcanderen tot ^anderen daecbS toe/becötende/fc[jietende/(ïaen* de malcanderen feer dapperlijcn^aer 5ijn noej ttoee £djepen den .$oo3dt-l£ollandtfc[jen idmirael ter Öulpe gDecomen* ^e <0jabeban SSoflït fiendeöat Öet Qem uiet mogbeljkn en bias* langöer teghenbïee* re te doen ' ende datter niemant ban de fijne en niujm om ïjem te ontfetten/ooc dat fnn «^cöip aen den grönt göecomen Voa.ö : &no geeft Ijp ficD ten laetflen / nae datbp banden tienden dacö oaobris teelfupjAv tot den elfden te txuaelf u\nm / al£ oocfi dengcö'eefen boo^gaenden nacljt/ dapperlijenfonder ruften gtte^ bodjten endeficö göeVueert Ijadde / ten ïaetften mfc ten obergljcbeuin de panden ban Comelis DirckfL Admirael ban jf5oo?dt-^ollandt/met defe coitditieh: <Dat den boo?fcö?eben flidmivael/ hoopman mp* d)abrr/eiide ben <8öebjelöigöen^óboofi §odjitn Siebmdt/ drnboorfcö^eben <6jabeban 25ofTnmet fijnfamilie / dr fgödijcr ooch fnnc Crijdjf-lieden/ ïjat r gljebangUen foudengbebcn / betjoudens? lijf en lebcii: <^at den boo?fd)?eben <6?abefoude getracteert ende gljeöouden bjo^den/ al^tf eenen göebangOmen <®2iïie tocbeftooK. ^engaende die andere ^oldaten/^up^ fclje/ UDadeiv ende jèpaeu jaerden/ datmen daer mh defoudebaudriennae oudt Crijfljf-g^eb^ipen/ dm eeue n gebangenen tegen den andereu loslatende/ofte betalende boo?l)aerrantfoenpeder een maentfoltjL <5>e andere^fbepeufiaidedatöaren Admirael obnjs ïueldiebt toa^/ endedat nod) eenigbeban Ijaerebeffle ^djepen inden grondt gbefdjoten ende berfonchen b3aercnmet al datter op ende in b)a^. ^oonameft .Jpjïe bUicfit uae Kmfïerdam/opfettendefoo bed fevlb Onder Coningh Philips II. èridc hi , afêfp eemcöfintf boeren eonben ♦ 3&egtericDept bcg _ fd)eepf-bolcr / Dtoelcnflracr aenbenbuptbici/ gaf befe ^paaifcljc «grepen t nut om te umconicn / die boojbeonoteptete pampi£comenbe/ ijaer «töefcöut in tuater-fcbepenlict)tten/enDe ïuterpen baren ballafi obet boo?t/ enDe gljeraecnten alfoo ouei J£ampt# eer öe iioojDt&ollariDers bv Ijaer nuanieu:j|t)en Ijaooc rttmfterDam gljejtropt/ Dat De €ncbupfer£ meeft bouten gefcljüDerDe 45hefcl)ut op bare ^cDcpeu IjaD* öcn / maer De Jbpaenfclje <§cl)ep«:n enDe <$>olDaten Ijebbcu foo Dapper bet contrarn bebouben/ Datfpfe niet meer enDojften berïoacbten . 3&aet5ijn opDejes SIDmirael 25oflupg £>djip gaueeft/ meer Dan Derticl) fdjoonc metalen Itucnen «öbefdjutg/ foobalbeCar* touïuen / alp ^langljen / Dame £>langljen / Dubbelbe enDe enhele jpalcénetteu / met bed amuaitie ban ooi* ioglje/ enDe feboonen bupt ban alleriep eojtelrjdi goct/ öeoeldt men Daer in gbebonben beeft/ al$\ja met 23offu binnen J&oo?n gijebjaebt toiabt / Daer bet nu nodj lept . gbebangljcng Diemen ban 25otTup£ „Scyip / al$ ban anDere in gnenaoen gljenomeu beeft/ Xöareu in allcg ontrent b?te bouDcrt / te l$oo?n toer* benber ontrent ttoee IjonDert gljdwacbt / enDe tot €ndjupfen ontrent IjonDerr: oDnöer ruelcfcen allen De \)Oü?-naem|tc toaren/ De <0?aüe ban ©offu/be i^eere ban Cïuningijcn / JSelbam / herrit |j^ijinfe4i / §oo£ Dan De avenue / *£erb?ant ban bartonen/ & omerp ^ueinop/ 23lbcnbo?gb/ ^erDcnbjoeck / J3umau/ jperDinauDo 3lcpc3 / enDe 4ro?ouera / Die oTapitepn toag ban bc trueeijonoert ^paenfaerDen DieopDejS 3U»mtraeijEK «&cl)ip toaren . *li£ De <8jabe ban Söoflu binnen i&oo;ngbeb;act)t toierDt/ footó bnugroore fpijtirljcpt enöe onbeleefdjipt aen-gtjebaen ban Ijft graeurue enDe anDere onöer bet gljenieene bolch '&em nae-roepenbe cnDcbertoijtenbc/ Dattjpeen oo2fahe toa^bnn (jet bermoojüm Der Ageren bimieu töot* tGouverncrrientvan Ducd'Alvc. Fol. 135 terbamenDej&aerben/ enDe Dat bpgfiwomensönbe 1 < 7 3» om jjaer 00c te bermoojDen/f jjnen loon crögen fouDe* 3^efe iupDeti en ïuiflê Doe noen niet op toat eonDitten Datficlj Defe <©jabe baDDe gbebangïjcu gbegebcn/an» berg fouDen fp beelliebt bcin beleef Der roe-gbetoeeft 5bn.<$e <©iabe ban 2Öoffu bleef te t&oo?n in gebanc* henifle / tot Dat De pacificatie ban <8eiu gljemaeeht enDegliepubliceerngcjljetoojOen/ Anno 1^77, 3Dooj miobii enDe tuffcöen-fpjcHcn ban Defen gljeuar gljen <<5?abe/berci egen De geuangcue 53o^gero ban lt}na* lem berfeneritigbe ban Ijaer leben bp <^uc D tllbc/ Dia alreet^ gbcconDemneert ïuaren te fterben. <tf5ou* berucur èouop beeft in alle De 3Qoo?bt-!goUanbtf(&e £>t eDen enDe ^o^pen ecnen bajt euDe beDc-Dadj ber* o?Dineert/om C^oDt 5llmacl)ticl) te Damhenboo? cefe trcffcïncnc nicrone^ic ban l}oc^u Ijcbben De plagge ban bet ^ömiracl-fd}ip/gaioinit De^juqutfitieCtegen DetoelcheDen lianDcnDcnarrtjdjbotrDcn) op gbe* bangben intjaregroote Herebe/ enDcfpljibbintot eeuïuigljc gbebaebteniffe ban befe uictoiie/ inljare ïiierdieDoeu ftdlcu Dcfe Sncaruatic: DcVr LoVtcrgeWcLt Van McnICh heLt Der VrIIc Wcllfi Ic(Chc natie, Wcrt bofsVghcVcLt: dh hlcrgheftcLt tot Lof-teccken Van godts gratie. Dcfe tijbittglje rHinflerbam Qiiam / foo tuaflei; een groot c beroerte m De ,§taDt/<ÏDuc D'^llbe toont er fierch garnifoen binnen leggen/ maer eonDe tot fnneit ïuiile niet coinen / bjeefc nDe eencn op-iccp Der <8be* mepnte / Dejef te meer om Dat bp alD«cr b* cle fdjulDitb \na?. 2i)pliet ^anDrr-Daeclj niet (Crompetten upt* roepen / ddt fctiöe Den naeflcn Dad^ om fnn geit eo> men/macr bp batroc ^mojijen^ bioerb/fonbrr bèta* len/fc&epöenDe met eenen ftanc/ geitje bebupbeiboet* ^ DVC Fol. 136. Ncderlandtfchc ghefchiedcnifle* éndc figufetKjcke Af bccldihghè, dvg d3ALBA fteltrniennieutoen^ enDe Wmtitlipk 1 göenoemt den %$ dvc d'ALBA ïn gct 4&oubemement Der^eDer-lanDen gljetreDenbjag/ enDeöp fijn ^paenjaerden in De öefïe i&teDen Dan &^bantenDe1I>laenDerengelogiert8aDDe/ Dm Jf&agifïraeten De (leutelen öarer ^taDt-poojten af-nemenDe : j&ooljeeft fm cmeti öoogöert ïlaeDt op? gljericljtt/ befïaenDe upt ttoaelf perfoonen/ meeff bjecmDelingé/ Daer ban fjp Ijet igooft enDe $?efident ïnouDe ^ijitj €nDe fjp tuilDe fjebben/Dat de opinien Der aetf -ÏJ ecren niet anDerg en fouDen toefen Dan con- fultivc, Dat $ / al£ raeDt-gebenbe / maer niet decifive* bat is / te beflupt en enDe ojDeelen : ü?p bnïDe Dat bet nlleg aen fijnen taille enDe goet-Duncnen gangen fou* De ♦ €Qit& nae öet op-ricgten Defe£ föaeDtg/i£ De %ï* centiaet iohan de Vergas > eenen göeboienen tojeebcn £>paenjaert / Die om fijne boofeDaDen upt&panien gebannen Voag/ $?eftDent getaojDen/ Die glorterenbe tn fijne Ijoocljept enDe tpjannie pleecf) te feggljen/Ver- gas habet virgas, Vergas heeft Roeden i jjp i# gbèbieejt een feïjerpe ftoeDe/ toelcbe «5oDt gljebjupcnt öeeft tot een firaffe befcr HanDen. IgpljaDDe tot bp-fitterg Doftor Loys del Rio, Ian de la Porta, Snouck,Iaquelet, Roda, Hc:Héls? Biefe, enbcanDere Der gfjelijebe meer/al SparnjaerDen/ ofteimmerg gïjefpaniolifeerDe per? foonen / bjelcfter eenige noeljtanjsf niet brillende fulcbe goDtloofe fafeen bp-ballen ofte toe-fïemmen/ atè Daet dagljcujer berftaiibflt ïuierDen/ gaermeeften tijDtg abfenteerDen / enDe focfjten ban Dit ampt onrflagöen texoojden: ^ooDattenlaetjïen vergas met Dodor Loys del Rio, enfce Den SecretaviÖ de Ia Torre, bet be* fciint fcljtcr alleen gljrbadt enDe geöouden Debben/ten obcr-ftaen ban Ducd'Alba. ^efen nieuïoenföaebt iXlicvDtgljenoemt LeConfeilde Troubles, DenRaedc van de Beioerten , maer obermibt£ bp fententt^n enDe BLOET-RAEDTi Anno 1567 bonniffen Dfcftg fcaeDtg beelet JJBenfcöen bloeDt ber* goten bJicrDt/ fo iö Defen föaeDt göenoemt gebJo?Den Den Bloedt-Racdt4^efe^ 0aeDt£ eommiflïe enDe lafi/ acgter-bolgfjenbe Derefoiutie Daet ban in jèpanic» gjjenomen/ toa£ terp Defe: (€e pjoeeDeren tegöen De «BtyeeonfeDereerDe <£Dele/ al£ ooeh tegljen De §D?e* Dtcanten Der <öMjerefo$meerDe Religie/tegen De €om fitfojianten / Dat i£ / Die nieDe te ^acljtmalc ggcgaei* DaDDen / tegöen De 55eelDe-(loimer^ / enDe tegfjen De gljeeneDieDe tnapenentegljenDen ConincKgljeD^a* gÖenöaDDenonDerop-gljeiicljtteBaenDeleu • ^oeft Ducd'Alba geeft met fpne 25ioeDr-0aDenfeer|lraffe 2£rtienlen op (jet pampier geb?aef)t enDe bejloten/ Dat alle De g&eene Die teghen De felf De/ofte een Der felf Det mif Daen öaDDe / DiefonDe gljeo?Deelt bao^Den begaen te jjebben crimen ixfc Majeftatis, enDe berbeurt te Ijebben lijf enDe goet . ^e boo?naemfle Defer 3Crtici^ ien(foo aljS De felf De nae Der öanbt fSBntïoerpen in De eamer ban vergas göebonDen/enDeinD?uebupt-g9ep gljeben^ijn) toarenbefe* Natalie De Reqneflenbp De staten enDe ^teben Öer HanDen obergegeben tegen De nicuVue 23ifTcbop» pen / Snquifitie/ enDeoocb omtcfjebben moDeratie ban ©laecatert / tsaren eon juratien tegen 4&obt enDe Den Conincn* 9n fjet felf De Crimen toaren oocn berballen alle De gljcene Die De felf De éuppücaticn göelauDeert enDe gjjepjefenïjabDen. 3tem alle De ï^eeten / €Dele / Affineren / $?obin* eialen/ enDe Subalterne / ofte ^itb|tiruten > Die De nieuVoepjeDicatien/ cnöer Dechfel ban neccflïtept Deïst tijDt^/ toe-g[jelaten/ ofte Daer toe ooglj-ïunrhinglje gljeDaenöaDDen. Stem alle De Ultttm/ <£öcïe/ ^ecöter^/ Officieren/ rnöe Nederlandtfche ghefchicdenifle, endc figucrli jckc Af beeldinghe, Fol. 138. — tatit Der <£Mm / pjebicatien/ S&leeDt- fïojmen 1 &c niet tueber-tfacn en fKbben/maer Die acu-gbefien met oogb-IupcHingfje enDe berbactfbept. 3Item alle De gene Die De pjoceburen befr£ ïtaebttf booj tt^annöe öiclben/ feggbmbe Dat fo gfjeen foubc repne enDe competente ïïicfttertf en ïnaren in alle cri* inineleenbecibilcfaften/ ongbebouben teobferberen be oube enDe gbetooonuïefte ftecbteu/ $)2ibilegien/ rnbeCofftmmcn banDeHanDen/ bie niet anDcr^ en toaren (berfïaet Dit na bet cuöeel Der ^paemaerDen) bmi coaruptelen enDe abupfen/ fciaerupt allenuaet gbefpjotcnig. 3nfomma /Defe *ïrticulen blaren aïfoo ingbcfïeïr/ fcatter toepnicö perfoonr n in ^eber-lanbt Vuaren/ of fp cnfjaboen/naeluptDcrfcifber/ berbeurt lijf enbe gort. ^efenteecben 2MoeDt-ftaeDt beeft Den ©jobin* tialeufóabcMber refpectibcr$jobincien/ alïemacbt enDe mitojitepr benomen / b:eefenDe Dat fv niet ricro * mifcïncft gbenoecb met bare ïanDtMieDenpioccbe^ ren en fouDcn / Dtbbm Derbalben baer berboben ecni* öbe ft ennitTe te nemen ban De laetfïc beroerten / maer troefte» bet alïctf boo? fcare bterfebare / fae Dat meer ré / De T^abmcialc ïtaben enDe H&agiffraten/ boogcé ni^r lefgbföfrantf / ^fjeeflelijcft enDe ^cercltlncfc/ #Delenbe <0ncbcl/fcl# be&taten ban be particuliere IPaobiucicn / moefïen alïcboojbefen 23ïoebt-ï(Sacbt te ree Ijte fïaen / felfë bupten (jare $?obincien : <ff nbe baer en biel nocb SCppcl /nocb tfefematie/ nocb ïïc; mfie ober befeutentieubpbefcu ftaebt gegebenenDe upt-gbefp^oben . ^efeii 23loeDt-ftacbt Ijeeft oocfc bernictiebt De autojitept ban Den fiaebt batr&taten/ Denbjclcfcen nacueen camerin Ijet &of gljelaten en ïüjerotomtebcrgaDeren: IfêaeralflDen lècrtogljc belief De / foo ontboot ÖP ben fiaeDt ban & tate in firn c amer /enDe communicecrDe Ijaer Vuat fiern beliefte/ enDebebe toatbemgoetDocljt/ atëeenen abfolutm D.aator enDe opper-^eere/ tot Den voelcften niemant en D02ft feggöen / Domine, quare facis Cic. nKmani ^en ©OOCf)moetban Duc d'Alba, Vergas enhrm^ Dereban Den 23loebt-fiacDt titffooboogbeaheclom wn/batfp^ hl?* ^oftupmen/ oube fterconten / enbe ï^ibilegten ncS« S/K» rtfX1 wl? bn"Ö^Pt Qttcbwcln gbetoeefh^oe dS^SZ S mm * mmft* met O Hccrc hooch gheprefen, Hoelanghcfal't noch wcfen, «Dat ick moet blijven fooi PVC 15 6 7. Onder Coningh Philips 1 1 ende hec Gouvernement van Duc d'Alvc. Fol. 1 3 9 dvc d'ALBA 6outt)et€aiïeeiijan;8n^ Jemfelbeneenmagnificgue STATVE. Anno 1567. StHegaer omeingïjelt met een feerfcoijbeenbc biepe 1567. graeljt/alfoogtjemaccnt/ bat bie ban binnen alti)bt ©c b'Sïlba Beeft ( om De iDeber- lanbf r£ beg te beter te temmen enne te toomen/enbe om ben $nnceban €>janien metbe anbere g[)e= blueutte Zeereu enbe «gbeltalterjopetebc* nemen ban petg te mogen upt-ricrjten) begoten enbe toooj-grjenomen op nerferjepbene plaetfen / infonber * ï)ept aen be tre ffelrVn ft e êteben / te boirtuen gljebjel* bige Cafteeten / enbe bie met £paemaerbeu enbe an * bete bjcembe polbaren fleren te befetten # 'treeft ïjem belieft aen te bangfjen met ^ntïuerpen/ boelen ten macfjtigtje jètabt #/ enbe baer rjp meefï boo? be* tyeeftmag/ obermibtg albaertaer m« taeriubeele bjeembeCoop-lieöen \narcn öanbelenbc enbe inanbe* ieube . «De Jfêagifaaet enbe (Obcrtte ber &tabt ban ICntmerpen toel njetenbe Ijce fcljabelrjc enbe nacbee* lirijbatbitljare ^tabt toefen foube/ toelcberg *ue U baert meeft $ befïacnbe bp ben Coop-fianbeï/bie niet tuel en gropt noer) en blopt baer Cafteelcn enbe ftertf ftegarnifoenen5rjn/elc een b^cefenbeban tjet Crijcljf* bolcft onberficug om btfcaftt gene actie ober-ballen/ 50epluiibcrt/bermoo?bt/enbe bernielt te ïuo?ben/ge* Jijen baer ban berfetjenbene eremplen 3Ü11 J «enfpouberbanicl)lr)crt gf)efuppïicecrt enbeberfoebt bat ïjet timmeren bctf Cafteeté mocntenae-göclaten ïoo2ben : j(Bacrtebergeef^/ toat<Dncb 3filbaboo^ liambatmoeflcgfjefcrjicben/öpVna^ onbemeglielijcn enbe niet te berbibben nocb te bemojïuen/al foube l)et onberftcboben geneert bJojbcn.&p bepft totbouUüii' gbebefe^ €a|ïce$ (b'bielcn ben 27. o&obris 1567. op t&iel begonnen i^)geb>upeftt eenen fecr cloecnen S\i' gentenr glKnoemt Pachiott© of Pachicco , eenen £>a«» bopevt / bie netg*ieo?biiieert enbe gbcieptijeeftin bijf boïlevoereftcn / ofc uptflebenbe btoingberg / alfo bat* men b een bajibanber beeniameljK coutjebeferjictens berfetj ïuater upt beftibiere errjgbenconben/ booj goten ouber baerbc gbelept: ^e bier untfïenenbe ïoercfteu gaf 3£uc b'Ilbe namen ban fnn epglje* nenperfoon /Ijeteene noemenbe Duc, her nubere Fer- dinando, fjet berbe Tokdo, rjet bierbe A ba, rjet bijf be noembeïjp Pachieco, naeben f3ugenicurofte23ou* meefter befeg €aftee# . SSenbit «Tafteeüjeeft ^uc b^lba te \uercfee grjeftelt tmee bupfent l&annen/foa IBetfeïaerg met ijare <®pper-mieeïit0/ até <£>?aber0/ ^teen-ljouïuertf/ iCimmer-licben/ ^meben/enbe an* bere ber gtjelijcRe Ijanbt-bJereft^ïicbeiv enbe bat foo ïangljetotbatbit Caftrelmetrtjn Contre-fcberpen/ parapetten / enbe anbere tnerchen/ naebetbeflerK bc^ö angenieurjÉ bolmacc fit taa# . ï^ct derft Ql)ec o(lt ober be beertbirn bonbert bupfent guiben^ / baer toe be£>tabt moefle betaïenbier maeUjonbert bunfent gulben^ . %\$ bit Cafïeel beerbicr) VoajS/ fo r>ecff £Hic b'tïlba al rjet fcljoone <0liefebut enbe amomttc wt be £tabt gbenomen enbe op betCaftecl gljeb^ae lit/enbc boben be grootefommen ban penningen bie be 23ur* g(jerél)abben opgbebjactjt tor timmeriugbebanbit €a|reeï / beeft bp ()aer oocb glicbbJongrn fo beel be b* ben enbe arierlepbeOocfirjclmept ban ^npfraetbae* op te b^engöen / atóftet groote getal njner polbaren betjoef be. <©'eertïe <6ouberneur op bit Cafïeel i£ ge# Voeefl eenen jèpaenjaertgcnocmt Gabrid Carbd 10- ne, ben bjeïeben opeen co?t£ gpefuceebeert i$ Sahcia d'Avih, eenen ^>pacn;^ert/ bie ben ComncFi g[)e^ict!t Dabbeboo» flectjt ^êolbaer enbeboo? r£rcmnieï-fla* gljer ♦ <Dnber befe$f ^paenjaerr^ gljebiebt mocflen bupgen en boenen belc €bele/eubc trrffeigene j?>eber^ laribtfcBeï?ecren / ^bele/ €oop-lteöen/en 22urgeiX ^e ftiiïs Nederlandtfche ghefchiedeniffc, Fol. 140. I 5 67. ^^aB^öooptcnbntfpbmibebKemtrcgarn^ . foenr n fonben ontïaftt enbe oritflagen tón gbe\uo?ben aïg ïjct Cafteel fcub e op-göemaecht 5jjn; IBoct nmi/ 3&uc&'3C(ba beeft ben Grave Lodror, mrtfnn tëcgi* ment $oocft-&uptfcf)t Aoftiaten eben tael in be <£>tabt laten blijben / totgrootcnober-lajlber 25m> öDc*cn enbeinïuoonberen ban SCntbierpen. M\$ bit magnifijrgue Caftcel(toien£ grjelrjcne naeu in €uropa en i<e?)nu bolmaec&t enbe ban aïïeg berfien i»a*7 foo öeeft 3&uc b'3Cïba alg eencn ttoeeben Nabu- godonofor, ïaten ban coper maften enbe mibben in bit <Tafteelfctten eenfeer cofrclijcn enbeconflelrjcbeelbt/ trtoelcn Oem feer gluipen toa*?/ enbe eben fo lane n al£ ftntoa^/ gbebeel gbcrjarnaftbt/ imtgbefonbcrt bet Öooft / b'toelf n bïoot taa0 : ooeft trit* ben reebteren arm ongbeïnapent/brijfenbe baer mebe op be^ëtabt ban 2f ntbjerpen / baer qnanfuptf teebe toe-feggeubc/ in be (Itneber arm bieïbt f)P fijnen fiegiment-flaf / bic ()P febeen te berbergben ofte ban ftrh te flooten / als* niet toillenbe nocb befjoebenbe ben felf ben ïangber te Obeb^unehen. <fcnbcr fijn boeten ïacb cm licbncm met bier armen enbe bier banben : <© cfne tjanbt bielbt ten bjanbenbe toojtfe/b'anbere een bijïe/ be berbc een ïjamer met ecnen gbefooncnen fteel/be bierbe een fte* Quejïe: €nbe onber bitöfcïbt facb een fmebfebol pin? «en : <®e bbien boben be ftnien ïnaren gbehnicftt ofte öbeb2ohen/ aïs? gbeene maebtmeer bebbenbe. ^it ttocc-boofbigbe beelbtbabbe eenmaïe aenbenbaltf bangöenbe/ baer aberen enbe fïangben upt-cropen. «Dnbcr ofte ter frjben ban <Duc c'3ilben£ fijneneren boet ïacb een mom-aenfirbt; bebupbenbe baïfebeut rnbebebjocb : 3irnbeoo2mbanbcttb)ee boofbigbe bcbar m fuugnii^eufen nappen of fcbotelbcnsf.<Dnbcr ^ncö'Hlbnttf boeten ffonben in bet lange befe ïnooj* ben gbrfcb?eben / iVNGF.LiNGfoPVS ex JEKB CAPTIVO: bat iö\' Ditftuclc wereks heeft Iungelingius ghemaeckf van hcjghebuyne coper. ^it endc figucrlijckc Af beeldinghe, gejjcelecoperen flueft (lonbt op eencn boet ban blaeu* toen (leen/bier trappen booge.SHn bct$ebe(racl (ion* ben met grootc capitale fóomeunfcjje letteren befe tooo;bcngï)eDoutaem Ferdinando Al varcz a Tolcdo Albx Duci, Philippi II. Hifpaniarum apud Belgas pra> fefto. Qupdcxtinaafeditionc, Rebdlibus pulfis, Rcligione procurata, ïuftitia culta, Provinciac paccm firmant, Regis optimi mi- niftro fideliflimo pofitum. ^ati£tefeggr)en; Dit beeldt is op-ghcrichtt ter ecre van den aldcr ghetrouften dienacr des aldcr-bcften Conincx Philippi II. van Hifpanien , Fcrdi- nando Al vares van ToJedo, Hertoge van Al- ba, Gouverneur in Ncder-landt, omdathy de beroerten ghcblull, de Rebclle verdreven, de Religie verficn ende vertorent, deluftitie in eeren ghchouden , ende de vrede der Pro- vinciën bevefticht hcefr. 9Cen bc reebtcr frjbe ban ben boet befe** taercM ftonbt eenen berber gemaelt / bie een eubbc ^ebapen in betoepbebiacbt/ boojbebielcbebc JDoïbcnrnbe anberebJiïbc bieren bcbluebt namen / enbe baer on* ber flonbcn befe ^iecbfcBe tooojben met capirale let* term gljefe rjjeben / aaexikakos HjQ.S; bat I£/ ^"^g'^ef die-tquaet verdrijft, Vuacr mebc ^ue b'flïbebem feïben berflont/ aljf offlu brdare mo2gbmjojmcbJarcgbcb3eefl/ bie alle bnpfterenc^ A£sfü^olï?fn bfrö^^« Öabbe. 5£enbfflinrbev fDbcbe^ DoobaoSigOen Troph*; b?a.s?eencn bitnet göemaeclit/ FoL 142 1567 Ncdetlandtfchc ghefchiedenifle, cndc figucrlijckc Af bccldinghe, gOemaccftt/baer Defe inoojDen op fïonDen met groote ifttereu ööcfcltéfbni / u£° patrvm nos- TRÜKVM, Dat # / Oen Godt onfcr Vaderen : enDe nocïj ItCQfytl flOilDt PIE TAS , Godtivruchticheyt. 3&aer nebeitf fïonDen berfrijcpDen Xoapen gl)e tupcf)/ f nee teecheuen ban bictojicn. vDp Dc üiclDcuöie <®uc DHÏbeonber frjnc boeten IjaDDe liggfjenDe / 51)11 in Die ti)Den berfefjepDene upt* leggingtjeu gemaeent/ Dc toelcne alle gaer ijicr te Der? Daten Deel te ianch fouDe ballen « 3&e i^ooc O-geleerDe Anas Montanus jèpaenjaert/fjeefter DefebeDieDeniffe ober gbemaeta t / namelgeft : Dat Dit bobbele Ucf)aem bete nenbe De rtuee (laten Deg %a\M0/ Den SCbel/enDe De <*3emepnten ofte&teDen/ enDemet öet gfjeeneDat fp in De öanDen öaDDen / bcteeehcn&e <©uc D'3flbe al* leg töat fp aengcricttft SabDen/ Daer meDefp Den Co? ntiifH bergramr enöe tot boeringe Deg <£rjjef)0/ mitf* gaDer£ tot be rDjueninglje ijarer $?ibilegien berooj* faecht IjaDDen : 3£aer ober Op nu triumpöeerDe/ljeb* benbe Ijaer met al bare marljt enDe bermogfjen onDcr boet gOeb?acf)t ♦ €e nigöe fcöjijbcn enDe berteïlen/Dat De^crtogtje banSHerfcöot/ DiefeerboerDicJ)/ ooeft bjpmoeDicl) in fjet fpjefteu fciag / enDe Die Dit göeluch IJaDDebat örm een peDer tori af-nam Datöpfp?arn/ ten^op eenen feneren tijDtmet ^uc D'2Clbe op fyet «Cafïeel toanöelenDe/ enDe Dit fuperbe beeïDt aenfien* De / fouDe gfcefept fjebben : Die nu met boeten gfjetre* Den Vuozöen / Die grinten fc leelijcn enDe bijten op bare tavhm/ Djr^gljenöeDatfp Defen trot£/inDienfp ree* nigber tijDt vur Derom raadjt erijgljen / Dapperlijcn kienen fuüeu . mt baierDt be£ maetë int febertg ge? fpjoften enDe gijenomen / maer Den tgDt fjeeft geleert/ Dat öet tem toare pjopïjetic göetoee(l # ♦ Ridendo di- j tere verurn Quid vetat» €ot befpottiugfje ban 32>ue D'3f ïba enDe Dit beeiDt/ 5i)n in Die tt}Deu Defe lal önfefje berfe n nöemaeefet: Cur ltatuam vivo tibi Dux Albane dedifti^ quia defïwcco nemo daturus erat? Non male conjectas^eqj eoim ei udelia laudem Facta tua, infamer» fed meruere cruceoi. _ S&atig: <©uc Dllba / fecöt mp DocD/ biaerom Dat ghp DitbeelDt fêebt op göericfjtt tertorjr göp nocfi intiem bentaaert* 3ck Dench' gftp ftebt gebacfjt/ Detuijlt elcft een berbeelt/ 5©at icn iivt leben Wijf / niemanbt ac fttt nm fülcttowxt. <0!jp öebt [jet recfjt göetreft / toant utoe boofc DaDen» ©erDienen gantfcD ggeeneer/ maerD^eï ominteb?aDen* 3&«c D lïbe ö«ft met öet opjtcfiten Dcfe^ fijnen beelDt^f (Daer Op beel meer fnne^ Conincr fïatue baD* De befioo?en op te ricöttn ) fulenen ïjact beroojfaectu/ felf^bp De^paeniaerDen/Dat Don Loys <fö?oot-<£om* manDeur ban Cafïilien / Die 3&uc D'2ï!be in bet <ö5ou> bemement Der j^eDer-IanDen gbebolcöt i£ / fjet felf De Öf eft Doen afnemen/ enöe Dceft [jet bercocijt aen eenen clocb-gieter/inet erp^effe conDitie/Dat öp Ijtt Dateltjcft fouDefmelten/ omluat anDerss Daer ban te maften* ^itiö göefcöteDt met fcer groot eontentement ban alle *an / Die <©uc D'ltltbe üaetten / baant Dc vvrcedtheyt cndc hooch-moet der grootc Hecren Doet haet endc ongunfl: tcghcu haer ver mceren. DON (4$) '"B Onder Conkigh Philips 1 1. chdc het Gouvcincmcrit Van Dón Loy $ dc Rcqucfcns. Fol 14 1 • 5567. €cn toag vDuc frSMbag meemnge niet De fahe te la* . ten beruftcn bp Ijet bouten ban bet Caftecl ban %ïiU toerpeu/ maer fijn boojnemett toa£/ nocfj berfcbepDe* neCafteelê re boen matten in alte beboo^naemfle^te? ben/infonberljept in be Eec*ftebë7 ƒ rontier-ftebeu/en ipooft-ticöcu Der jpiobincien/baerbefeneflen Dertp* rannen nocb nieten toarensmepnenbe al£ Dit gefcöiet toare/Dat bp alf Dan De £>teben enbe 3lanDê in juichen fcijjiclunbe nzeefeboiibeufoiibe/ bat feljem inalle^/ fbiiDer eenict) 1 egenfpjenen/ fouben moeten geboojfa* men.Sllbuo1 banDelé alle (Cpiannen/btelieber getyeeft ban bemint toilleu 3ijn * <&it Ijceft ober al (felfë in bie ^teben/ baer noctj garnifoen/ nocb Cafteelbooj-beel eonbe boen/en baer toel <®uc DÜlba naeu gljebjoomt en beeft Cafteelen te maken) eeugroote ongeruftbept beelcn Ifêenfcbcn aengbeiaecljt / toecle booH)ebben£ 5ijnbc / liener bare gbeboojt-plaetfe enbe ©aberlnche <étabt te nerlaten/ ban te leben in be bjcefe baer in fp ïui(tfnDatbie23urgljcr£ alle gaer inleeföen/toclcher ^>teben Cafleelen naDDen met garnifoen / bp namen niet^paenjoi garnifoen befert 3bube/bctoijle een pcber toel toift toat moct-toillicöept fp tn Derfcljcpbene plactfen upt be felfbc bebjebcn Dabben. 211? bperem* pel : J Cijefgbr beurt Binnen Doomijck, öatttr een ttoifï gercfen i£ tuflcljen Ijet garnifoen nan Ijct € afleel enbe bet garnifoen bcr £>taDt/ alfo bat fp met be toapenen aeu maïcanberen quamen/eü baer toierbrnber eenige gecjuetfi/tvuee blebenber boot.3£efebooftoicDtcn Ijier meDeban maleanberen gefebepben 5i)nbe / foo Ijcbben eenige ban baer geroepen bpania, Spania^toclcb bare foofe toaöalgfp maleanberen tot [julpe riepen/ om be 23urge rg eenielj gepelt te boem^trncr jrjnber op bit geroep eenen grooten Doop£paen jaerbrn op be23ur' BI W (bw baer ftille DielDen in bare fiupfen) geballen/ enDeöebbenbcr böftbiene boobt gljejlagljen/bcljalben allen anberen moet-toilïc bien fp bebjebem duc d'Aiba en beeft nietaiieempiet oogb-ïupeninge meermaeljö aengefien ben mocttotiie bie f mie £>paeu? jaeröenuptbe CalteeleubcDjeben/ maer bet feljmit Dat öpfeUJillen^ enbe toetengbaer toeootfahe enbe aenlepDingbe gljegljeuen beeft/ Dooj Dien Dat Ijp Ijaer fomtnDt£ een tjeel jaer / fomtnDts t toee jaren gagne/ jae nocb meer/ fet)utDiei) bleef / atfoo Datfe febecnen actie gijenoe tb tcljeboru/ omuanOc^rafteelenmDe £>tebru te uaUeu/enoe De %m$\yzx$ (lieber be rnche/ ban De arme) met De DooDt te Djcpgljeu / te flaen / te pnnigljen / tcberoovjeu/ DelDjoutoeucnDc AUaecb* Den tc üereracl)ten / De ljupfen in tyanDe te (tenen/en* De |)ier enöe baer ceniglje teuermoojben. %\& De gob* loofe «£>olDaten atDup b&reu moet-uulle enbe tpjan* nrjeaenDe 25urgljer?beD?enenljaDöen/ foocregljen fp licbtelycb paiDoen ban Duc dMbaj iuoubeube arme 2&urg[)er£ uan Ijaer ontflagljen xnefeiv fo moe* ften fp Duc Al ba,ofte fijnen &onc lange nae-loopen/ enbe met groote gljefcljencften Daer toe coopen / enbe foo ljae(t en Xnai en fp D eenc ^enDe «ooöerjEf niet gurjt/ offp en cregljen (iracr aubcre in be piaetfe/ bicotchïüil^ ttawrtoartn A\^t uoo^iglje . <®cfz enbeber gtjelnche fruaricljebcn meer bpnerfcljepbe* ne ilöagiftrateu aenobemercbt^ynbe / bobben allen mogeli)chen m\)t aengcwenbf/om teuerljmberen bet manen Der Cafteeleu in of aen bare £>teDcn. <0>ic ban ^"lüerdamÖfbbfnomfulcr af re coopen / Ducd'Alba Belooft op re bKngben ruDe tc betalen in fjanbeu nan H)»e(Cl)Jefeier^/ öefoninicüauiince-uiaelljonDcrt Jïif llt C«tben^ / op cone termijnen. mat 3mi top jDe&er-lmiber^ gljflurlücb/ bie top oan Defe tpjanneu enbe bare neften gbeu^ijet jtjri* ^oöt gebe/ bat top/onfe luiïbcren enbe uae-eomeim? gen bier ban in bcr eeutoicbept mogen bebjijt blijben» 15 67, Och dac vvy willen tedefca onfe iUghc wac töc onfen vre^e van nooden isl DON Fol. 141. Nederlandtfshe ghefchiedcniflc, ende figuerlijcke Af bccldinghe, don loys Dc reqvesens comt ta $etw-lant>« aljü4Bomjtrntur<E>eneracI/ Anno 157}. 1 jfï 13 \$ bepïaetfe ban Duc d'Alba, # aï£ «töouberneur Det ^eÖet-lanöenöÖ*fOHÖttt Don Loys dcReqtie- fens, afcomflicf) ban ben öupfeber hertogen Dan 'Se(ra,4B;oot Commanbeur banCafïilien/ïSibber toanbfn<©uHiencn3Düefe/8etoefl3önbc<aoutoerncur ban Ifêilaenen/een g()eboo?en £pacnjaert/enbe ober fulcrbrn Staten/ nocfjteben 3t'n-bJoonberenbefer %anben niet aengljenaem : *ÜP bjag befaemt ban be Jfêoojen in<fl5janaben Anno 1 571 .meer met oneerlijk fee fcl)alc&i)ept/ban met rullige enbe mannelijche b?o t micljept enbecloecfcljept bebtoongfien te Ijebben. W# Doniand'Auilria gjjemaecht toag <3eneraeloberbe jècÖeepf-2Crmabe tegöen be (Curcften (baerfjp een groote enbe treff eljjcfte bictojie beboert ben btjfben oótobris Anno 1571. >£oobJa£ befenCommanbeur bc piinripaelfïe bebiint-Sebber enbebelepber befe£ Cnjcötf / alfoobat Jemg&eenclcpn beelban beeere befer bictojie toegï)efcl)?eben too?bt. 3&pi£ben xvii. Novcmbris Anno 1573. metgroote t erbiebingfje te 25;uffel tngefiaelt enbe ontfaug&en/al taaer bat ooch be? niaelg Duc d; Alba,enbe fijnen &o* ne Don Frcderico de Toledo fjaer lieten binden * Duc d'Alba ^eeftbennieubjen ^ouberneur jjet gfje&eele «Ptoubcrncmrntin Ijanben gljeflelt enbeopgebjagen/ I)c m gebenbe injtructie be langenbe be-s 1 ant£ fatten/ enbe fijnen Ijaukel juflif cerenbe enbe foofcfioonma* fmibe/al£8prrnicljfiu£ conbe of moe 8t . Omroep ginch/bat befen nieuïoen<0oiiberneur ïnfl fjaöbe ban ben <Comnch/be Hanbcn met meerber foetteftept/ bif ? eretie/ enbe belecfHjept te regieren/até Duc d' Aibage* baeiUjaböe:3|nmier£ljeeffl)P fïracr in ben aenbnncfc fijne£ <©oubememcntiS ftrl) laten bevlnpben/ bat (jp nietbóenenfoube/banmetabbjj^enbegoetbuneftin i < 7 ber Staten : ffêaeröet contrarie öeeftop eencojtj* __ gebleften/gelijcft iyia na bjeeber fa! ber Ijaelt bJojbem ftp Beeft ftraa: in ben beginne fijner regljeringlje een goet beel ï©aelen enbe $oocl>buptfcl)e aengenomem <©ocfc fjeeft Ijp beel&c&eepf-oolcft upt €ngeiant göe* loeft t enbe gecregen : $p fjceft oocfc beel ©iloten aen* pijenomen/ bie Dp gereet ijielbt/ om een groote ©lote «Scfiepen/ bie upt ^panicncomenfoube/ in^eber- ïanbt te bjeng&en enbe te geb?upefeen.^p Deeft flraer bp be Staten berïanben bcrfocljt een groote fomme ban penningen/ be toelcfce fp niet opbjengfjen en con* ben/ban Duc d'Alba tot op ben gront uptgljeput enbe nptgDefogöen3ijnbe : 3©t Spanten enbe upt gtalien creecb l)P eeniclj geit / maer ten fjabbe niet beel te be* bupbeiu^etCrtjcöf-bolclt toa£ bp be regieringlje ban Dued'Aiba beel maenbeiiten achteren/ enbe ober* mit^ fp gijeen geit en cregljen/ foo blaren fp onbJiUicft ftembienflteboen/ maer op beleplactfen öebbenfp gfjemuptincert / enbe grooten opjoer gfjemaec&t.ïllp Öeeftbe^uptfeöe<Colonellen Polwykr, Fronfbcrgh, Fockcr, Overlleyn, enbe G. Hannibal van Altheyms be* looft te betalen met be gljcconfifQUccrbc goeberen ber gebluebte enbe gebannene Zeereu/ €bele/ enbe 53ur* gijeren : 3finberel)eeft jjp gljebjefcn op be ^oniepncu beé Coninrft^/ Ijaer tot ouöerpant gebenbe bele goe^ be ^tebcn / al#^mogöen-95oi0f/ tDenbermonbe/ piemegljen/ «uermonbc/ öenter/ Campen/enbe anberemeer/bieban bitbolcft groot oberlafï Rebben gljeleben / jae cpnbelijeh moeftmenfe op bele plaetfen upteoopen/ b'bjelr h noc Ij opbefcuöaeljbeie^teben fmert enbe ïuee boet. • Ncderlandtfchcghcfchicdeniffc, cnde fïguerlijckc Afbeddinghe, Fol. 1464 1573. gBeïficfcetojeebe Jïfêenfcljen. (#pbe repfe 5gnbeBeeft 32»,.,.., — ~„r,..-^.. ^««uMUjni. m( iti'ii ^ijnuf iitCTt _ Bern ontmoet <©?aef Itoöciuöch ban ïtonigB-ftepn/ be0$j!ncenban karnen Jltëoeber^jocber/ met ^Jïd*cnftP^to«Vrttriijcfte laren ftainiffeohe; Babt Baboe/ boe fp t'faraen toaeren aen be£ Mep* fer£ caroh vj|of: €foöensfbff«t <0jabefpjac& enbe roembe ^uc bit» / bat Bp in $eber4anbt boo? bet beulen Banden Baboe ïaten dooöen enbe om* feengeit / toel aeljtien bupfen t enbe fe$ honbert «en* fcöen / bie Bp op fijne toijfe ban fpjeften / netter** enbe tebellen noembe/ be&alben bie Ifêenfcljen/ bie het ftoeert be£CrijcB£ berflonbenBabbe/ enbe bie ban be ^paenjaerben enbe anbere$atien in Bet oberbal; ïen enbe innemen bet &teben omgBebjacBt enbeber* moojbtfcmeren/ toeïc&etrouïueng niet bjepnieften toaeren/ toantBP enacBtebe 2&urgBer$enbe ên- tooonber** ber étebenenbe Xanben/ a# ooeft ber Staten enbe tatfftincen ban €>*anien£olbatemüet booi redenjc&e ffêenfcBen of «tajcBHieben / maer bpoj eencn fjoop rebelle / fielten /landt-roobetó/ &c toe met toeerbicBentoarenbatmenfe nae^umfier; ftcftereeöten/ ttfGmmmwtkfMetaumm: ftp en (iet memant rantfoneren/maer alle bieinfnne/ of fnner Banben bielen/ bie liet Bp ftwtx/ ja ooc müi «elen blocbe/b oot-flaen/Bangen/den cop afBoutaen Vitaque cum gemitu fugit indignatc fub umbras. Mn fïerf jaer $m befegBetaï beerfen begrepen* anno hoC aLbcnf Is CceLI Con VeXa VIDcrc Dcf It bataVI peftlsaCcrbafoLI. (b'tocleft groote gratie toag) oftmetberfeftepbene r « / u PJinwrabemartfiifaticn banljftlebentaooühu iilL ^uc b'^lbe in #papien gDrcomcn spndc/fo ficm albaer/teöljenbrierpoïötöchnimepningijcfntiebe^ moeben / groote eere aengöcöacn / toaer upt öe mé oet-iatibersJ enbe anbere beflotcn / bat ïjp niet geddoi Ln SaöDi bmm ®nen ïa^ °ff * «nimiflïe / Ij» itf oocfe * bpbenComnfhin feer groot aenfïenslieblebch/ fco t0t Öat ft? ^nen ^Olie Don Fredcrico geljou* fcielnc&t Beeft aen eene ban fijne nicBten/ bcrlatcnbc een anbere Donna bie ijp leelijch belogen öaböe/Bner ton^ maHenbe/ batljpfe nam tot ftjnc onbertroubc ^npfb^oqUje: <©ueb'2tlbemaccHte ftetljiermebcfo [f«ÖCR / bat Bp Hier ober bp ben «Comncfe/ bic defelf* De Donna gunlïieBiua^/iriongöenabequam y jaeln? ifjer om m be göebanehcnifTe gBeffelt/ baer in Bp glje* blebeni^/ tot batBp ^berftegBemaechtiuerbtuan be^ Comnch^ J£ep?/b'toelcH in J0o?tugae l göefonbf u BJterbt/ Anno 1580. omBetnjciieintenemcn/ rnbe Don AntoniQ te berbjijben / foo bat Bp gBe^ueefï i^ eengeefclban <©nptfcB-lanbt/ onberiltepferaTarei/ enbe baer nae ban $eber-lanbt / enbe epnbelijch ban be pojtugefen ♦ ^p i^ binnen Lif bona gefloten ban een lauglj-burigBe Coo:tfe/ bentïuaelfben Decem- bns, Anno 1 582* oubt 5ijnbe bier en tfebenticB SCHEEPS- Onder Coningh Philips II. eride het Gouvetnetncnt van Doniöys dc Requcfens. SCHEEPS GEVECHT, gnÖe&to(l)tJO0? BERGEN op zoom , tuflcöen öe &paenjaeröeneube öe^eelanber&' Denxxxx. Januari;, 1574» fol. I V' KB *£bni£bcïe gbebentfc-bjeeröiglje belegcrin* gen Dan (leuren enbe£>reben in befe,fceber- ianbrn/ is öc belegering? ban JBiöbclburglj toel een ban öe gtjeöencn-Uiceröirljfte/fo ten acnfien bande laneljept öeg trjtoXtoant öefe & taöt u* ttuee jaren lanc belegert geïöeeft) al^ ten aenfien ban alle bie fdmnmtfeiiugben cnbejlaeljrmgen/ infonöer* ïjept ter mt 1 öie tot ontfettmglje enöe reööiugbe öer ff toer glje fcfjieöt 51)11/ bjelcRer eenigealreet£ berfjaelt 5nn/enöe nu fat ich gaen op rjet e o^tfle Iner beftftfijben öcnlaftftcn ^cïjip-tïvrjöt /hkb)) oecafteöan get ont* fettcn bcfer £>tabt gtjèftljiebt & booj ^ergljen op ^Oom/ben xxix.Ianuarij, Anno 1574. &l£ <&Ott llopg in frjn <6eubernement gïjetreben ïuag / (^ue Ö'Sïlbe öie ban $}tïiöeiburglj in fgnen af fc hept feer bafle be* tfÖïKvtlatfiïDc/)fco beeft Ijp gerefolbeert albe maeljt ban m\c\\ cufce £>cl)epeit/ bicljprcnbetebJegebjen* mm / tegl)cb?UTTrhn!totbiftualiereuenbeontfetten banbic ban jEiDbciburgn/ enöe alfoo bit 3öneerfle mawetin ikbeiManötniefrufouöf/ fooenfpaerbe W/ omincrebnr J)ier booste eomen/ gfjeenoncoflen ofmioöeicn/ couk^uil couire [}v bjouöel)iereerebc:> ^nlcn . *}p Mfymt/ mim ÏJf t bebuïp ban ben Win* te r eubr bombere narbren / ban tïoet frjöen na Itëiö* ociöuvgijaeufiinen tempte nemen/ metfrjngroote £>c nepen mcmiöc f)n öe &onte af te baren / enbe met öe rtnmtlf meinibe Sp ban 2>crgben be ^cïjelbe af te ven/ acbrenut bat be r erlanöcrg nieten fouben conneti frjne bcpöc Bloten teffe u£ nieberflacn/of b'ee* nr/of öNinöevefijiïörininïfïr,/fi)iics?craebten^/beur. comeir enbe j,lr)iböelbiirgrjpiobianberen. <&c$?in* f e baii<p?atut n luetenbe bat ijp be &tabt fouöe moe; « n berlaren/ inbien be bpauöt öe felföe bit mae l norfj éonöe bictuatteren / foo $ 9p m 2eelanbt ggeeometv 1*74 enöeijeeftalgijieöaen tuattjem eenieöfin$f mpgelijcfe J /<t' ïoajö / om öe# bpanötg booniemen te berijmoereu. Bcauvoyr fjaööe aljS Stömirael / t'SÜntbJerpen/ enöe eïöer£/ grootenbfrjtenöeneer{licr)ept aengljerucnt/ om öe groote &ej)eepf-b!ote tegrjen be ^ef lanöerg toe te ruften/ öie fleren gbebttefl ig öertielj goeöe groote &cï)epen / al jftabe-feplen ofte Crupf-feplen/ feex tocl toegtjerufl enöe ban allejef berfien / beljalben nocï) beertitö ^?obianöt-fcBepen / bie meöe buel ber* fien bJaren met Crtjttjf-bolffi enöe <&ljcftt)ut/ tfet be? bel ober befe ©lote i^gljegljeben Sanchio d'Avila alg ^Cbmirael/ bebjgle ö^eer Beauvoyrerancft t^bebbe larf); Ifêet d'Avüa fe^eeptebe ^paenfeljen Coïonel Alonfo Lopes GaiJo , met ctteljjefte Compagtnen ban frjn Regiment / al^ ootn met eemgfje ©aenbt k n ban iuliaendeRomeros Colonelfegap / enbe meer anöere<i <®efe tCrmaöe i$ öen xxi 1 1 1 » lanuarij ban ^nt\vei pen afgebaren/enöe 5ijn öen xxvi zz« eomen liggen in ben monbt ban tgat ban 2&ergr)en/ttiaer bp be Eeeufttje ï©afljt-fr|Kpen bermerrntfn/ öatfp iuilöfnuptfo/ men / b'roefc n fp ^aren 2£bmiraeï 55opfot abbertee r? beu / bie metfrjii Capitepnen gtjerefolbeert beeft / in <®oi)e$ name/öe ^paenfelje 3E»lote aen te ballen enbe te befp^inge n met ijet ïuaflenöe toater/öeu ïuinöt be^ quaem ^oo^bt-oofl 5Önöe/flereh 5ijnbe ontrem beer* tifl) &t bepen/ met cloeeft bolth öaer op : <£>p (jebben/ naeaenroepingfje öe^öepligöcn naeni^ <6obe^/ öe anenerggeufbt enbe feplgbemaerht/ fnbe met trom* melen/trompetten /enöê gcfrö?ep/öeeen ben anbenn moet enöecouragie gegeben/ maltanberêbcrmaneiu be te firtjben boo^ öe b?pbept enbe Uietbaert be^ B a^ ber-lanbt&fp 5ijn/aïDoe bel ijet nof ö int getije b3a^/ met Fol. 148* Ncdcrlandtfchcghcfchicdcniflc, endc figuerlijcke Af béddinghe, 1 < 74 . met tmm fïerc&en boo?-luinbt gabaren tot boo? ©erficnen-bam / tegljen ober Manend bijen/ baer fp be &paenftl)e Sïrmabe bonben/ liggenbe boo| l&ommerf toale / bie boe oocnfepl göemaccntbabbe/ fnbenaebc£$?ince ©lotetoe-ouamen* <Defettoet ©loten bejegenden malcanbercn binnen Soojig öoec/ enbe be quartieren ban (jet %Qbc\v\jtï\fcfyt gat <&en Commandoor Don Loys fïontOpben^DijÉn bah^clja* fcerloo/ niet fijn ^of-göefm/ omtfpel te atiifc&ou* toen /foo nae bp / batter f omtijbt£ eenen bcrbïogïje* nencoegöel tuffeïjen Jaerbiel: (Cerfïont gf)efcï)iebe Bet abo?beren enbe aenclampen ber bepbeSlbmiraeïg/ enbe ooenbannoef) neggen anbere/ foo brie algbe plaetfeenbe engfjbeber ftibiere bat bülbe toelaten/ allebe ^eöepenen conben niet te gfjelijcne aen mal* canbereu comen. 3&it gebecljt taag tfclee up$en lanen feï enbebapper banbepben fnben/ beae fcia^bol biet/ blamme/ enbe rooeft/ f)et fefiecn bat Seniel enbe SCerbcfcljeurben enbe ban malcanberen bo?fïen:tDaer bleef menicl) bapper £>clt / beïe ïuierbenber jammer* ujchglieouettf- <£er ben £paenfcljcu ^bmiraelöalf obettnonnen lua£ / mibben in Xytt gljebecljt / boen be tocgetë upt öet grof <&zftly\\t enbejifêufnuetten bap* per ober en toeer blogfjcn/fo blaffer een 3ongfj-man ^afper lepnfcn gnenoemt / gf)eöo?en tot £>oeteïatt* be bp ©liffingrie / (alfoober te boo?en op be Ztmitfyt ^egepen afgöcconbieljt toas*/ bat ïjpmet een nieit cleedtfoüöe befcljonfftmtoojbcn/ biéiufjetbeebten beg bpanbt£ ©ïagge foube af öalen)bie upt ben ©lic* boot ban Capitepn 3Hb?iaen €o?nelif5. elamboben aen be£^paenfcfjen 3Cdmiraeï£fïenglje / ofte opper* ftt blaggc-ftocn/ enbe ïjaelbe baer be bliegenbe ©ane afAuontfeoniftjn lijfenbebjacljtferban, iuiiaende Romero fienbeciibe bebiubenbc be ober-groote cou* ragtebcr Ecrlanbcrtf/oocfir nbebe öibierc bol £cöe* pen / dicljnnfacljtcn teabojberen/ enbebattcrbele fcan bcj>paenfcöe £cöcpen beblucDt namen/ fo bebe Öpftjn <£>cfNp btoerg ober ftommerftoauy aen %tt t < (Cèr-(€ool|Ü)e Hanbt aen ben gronbt feplen / baer öp boo^ een gat-bcnfïer ban t<0öefd[)ut ober bootf fpjoncn/ mctaüjet bolcbnae 't£anbtfbiemmenbe/ enbe liepen meefïna be^tabt (€olcn*$fêaer iuliaen dc Romero fïDom regel reeljt nae <®on £op£ aen t &tct moebe enbe bermoept #ibe/fp?ac Ijp/ v we Excellentie Wifte wel dat ic geen Schipper ofte Zcc-man en ben,maer een Landt-crijchf-man , ick hebbe gheftreden om dat het u Excellentie ons bevolen heeft, onaengefien wy wel wiften dat wy fchadc ende fchande behalen Jouden : In- dien u Excellentie ons hondert Vloten bevaele ende toe vcrrroude,wy foudenfe allegaer verliefen, 3©aetOp beil Commandadoor f)cm bjienbelijCK antVDOOJbe/Daer en waregheen foute in hem, noch in d'andere Crijchflic- den, fy hadden haer alle wel geqUetcn tegen haren vyant. <Docljiniöler inöïebïa^ bp fooontflelt enbe foo cn^ berbulbiel) / bat Op gneen c outenautie bouben en con* be . gnbït &cï)eepf gl)ebeeljtblebcnbeel^paenfc&e ^eeren/ ooch beel gljc mepne ^olbatenenbe25ootf- göefrilen / ïoat be ^eciünen ïebenbicb creggen / bat moefï be courante ober boo?t banfen/enbe bat in firtcfe een furie / bat fp ben tijbt niet en namen/ xml) fo beel patiëntie nietenljabben/ ombe jêpacnfcïje l|eere» begouben heteuen ban ben öalfe/of bccofïeli)checlec* berm ban bet ucfiaemtc nemen/ jjctbiierdt al met baer in ber ^ee gljeVuo^pen . mbü$ eregljen be Eee^ lanbcr^ boo: eenen bloebigben fïvnbt be bicto?ic/enbe ontnamen bacren bpanbtrbien ^ebepen/ maerbet 3£ömirael-fcf)ip ban lintVuerpen berb^anbe/ al^ oocfc nocb anbere meer / bie aen gronbt göeraecbt Vttareu/ biere ban betf bpanbttf ^cljepen ^rjnber te ©lifiïngfte gf)eb2acl)t/bi)be te Camp-lDeer/onber be toclcfte Vua* ren öet 3Cömir*iel-fcf)ip ban 23ergrjcn/enbc ben ©ice- Sdbmiraelban ?£ut\iJerpcn/bacrbjaren op befe^cbe^ pen bertielj frltoouc metalen (ïuchen/ enbe béel pfe* rciu Watx ober be ^ince ban oD?auien enbe alle <6oö- Fol. 1574 1 5 o. Nederlandt fchcjh^^ Af bccldinghc, ^-ïïebentiepcrfboncnreer tocröiglit toaren / «Bobt öenfêeere baerboo? bancbenbe enbe lobenbe, mlt öe 2ictoel-öeböÊr^ bieop ben ^eeufcfjen Sdbmïraelge* iaecfoün iïMaerencjfieqnetftj S&enSCbmiraelBoilot W met een grootealiber göefcljoten enbe geraec&t eenSi bingljer bjecbt onber b'oogge/ bie gp baer booj Öe^esfbpantjS SCrmabe ban cïepnber &c&epen/baer Sanchio d' Avila op commanbeerbe / guam be£ felfben baecB^b0a?©ïiflinge/cnbefcöermutfeerbee«i\uepi 15 74 mdjf ft en met be Z eeufclje &c&epen/ baer na te rugge - trecftenbe / al£ ö^t göetge bent ontgincft / beeft fgnen ! ancheruptgöetaojpen/ enbe bleef baerligg&cn. $ae beSSataillie met Romcro boerenber töten ^éeufcfie I .Schepen ( met be anbete bie boo* Bliffingbe lagïjen) « r ecfi t nae b'3Cbilaen£ ^cfjepcn toe/ om be felfbe te be * becljten / btoeïcft d- Avila fienbe / foo öeeffc f)P föneii ! ancfter gf)elict)t/en {)P $ nae Sïnttoerpen toegeblujt* | m\tti&tmQ&tM MM M IDDELBVRGH, inAnnis 1572* 157^ enbe 1574* *S7< 4& ben iate tmfeg $eeren bupfentbijf ftonbert boee en tfcbenticf) / $i)n alle be &teben ban Hol* lanöt enbe ^eelanbt/(nirt fonncnbenocï) Vuillen- fce^uc b&toengtpjannije niet langljer bulben nocft lijöcn) afgïjctoallen/ enbe Ijebbenljaer/ <8odt ten tooogtfen/begbetocn onber be befcöerminglje be£ $?in* een ban (Ojanien. TOt i£alg eenloopenbe Uier met ftUcfeeencnöeetenfjaefligbcn pbertoegöegaen/ bat Dc èjin-ccfommigen aenfcïjjcef enbebermaenbe/ bat fp flat facïj ter gaen foubeii/boenöc eerfl goeben boo?- rae J ban geit/ putoer/ enbe anbere noobtbjuft/ toant ÖP iliet ^olbaten genoeeï) en baböe om Ijaer alle gaer mdganüfoen te btfetten : IBaer bet güicn cfcen toel tocok/ nicmaubteiitDoubeIjrtberïöötbebben/ dat Öpae laetfic ïuaö. 28m(ierbam enbe Höidöelburgft bleien alleen tcgöcn-ljoubenbe/ bacrbocb&e tynncc lanfte ti)öt met allcrle p bcljcnbigc miöbelcn gcpoocljt ent£ gcarbevr liabbe/0111 befe gcïuelbige £>tcöen aeit fimtr ftanbt te ïriigben/nift tïmjfelcnöc of be anbere enfruöcn ban Hiel toolgben. jtèacr 'tgljeene tmtljp Devtet tncreecb bpnicf/ enbctgbeenebatljp niet en foe&'t / bat nuam bcni ban felfö bpgljeloopen : &o bar tm peber fieeft conncn merehen csibe fpeuren/bat Öet «Bobe£ toerc& / Ijanbt / enbe beïept ig gfjetoeeff ♦ ^nualle^eeufcöe &teben<©ucb2tlbeafgebaU t len toaren/ beöaltoen Jdöibbelburglj/ fo l)ttft öe ©?in^ ce ban ^anien /fc&ier alleen met ljuipe ber 25urgerg enbe be^ garnifoen^ ban HMiflïngïje / Anno 157Z. een pjoebe göebaen op IBibbelburglj/ biebelegberenbe met taepnicf) öolcr/ficö berlatenbe op be goeöe 55ur* gijeren btebaertoele binnenvaren / etibe^oopenbe/ bat fp Dem / of een $oo?te openen/ of baer mebc-bur « gljer£ tot obergöeben bcrabni enbe betuiüigljen fou« ben. We ©liflmgerg met öaren aeubanch boo^ Itëib* belburgp eenigbebagöen gbelcgfjenljebbenbe/ rieft* tebenljaer<6ljefcl)ut/ enbebefcljeten bapperlijeftbe <©am-poo?te aen be fijbc ban tlrmupen / enbe fp ber* mepfierbenbet Cafieelter^oogljcn/ maermeeren eonben fp boo? batmael niet uptricl)ten ♦ €enigj)c 55urö0erjcf baer binnen enbo^eiiljaer niet reppen/ lipt b?eefe ban Ijet ^paenfcljc garnifoen / anbere fci)önttoelenïuauöenf)are ^tabtenbè naecomelin? gbenbie clepnljcpt niet laten \mcöc v-barcu / batmeit 0aer bertuijtm fóubc / bat Dc ©liflingbcrtf baer gfie^ bVuongöen enbe obertoonnen bntbrn: Anno 1573. babben be ^eeren ^oifoc <Ooubeniaur ban iDütTtag*/ enbe 157^ Fo1' 1 52* Ncderlandtfchcghcfchicdeniffe, cndc figucrliickeAfhCidiiagh^ 1573. ^öc4o^0rïun'us^0U^cnicurönnf€cr-©erc/cmeii aenflijclj op üfêibdclburgb/bie Dan langljer ijandt fccr ïjcpmelncfc belepdtDjatf: ;©aerDia0ccu Canonicr binnen / die renig&c 25urgïjcr£(0p fepdc ïueï tuffcftcn cc djte ende bier dondert ) aen fijn fjaudt badde / met juelcher ftuïpc/fjn de£ gjincen Dole mepnde de <©am- poo^e te openen cndc binnen teljelpcn* iltëaer Den ncnfljacd XDterDt ontöeeht/ eer Op in öet Dieren eon* öegliejïelt tuojdeu, <£DcnDjei ijebbcndie DanBlif* fmgtje/ (Cer-#ere/ ende andere «Steden/ metïuilpc Dan pen $?ince / baer bcfïc geöaen om Mbdelburglj teDjater enöe tc lande te beflupten/ tebenvuuVucn/ tnöefallcntoetjoer aftcfntjdrn/ alfoodatfp metdet tijöf bet beele^plandt Dan ÏSalcljeren (inDiclcue^ midden iiBiddelburgb Icpt/dacr Dan &et oocit ben na* Die peeft ) rontfom met DjcI Dondert ende Dijfticlj ^clfepen omcingljcltbebben.chriitoforo Moncdragon, een pubt erDaren $paen£ Capitepn lacö baer binnen mcf \njftfyen ïdaendrlen IBalen/ baer mede Ijpde 25lirger£ Dermepfterde. ^oe nu bit bclegb Vuat lan* Ölje ööcdup jt badde/ enbe de belegbcrdc Dan aücjtf be* Qo$m q\)cbtccU teöebben; ^ooljecft «Ducb'&lDe/ gwöaer naeden grooten Commandeur Deel neer* WWPt gedaen om baer te ontfetten / maer moffen* öef 13 fjeefr ljet baer miflucht/bc IMiffïngljcr^ tuaren* dei te manneïijen tegben, €m& beeft b» minticl) Apbvcs Dan ^ïup<tf afgljefondcn / niet eenïge Dictua* nei'enoe amoniricgclaöcn/dieceucn gorden ende fïeu* ften Dooa-^uindt Diaerncmenbc/ tot onder bet Cafteri Dan ftanimchcii£ gbecomen 5ijn . Ewour Picterfz. Worlt, Admirael van Zeel andc3j[)eeftfc f (occhelijf fc Cllde cd2tf ryeft gïjebotó&t / onder lianinicheitfaeugïjetaft/ (ouacugijefien bet getoclbiel) fcUetm upt ljet Caffccl cnDc&ebepcn) ende iuc Deel Decbrcirê Dcrmeptlcrt/ foo dattcrDdu allen niet een Dan befc <$>eï)rephcnö putcomcnmW: ^enDijföen Augufti^öe^eereDan mywis D^n ^mDjerpen tfqijewm «ae gectanOt/ iwel met tacfitenticf) ^cöepen / fo&groote alc? eïepnc: $öaer ten felDen dage öeeft de£ fftemcen Dolen ftam* mcKengingljecregljcn* <D'Dielcn Bcauvois Dernemen* de / foo mocfreljp 3tjn Doornemen Deranderen / ende D? fepldcbp ©lifRnöÖeter 2ee-töaextin/rontombet eplandtDan 3©alcöcrenöentëoompotm/ daerfirfj dc^eeuDien DacpnicljDoo? Ijoedden/ cndc lande frjn Doic op onfer BjouDjen ©older/ met de clepnc ^elje«» pen aen landt Dar ende / de groote bleDcn te $èieflelin? öDeligg&eiK 3Dan Ijier biociden fp dcDietualie op den xix# Auguili binnen IKiddelburgö / doelj niet alle die fp mede gljebzacljt Ijadden/DJant de ^eelandertf Daer groote Dcröindernifle deden : ^>oo dat JBiddelburfllj maer ten deelegDcfpijfigljtcn Djierdt. ^enxvi.No- vem bris ^ceft <Duc d' 5tlDc DJederom een Blote groote &eljepcnDan 9ïntD3erpcn afgjefondeiu 3BaerDan Öet eene in baande göcr omen i^ Dan fnn cpgrjen bufle- poeder 5 gn een ander bojft een fluch <!0öef cbur& dat DjcI derticf) IKannen doodt florcö nide qnetfie : i)et derde quamaen den grondt / Diel omme/ ende Der* fticfeteinöctfant. ^creflc Dan de groote ^ebepen bleDentc ^aftingljcn/ endcfonden ontrent Dijfrielj clepne ^cöepen doo? de 55oomercftc/ mepnende aifoo binnen 3Crmupentc gljeraeehen ; iBaer de^eeüin* dcr^ liggljendeteïtommcrf Diale mctacljt en dertielj ^cöepen /iyebbenfe op den xxi 1 , Novembris foo aap? per aengbeclampt/ dat fp Dluebtcn moefïen nac %>eu gften op Eoom / acQterlateuDe tVuee ter oojlogfjc toe? Cöcrufï/ ende negbenc met Dictualie göeladen . <^()e? dupjendedit beleelj Dan JBaiDbe Iburgfj/ö <E>ue d3ÜDe te lande uptgetroeften/ cndc geeft den booten <Com« mandcur met de belegljerdein grooten laft endebe? nautbept gljelaten . Montdragon fclj2ccf dieliDiil^ aen <©ncd'2UDc/ daer nac aen den Commandeur / Der? focffïendeontfet/endedatopbetfpoedifblre 5 jl\nr meefl ai de b:lc Den Diclen in Öanden Dan &e£ tyiincm Dolf/die Delefecvcten daer upt Dernamen. ^cD?teV(n 3o?aicn * 517 Onder Coningh Philips I L cndc het Gouvernement van Duc cFAlvc. lol- 1$3 1573. taaren tneefl met cgfferen fret bitpfler gfjefetoeben/ ^ maet Charl« Bcaulieu geeftfe toeten te ontcgfferen enbe uptte leggfjen. Momdragon fienbeenbebebin* benbe bat fijnen bpanbt al fijn fecr eten bernam / enbe wiet giflimbe batmenfijn bjieben/ fc&oonm öanben tomenbe/foubeeonnen lefen oftebcrfïaen/jjeeftMon- ficur de Bcauvoisfufpect enbeberbacfjt gef)ouben / aïg of Bp befeereten openbaerbe/bbjele fiern fa feere toer? b*oot/ bat öp upt jj©ibbelbutglj bertroch/ enbe 8p # co#$baernae banjjert-fcer enbe bjoeföeptgöefio?* x < 7 A. ben. <9pden xxïx. ianuarij ^74. geeft «fconltopg - * eenfect^ootetoemflmööeuanècöepenööemaedftt om lEibbettnirgft te ontfetten/göelöeK ten gier te bo* ren in een faefonö er Capittel berfiaelt ftebbe/maer tot fijnen grooten feöabetnbefeöanbefijn bebdegïjerbe in groot en noobtenbe eleribcgöetoeeft/ be belegde* ïaeïj^engingïienmettijp/ raaerbitbeïeeö ftreffcme* incfï H&an in ^eelanbt Ifif en goet gïjecoff ♦ 3Mfler Cfceengelt meerenbia£/ ombe <©o^ocö-fcfJ*pente onb^&ouben/ Bet Sefjeepfboitfe te betalen/ ofte met btetuaïie tep^obanbeïen / foo|)fl>brtt alïtbf gïjenie 1*74 btenocöeenicègeit of crebijt fyabbcn/ öattatfïfrfit L boo? ï)ct gnerrtepne befte : bit oceft op toa£ / foo Karen be èeelanbrrtf göcbiuoiigfceiï in Eee te baim op Cabo dc Grijp, aenfnoerenbe toat fp batten of bangDen tonben / mepnenbe bat fjet baer ïure beJi: tuel geoo?taoftto>a£ be (£oon-b£öoben>e nemen enbe te eten bie£aer booj b oogden Quamen: &cf|)bcfe rebeJöcnöept üebfcenbe <£bete &eerrn &tatm enbe 3Ba$ifiraten ban Eeeïaaöt na bet fcmbt gttwcfct/ bat fp beien/ ftaenbe notfj bm Manbtfcfjim Crijtli/ toe&wom gfiegjeb/nertbe tenboüen betaeitip&bên *tfiÖe«ie bat in bie tgben ijacr met tonder ftoubt af* SÖem>meobJa£. «kaer i$ in bie tgbaifuicfe een ober gfjebieeff om öcgijemepne ïanbt-false te tóenen/bat beSfbmiraelen/ Capiteonen/ enbe föootfbdefiop &are genepen bitóbtifémetanberg fttnirnöab&en al^^cfeci-OnrincH/ enbefpbjöncftenbtóter/ oföfd bimnebtcrfcen / énbe bïaeren eben motbicö enbe bol* öerbtcfjm benbienftberXanbni. Qui perfevcravcrit fal vus crir. Ifetobev* *54* Ncdcrlandtfchcghcfchicdeniflc, cndefigucrlijckc Afbeeldinghc, otoersDebcn tiet ötaöt middelbvrgh ftt tjattöen toanben3&3ince ban karnen/ Anno 1574. ïgnulfêtbbelburgï) naelangöebeïeg&erin* glje in fulchen Bongerd noot berballen fcïag/ batmenber langt)* tijbt onnatupjlijcbrn coft •geten Ijabbe/Montdragon facft bat al ben bltjt en neerfïieBept / goet en bloebt dat Dier om getoaecjjt toierbt/ tebergljeefie? toaS/ footéöPÖÖaiootfaecht gBetocefl be &tabt ban jffêibbelburgB met Srmupen te leberen in ïjanbenbanben $?inceban<a2anien/met alle amunitie enbe gljefcBut < Qp enbe al Bet Crj&cBf- bolc&mocBteuptreefcen in Baer bolle toapenen/ met bagge enbe baggagie/ alg ooch alle «©eefïelijcbe per* (bonen / £oetelaer£ / «Canonier*?/ ^cljippei^/ Conu miflartfén/ €ommifen/ enbe alle bie toilden : Baer ttuerben ^cBepen contoop gfjegBeben tot in ©lacnberemStlle coopmanfebappen öaer binnen gBe* bonben / toarenberbeurt. ^e€olonelMomdragon moefïe beïoben toeber te beeren in gljebancfceniflc/foo Bp niette tUege en bwW bat Philips van Marnix Hee- re van s. Aldegondc , citadella eencn Staliaenfcben gingenienr / enbe b?ie €apitenn£ bjp gBelaten toier* ben * 3&t i£ gbcaccojbeert op ben xix. Februanj ,enbe i£ in allen bcclenbolb?acBt. <0pben xxn. Februarij i$ be Colonel Montdragon , met fijn onber-Bebbenbe >2tajcBf-bolcb npt jBiöödburgö getrocaen / enbe ge? troefccii/enbegeconbopcert totjCeï-jfleufe . ^aeliet innemender ,&taötifmnucrfUcbegBecnöeboo?fc; herloi^gljeluo^ben/tóatgrootennoobtbattciian* gl)c rijöt in bc 3taör göetoerfï ïoa£ / fp Bebben opge* ten al bare Jjkerden / jonden / Catten / jac ooch alle be i^npfen en batten bic fb crijgben of bangljen con* ben : aten toafeicn enfcie fuaobt banlgn-faet enbe rapen-faet/ende coeehen baer bolije uptgeperft ïaa&/ inaer op öct ïaet fïc en Badden fp bit niet : Soo datter ét laetfte twee meenden tijdts binnen Middel burgh van hongeren comnier geftorven zijn wel Menfchen, fonber bie te bojen gefïo*ben enbe boot gebleben \»a* ren, ^00? bete btctojieiëfrjn Ifoinceïijcbc^wellentie meefïer getoojben ban Bet geljeele €plant ban K&aU cBcren/ enbe banbe^re/ omtuelcfce£ te bedjinbe* rende&paenjaerben gBeenberf)anbe mibbeïengbe^ fpaert en hebben ♦ 4lBen Beeft in bc tijben gljeacjjt enbe gBefcfjat/ bat be€onincft om ü&idbeïburgBte ontfetten/ binnen ben tijbt bantfcjee taren/ toclfe* bcnticBmael Bonbertbupfent gulben berqutflfjeeft/ baer onber nietgljetelt 5öndebegagijen ber£>olba* ten bie baer 3Ön g&ebjupebt göeïoeefï/ maertoelbe gagijen ban bet .SeBeepf-boicb : <®ocfc baer onber niet begrepen be JbtBepen noef) &ct €»befef)Ut / maet toel Bet toeruffen enbe uptreeben ber feïfder/ al£ oocfe be amunitie enbe tocbeljootfcn be^ <6öefel)ut^ / enbe tg&eene be btctuaïien &c göeeoft öebben . ï$tt IMen* fcjjen bloebt en baierbt nietgpeaebt noclj gbetoeer* beert ♦ ^ijn #?inceïjjche Crcellentie Ijecft binnen .HBibbelburgfj foo beel Vuaren enbe Coop-man^ goe* beren ban 3Cntïoerpen gbebonben/ batmenfer ber* cocötl)eefr boo? bijf Donbert bupfent gulben/ baer mebe öet 23ootf-bolch enbe be jèolbaten te bollen 3ön betaeltgöeb3c?ben. €o?t^ na batjJIQibbelDiirg ban &et joch ber j§>paen<f jaerben berloft iua^/ foo beeft Bet begonnen feer te flo^eren/bagelijcrtoenemenbein aen-Voa^ban 25ur* gljcren enbe <3?n tooonbertf/ in neeringe enbe in rijch* bom : ^oclj itifonberbept beeft befe ^tabt göeVuaf* feu enbe toegenomen fait bat 25?abanten©laenbe* ren ban Parma 5511 beröeert geluo^bcn/ alfoo bat befe ^>tabt langlje ïaren aen een / göetoeefï i£ een ban be trcffclijebfleCoop-tïebenban Cftéilienrijeft / enbei^/ gljeöupaenbe befeiiHanbtfc \yz oo^loglje / beel grootet glicmaeebt lol. i56. Ncdcrlandtfchcghcfchicdcniff^ endc figucrlijckc Af bccldingfee, bursö op öe$icutae-fcm * **, met een bergulbe ncn a$eer-ljaen / lijnde een bahen in - ^ee/ öic/ met een groote nieutae «hodie enbe fcf)oon urH»crc& / fjonbert en fc£ en bjjfttcj) bupfent guïbea gljccoflljeeft. 1574. 8&*maer&taï0fp tcbojen ïna£/ betimmert met beeï fdjoonc/ groote/ bcguame ï§upfen al£ ©aUapfcn/ ban binnen met cofMticben fjupf-ract feer rijebdijdt gBeftoffrert» <£eniglje jaren nac bare berloflmge upt poitDcu Der $pacujaerbeu / Rebben btc ban Höi&bd* Den feghcn des Heeren maeckt rijefc. pardoen bpWoMLopstt&tutttl/ mte r tUntbicrpcn afgödefen / ben vi, iunij , 1574. <£ €m\imh ban JiHfpaiiicnöecft/ (om ben kmcutoen <0ouberneur ben %anbcn be£ te f aciigöenanicr te mabcn / enbe ombeg te be* tetljctbolcbtot göcbcntebetoegljen) bie* beirom een generad $arbocn obergljefonben/gbeba- teert binnen Jfèab?il ben vin. Man-ij , 1574. 3>epub? ïkatieljicr bantod opgljefdjoben obermit^bcmu? tinatieber Spaenjacrbcu / boef) Det té ben vi. iunij binnen buffel/ enbc ooch tüntfterpcn gepublicecrt/ op een groote fïrilagie / tot befen epnbe booj &et ^tabt-ljup^ööemaecbtxlBft bed Ceremonien/enbe groote magnifieatie : %\\ enbc met bit paccact bcr* gaf be Cotünch ben 3tanben/ ^teben/ <69ilben/ <£ol* ïegien ! enbe allen pjibatcn perfoonen / al fiarc afbal* lingfjen / rcbeUien ' bereb-rooberien/ ggeVuelt / foo te? gDcn (öobt/ föne MuUt/ ofte ifêajeftcpt begaen toaren/fmt£benjarc 1566. tot opbienbadj : <£mm pegbclijtben fïelienbc in fijn goebename enbefame/ fouber bat fp foubcn beftoeben aubere b?ieben ban re* mt£ te Sobere berfoecben ofte te öalen: €enigf)e nocbtan<& uptgSenomcn / bic ter gljclegener tijbt fou? bcn.gbmoemt ttiojben . 3ülc bic ban be ftoomf-<ta* tbojöcbc ilieltcjie afg&etacbcn toarro/foubcn moeten mctJVoaradjticb berouenbe op?ee()t fterte/fjarebbia? bngjjen uptflojrenenbe neber-lcggjjcn in ben ftfroot enbe onberbanidjept ban bejKoeberbell.ïioomfeöe | 5 fcerebe/ berbjerbcubebergiffenifle banöarefonben 4- enbe ercommunicatien / baer fp in berbaileu bjaeren/ ban be dienaren enbe tfommiflarifen/ bie ban be ^ \ ftcrcbebenlaft baer ban fouben ïjfbben / onberöou* ! benbe boojtaen be öoomf-Catöolöcbe Religie . 3&it JBarboen en fouben niet alleen göenieten bie nu onbec be£ Conincr obebientie fionben / maer 00c bicbaelebe fidjbp benbpanbt biaeren ont^oubeube/ inbienfp binnen ttueemaenben naebe publicatie be£ fdfben/ Ijaer ejuamen onbertuerpen begenabe be$ê Coninch^/ maer naebien tijbt fouben fpalle upterlijcfee ffren* gicbept te bertoad) ten Ijebben / jae be fïraffe fovbe be mifbaet tcbobengaen. ^aerbïerbt nocl) btojber m bit $arbocn belooft / bat een pegljelijcb upt cradjt bc^s felf ben foube beb?ijbt bjefen / al ioaerc fjp feboon bp belleesten enbeo^binarife Öecbter^berxuonncn enbe bertoefeuj 3llfoo nodjtan^/ batbe göeconfif* qnmbc coebcren/ alreebe tot be£ Conincr bdjoef aengftdept /fouben berbeurt blijben / ten Vuare ecm* gljc met tocttelijcbe gbetupgen eonben boen bltjcltnv bat fp Oaer felben Catljolrjchelijeb ober al/ enbe altnt gljeb?agbenljabben. graten bcr Hanben / ben <6bilbcn/ Wzocbet* feftappen/ Collcgien/cnbf bierg&eliicbe/ bicrbnt oocfe dit 74. Fol. 158. Nedcrlihdtfchcghdchicdcnific, , < - , alfemtfbabenbergïjeben/ enbeinljaer gjebeelgrje* \f 7 ftejt: Jfêit^öat fpboojtaen fouöeu moetentetten ontfanoDen / om l)aer baer uaete reguleren/ toon me/ bit ban öetf Coniucje ïnegDen Daer toe foubeu gljceelt irtoen/ enbe bebel Ijibben: Wtlcht ffietten enöe itf^óomianrien foo in reben befiaen foubeu / bat een peüer fouoe moeten betupgöen enöe bene nnen / bat fp Öljefpjorcntöaeren uptfrjneg jBnicflcpt^ liefde tot be landen/ of immers? bat beu nooöt fobanigpe booj befeu tijbt tua£ boo*berenbe* Stlfoo be bcrftanbigöc toet merchten /bat btt pars boen nérgens anöer? toe ftretfttnbe en ttag / ban om be uprgijetijenene in te lochen / f nbe flaer ban jjet net ober ^et rjooft te werpen : £>oo Ijeeft 3£on %o))$ üu r tnebe nier meer uptgericftt nocljte te toegöe geb?acrjt / até^ucbifcibeteboojen grjebaeuljabbe metöepu* blicatietoanfrjn$arboen* fcetigljiermebe gegaen/ gelijch ben Apólogus ban be ïtatte enbe Itëupfen ber* ijaelt/ fcggljenbe/ naebatbeftattelangrjegrjegaen jjabbeopöen roofberltëupfen/ foo^rjnbenmcelten beelber felfoer gbeblucr)t / oftefp Ijébben öaer in Ijare Eolen Dertienen enbe berbojgfjen grjebouben : «£e uitte fienöé bat liacren roof oprjielöt/ booj biennu be Jlöupfentotljaren berberbe grjenoecrjfaemgcfim enbe behoeft rjaböen ' batbe üiattebaeren bpanbt toa£/euöeljaci allegaerfocltftetoerfrtjeuren: £>oo Ijeeft be liattebefen tueclj bebacrit/ fp beranberöe JJaregöetiJoonlijcReftemme/ fp troeft een fteligieug de r bt aen/fpliet Daer een erupneferjeeren/ enbe alöug •pgepjonent 5jjube / gineft fp Xuanbelen ontrem en na ciidc figuerlijcke Afbeddinghe* bpbe Jolen ber Mupfen:|fêerenenbebatbe|Ekipf* 1574. hên^/bie fomrgt? met ber tjaef te öet Ijooft uptfïaften/ . noeijetoen laJÊimöare tjoieubleben/ algnocöaltijbt Ijet quaetfïe b jcfehöe/fo Ijeeft be ftatte albug een ban öe «fifeupffteng aengljefpjonen: Quod fueram non fum, frater, caput afpi- cetonfum. 3&at té/ <® 25joeber/icn en bert bfe niet/bie gijp mepnt bat ten ben/ icn en ben nu langer gïje en jjtëupf e-fcatte/ fietmtjn ïjabijtenbe crupneaen/ icfcboe penitentie/ Det té mp leet bat icft foo beet onnofel bloedt^ gljeftotf jjebbe, €enigï)e banbelicöt-gl)eioobiclj|te enöeon* bebacljtfaemftf IBupfett bitljoojcnbe cnbefieube/5i)rt upt be rjolen gtetreben/maer fp tuierben terfïont ban bêftatteopgljffnapt. ^aerom algbeftattenaebet Ijanbtinbefen fcboonenfcljijn toeberom Cjuam/ om be JBupf «eng upt te loeften/ foo en taouben fp niet te boo?fcöÖnecoraen : maer antinooiben/ j Cor tibi reftat idem,non tibi pra:fto fidem. ^at té l $?aet toat gÖP toüt/ ïop en gelooben u niet/ gljpljebt noefialeen^ feattenljerte mtlrjf: ©toeit Ijanbelenbe \nanbel en i^niet Vuaften enbe bibben/ maer haften om te bijten . <£toen buf banicb té ooeft/ enbeblöft öetcjrjemoetber ^paenjaeröentegrjenbe j^eber-lanberjB/ offer eenen b'Hlbeeomteenen 2$eercltfcl)eu©02ft/ of^onllop^/ eenen papeof (0l)ee(lclijcfteng7flaet/ br£ eenen gfiemoet i^enbe blijft atëbetfanbereiu ^ïaefi Onder Coningh Philips II. endc het Gouvernement van Don I^ysdeR equefens. êtofton movcker heyde, w^aefaijiïttomutjdu Ciatfou/metfonen^^^ aiDe^atocöCij^ltoftcl/^ lol. 159 *5 74- ^Taffoïi / metfrjnm l&eer ©20c Der « ©alf€5?a\3cnrfSonc/Doobtblebcn/ öenxnu.Apnii , Anno 1574» <Ö|aben ban ^Sarlapmonfó 2&oeber/ attc cïotcfce 1574 uptgelefcuf ^erflcfttöc^olonc^. #P3Si»$KW?# hen nae Jitèaftnrjw at Ijoe ïuet bare ^trtöai en outml* neb roaren/enbcnmtineeibennm Ijarebctam.gc boaj baer toert betaunglje belooft/ fo Ijaeft afcfp macr be* few toebt fouben gcöaen ijebben. . «Siaef Hobettnc fienbe en bebinbenbe / bat De p?o* bianbe bcmtufleljen Ahen enbelKaftrnöt nut lange? botsen en conbe / fo tjeeft ï)p beflotc n na <6rifcerumot te trcenen/enbefüb tebocgmbp fijnen l£eer Sloeber fcaef Stoottonen ban $afibu öabbt Anno 1574. in ben ipjii tenen goebntöoopftup* reten enbe fcnecljtcn aengljenomcnen&ebp een gljebjacbt t tot afliftame enbe ontfet bet bclegneroe £>tabt ban Eepben / bie Ijp gcbAiebt tjteft tot iDutpen / tufleljenmen enbe Ifêafiricljrti bp bent toaren/ nebeng beel anbere perfoonenban qualite* l&ertogb <tt)2iftofTel/be^ ïiueï-©o?ftejS tredenci Hg, i$one/enbe fnncn jongljftenÜ&Joeber <Ö?aef ^enb2tc$ banjitaflbiu £p Ijabbcn eené aenfïacï) op jjtëaftricljt/ maer bpu0 miflüeHt.&etgantiforn binnen Jfêafrricöt fter berftcrcHt 3Önöc/fo ftebbcnbe &pnenfcj)c bet 31c* Cer ber <S>uptfebcn eicne repfe befocljt/ enbe be 3?upt * fclje baer tocberom / foo bat fu mctr-maelp met mal* tanberen bebbengbefeljermurfcert/tot toinninge enbe bcrlieg aen bepbe föDen.<©bermitg<#2arf XobetoncK bier al bjptoatlangbe liggbrn bleef/ foo beeft ^on StopjStrjt geljabt om fpnCrnebf-bolcK bp een te b2en> gen/enbenae Höafrricfit aen te fenbcn/belafïenbe Bal_ deofijn beleef) booj llepbcn teltenen/ enbe met fijn bok nae <e?acf XobetoijcM Heger te mare berrn.Bai- deusbiaenopbanboo? Hepbenben xxi. Mam;, enbe beeftfrjn bolcn in ben £>age bp een geb2arbt / enbe be* bonben fiere te 5ijn ontrent bijf bupfent te boet / enbe b?ie «tojnettcn féeerbcn. «©co? befe oecafiebebbcn bt ^paenfebe ben i) agbc berlaren / enbe be 25urgljerjê/ bie ba(l ober al berftrop: toaren / tmamen toeberom tc Ijunief cnbebp ben baren» (Cotbetbolcnban Baideo boecbbenljaer bric ban 3&on Hopje* ïUiptcren en üinecDtennpt ï^oilanbt/ Sftifflanbt/enbe <6elberlanbt/ober be toelcne altf berfteromnirmbeerbtn Sanchio d'Avila , mbeiuliacn Komcio, Momdragon, enbebeï^eereban Hierges, bc£ ben $2ïnee ban éjanien/ met tuinijS ïnUpe bP ergeng be 0h\(c boopte te pafleren/ enbe in ïb^abant te n ee* hen. ^pmepnbein betpafTeien^ennnontiebpnn^ p^infeintenemen enbe teberraffclK"/ nietberjiant oan eenige bic i>aer binnen njare n/ maer het ïuflucR* teljem. <©c ^nnee ban (©Mmaii^mct bet* ^rtjepen enbe bolch De IBafe opgetrocnen/tot bobtn öe ï)om* mrlfcöe ÏDeert/ enbe beeft Ijet feboone Cafteclbmi 3©arbenburglj ingenomen enbe berbianbt / baer D2te Ijonbcrt ^paenitUTben oplagljen. €-2aef%QbeBJntK ! ben xi . Apniis metfnn llegljcr opgetroc Hen/ jijnöe §aef-baci)/fterc Vnefenbe onti tnt f ïuccbnpïent£ c cr* ben / eMbe fc£ / of fo anbere mepnen / acïjt bnpfent te boet . ïèpnam fijnen ïoecl) noo?bp $iemeglKn/cnbe trocb na IBioucH aen be jfóafe gbelegljen / ai^aer Ijp bernaebtenbe/onaengbefien bat eenige bie be^ 3lant^ aelegentliept feer ïnel behmt ïoaoV bem nepen met te mwhi maeranberbalf mijle nebervuaert^ tn Ijefe geb2o»ten Uanbt tufeben 05ae^ en apae 1 51)11 Uegcr re flaen en te rufïcn.Jilöaer ®tatf ILobetoneh en beeft befni goeben raebt niet gbeboleljt/ eenf-beelo om bat fnn Cvjjebf-i30len beel moebe Xua^ / anber-beelo yetft bp gemepnt / bat fnue macljt foo groot toaoy bat oen Fol. i5o. Ncd€rlandtfchcghcfchicdcniflfe,cndc figuerlijcke Afbecldinghe, 1 < 74. bttatttgeencanfeopftemenljabbe. Jfêaerbe&paen* «. _ jaetben fjaeftelijcn te <©*abe ober-fcbepcnbe/ of jb an » öere fd^nbcn / een&cbeepf-bnmge fïaenbe enbe bacr ober trecKenbe ( baer i3?acf iobeuincn gbcen goebe ïtunbtfcbap Dan cn ftaöbe ) 59» (Km anberen öaecftö bn-gecomen. 3&en xm. Apnlis iffer een fcïjer * tnutfelingbe gefdjiebt in be toclcbc be&paenfdje beel fcolct bcrloo?en:<&en <©berfïen befer toatf Laffo.t encu ncbe Dan 3£on %ov$ 1 bien crcecfj <8?aèf Hobetoncn gljcbang&cn / enbéliet {janbeö nacï)t£ nac <®illen* burgï) bjcngben ♦ <©eg anberen baecf)£/ Ije bben öaer öe^aflbufcbe berftout/taat berber enbc bjeeber baer te berfp2epben/ ban bet ïnel befjootf baöbe/ ben moet gettaftetijtjube booj be bicto'te bic fp 'tfbaedjg te bo * ren gbebaöt babben. <©^cf ïobetoijen/ ï^ertogD «rittiftoffel/ enbc <©?aef ^enb^tcb/tn't minflte niet ber * mcebenbe bat ben bpanbt baer bien bacf) befp2üigen foube/ 3ijnfdbe mei een groot beeï ban be jfrancop? fcfjemrebebufier^/ enbeanbere ban gare befte £>ol* baten beu bpanbt gaen befoeehen/biegerec t fïont met al5t)n madjt/om <©2aef 3Lobcluijcn£ ïcgljer te gaen befoeeïmi : <Defe bepbc aen malcanbercu eomenbe/ Rebben bapper enbc manndtjeh met maleanberen gc< boebten / cnbe be bicto^ie itfeenen tijbt lanen ttinjfel* aebtieb gfjefïacn / beeï bolcr aen bepbeftjben balienbc fonber ta bcr op te ftacn / boclj bet jöafloufdje boet- bolcn i$ epnbetijcK geteben/ eer bet pcerbe-bolcb ge* treft babbe, 45mf % obcüïtjcn enbe 0'anbcr <#berfïc 5911 öaer nae gereben/ enbe ftebben be ^oïbaten gebc* ben enbe bermaent / bat fp boel) tirilbcn te ruggbe r 0? men/ cnbe be ftuptercncnbcb'nnbcrbolch bpftaen: jBaer bcr luatfaltebcrgccfjtf / Non audk currus habc- nas.gac bele in bepïactfe ban be fpietfc te beüeu/enbe op baren bnanbtïotf tebjanben/bcgounen Gclr, (ïelt, te roepen/ niet inficnöe bet pcrijcïidbaer fnin (ion* ben/ bat Ijet baer öaïfenen roppen iuajg gbclöcnbe. $tëacf Jlobeluöc i$ eben tod met cenen Doop ban 011* trentfe£ljonbcrt$ecrbc tot fijnen bpant aengegacn/ 1 <7a9 be goebe en Willige ^olbatcn bcm fcer bicl)tc bolgcn* be / enbe iö met futen een couragie enbc fo bapperltjcn ben bpanbt aengfjcbaUen / bat Ijp fcöeen te iuijenen: jjBaerlan BaptiitadelMonte, enbe DonBernardindc Mendoza, met be 3ianficr£/ bcbcnfulcb een treffen op belDaffoufcöe^npteren/ batfpbaerin ttuecijopcu gljefcljeurt enbegebeplt 0ebben /bienocl) een grooten Öoop ^pacnfcöen $cerben reebefienbe/ om baer aeu te ballen berfrifêict Vuierben/en quamen op be blnebt/ abanbonerenbeeenenöoopcloecftboet-bolcr/b'tüekK fferebe tegentueere bebc / maer Ijet Wcrbt Ijaefï op bc bluebt gbeflagljen* 3£en ^paenjaert beeft clcbe up^e ber^bolcb göecregen/ enbesön fjet paincipaelUrgrr *ban ^aef 3tobcVüijcb met bapperbept geVue ïbelntk aengbebaïlen / b'Voelcb niet mei befeganlf en toa£/al* toaer be bifo?b?c groot/enbc be rcfifïentie dom ïua^/ fo bat fp al bit bolc bebben in be blucöt geflagen/ enbc bele in §et graie? boen bijten : 3£aer en lnerbt niement berfi1joont/nocb^oetelacr/nocb^olbaet#<a^aef 31 0? be\uöcb met fijnen 25aoeber <6?aeftf)enb?ifb/ enüe limtogb Cb^iftoffd $ijn doccbeiijc beeötenbe ban Ija? re ©cerben gefloten enbe boot geblcbe w offo eenigl)e mepnen ergbené ineen 4HÖo?a^bcrfmcu?t/ anbere mepnenbatbcfe^eeren emen^ineen 23oerenl)up3S beebtenbe/met öet bupé berb:anbt ;ijn/immcrjs liarc lidjamenen^ijn nergens onber beboobeugeiionbeiu Don Bernardin de Mendoza, biemebein Dit gï)CbiCl)t ïoa£/fclui)ft/ batter ober be tlnee bnpfent ban C>?aef Uobeiinjrbfi ^oloaten boot blcben/enbc ontrent vijf ftonbrrt fiuptcren . ^Den bpant beeft beeerebati beic bicto?ie p^incipalijdt bentóeere ban Hierges, ^oti^ perneur ban jDiemegljen / göcgbeben j enbe San* chio d'Avih , bic bet opperfie bebd l)ier ttljeljabt beeft, ^it^ijn alrtctftytc ^affrufcOe Cnabcnbie baer leben bericojc n bebben in be bf ff bernmigfic ban Dcbcr-ïanbt/ baerfuUenber co^ttfaliïicerbdiaöen. Fol.ife* 1574* N Npcfcrlandtfchcghefchicdcniflc, cndc figuerlijcke Afbeeldinghe, J3citöDermöDt iw ®taöt l eyden, mti fioe tojonticis baerujch Dat «SoDt De *feere DefelfDe berloft (Jecfi Den Duoen " Octobris, Anno 1574. U Dat Don Freder ico met fc&abe e nDe fcftan* De De &taDt ban llchmaer berlaten mocfï/ fo i$ f)etllegerberDepltctulefön<&uartier of Ucgcr-plaetfe getoefeiuu^iaen Romero # nae Dm ïl^agbe gljctrorft en / enDe ban Dacr na jIDaef- lanDt-£>lupg / Daer Ijp Dc groote £djanfe/ liggfjenDe redjttegöen ober ben 25?iel/ beeft ingenomen/ al* toaer bp Den ilfcere ban 2CIDegonDe/ Die ober De£ pitteen Crijcljf-bolchcommanDeerDe/ gijebangjjen creecö/ altfljptjcm inljctïuater enDe rictmepnDcte berbergfien . Don Francifco Baldez Maftro del Campo, i£ met fijn Regiment nae Hepbengöetrocfcen/ Daer Bp onberfieitf enDe onbertoacjjt boojgDecomen i£ op Den naeft-laetfïen Dacj) oftobris Anno 1573. Dacr toe gbclocfct tucfenDe/Doo? Dien bp bertoitttdjt bJaöVbat öefe ^tabr gualijcb göep2obianbeert tom^u Doopte öefelfüc upt teljongöcren/affluptenDeaUebJegïjen; bantoaer fp tetoatcr oftelanDeconbengbefpnfigljt *B02öcn i ^toclch öp niet een clepn % égfjerhen beeft Durben bcfïacn / obermit** Op vuei bJifï / Dat De jijm* cc gbeenbokh en Ijabbc/ nod) optyengfjen enconDe/ oniljcm uptfjet bcïttefllacn.jiïöaera^im <#?arf Ho* Detoijcbban J)aflbu/ metecnen grootcnïjoop bolcr gec omen Vun^in bet obcr-quartier ban C>clbcr-iant/ enae Don Loys de Requenfe fijn boïc ober al berfcl)?cef e nbe 01: tbooDt / om <*&acf HobeUi rjeft itvt gljcmoet tè tr ecfccn.v 5 0c Ijccft Francifco Baldez weaeberfetocben 5jjnöc/ Den xx 1 . Martij moeten berïatcn ;ijn beiert) ban HepDcn/ fijn boïeft Den gbdKdcn aDintcvgroctf ar* mccDc Doetboöj gijdeben Ijcbbcnbc, jRaernacbe bicto^ie op .flöorrhcröcnbe/ tfbn op ben xxvi. Maij Dacr vuetjerom boo2gi)ccomen/ becï ftathn' als lip te boo;en gijeftceji biag/ luiantfcp nutad &pbcar[)t Dupfent jffian fïerc&taag/ ftp&ceft flraermetbeel ^ej)anfenenjpo;tenDe jètaDtomcingclt/ tetoater enDe te lanDc baer benouiuenbe/ in mepnmgöeDefdfj De met Der tijDtupÉte ïjongfiereiu Watt tuap&ed depnen boojract ban Coojn in De ,§taDt / at Ijoc tod De £jince Ijaer tbDt£ gbenóerö bermaent öaDDe / Dat fpljaer berfien enDe berfojgljen fouDein Ifêacr ftet toïag cenf-Deefe berfupmt/eenf-DeeljeiDoojDe&paen!* gunfligfje ontraeDen / m of fp niet en IjaDDen Ijoebcn befo?gijtte3i)n Datment)aer ïneDeromfouDe romen beleggeren* <©aerenfijnmbe gfjebede^taDtHep* Den maer öonbert en tljicn laff €oojen$ gfyeïMcfk al?öf DebpanDtDaerbooiguam / enDe Daer toaren binnen beertöien Dnpfent iDehfeljen/ bobentonnutteglj^ fpupjgf Dat fp uptgfjefcnDen öaDDen. f jincc ban ^anien öaDDcDen €ngöelfcöen kolonel SirEd wart chefter gljeo^Doniieert met tbien ©aenDelcn Cngljelfclje binnen llepDen te trechen/ maer al^ fp Daer niet en conDcn binnen comen / fo $ijn fp meeft tot Den bpanDtobergöegaen/ ecnigfje ooeft 5tjn berftropt enDe berloopen / riek fijn^ Uieedj^* &v ijeeft Dan De l^agiflraet bier of bijf ©aenDelen23ur* glier^in gagie göenomcn/ om De biadjten<tc ber^ fo?gl)cn. <DmDat Baldei boojncmen Vna^De ^StaDt upt te bongberen/ foo en Beeft Ijp gfteen groot gbebJdt Daer opgljcDaen metbcdjten en (lommen: ll)aerDergbe* gagicerbe/ enDe anDere doechmoeDigbe ^urgbêr^ 3i)nDidt\t)il^uptgöeballcn/ enDefjebbcn oochmecr- maclö Dc ^pacn jacröcn upt ftaere ^cbanfen gbrfla* g[)cncnbcgl)rb^cbcn : %itfvbmm De naetïci£en* Den onber öc ^tabt fo berDeÖidjt / Datter lange tijbt alle Daggen boben De jjouDert ^oe-beefïen upt be U7+ lol. 164. Nedcrlandtfchcghcfchicdenlfie, nn &taotin De Wtytom gï)cD:eben *merben /nopt meer 3 ' *\ Daer toan tierliefenDe/Dan een ftoe/enDe Djie €altoer£. Baldeus enDeDeuptgrjetoeftene ^urgljergfonDenDer flcfterepfe feljoon-fluptenDe boenen binnen/ metbe* ioftcn ban $arboen eii gratiën : <tëatmenfe bp Ijare J^iuilegicn foube laten/ endeniet göeen garnifoen befvnaren/ &c, <Doctj De belegrjerbe ïoel hennenDe fcer^paenjaerden taoojbtentroutoe/ enanttooo^ Den niet andcr^ Dan met Dit berf hen: Fiftula dulcc canit volucrem dum deci- pitauccps. S&attf/ Alsde Vogclacr het vogelkê liet vliegen Soo fluyt hy fecr foet om 't voghclken te bedrieghen. ©oeïj aï£ bc ^pnenfrtje niet op en gtelbrn De Dele? gherdemet fefpijtoen en tueder-fcl)2ijben te quelleu/ t nde tot on crgljc Dinge Der «£>tadt te raden/Daer booj oogben IjouDeuDc dengrooten ïjengljerf-nooDt Daer in 0; gelaDen toaren / ende Doel) beft ge doelden: $00 Öeubenfp op Den xxu.Septcmbris aldu£geanttuoo?t: Cjhy fondeert al uwe redenen op onfen hon- gjcri-noot, ende feghr, dat het onmogclijck is ons foLtfetren : Ghy noemt ons Honden en I<ta tê-cters?&c.Maeronsen ontbreecktnoch gjeenen colï,fo lange als ghy noch Honden en koeyen in onfe Stadt hoort.Doch indien ons nocheyndelijck fpijfequacme te ontbreken, fo hebben wy noch elc ccnen flmekeren arm, dicvvyfiilicnop-ercn,cndeden rechicren Tul- len vvy bchoudcn,om den Tyran,cndc lijnen blocdt-dorftighen hoop van onfe muyrcn ie ende figuerlijcke Af beeldinghe, keeren: Ende indien ons Godt de Heerc van 15/4 wegen onfe fonden cn wel- verdiende ftraf- fen in u-lieder handë lact vallen^ wiens goet- heyt vvy fulcx niet toe en vertrouwen, foeri willen vvy dacrom van fijn vvoordi niet af- vvijeken, noch ophouden onfe Vadcr-landt- fchc vrijheyt te verdedighen, ja liever willen vvy fclfs onfe Stadt in brandc fteken, dan dat fyufoudc te nutte comen: hctisvccl beter dat vvy vechtende fterven, dan uwe wreedt- hcytende bloedt-dorfticheyt acnonfc licha- men ende confeientien te lijden, ofte uwe Slaven te vvorden.(€otbefeeuDcDergelöefeecloee* moedicöept ftebben fclfé eenige ©joutoen öaerlfêan* nen bamaeht enöe berïoecht/fcggljenDe/ dar fy liever 10 hare huyfen van hongher ltervon wouden , dan dat fy wouden vervallen in de handé harcr vyanden.<©£ erem* pelen ban j&aerDen/EutpfKn/Jfëeebelen/ enDe &aer* lem IjaDDen fp nocf) in toerfelje memode . <£enigc Da* gen Ijier nae/al£ Den (jonger ende grooten noot Dage* Irjer taag ïuaflende/foquamen cenigljebertjotiglieroe 2öo?geren tot cenen 25ojgemee(fer/ Ijem foecfcrnDe te betogen tut aecoojt met oen ^paenjaert. üfêaer Ijp atVttüOOJde l)aer alöll£/ lek hebbe eenen eedt ghedaen, dien fal ick (met Godes hulpe) nat-comen , fijt ghy met mijn doodt en vleys geholpen, het is my gelijcke veel, of ghy my doodet,of onfevyandenrlc moet doch eens lter_ ven5wy hebben een goede fake, voor de welckeick geern llerven wil,hout mijnlichaem vry inftucken, ehverdeylt het onder malcanderen5fo ghy daer mede gheholpcn fijt. <©e 23o?ger£öecloeche refólutic ende moedige fïant* naflicljcpt defetf Ijarqtf 23o?gemcp|tcr£ l)ooje«de/3rjit met berioonderinglje Xueeö gljegaen* Onder Coningh Philips 1 1. ende het Gouvernement van Don Loys de Requefcns. Fol. i 6$ t;ftDtitfcttian leyden, optimöetfjen O&obfis, Anno 1574* £>tattt\ ban feollmit/ enbe bc $jince Dan <0;amcn Dart Voetcnbe enbe be&ertigljenbe/ mröat noobt bat bc goebe 23urgöergbin* uëu % cpöen ïuaren / Debben gljebacljt beter bedorven, dan verlooren Landt, enbe gjjeencn ailbereil mibbel om ïjncr tc ontfetten Dietenbe / l)e göcre* folbeert/ Darmen be aBatcr-flupfen foube openen/ c nbc Darmen ba* JlBafe cnbefjfcl-bijchcn foube beur* ftcucu/ om Ijet gbcljerle "Santo rontom ber in 'ttoater te feiten/ enbe een Eee ban «Êbbe enbe ©loet ober j)et ö?ooge bajïe Haubt tc manen./ omalfoo Hcpben niet ;èc()cpcn ober betberb2oncHcnHant tontfetten/öaer getrooficbc bat-fjerllant baer boo? meer aio feg mael Ijonbert bupfcut gutóen febabc Itjben foube > £p act)* ten bit bevlieg &cclclcpu/al$ fp maer moeöten beljou* ben De p jebtcatic bc£ aobüjcncu D3oo?bt£ / enbe f)a* rc jpjiDilcgicn . ^ijn ©^inceiijcKe^rccUcntieïjabbe tcfrotterbam enbe eibers bcftelt te manen tDJceöon* brrtplat-boöcm^cöeephen^/ alg<0alepnen£/ bie* mm roepen eonbe: $>e gcootlte Doerbenfejöbaffen acnbefööen/ enbe booten een of tDïee metalen fluc* hen <öcfcl)iit£ / baer mebe baer bie Dan Eeelanbt ge* noeebfaem bcrfojgftöcn / fjaer toe-fc&icnenbe meer ban yonbert gegotenc mctaelen enbepferen {tanen/ niet acötljonbcrt 25ootf-gbefcllen/ onberbetbelept Dan ioncker Loys Boilot Admiracl van Zcclandt . <2>efe >3ootr-(Tffcuni \uavf n fcltfameljanen/ gljefterft enbe 000?- bncht ban Uionbê/fommigc en Dabben maet een been/ fommigc maer cenrn arm/benanberenrjabbcn fp tegen baren bnanbt flrijbcnbe bcrloojemebrn DjcI Xüin cnfp Ijacr beter tc bermeeren en te behelpen/ a!£ mnuclj Ifêan bie tVuee armen ofte boeten beeft . <$>p babbeutlt.ee ooglj-merehcn / beb?pbeptl)areö©a^ bex-laut^ tc ttcröcbigru/cü beu J?au£ niet De SixquU fitic tegen te fïaê* ® ele onber bit r ouDïé bouthê b?oe« gen Ijalbe |Banen Dan filDer op bare fcoeben/met befc fttyift baer op / Liever Turcks , dan Papill ♦ m$ HU be Coo^cn-feljupten gelaben/en allejS gereet Dïaovfo 3gn DeIeCrijcl)f-€>Derfteeü Capitepn^Dan 3£elft afge* Daren/op ben xï.Septemb,&p fjaer fjebbenbc/befialberi Öet 25ootf-bolcfe/Djcl tVoaelf Ijonbert üfêufoucttier^ Jlfêaercomenbe oberöetDetb?oncnen 3£anbttotaen be&oetermeerfcge23?uggï)c / baer fp beur moeiten/ fooDnerbcnfpgfjrftut/ mant baer lag&enDjelbccr* ticö ©aenbelen ^paenjaerben batfe befcljanjt / bic ïjaer benboo?t-gancn Derljinberben/ met louter glje* Dielbt tegfjen-frant boenbe* |?et Diater en Djag niet biepe gljenocej) omobcröet platte Slanbttebareu/ Diant be <0alepen gingöen büftbien/ fommiglje acljt^ töicn boeten biepc/ enbe baer en Dia^macr ncgljcn DoetDjater^* jjteeteen ^upbc Ijeeftbe ^?iucebeu beleggerben eenni b?ief gbefonben / enbe laten Djctcti bat bet outfet aljereet enbe boo? {janben Dia^/ inacr ober fp öacr fecr berljeucöt enbe berblijbet (jebben: ^oeöinfonberöeptljebbenfp baer berblnbt/ al^beit DJinbt metben £p?incH-bloetbegon(t J^oo^bt-Djeft te D)apen enbe tc (roemen/ (jctDjatermet gljeïoelDt int 3lanot b?ijbenbe en b^ingljenbe/ p?tmïpalijcK al^s Ijp jlracr baer nac Eupbt-D?cfl Dia^t mapenbc / b?ij * bèube bet Dïater / b'Djelefc mibï$ beu ^oo^t-Dic^ fteuDJintin'tltanbt gIjecomcnDjas?/ reeljt op Hep=» ben acm ^e^pacn^aeröenficnbe bit Dïater (u*> aen* comen/ JjebbnUjacrbelïe gl)cDaeuomljttfelfbcl)ter en baer te floppen enbe af 'tcöanmicu/ maer teber^ gbeef^.lBrjn ^eexbei^ineeeuDeLje ïtbminilcn met IjetBootf-üolchficnbe/ batljetUiatcr bu# miracu^ leufelüeb feer fubijte lijcft fjljcDiatTen Djhs ban negl)eït bupmeu biepteop aet>t en tiüiiuiilj/ fob jgufp op beu Y n^ceben* Pol. 1 66 . Ncdcrfcuidtfchc ghefchiedeniflc, t < 7A ttaeeteoaobrismetbi^ * Denaengöebaren/ ende fp sim ontrent mtdbernaeöt gecomeu aen den ftercft-toecö/enöe Üebben met fcïjet* mutfeïen den buandt ban daer gljedjebén /liggljenöe daeroptïnecfödmbefcöanft' enbemaeebten benfo bangjje/ batljp bluebtcube mincft-pfcr?* enöe doet- angetèlanqc ben ïuecj) firopbe/ tyefnibebatmen bent toeracïgben fouöe . Sftë nu be£ &ztncat bolcft öen &ercn-ttJec& m öadde/foo Ijcb&enfp be felfdc op ttoee ofte djicplaetfeu doo?*gljeflefcen / enbc fp sgnöer met ontrent Dondert dictualie ^cljepen öooj-gljebaren/ enbc fp 5fin aifoo na be jfl&eer-bjuggDe gfjeroept : mu fcertu'egljc bonden fp ecnigfjc onbiepten / foo bat bet 25ootf-doïch moe(ten tn bet toter fpjingljen/ enbe be Slepen met be fe&ouberen baeroder beuren» Bal- deus fhibe bat {jet toter foljoogeopgeloopentoaoV enbe bat be£ J^iiiten dolen foo bapper aenguam/gaf ben moet berkuwen/ endeöp&eeft fpn &eï)anfenin fulcberöarfte enöe bifojdje berlaten/ datgp eemclj 4l>lKfcbut in befelfbe liet jlaen . Aionfo Lopes Gallo metfrin 0cgtmentolucl)tendcnae ©oo?fcj)oten aen/ 3bn dan be Eer ufct)e &t Ijipf-göefclleu/die met een fu> riconberfaecljdeitjcFt in Ijet toter fpjongen om &aer tt befetten aengljeclampt / enbe tod ttoee Dondert om benf)al^göeb?aröt » CapitepnBorgia, ligg&tndeop de ^djanfellammeitfoorhderloopcn/ fnn tfartou* toen in bet toater toerpende uptljaefïeende bjeefe/ tont <0odtbabbeeenen grootenfeljjicbonberfjaet gbefoudcn/alfoo bat fp tufleïjen oacb m nacf)t al f)are gebanfen/ 3miöetïueeenfetïicbing!Tetale/ berloo* pen enbe berlaten öebben/ metberlieg ban -ontrent Dupfent jfêannen/daer de $?inee in dit ontfetten niet boden beerticf) iBanneu derloojen en ftceft ♦ 25alde« fen£&paen$ Hegberïoajf ober be elf dupfent Jfêan fïereb/ enbe be €>ntfetterg niet boden berbe ftalf bup* jent ♦ 3^ te eer enöe meer Ijceft Borgia ficö SÖefpoct de ^e&anfe Xamraete iwrlateu/ doordien datdeg ende figuerlijcke Af bccldinghc, nacjjtémflcgm dm tweeden enbe derden odtobrfc, f574» een groot (tuc& mup# ban de^tadt banXepden met - debo;|i-b)eerinpi)ebanfelf^ göeflotf ende ingbebal* lenig/ tuflcljenae &oe-poo?teende dentöoojn ban 2&ojgoignen/ mabende een bjefle enbe openiugöc tod fe£ en ttoiticfj roeden laneft. 3&itfe&eeu grootelgcr te flhrecfeen tot nae-beei ber ^urgfjeren / maer *&oöt de $eere beeft dit middel gbebjupebtomde £paeu* jaeröeneenen fcïj2icn aen te jagfjen/ tont öoojenöe tn den dupfleren nacljt bet göedjups? dan den bal de$ mup&ef in Ijet toater/foo mepnden fp dat de 25urger$ uptbielcneude öaerquamen befp?mgljeu : ^u^ean tóodt de J|eereupt de duptlcmiffclicljt fcöeppen. tü* foo fegeen bet oocb in den begin defe£ bckdfê/ dat Ijet afbïefen ban de befle patriotten / gbebjecb ban gat* nifoen / ende degroote flerfte / grootelncr tot berlieisJ ende ondcr-ganeb der ^>tadt foude flrecfeen/ maer doo^ <©obe^ toonderbaerlDcne ber fieninglje / beroof faecfttenallebefe bingben grooteltjcrbebeljoubeniffe der^>tadt/ ïoant de lief hebberd de^ ©ader-landti* deden bp den 3$?ince ende Staten ded llandt^ in Ijet beneerfttgöen ban Bet ontfet meer boo?deel^ / dan of fp in de delegeerde ^tadt toren beflotengljeVueeft: gfndten daer fïerefc gamifoen tore binnen gbeïoeefi/ fo foude de mont-co fl dejef te eer fön opgeten getoeefï. ^e^eflemde groote flerfte bermtnderde oocb öc menieöte de^ bolcr/toant g jedup?ende dit beleclj 3ijn* der toel fe^ dupfent USenfeljen aen de pefle geftojben/ nam beel onnutte eter£ ïoecb/al^ hinderen en Bjou» toen / toaer boo? be p?obianbe de^ te berber fïreebt e« IBaer nu moet ieft toederom heeren tot de öongöeri* gjje ende uptgDeteerde 25urgöer^ ban Hepden ♦ ^11^ op den derden oflobris de p^obiant-fcl)epni deg moj * gben^ ontrent aeljt up?cn te Hepden aenquamen/ foo ifler ongelobelijcfte b?euc^t enbe blijdtfebap aen bcp* defpden gbeïoeefi/ met dartcft-fegginglje tot <©odt deni^eere. llfmen den beröongöeröen 2öurgbfr3flr uptde roi. j 6$. i y 7 4 . upt be Schepen fyoobt enbe Ijarincft langljbe/ fo fjcb* . bênfp be JacingljÉnfondcr fcljoou-mahen tngefïocfct/ etenbe foo öaefteitjcN enbe foo bclc/ al£ of fp nemmer * meer en fouben tonnen berfabicfttbJojben/ b'toelcft l)aer nae-mael^ gualijcïtbeauam/ luanr f)ct giericl) eten bebe beier bermen berftni. 3&e0 ©jincenbolcl* in be £>tabt gecomen3önbe/enbe be SSurgljerg gcten fjcbbenbe/ foo^ij»fP eenpaerlijch inbe feerchcgfie* aaen / «Bobt ben ^eere bancfcenbe enbelobenbebooj gare berlofTing&e / enbe bat Op Ijaer een %tt ober &et platte lanbt gïjicmaec&t Qabbe ♦ ^aer 5ijn oocfc (Iracx ober al bjeucljbe-tehenen gebaen met bier en / doch en ïnpben/ enbe affrijieting&e beg <*5öefc[)ut£. I&etig ooeit al£ een tainber-toereft <0obc£ tt roemen / bat Nederlandtfche ghefchicdeniffc, ende figuerli jeke Af becldinghc, beg baec[# nae bit miraculeufe ontfet/ op ben bievbcn x octobrisDen kuinbt Supbu^ofi geïoaeptijceft/enbe _ baer nae upt ben $oo?bt-<#often met eencn fïerchen ff o?m/ b?ijbenbe al Ijet toatr r toeberom te tauöc wpt/ nae bat ftet fijn officie enbe Ijefc bebel ftjne£j>cl)cpperg uptgljericljt Ijabbe. Sïlgnube 23urgï)er£ eube baun bupten be &tabt quamen / fo Ijebben fp bebon? ben bat üaldez met fulefcer baefïeenbe Difojbjeglje* blucbttoatf/batöpalföntóutten/ en (Centen / beej <töf)efc&ut£/enbe baggagje Ijabbe after gelaten. Jfêen geeft in befe£balbefïgf)enBaldez ^uarticr gebonben eewCafer eel enbe onttaerp ban alle be^cöanfen enbe be göefteele belegertngöe befer ^tabt/ onber be ïuelc* fte befe bjoojben göefcöieben ftonben. Vale Civitas, valete Caftelli parvi, qui relidi cftis proptcr aquam, & non proptcr vim inimicoru nu 3&attf/ Adieu Stadr, adieu ghy clcyne Caftcelkens, die verlaten zij t om het water, ende niet door dc macht der vyanden. Ci£ toonber bat befen töobtloofen Ifêenfcfte met iuiiano ben <6obf- laf! eraer niet gljefp* often en geeft/ Vicifti tandem Galitec, Tu Batavos Hifpanc fbge, & ne refpice terras Pro quibus Oceanus pugnat, & ipfc Deus. 5 74* Oader Coningh Philips II. cndc het Gouvernement van Don Loys de B equefens. Fol. 1 69 mmmiWbt öen fc&icfceitjcftcn mootfrt binnen o v d e- WATER gtjefcijiebt/ öen viii.bacj) Auguih, Anno 157^ baten aenbepbcföben/oocblebenbctecmgc bootst 1575 Uffc occafici^ bcflotcn gijeen uptballim meer tc boen/ N%t bat be &ecre Dan ^tergc^ 2$uercn inge* nomen fjabbe/ foo i£ ftp met fijn %t gljcr op * g&etrochen / enbeté ben xv u 1 . iuüj, (fleren ïuefenbe ontrent tgicn bupfent jBan tf boe* te/ 4oo.$ecrben/ enbe xv.tfompagnicn pioniert) ÖÖeeomen booj <®ubeb3ater / een elepn jètebehen in %ollanbt/in Ijet ïuelrhcsijn ontrent bijf bonbert (nip* fen/ gljelegljen op cenen bijen/ lanchroozpiclj enbe biercant / be mupjen $ijn met tljojcng tuci befet/ enbe Die 5911 niet aerbc gl[)cbult:3&c <d5jaeljtcn befcr ;s>tabt frjn biepc / topt / enbe bol ïuaterg / enbe rontoiume MÖct ianbtfeer toatertffj ♦ ^aerlagljenin bit &te* benen biet ©aenbelen &olbatcn / ^untfrlje / £tm* copfen / enbe &eljotten / in allcg niet bobc n bjie Ijon- bert Jfêan frerch sijnbe; <©aer blaren oocfc beel 2dur * gljcrg uptgljeïuehcn/ altffp Bet onïoebcr fagljcn aen< comen ♦ 3&acr lacb een &cljanfe bp be £lupfe op ben 3$>ijch/ baermen gaetnae üKontfojt enbe ©trerrjt/ cenfcljeutebjeeeftg ban be &tabt / ïuelehc be &ti)ou ten/ bicbacrinbefettinglje ïagfjen/ ftracr berlaten ïjebben / atében bpanbt aennuam /fonber be felfbe in fcjanbt te fïehen / of be amonitie mebe te nemen enbe in be £>tabt te bieugben : dabben Ijaer bie ^crjotten nae bcboojen aïbaer gïjcb?aghen / fp Dabben bit f o?t toeleenigljcbaglKn connen tcgbcn-ljouben/tot groot boojbeelber £>tabt«<£enigljc gl)efpanioli5c erbc 2Sur; gberg liepen ftracr ter ^tabtupt nae beg bpanbtg ILegber / enbe opmbaerben alle gljelegljentljept bet Jètabt, Morcant Capitcpn ban een ©aenbelïDae* ïencnbe iprancopfen/ itf urtgöeballen met eenigbe ^olbatcn/ cnbeljecftecnigbe ijupfenopben 3Di)ch/ bict)t onbet be &tabt ftambe/inb?anbegeftehen/tucr upt ig een fcrjermutfel ontftaen tufFcf)en be jêpaenfcbc eu Morcant, bie baer gcauet|lb3icrt/al0 00c beel xuant bie ban binnen Ijabbc te toepniel) bolc.flTcn felf< ben bage Ijceft oocfcCapitcpn billenen ban 38ngeren berlaten be &cbanfe baer ÖP in lacï) / een fjalbe nujle ban befïabt/ tot groot mifnocgen bet genei : bie in b$ £tabt lagen 5 3©ant befc £cljanfe laclj aen be £lup* fc ofte ©erlaet / op ben ^rjch / gaenbe nae ber :®m < bic/ biemen t)abbe eonnen boojfnnben/ en alfo buffel in Ijet Hant tont en bjeet loopen laten; fo batmen met fehupten ober "öet berb?oncnen ïanbt be bc lc gljerbe foube eonnen bictualie enljulpe gtieronbni Oebben/ge* Inch teïepben gefcljiebt bïa^.Hierges bebe t)et bJatec batbanbér<0oubeeomt/ toe-bammen/ baermebe bn ben bclf gaben allen toeboer affneet / enbenmecte bat fp niet boben eenen boet bjaterjsf in Ijar c &tabtf- gracbtenljielben . 5©eneerflenbarfjté(boo?l)etberf laten ber £ct>aiifen) be^»tabtfoo befloten gljetoo?; ben / batmenber gljeenboleltnoef) amonitie mb?en* gben en coube / fae be 23oben bie fp uptfonben en con* b^n niet ïoeberom binnen comen / om befebept te bmighcn : &v lieten oocn ^>upben metb?icben blie* glien/ maerbteen heerben oochniet bieber . €ben bjelfo bebben be ^nrgerje? enbe j^oïbaten Ijaer eloee? heliich entte mannelijch gbeljonben/ malranocrenbe* lobenbe tot ben laettlen toe be &tabt te (jouben: jannen en ©joutoen / joneh en oubt bebben gljear bept aen beatificatie ber ^»tabt/ nacljtnocl) baclj ïutfc ubc / tot bat fp gebar n öabbcn aïtoat fp conben: ^P flopten en bulben b?ie ban Ijare ^tabtf-poojten met artbeenbemift/ acnbe<ö5outfcl)c $oo$tc lieten fp alleen bet €linchet of cïepne ^>oo?tgen open . <^p bebben oocho?b?c gljcflclt op Ijet magl)cn-ae£ ofte monöt-coa / a^ wber anbeven / batmen geeen biefte bier. FcJ. i?o, Ncdcrlandtfchcghcfehicdcnifli, cnde figuerlijckc Afbceldinghc, ■ taö» fpacröen fp booj be rtancne enbe gljetoon* be . 3£en berben Auguiti begon ben ibpaenjaert met een fïucfe <*3ljefd)ut£ ben fterdt-tljoojn/ die aenbe toeft e enbe £taotf mupjcn ftonbt / te befcljiet en / ben cerflen coegbri biel in be &crdt / enbe tooerf) xliii. ponot. Igierrébetf naefjt^aaer aennocj) een fiudt <Sf)efdjut£ gïjeplant/ om bentljoojnte befdjieteiu 3£>ie ban binnen merdtenbe/ bat ftar en bpanbt mepii' befoo langde befen rljoojn tcbtfc^ietm/ tot bat Óp fonbe na bupten toe flojten enbe ballen in be££>tabt£ 45*acftten/ bie bempenbe / enbe bacr eenen tnedj ma* ftenbe om bc jètabt albaer te befïojnien / foo öebben fp be ïterdte onbergrabcn / enbe onberftut met groo* te balduit / alfoo bat be feïf öe ftojtenbe moefïe ballen «taebe^tabtacn/ enbe niet in be ^tabtf-graeljten. ^en vu^Auguiti al£öet <6ljcfdjnt g&eplant ïna£/ enbe beerbiclj ftonbt om be <§tabt tc befdjictcn : £o jteeftben ü)ecrcban Hieiges be^tabt boenopljepf* fdjen/ Ijaer beloobcnbc een gort apoinetement/ te gljeltjcKe (Jacr toooMtoubenbe / bat fmbcr £paen* jaerbenVn?ecben moet niet en foubecohnen toornen/ inbien fp öet upterfte tuouben berVuaeliten . 3&e Ca* pitepitf auttooojben / bat fp gbecn (aft en Dabben be ^rabt op te gijeben / maer bie in teöouben / maer fo Ija f|em belief be Ijaev toe te laten/fp ïuouben ecn2$o.' Defdjichen aenbe ^ineeenbebe Staten / omftaer abbttetctoagljen. <&el$cereban Hicrges befeanu ïuoojbe ban Ijaer ontfangben ïjf bbenbe / Ijeeft ftracr be &t*bt laten befdpeten met xxvi 1 1 t grobe fttidteit/ (toddtc xxi j i . ftonben op ben jèlupf-bijcfc bp be gal? gbe/cnbeböf op ben <©nelt banjfêontfootf) niet fuldt een fnxie enbe gbeiuelr altf om tc bojrn ergljentf glje* febiebt ma*?/ ÖP Öeeft bien badt gbefeftoten bup fent bicrïtonbert/ enbebijfTtid) fdjeuten » 3®atben bpanbt bes? baeel^tn fttiekcn gljefdioteidjabbe/bat ^ermaee htm bie ban bixmm bc£ nacfytë/ gljecnen arbeptnoeD coftenbaertoefparenbe/ felftf liraten en bollen toebjagljenbe ombe bjeflete floppen, <®e£ anberen baecf# té be £tabt iueberom bapperlijc be* fdjotenge too^ben5 ^aer op bolcgbe ftracï eenen bal* fdjen alarm enbe ftojm op be £tabt / toaer mebeben bpant bie ban binnen moebe maedtte:^ter op toolrj)* bebatelijcn eenen generalenfïojmenbe beriimmtnge ban allebe Natiën gljelijdtelijdt . $aebat bie ban binnen Ijaer bapperlnr toel anber-ïjalf upje landt ge* taeert dabben/ nut fefiicten/ met allerlep fciip?-toerc* ften / met netelt bol &eet fiebenbe toater / ongljelefcl)* tencaldt/öeeteolöe/gljefmoltenloot/boet-angöelèv plandten bol feljerpe nagöefc?/ Oenelen / b^anbenbe (troo-^)ifleöen opfptefen of langlje flodten / met ftee* nen/ biefpnptbeftraten gbegraben en op be beffen gljeb^adjt öabben / met bjanbt-reepen / enbe bierge* Incltc bingen bie fp al beerbtcö en gereet Ijabbett / eldt eat b?ie fp iuaren/ 23iirg&er07£olbaren/ ©?ou\ueiv IBaeeöben/ ^inber^/ elchom doeeftft \ueberftant boenbe: ^o fleeft ebentod epntlödt ben bpanbt baer obertodbieftt/op ben vi 1 1 . Augufti, alleis boobt-flaen* be enbe ombjengöenbe inat fp eregen of bonben/ fon^ ber te berfeboonen jonglje jmaedjben / of f inangöer e ©joutaen/ jaefp öebben een f tuangljere ©joutae op* geljangen/enbeöet iltinbtlebcnbidj uptftaer liegaem gljefneben ofte gbefeljairt , '©aer en bleben gljeen tUJinticb^yolbateninöetleben: Capitepn Morcant tuerbtgöebangljen/ enbenae ber Danbt lo£ göda* ten tegöen eenen £paenfcften ©aen-bjagljer/ enbe Sergeant / fu£ anber^ en fonbe ÖP niet lo£ gDecomeu 3pn/ tnant be <$paenjaerbrn iuaeren feer op hem berbittert . ^e^tabti^gbe&eelberbMitbt/uptge* fonber t alleen bc ft erefte/ öet Conbettt/ enbe toepnich W\mn< Hicrges ijabbc ben bjaitbt geern bontlcfV fcöcu/ maer baer en toa£ g^een o^b^e noeft mibbcl om fnicr te boen/ be 23nrgbcr*$ meefi omgecomnt ^mibe/ enbe fDne^olbaten tc tiljötic© nat ben bupt loopenbe, ^aer Nedcrlandtfche gheichicdeniflc, cndc fijgtierli jckc Af bccldinghe, i 575 3&aér Weben in ben ffojm boobt ontrent Donbert . ^paenjaerben/ïuaer onbet beel2&ebel-f)ebberentoa* ren/oorh ïuierbenöer iuei Ijonbcrt gljeouetftin Ijet bcrltm men bet &tabt . <&e gjince ban 4D;anien toag fcijoon ter <Doube gecomcn / in mepninglje ben «DticU boo? te fïehen / enbe alfoo booj bet oploopen beg toa* tci;ö ben bpanbt te boen opbjehen / nmer ijp quam te late* <©aer & binnen gbebaneftrlijefe gerrrgïjen ben $?e< bicant ber <0emepnte albaer/brn tof leften be ^paen* faerben (onaengljcften j)pgljeranfoncert tuatfboo? totjf (jonbert gnibcnjeO Ijebben glje[)angöen aen be gaU gij c bupten be & tabt jtaenbe / nae tat{^ fijnen £one boo?ftjnooöÖ*nöbeboobtï)abben. Meefe Chri&aen ! delaquellenc, |)jebitant banbe Jfêalfelje €ompa*_ gnien / en tuiert niet gljeftent 3 nae bat Ijp brjf toeken tancfc Ijabbe gbebangen gljefeten / $ öp geranfoneert boo? b?ie Ijonöert gulben£/ enbe leeft noeb op bef* upje/een feer b?oom enbe gobfalielj Jfêan. <De ftercfcc te <&ubeïuater iis na ber banbt/ altffp ban be jSpaen* fclje gtjetopet enbe berlaten taaren/gcrepai eert/ enbe met feer feljoone glafen bereiert / bp ben &trben ban foliant gefcljoncfcen. ^e toaïlen sijn ooc op '01lant£ eoflen opgijerteijt enbe öer-bout/enbe be Staten Ijcb* ben befe J>tabt feboonc i^ibilegien gegeben / op bat fp met ber työt ij are feDabe Xueber bertuinnen raocy t. 5 I 5 7 5« tyotbt ê>paenj'actt)e n Het beftfjanlte Do?p bommene beleghert / befïojmt / enbe ingïjecregöen Debben / ben xxv 1 1 1 • Septcmbris, 1575* alle£ bermoojbenbe. <® mmene $ een ^o?p in ^eelanbt/gïjelegDen cp ben punet ban b?ie3£ijcfo en/bie b'eene b'an* 3cre fïanefceren/bet i& gebupwnbe ben Eeeu B fcljcn €rijclj / feer flerelt göemaceftt / met een Kabelen op elcfcen3Hjc&/ btebefojtifieatiebanljet <G>ojp / enbe be ^nben befloten/ öotibenbebe <0?ael> ten bol taaterg boojeen ^iupjSi' beïmlben aen ben ^ee-Dtjcft . 3£e Commanbeur beeft Momdragon,San- chio d' Avila , enbe Iohau Oforio de VII ca belaft 55om* menetebefpnngben enbe te oberVoeïbtgben . €api* tepn Francifcodc Aguülar Alverado i£ met bjie ©aen* beien jèpaenjaerben booj tipt getroefcen / om bie ban SBommene teberennen enbe te bffïupten/ (jet grog ban bet ^pacufclje Hecbevisbcmftraergbebolebt/ mcbr-b2f ngt)f nbe ttuaelf gioote mnpj-b?eker0. ^oe rlt , 5l,n* lue 25 wnmmc toe mareöeerbe 'fo toaffer IttrtelCrnchf-boleh binnen / maer alfoo be Eeeiaubt^ \W &cbcpeu niet berre \m\ baet en iagjjen / f«o gD<^ raecten baer noeij binnnt b«e 3©alfc[je Compagnien/ 1 ttoee ^ooeD-buptfr^e/ern 3?ranfclje . <Den €5ouber^ ucurtoa^een Jfraneop^/ gbenoemtMcctter dcNifl*- viilc,een oubt erbaren 4rröcl)f-man.<©en^paeniaert fön Materiën geplant fjebbenbe/ ijeeft be 5©allen ban 25ommene ïnie bagen beft b ot en/ en maeete een b?efl*e bie liclj tel tjeh te beelimm en tua^ , bie ban binnen batfagen/foofoefiten fp teparlamenteren/enbebaet toierben tot bien epnbe <5pfelaersf ban bepben föben g^efonben. IBaer alfoo Ijem een 4>pnen0 ^olbaet in bebegrauingbe liet berlnpben/batinbienöoer belden bellen/ (bie ijp een boop binnen noembe/bat iiö?/bloobe HQenfcöen/gljeen eouragieljebbenbe) loilben oberge* ben/foo moebten fp ijaer feibenban boben bemupjen fonberïoapenen neber. herpen / lnant men baer op gijeen anöer eonbitie in genaben aennemen en foube: €nbebirrgöelijehe tuoo^benmeer: ^00 ber()inber# be bit alle boojber fianöeltngbebaw obergljebtngbe. Mp«3ra- Jol, 174. Ncdcrlandtfchcghcfchicdeniffc, cndófigucrlijckc Afbccldinghc, * 575 Montdf agon* Sancio d* Avila , enbe Iohan Oforio fienbe [ bat Det innemen beferplaetfemetgljetoelt noclj&al* fen cojïe n fouöe /foo fonben fp ben Capite pn Fi anaico dc Aguiiar,om met ben töoubernetir tefpjehen/rnibtie? bat öp beunifle met ijeni ftobbe . Wen £>par nfeljen Capitcpninbe begrabingljen of Crenfljeenmetben «Boubci neur fpjchenbe / üooöt Ijem acn feer rcüeUjo he eonbiriin: Jlöaer be «ÖJouberneur anttuoojbe/bat* men fjaerrtooojben nieten motljt gljelooben/ baet bPbcröalrnbe [joeïeelijeh bat Dim &paenjacrt ban Jfaer gfKfp?ohenljabbe/ fonberbaerom öDcfïraftte 5Ön. <©e ^èpaenffbe Capitepn ercufeerbcbit/ feg> gijenbe/ batmen niet acljten en mocfte 'tgljeenebe £olbaten upt lidjtbeerbieöeptfpjanen. (fcertarjlen $efc uepbenotl) metmalcanberenfpjaiien/ foo gfte* beurbet / bat ecnen Mendoza , bie ©aen-bjagljer ban Hydro Paciccoïua^/ befpiebtljabbe een plaetfe/ baet fmmet fijn bolcftlicötelrjcK mepnbe intc gljeraheii/ bics Ijp niet (nu Compagnie bieplaetfe op yet onber< fierifte befpjoïigö: IBaer bic ban binnen ïutïlecombe n *nbe groetten jjcnifoomet Ijaere jjfêuffmetten enbe £oers7 bat tip baerboobt bleef / enbc met bem ober bg berticlj bah 51)11 £olbaten . ^it gljefeljicbt 35 nbt/ foo fepbebe <0ouberneurtot Agmliar, batonberbe fönc rior&beel Cbeleenbe bjome «èoloatcnïuaren/ feiemrn boo? binnen fcfjolt/maer fp fouben boen blijer feen/ batfpbiome J&anentoaren: ^aeromtoilben fp/ naefiaobt/ öaerberlatenop barceloetHe&an* ben f nöc goet gljebjeer:li?kr mebe felje pben befe bep* b* ban malranberen.^e bjie booigenoembe £paen* fr 8e cObetftebcfloten/ batfebieplaetfe be^anberen baetl);0r / ïbcfrnbeben xxi n. otfobns, met fjetlcegljc toatcr beftojmen fouben/ met ontrent aebtrjoiibert jiDaimen/fao^pamjaerten/ atë^oorb-buptffDe. S^cfe op baer &paenfcf)e maniere eemm Patcr-noticr, aibe Ave. Maria gbefpjofcen fKbbenbe/lj ebben be bKffe «ibt palitfaöe urfwougöen / met gvoote cloechljept/ enbe bie ban binnen Dcbbenfe mannelik n afgeflagen/ feftietenbemet grof enbe clepn Obefdjutfeti ^cefe- tycU.^eUe(lojmer^/uaebatfpiuelt\uecup^fnianci< gljefïojmt öabben/3811 afgljcUïdien/ niet bevlieg Vuei ban ttoee tjon ö er t J&an / brtj aib en vu e l bjie ijoubett gör$uetfte/enbe bele berbjoue nen/oberum* Uet toa* urm Ijet haften ïuas 7 boefp «ftrorhen . ®eb?te bootff tjjeben ^fcerfte bebben gljerefolbeert eenen ge* neralen fio;ni te boen met al ijaer boieh/ rnbeojbi* neerben (bp gfjebjerh ban boleH)bat alle be 3ongerj£ en'Oc^oetclaeró fjacr opbe <&))e(un fouben eomeu bert[)ooneu in Voapenen/ al£ of fp baernieu bolcfe gfjereet flaenbebabben/ om ftrarr ïioetj een ff o;m aen i te brengen. «3l)dijcli befen fio?m op beii boo?fcö;ebeu j Dact) lö anigljeb^aebt uietgrooten moet enbe man^ Öept / alfoo i£ ÖP ooch cloechelDdt afgljc jlagben / foa ! batbe bieffebol booben laef) . <&efen aentoop Ijecft gbebupn ban '0mojgben$ tefeben up;en / tot op ben mibbaeij» ^eboo^fclj^eben gongljertf enbe ^oetc* laer 0 51JU ooen eomen aen tr ecU en / enbe bele ban ijaet Srjnmcbe aengfjeballen / foo bat bie ban binnen f eeic nioeöc gI)eïuo2öen 51)11/ miröbatfp nuttoee ofDjie bagljcn/ jaeiiacDteü enbagijen / iu tuahen/arbept/ enbe alarm gijebup^ieljliieb gljeVuecd uiaren/ enbe gönmt tijbt en fjabben om te eten ofte bjincnen/ enbc Ijarc toonben te berbinbm/ felfiS ben <6oubeuieur gf)e<uietft 5önbe mfljn been / baer fjp aen boobt bleef/ boel) al beebtenbes <ü>ochbeUïi)lebct <6fjefegutboo? fjet langö-bupjigfjegf bjupeh ber jjittet 5ünbe / crac^- teloogtoiatf: ^ooiöljct batbe ^paenjaerbm iuc^ berom aenballenbe/ naefe^up^en gljebeeljt^/ op bm aBal gf)craetKt5l)n/ baerfiJ bleben/ fonbertebur* beuboojberneber/ ofinöet ^ttrebni. San* cio d' Avila bit faeö / foo liep ÖP toe / epfltfjenbeeen Itonbafp? / roepenbc/ bat Ijp ïje in brctuonberbeenbe i fe baembe/batter ouber foo beet b?ome polbaren niet eenen en toa^ / bie bojfie mballen ; '(Cturlen een Onder Coningh Philips II. endc het Gouvernement van Don Loys de Rcqucfcns. Fol. 175 ï 5 75. ^^WlWuf(iuetier/88cnoemtTolpdo,Boojfnbe/fo tocrüctöpfrjnjiBufquet/citbecrefct) ccn#onba$/baer mceefmben JDalaffpjoncfc/ mibben onber fijn top* anbcn/bem tootcöben jlratt Deel andere: <£nbe toobjtjS teffeniSintoaUenbe/ toterben fpmeeftet toanbeplaet* fe / allrjs doobenbe / bic niet ontliepen of baer en toer* (taken/ toefcftcr toepmeb toren / men acöt gljecn ttointicfi / jae anberefeöjijtoen batter niet botoen toier IBannenfiet letocn ban jjebjacftf: m ftebben / öie toon * berbaerlijcfc beboobt ontnomen enbe ontrouien3ijn. 1575 ^oeö be £paenfcje en Ijabben ijaer htfa toicro?ie niet feer te beroemen . mt beleclj bup?be ontrent tïointicö bagljen / enbe bet ïoojbt ööeacljt (jet ftrieu* fie te sijn bacrmen opt toan gljeboojt Ijceft / baer bleef boo; 25ommene meer toolcjc boobt in bie xx.dagcn,ban tn bet beleeft ban Haerlcm in ben t£t ban thien maen- dcn.^aer 5ön op23ommene mbicn cojtcn tijt toelfe£ öupfent fêbeutert öbefefcooten met prof OQefcbut . Zz KRIMr Fol. 176* *S7S* A mi N<rdcrlandtfcheghcfchicc!cnifle, cndc figucrlijckc Afbceldinghc , krimpen 6pöes>paenf^e/enue cojtëtiaetnae&ptien |&?inceban<®jan!eningBenomen/ Anno 1575» ï£öe tymt ban Hicrgcs be &tabr 3eBoon* Boben göciuonucu Babbe / foo i$ Bp met frjnïegBer gBetroebenom SBoerbentebe; *legBeren. g« öet boojbp treeften Beeft B» krimpen (een^on)bp3&ojbjecBtgftefegBen/ baer öe%ecftinbc iBertoebalt) metnocBttaee &chan* fen / baer nebené ïiggBenbe/ ingljenomen/ enbeftracr feer gBeftercht . l£ier mebeen öceft Hierges niet alleen beïïtbiere ILecfte enbe Jfêerbïe gBeflopt/ maer BP mcpnbe ban baer in ,$bJönbjeeBt / ©oojn / enbe an* berebaerbp ïiggBenbe <£planben bjoogBtf boekte gBeraecnen/ enbe alfoomet beutijötficB meefterte maftenban 3&02ö?ec&t/ enbeben25?iel: ©ocftlacB ftrinipenfeer toel om in benTDintcr ober Bet g£ aen? (lagen op <0eertrupben-5£ergB/ <0oaeum/ föommel/ enbe anberepïaetfen te manen/ enbebe jjfêafeenbe ben mm te bermepflcren, <De fcoUanber<$ öier boo? b?eefcnbr/foot)fböenfp ben ^ü'eft ober b'anberföbe afgïje(W*en/bcfcfjan{ï/ enbemet «ÖBefeButtodbe* fet/ om Hierges boojnemen te beletten foofeeratófp ronbetn ^entbJeeben Septembris Anno 157$, geeft Hierges een £>cBanfr in^apeitfwBt/ göeïegfjrn reefjt ober Krimpen/ bc legeert/ enbe tocl bapperlijcH bcfcBoten: €cia>oIlanbt£ ^cBipbaiKÖojlogBe/ b'bjelcftbaer op ben firoomlacO om ben felföen te bjjjcn/ IjeeftBP iubengronbt gljefcljooten/ enbe to&êöaernae Beeft Jtö&elegljen/ber&eett enbetngfjenomen* ^aermebefip fooberigBebJon* nen beeft/ batmen upt be ïeefte ut be owbe H&afe niet eomen en eonbe* 3&e#*inceban «teunen bit fïenbe/ bebebjieBon* bertt&eetben/ enbe acfjt ©aenbelen Boet-bolCKin ben Sbiönbjee&tfcBen ageert eomen/ enbe boube een &cöanfe reeftt tegljen ober krimpen / om be öibtere baermebetebebjijben. Wenieutoe «SeBanfeBeeft krimpen alfoobefet enbe uenaut/ batöet garnifocn b'taeiclt baer in laeljbefelföe Beeft moeten oberabe* ben in Banben ban be£ ^aincen bolcfc / op ben xxi . Fe- bruari;, 1 576. #5olbaten troeften baer upt met Bare taapenen / aeBterlatenbetgBefeBut enbe muni< tie. ^itis* göefcBiebt ter biijlen Don Loys boenbe bjag met Bet beleeB booj Eieric&5ee / foo bat Bp niet en eonbe eomen om üirimpen teontfettcn.<£nbe Hier- ges biajebeficB met bebelegBeringBe ban 3©oerben/ Bet bia£ Bern ooen ongBelegBen optebjeftenombefe iSeBanfe te gaen ontfetten.&p memtben bie enbe an * bere £>eBanfen enbe &tereten Baefl loeber teerngen/ aïjöfp maer meeflcr ban be ^tcöen fouben getoojben frijn.' maer Don Loys & gBeftojben eer Bp meefier ban gierieHseeeonbeïoojben ; <£nbe Hierges Beeft nacfe* ben en beertieB taeften belegberingBe 3E)oerben moe* ten bcrïaten/ enbe «Crimpen # oen be£ i^ineenfube gBebleben. Frontc capillara, poft cft occafio calva» SSeïegBe* Early European Books, Copyright © 201 1 ProQuest LLC. Fol. 17*» Nederlandtfche ghefchicdenifle, ende figucrlijcke Af bccldinghe, mtltQljttmg&t ende mnemmglje öan zierick- ZEE, Anno 1575. enbe 1576* 1 57 5. 3fericft3ce i0 be onbtffc/ enbe certtjöt^ be rtjcfefïc &tabt toan^eelanbt/ göelcgbenin fiet <£planbt ban £>cIjoimjen / tr uvekh ï£ ljet uoojnacmfïe «tfplanbt ban 23coofïer-fcbclt. <E)cfe £>tabt té gbclcgljen Dtjf mijlen en een öalbe ban $lrmupcn/cnbefcjGibanieibbelburoO • &p# Anno vinc.fnbeXLix.gijefticbt ban eencn igeere/genoemt ^kxich/ baer fp ben name ban boert ♦ Anno 1572411 iunio, 10 btïe&tabt 1 nae ecnigbe belegberingbe boo? Rollee 25allion enbe <0oubernenr ber ^rabt Camp; fccer / obcrgbegljcbcn in fjanöen ban ben J^inec ban <0janim / enbe met bie ban ©ïiflmgbcn enbe Camp* beer bereeniebt/ enbe Ijccft baer in be hilanbt fetje oo?* ïagljecioecnelijcr! enbcluelgbcb:aglKn . €ertoiilcn bc i^eere ban Hia ges in l?oüanbt ben tfrijcb boerde/ Anno i$75» &OO itf bfll Commandador met mmt) bolcn gftecomen in ^intentie-landt/ enbe té ban baer SÖebarentot$bilipf-ianbt/ enDeban baer beeft lm fnn Welbaten doo? bet ïuater/(bluelch Ijaer fomttfct totbchnien/ fomtöt^boogbcrnnam) tot in bet €p* lanbt ban ^eljoimicn (met bcrïuonderingbc ban pe* ber een) gcbjacljt/ende beeft ingljcnomcn be &eöaiife ban lianen/ endcandcir baer ontrent gljclegben/ niet tcgbcnftaenbc be groote tegben-toeere ban bc ^eeufclje oojloeö-fclKpni / biemetljct ïeegbetoater niet nae gbenoeel) comenen conben . ^00 bat befc ^taötrontomté befetgbetoojden/ enbe allepafla* giensnnbner afgbefneben . 3£ic ban Sicrirlisccfïa* hm i3orrenDam boo:/ maerbe ^paenfebe bebben \)€t gat UJcbcrcsn tcegOefropt/ b'ïacitb bic banber ^raörtorchrnbctcbfrbinDcrcn/ fooitfbaer nvt ten bapp:iMjrbrcr}tonrfïafiiiiictbfi*Iic^banbe!e^bacn^ fclje/ oorh cemgljc banber 3tabc <®c ^paenfebe ïjebbcubAcr oocn meeilcr ban Jet Dooft gemaeefct/ doelen öaertoel tuflcljen bc bier endebitf Dondert i Jftan COfïe ♦ «fèen Commandadoori^met Chiapin Vi- tclli felf£ in (jet Itcgöer gljccomcn / om op alle£ ojbje tcgcbcn:<E>oeö ban baer nae 25jabant bcrtreebnxbc/ (jeeft l)p Moncdragon alle antöojitept enbe maefot ge* gebcn ober be Zcmfc^t fanen/bie fijn beboir feer ttiel gfjedaenfjeeft/ gbenoecbfaem betoonenbe fnnegbe* trouUJicljept in ben bienfi banftjncn oninch/gelncft tjp boo? befen meermactë gbcbaen fjabde. <Dc ^taDt taa.tftamelijcH bcrfien met dolen/ bietualie/ endcan- beren nootb|uft/5ijnbeberrijcnt ban 3ntuoonber^/ booi Ijet afbranden ban fiommerf ïuale . <&aer tnatf binimi bOOJ 430Uberneur Ioncker Arent van den Dor- pe,eencloecB bcrflanbiclj Adelman/ enbe feer glie* trontoe patriot / dictotbcfcljermingljedcfer ^tadt gebaen beeft / al tuat een cloeeh €njebf-man beboo^ be te boem ^p öeeft met allen mogbelijeben bint enbe Öaefïebuptenbc «ètabt/ acnbe muvbt-mc ban bc ï^aben / be Ijoocgte ban affclje (be taclcftc boo: lanch • ftept ban tijbe upt bc ^out-hetenter bocffclueben plaetfc göeb^aeftt / tot een öoocljte gljeVuojbni / cnbc begroept ina^) feer flerchboen mahen5 €nbe aen bc J5oo^bt-föbe beeft ïjp mebe een (lucb lanbt^/ban ou* trent öonbert gljemeteivrontomme boen befchanfen/ bc rcfïeban bet lanbt mee(ï onber ioater 5i)nbe / boo2 m boo^efien ban be ^ijenen : «00 bat (jet .épnen^ fcbe3£cgrjcr fcbicrnergbenSanbcritf logifrenencon^ bc ban op be Openen, ^en <0ouberneur beeft (om tnt te gc\unmciv enbe boopenbe bat ben bpant hacft ^Sfc(ontö?chcn foube) fcw™ ömbeginne ban bebelegbermge/ trebe^ofte fhUr-ftmit ban toa> SSI^^F^^i101 öan beertbien baaljcn/ ben mcichen fp baer nne Uirbcrom ^erlmgllbni/ oen bpanbteenigljejjoopc baiue billen nccojücrcn/ gbcbnibc: lol. ï S#. Nederlaidtfche ghefchicdcniifc, i < 7 < öbebwbe : atëeleften tijbt gbebupjeitbe / be 35oj* 3 /3 ' gljcrjS/ bieint eerfle feerberflagöenbiaercn/ moet grepen cm tegöenflant te boen ; in toeïch boojne* menfpsijn berfiercfet gfjetooiben/alfmenpacrfep' de/ bat den bpanbt öaerfeerbarbe conditiën booj- Öfribt : 3&it gbefpjttfc ban accorderen bupienbe/Cjcb* bcnbcbelcgöerbeöare &tabt göefotfificecrtfoofeer alfiSacrmogbelijchtoaj*. ■ : ^©on Uoptf enbe fijne ColoneW mereftenbe/ Dat be* fe^taDtjitet tori mctgöetoelt tt toinnen en tam*?/ (toant fp tobben bebalbcn eencloeche SSurgbcrge/ ttoaelf ©aenbelen £olbaten binnen / enbe toaren tv belöcfe ban bictualie enbeban amonitietaerficnjmaet dooj öongljer / enbe lancfttoijlicbept ban tijbe : £00 ftcefr Ijp gljearbepbt/ om Ijaer allen toe-boer af te fnnben : ©p Ijeeft groote balchen in ben gronbt ban bet toatcr/bat tuflcljcn tHanbt ban ^cljoutoen enbe ^npbclanbt loopt / gfKöept/ enbebiebalcben met ketenen aen malcanderen gbego*dt enbe bafl ge* maccht. ^aeröet te diepe toatf/ toerden £c!jepen aen ancberg gljelept/in be toelche bed bolcr enbe gfje* ffc&ut$ toeft :^efe^c&epenlag9enbicötebp malcaH- beren/foo batmen ober planchen ban öet eene &cbip totbetanberegaenconbe* ^e&pacnfclje bjoebten oocfc boo? benmonbt banbe $abene beei ^lepten enbe «Balepen / baer mebefp befelfbe meer enbe meer tofflnten/op batterniemanbt uptofinfoubeconnen ronicn.25iimen öc 3&ijc&cn/enbe toerbjoncfcenlLanbt/ hebben fp ooch mct^c&upten bol €rijcbf-bolch feljcr * pe uiacbt gljcbouden / enbe op al be 3&ijc&en ontrent be IDabcn plantenfp berigrof <6öefcf)ut/ om alle toe- boef te br&inberrn . £p en bebben be £tabt niet beel be fcljoten/ ban alleen ben »fe b-bevgl) aen be ©abene/ boel) te bergcefjff . 3&ieban binnen boeren bichtoiitf lipt met bare «Salcpftcntf / ober {jet berbjonefcen/ ófte met ütZcc bcloopcnaiandt4)arebpaiibtfoobeclaf* twuthfi boeube at$ fp conbcn.3Prn «v. Martij (loegen endc figucrlijckc Af bceldinghc, fpben bpanbt op beblucöt/ Baereenigöe ^eBuptw i afnemende /enbe finchenbe. ^e $*ince ban kanten beeommert 3önbe ober fjet ontfet befer goeber £>tadt/ beeft bedacljt toac midde; lentjp bier toe beft gbebjupclmifoube: enbecnöeeffc gljeehen beteren raebt connen bebenehen / ban bat bP fönejSbpanbtjef ïeger ben toeboerban bietualieenbe allen nootbjuft berfjmdeven foube/ beleg!) et enbe be bclegberaerjef: hiertoe bebben ben <©Mbebanl&o* (jenlo/ enbe ben Hbmirael %ov$ 25opfotljaer befte gbebaen / maer ft> en eonben be £>paenfcöe fo niet be* [etten / of fp cregben nocb / foo bp lanbe a$ te toater/ rebeiijc&er toijfebaerennootbjuft : *Dacbdc£tadt ereeeb alle bagbe meer enbe meer gbebjech ban alte$/ toant baer en eoHbe niet in-comen* $>cn xu»iung Anno 1 576. ^eeft ben 3lbmirael % op^ ?&opfot toege^ ru(i een Quiche ban fcjef bonbert laften/ofttoaelf bon- bert baten groot/ met <0öefebutb3ri booten /ooefe felfefbe JEecrfen / ban biaer Ijp mepnbe fpne bpan* ben fo bapper te befebietewbat hpfe upt bare ^cban* fen b?ijben foube* <^pbit ^epip toacrentoelfejtfof febenhonbert JBannen / enbe ben Slbmiraeï 53opfot felftf .<éit ^ebip mepnbe bp aen ben <&gcft ban25o?n< bam te b?cngen/enbe baer mebe/ al^ met een ^ebano fe / ben bpanbt af te toeren (alfoo bp ooch enif-bef 1$ bcbe)3ijn ^befcöuttoeer-looiBfmakenbe/ enbealfoo be £tabtfpijfigbcnbe:Jfêaer alfoo bit ^cljip aen ben 3Njc& ten leegen toatere op ben gronbt bjajtf fittmbe/ foo ifï boortgroot göeb)icbtebant<abeftb«t/ bolck/ enbclafï/al£ ooch öoo? menigbenfebeüt bic baer öooj gbefeboten ïnerbt/ gbcfonchen/baer tori b;ie bonbert Höannen mebe berb?oijrfccn/de refïe falbeerben baer. 3^en Admiraci Loys Boyfotfbiömlangbe ttjbt opeen bert/ maer booj be boncherbept bc$ nacljt^s i$ bP vcr- dronckcn,benxv«Iulij, 1576. /feenxxviii.Scpccmbris X575.|tf fijlien?5?Oeber Ioncker Charles Boifot, <Bou# berneur ban ^alcberrn/ doedchetenin (jet^lanbt ban Onder Coningh Philips 1 1. endehet Gouvernement der Raden van Staten. 1 5 7 6. ^n(^cBoutoen/onVöeten^t)anacöterfn/inlïcbup> 2cr2^2/ taa«rön epgöai bolek/ al£ÖP poorljbete beirjmberen beninbaiöer ^paaijaerb en in g*.^ nei\»öt /$rjiiippe-lanbt/ enöe^upbe-lanfct, 3&ie ban Zïtïitiw fienbe Dat al be aenflagöe n &a* rm^P*?m mifluc&ten t enbefpaïlenootbjuftglje* Fol. I8l. ïcgfjertoöftocefl/fntiefpöfnbpantitfoDbeeCteboej i < 7* m Dabben gfjegöeben/ batfm elber£ nieten fjabbe ' * eomien attenterrn. ^eS&ojgöritf moeftcn opbjen* gfjen infeerhere pajementen jooqoo. gulbeng* 3&e £>olbaten trot hcnösrr upt met rjare toapenrn / goebe? ren / enbe meubelen / e ube met Ijaer be bepbe fejebif bjechï)aböcn/foo5ijnfpberacco?bcettöenxxx.iuHij, ranten. 3Ê>e obergïjebinglje Defer &tabtJ ofteupt- Anno i$7ö.öaeeoberregcbenmijanbmbanj)10ont-! toeijtber polbaren göefchagö opbentïureben iulij, o^agon/ nae bat fp bolle negljenmaeiibenïuarenbe* I a&^onEopgalobetlebeu b>a£* * 576. 2Dc &pacmaerDen oöettiallen ent* plunderen de ê>taöt fcan AtLST, inBlacnbercn/benxxvni.iuiij, Anno 1576. <£tberlit£ bertrrffeiijene £rabr bankte* richsee / jjeefr in Mlanbt / Seelaubt / enbe bafl ober al bp be gotbc patriotten feer grootcbcrflagrjcntfcept grjetyacljt } Wmt eo?t£ teboo?en toag Eupbtenbe jiioojbt-fcoUanbt banmaleanberen grjefepareert boojljet berliegban c}aerlem : $)u b)ie rfcen tëoHanot enbe Ze elanbt ban malcanberen gefeljepben boo? £ierie&3ee/ toont boo? befe <§>tabt maeente fierjbe bpanbt meeflev banbe ^eeufcljc <£plenben/ ehbe creecrj eenen boet in be 2ee ï«ntoni8er. «§00 bat be boomaemfle in tëollauot jnoe pelaubt oojbee Iben / bar Ijct Ijaer oHmogelneh toa^benCrijcljiangljer teboeren . «Wnutttfcèjo* bume n bupten r aebt ïuaren/ niet ïuetrnbe ïoat jp be* ginnen ofte boen fouben: £00 beeft gljeblcnen ïoa* racijttclj tf3rjn bc fp?eucfte öc^ aiDijfni Philonis , vbi ceiiat auxilium hurr. anum, ibi incipit divinum , Dacr der Mentenen raet ende wijf hcy c eyndicht, dacr begint Go- desraedt ende hulpe : ï&pblilbeemrjebbeti/fpcomt Öerti 1 ooch toe/fjeti^ billicn bat bnjfe rjem gebeiï.&iet/ «Bobt beJ&eere/ bie aller Jitëenfrrjen Ijertenenleben infrjn Danbt ïjeeft / bie rjee ft / foo alreet£ berrjaelt tf/ fccubjaetbeglebaijSban ^on 3Upgfubrjte!rjciunDe onberfiengafg&efneben: ^c&paeiijacrbert/^upt* T , - * fclje/ï©aelen/&c. nuitineetbcnoberal/ fpbiouben 37 tgelt rjc bbcxV Datmen Ijaer fcljulbiclj b3aö/enbe foei) renrjierenbaerDe befle ^tebenin IDlaenbcren mbe 23?abant te oberbailcn enbe te plunbr reu / gljf lijch fp oocn eeniglje glKbar u Ijcblxn 1 al.0 3 eift / iiaafiricljt/ Stntbjerpen/ gtjelncknuflraa: falbeUjaclttuojbm. ^on Xop^uu boobt^ijnbe/ nibebniöaeütüan &tate bp piobifie int <DoutJernement gefïelt mefeiv be /foo Ijeeftmcu alle mibbdni gljefoc Ijt / om Ijet gljc? mutmterbe 4Trijrf)f-bolch teb;ebrn te (lellen/ Ijaer aenbiebmbe oprcfteninglje bel)oubcrt bupfent gul^ ben? bie 2;ieric(i3ec moe(te opb /nigfle n/b3aer mebe fp geenfmsf tecontenteren en Voarrn. i#et Crüffljf-bolcft öan Montdragon , hielen 3ijnbe / Ijeeft beljenbelijcft allebe ^paeniaerbenuptgierier^eegbebjeben/ ec* inqfyt/ kiemt (IracrupttreeKenênbJouben/ biobt (laenbe. ^e ^êpaenjaerben mutineerben ober al o^ pentlr,rft/ mbe bjcbai ban öaer fjare <Tapitcpn^ enbe (tëffieïeren } fp berlteten rjare (lerehten enbe b3atl)ten/ enbe beroofben beïe ^o?peren enbe rjjeher liebnt fcnpfen. ^pfxuoeren rfamenonbereenijlöifTe/ bie fp lieten boen/ male an&cwn gljetrouVue in baer boo;^ A a nemen 132. Ncdcrlandtfchcghcfchlcdenifle, 6 . nemen t* toefen * &v raepten bp ben toeef) op al toat fp aen fjaer fïrtngée crijgljen eonben / al£ bie Dan Uil* lo/ bir befe fierehte Deriteten/ enbe guamen bp de g &e* mutineerbe te $erental£/ alïoaer fp fenen Eietfo Dercoojen ♦ <©en föaebt Dan Staten jjeeft albaer tot ftacr gljefonben ben <*&abe ban üBanfDelt/rjaer booj fcenfetfben aenbiebenbe J&ardoenDan alle [rare fou* ten enbe mif baben / oocb ba* r aen-part Dan de rjon* frert Dupfrnt gulbem* Dan Êieric&5ee erïbe noeö Djie papen Dan ben eerfïen gelbe/ öatupt &panienofte Dan elberg comenfoube ♦ ifêaer öier mebe cn toaren fpniettebjedem *§ptooiiben Bebbenïjaer Dolle be* taling&e baribjié enttöinticf) maenben* ©toneer* beringlje Dan fjaer gagien / enbe een goc De Jbtabt in fiaergbeïuelt/ totbatmen metfjaer foube afgfjere* hent Rebben . <®p bat befe göemutmeerbr met D# te meerbcr beftenbictjept puffel fonben mogljen Der* raffcljen/ baerfppjincipalijrh Jjarcoogljeopgljefla* gljen babben / foo Ijebben fp belooft (rille re toefen/tot bat fp op t)aeren epfeft antVuoo?be fouden fjebben/ feljjijDrnbe daér en tuffc&en aen bic Dan jlöecfKïen/en begeer enbe paflagie boo? be &tabt/ende eenen narljt lsgemenrg: ilfêaer bie ban jjïïeejjelen fciepgbrrbrn J)aer bat/ enbe (jielbenfc bupf en Ijare £>tabt/niet f)ul* pe Dan t)aer garnifoen. &p troclten tot Wimbergen/ tVuce mplen Dan 2&?uffeï/enbe na ftflröev enbe anbe re plaftfenrontom©2uffel/^aerbc^o?gerenmïDa* «enromfnbe/betafelDaenbcien j&paeftjaerbenbtefp m ber ^tabr fjabben/ upt-taeDen'toaet ober eeniglje Jbpaenjaerbrn/die niet torif hen en toilben /boobt ge* fltigen vnietben^e %n ffelaer£ tconben öare ©aen* beien opl)aere^taDtf-miip?en/ re hennen gljefceube batfp opbaereljoedeDjaren, &y montrerben üare Sfcurgrjeré / enbe frelben o*D?e op be 23urg&er ©aen? drl£ / nl toat brquaem ïun£ luapenen te b?agfjrn wiortfrfiet) onber fijn ©aenbel DcrDorgen/baer Xcitxs öcn gljebondrn oDer be tXuintitrj bttpfnn toeerat |)ti* ende figucrlijcké Af beeldinghe, aljt 2&urger£ in det&tabt 35?ufleL Montefdoca,Men- doza , enbe iuliaen Rotnero Djieröen gljefonben om be ^paenjaerben teappaiferen/ maer om batfe gljeen gelten b?ocöten/fo bjebeiifpfe metfeftieten Danljaer» <®tt\ ben tëaebt Dan Staten be^ te beter te bebjiegen/ foo fcö?eDenfp/ batft be^ anberen baecj)^ bpljaer tottben eomen / enbe bat fp rjaer Dooien Daouben/ groote Derfeheitjept gljcDenbe Dan met be felfbete DJilïen ebmertin eonferentie enbe Derbjati): JÓSaet •tentoa^ gjjeenfm^ijaer mepniuglje/ Dïahtfptroc* hentenfelDenbaglje/ toefenbe ben Dijf en tDJintieö* ftenbaeö bét maent luüj, nae3ïelft/ eentreffelijehe ^tabt in IDlaenbereiv gljelegljen op ben D3ater-Dloet ^enre/ troee tnöltn Dan <Denremonbe/ DöDeDan <©etit/ Diere Dan puffel/ enbcfeffeDan l^ecljelem ^pbefe rcpfemoefïenbe ^paeniaerbenDan^mo^ gljen^ tot ^abonbt^ tegen bc 23oeren/bte een 25?ug? gljeopbe^enre beroaerben/ fcfiermutferen ♦ €pn* öe Irjch gljeraecbten fp in be £tabt 2lel|r / lang[# een acöter-benrc Dan een ^of-ljupfhen/ aen (jet Dïater ftaenbè/ ftreehenbeaeneenen rCiioojnenbe goo^te/ baer boojmeninbe ©ecmbengaet/ gljenoemt ben Derloo?en roft/ toeïc hen Dier Ij ben 5>pac maerbén Dan eenen ^3oer gljelnefen Vuerbt. 3F>efe aeöter-tïeure niet flercb 5Önbe/ Ijcbben be .^paenjaerbe n opgljebioheiv enbeDoo?t^ maleanberen opbeffenbeenbeljelpenbiv 3ijn f}) in be ^tabt gl) craerht/Dïant öet Vuater albacr Deel onbiepe Dja^- ^e 25urgftc r-e? eri Dérnmeben niet/ Darmen ijaer aen befe frjbcbefpjingiien foube/ baer* omen ïjabbenfp albaergbern Vuar^t noerj tegfjen- Djeer grjefet. ^e 23nrgl)er£ fienbe batbe &pam* iaerben inbe ^tabt toaren/ fool)ebbenfpöaerter toeere gfitfïelt/ maer fiet toa^ te late / be Spexniatx* ben oDertocIbicljben bé^tabr. ^aerbieltcninbrfe fcöetmutfilinglje boobt ontrent brrrirt) ^paenjaer* ben / enbe tVutntielj 53urgl)f x$ . £.paenjarrdru biebtfe ^tè*bt innamen *mx$ii verban Mee bnp; fent Fol. 184, I 57<* Ncdcrlandtfchcghcfchicdeniflc, cndc figuerlijcke Af becldinehc feut ffercft/bcBaibcn ^oerfii/gongörr^octdacr^/ rnoe anber gl)c bolgB ♦ £>p namen bc principale 23ur * SBcr*? gBebangncn / enbe BingBen een ban be£ Ca? ninch^ Officieren op bp fijnen beften Bal£; &plic&< beu toel ben llöagtfiraet belooft/bat fp ben Biimftc^ ren gBeenen obcrlaft boen en fouben / macr fp bebben bert anber$ bcbonben / ïuant fp ftebben be ^tabt ge? pltinbm / enbe be Burgljertf niet bed beter göetrac? teert / a# of fp be <§tabt fïojmenbet Banbt mgBmo* men Babben • <©nber SCelfï gcBoojen Bonbcrt enbe fe> 1 bcntid) JEojpen / befe Rebben be ^paenjaerben alle 1 ejaer onber contributie genomen / bie bVuinghenbe te betalen enbe op tebjengljen al ^at Ijaer belic fbe. toeft bie t)et25eelbe-|tojmen tacberfïaen fjabbe/enbe bie «nen <6&erefo;meerben ^ebieant göe&anghm Babbe. batUJojotBaerwibu** banben&paenjam Sy en foecken niet foo fecre den ghecmyftcn Chriftuin, tals den ghccruyften penninck» grjetiomen/ beimiji. Septembris, Anno i$76. %$ pon 2op# bc ftcquefeng <&oot Com- mandador ban «Tafölien/ «©onbernénr ber |5ebeManbei i/gcfïo?bcn taatf/foo ftebben be geeren ban ben £abe ban graten be regiem ringeberïanben aeugcnomcn/b'bjclcterftont bp ben ComncK booj bjiebcn nut ;f>pamen/ ban bare ben xxii 11. Marti;, Anno 1576. acn be fotiatcn / €bdnv cnbe&teben ber ïanben i# gect gDehentenbebcbe* JMjt ♦ <fcc pjmripaelfïe fcceren ben \ntkl\m als ito ben ban £>tate (jet generael regiment nu bcbolen XDa^/bJaren ben ëertogbe ban Aerfchor, be «foaben banManfvclf,Barlayrnonc,be JJ^argui^ban Havrc, be J^eereban Rafsmghen, bc pjefibentvigiius, d'Afibn- viiic, Sai bout, metmettanbereftaebtf ^eeren/enbe nnee J>rcrctarifen Baiti enbe Schai enberg. XBtfc too?^ oen g&eauero2ifeert bp p jobifie / tot bat ben <£onincn faibenfaubc. €enm&pacmaeï*Hieronvm^^ ^wenfrjubc. €enmi&paenjaert Hieronymürr?i^ö- *<Wonc# öcm felben mebe mbffen $mt)t ban jMa^ tm/ met noeö anbere &pacnjacrbenban ben toeren T CrncDf-raebt/ a» ben ColondiuiiaenRorntrrcnb" 1 aengBetocnbt/ om be mutmatien enbe infolentiêu/ bJelekebe^paeniaetben oberalbeb^eben/ tefïillen/ enbe Oaertc Beb^ebigljen/ maetBetbJa^aï teber- gecfë/fptoouben ödt f nöe 8ate ^ofle betalinghe hcïK ben / ntóc bat fïrarr/ of b^epcBben nor b alle bacuïe tiieer moetbJiïlete fullenbeb^ben/ göenjCKfpoodt gbebaen Bcbben : «oo bat ben «at& ba^atS/ boo; gvoote inaantie ban bie ban ;^a&ant Abcfere- öfHiaöc ^paenjarx^en boo? bpanbeH ban ben <éw mnclï / enbe ban be ïanben Beeft «ptaberoenen^e^ laUenb* be in^onbe^ be/4 ffiK comèn; enbe te bergaberen met iïaf rt / Srvom* mefcflaeft^n^^ gBcfcBiebe/ foöupt berbicnbeitöart/ atöüptbiecfe banöcfdffcgcöee^ ten Ordimbu/' 'BruxetUt vmcmU J#/&. JïZsganus; f güjcens Jua. ïauia j'Hjf^diafJuhv Mrv inhiau.i,tanii( Jé Cyponere vit 'tbus impa 3e^ica.,faulah'm populis fpoliatafudfit. Fol . i S 6. Ncderlandtfche ghefchicdenifie, . ben ban Mate /«uprmn enbe Éntcijtcn nenrtirno men/ maftenbc aencraelober prtboet bol-- bctti fóèc* re ban fóefes enbe ben «cm 'nart «time*/ gS- )M ban HDaifcö-aJjabaubt / fijnen ïuptn.an / «nfe timmert banSebm ©brrfteban lj£tWrbc% bolrft. ©ie ban ©ïacnberen licljten een «anïnent ©oef-toepten/ baerDe «ne ban £q>dlc|S nel bantoaé/ cnbefeg Compagaienöferben/ alle ftnenöe onöer ben <S5jabr ban fieiuf/ajjs .©oubernciir ban Dlaenbcren/om ben obcrlaft enbe foulrn ber ne- mitfuifcröett Iseeren enöete toccren/ foobeel haer inogOeïneft fcube toefen, <©c tfeeftcliitlie/ bitTn ben^oinnch toegljebaentoareii/ enbeinfonberhept bcmentoe ©ifltfjoppen/mnecnten grootefmari X \,\ ban alle be apaenjarrben bpant teberelamu Maer toilben allen bieban Jlelft baer booj U*gte2 firfftcn . ©oei) be ereetie ber ^ecftelÖrhegXren ni «ommanteim/ benoberlajï biebe fjbfSm^Mm ten manüu v 1 ban Wfligem gbebnen öabben / Ut bp °»«2n0Ön««K/ enbe beerlfitRp^ Ö*"0^ 0111 !'n^te ÖOf" toÖfen benfefjat banbe SSbbne:f fmieoanbmrenbeget onbjagrincJif it= ftlpittenber g^prntot «Jcmtoe: ©oenb S pberfïrmt te toppen in be br rgaberinghe / enbe ban 2«f »f «Pemepneebjfffrnbe/fop^ gurnfr , &Bfeim,ff,,^fr£ m?töennberelebrnbe/uan tf> I ^toelch ftaer enbe bcbierbibbenbe <©;benrn/ mor be ! rat*/ rnbr «orneuov ooclt bteban karnen / bolml Öenb.e pan ©laenberen. ©c„ Karttban £taf fo ©uptftö, enbe JDaifelje garni" (benen / fpeeltdnbcbieaen Jamfpbetecrnnnen/ röt «ïïm^ïMr,i,c Ooebe betai S % fïerrne »net!&eiöi^Hptfcöe tutti foltojfetf «cgi" cn<JefiguciliJckc Afbeeldinghc, - ... ... ülflW'f,80? me toijjSbeleptbmt jPrancppjS bmiberCetljiilie/ l?eercban ïïtljobc/ üaérbicban tpmenberen fcer Dlijbe om toaren/ enbe ben ©eere ban Kiöobe grootetijcr bebanchten booj fnn goer monbe ' smKhtcn Öfm 25««a« ban 9i>enber* inï tÈ??"?™ «f^ttoan^tetenfieflalbtiö.' ejrje» orJïffi' f ^C^ö^iOljenöecftmberegierfngDt h^?ilutö^ro15!,n te ' of «nmerp ben mecflcn beel ZZ$È& rJJf " totl ^ 1,01 Bfmrpi wn «Wooen bp "1"*E,HaiJrDE,8roote m tebacljtfacmlifpt gprco* men/ nlpcffpfecrete eojrefponbentieljielbenmetbe ^enaituieerb£^paonaerw:nifonberljeptf)icrupt 0 tfianibe/ ombatter gpeen groot beboirgljeöacn en toicrbt/ oni pet ©laeeaet teg(Kn be^paeiijaerbm Böepiiblieeert/ caepte te boen pebom : jj?tt fcneni nieerprotoma BDemaeeHtenbegOcpiiblieeerttetoe. ten'0111 be Staten ban SSjabant ernicl) contentenicnt .! Ë.Mf"«öa" ÖaCT ^ • ^crefufpitw «Sfeer bcr(icrehtgl)etoa?ben/ aio" HieroiivmodeKoda eencn.s.paenfd5c iDape/enbc loüaen de Romero.cenen £TilBm i°loniU «Pt tei name ban ben 0aeöt Kf' qöefonben toefenbe t om be^paenjaer. maei birben Dp öe ^öemuttneerüc ^.paenjaerben/ öaer Npenbe enbe ftpbnibe met rafbt enbe oaeb" ®f»!eOc£?eeren /alötóiimes?/t)refc/ «Honbcrneur ha" %"f 1 S«-^ öe Kbten ban g&mSÏÏ- benenbebanfergl)/ bitf)oo?enbe ./ enbe fienbr L «co.ien/ciibe^teben bit namen/ enbefiocfnterrtifii «raten bnn 2&?abnnt/ befloten ben fiaebt baii Ir" &hC?fftfrm8!'/ oft£ Snebaneficniffc ïe K btoerefi Glimes m net toerth grie(ïe!t nreft/Bnbèr KS^?^ n,T!rKiUif «*« '«Sn een ©a?,,e öel^olöatenfjebbeneif / iiieieke beduren teKaet- eamer/ Onder Coningh Philips II. cndè het Gouvernëmcnt der Raden van Staten. Fol. 187. 1 5 7G. camtr/b^röe^eerenUematottuamt/ mctgöe* ^ taelt optyafcen/ peber eenjicij oberbefe ftoutictjept bertaonöerenbe ♦ «Be «Duptfcbe <®ber|teu of Colo* nellen / alg ©oltaijler / ronfbergber / enbe uefter/ eieben ftaebt Dan Staten refpecteerben enbegöe* Soojfaemben/alg taefenbe barcgljebicbenbe i^eeren/ taouben taeten taaerom batmen befe l&reren ijab? be gljebancfcelijch gljenomcn/jae taouben bc fclbe io^ öbelatenljcuben/ oftefp foubenbaeranber^ in ber* tien. 3&e staten ban 23$abant Rebben oefen €olo? nellen gbcfeljjcbcn enbe gtjeauttaoo?bt / bat bit niet nwt baren laf*/ maerbuptenöaer HenniflegefcDicbt taa£ : Mt\ taetenbe / bat (jet gtpnifhtf gljerabcn en taagbefe eolonellcn/ enöcanbere Cröcbfobcrfïe te bertoojncn/ taant fp taijtenbatbelegoebe &tebcn enbe fierthe Cafleeleh met bare fterche garmfoen bc* fet taaren / enbebat ben <£onincft noclj ontrent beer* ticïj 1 bupfent <£ri)ebf-lieben in ïjtt Hanbt babbe / baer oe staten be£maelJ9? niet meer bantbien ofttaaelf ©aenbeïen &olbaten en fjabben / bieinber Ijaeft op* guenomen/enbe nocb niet te beglje in o?bje en taaren. <pe Staten ban ©laenberen enbe SCrtbotë namen yetoocHfeerquaïijrfc/ batmen ben fiaebtban^a* ten gbcbanchelrjcK Ijabbe gbeuomen/enbe en taouben op gljecne bp-een-e ornften berfcDijnen / boo? enbe al* «er ben felfben foube lotf gljclatcn taefen 3 gbeujen oanoochnocljfeööel/ nocb £ecretari07 noeijeenicb CoUcgie entaag/ b'taclen b'aurbojitept babbe om op eemgbf bergaberingbe ber $taten te berfebijneiv oitauese ftacnbe bpbeöabenban £tate. J©ocbe* fionnen eetft bc boo?berljaelbe ï&eeren tefien enbe te berftaen / bat fp ontagflcïöefe gbcöanbelt öabben/ b?ccfenöc batmr n jjaer baer ober foube bangeu enöe ftraffen ♦ <&cu ban #ergb taas foo bangljc / bat Ijp ban angbft en bjcefe fubijteltjcn gljcftojben ij* / bc aubcre bluctjte n enbebcrfltohen ljaer.<B>ocb ocfe ï%w> ren naebcr Ijanbt taeberom moet grijpenDe/bebbcn opentltjcK gïjefept/ bat f p gbenocebfame enbe taieljti* gljc oo?faechen babben om fulcne£ te boen / macr trat fp öcfclföe niet en conben openbaren/ ban in een bolle bergaberingbe baube Generale Staten ♦ i^ierme* be lieten fïct) be «©uptfdje Colom l£ te bjeben ftellen/ Daer felben inbeelbenbe / batter taat bjeemtg moeite feöupien: «Êenigljebergbebaugbcne l&ecren ftaben 3Ön oor h log gljelaten / alleen noen eenigbe njbt landt in berfcKeringjje blrjbenbr/jfêauf belt/ 25ariapmont/ IDigliuö / enbe b'Slflbnbille . £af bout / met bc anbe* fe/b?p$öwbc/ foo ijeeftmen bet Collegieberftaben ban j&tate berfiercht / enbe baer 3ijn tot bc boojigbe gbeboeebt/ belBarQUi^ ban i^aurc (blcmetbefm titel cojtjS upt jèpanien geeomen taa$0 met be llaetf- beeren Jf ronclt/ enbe^Inbebelbe ♦ ^>p Ijebben aen alle §^?obtucien gl)efeö:eben/ enbe berfoebt een bp-een- com|lc ber Staten/ in mepiiiiigbc 3Önbe baer fliieH te berbcbigljni/gbclö^ ooch <6limc^/ Ofefe/Ber feller te boen cjljefmnet taaren ♦ iiDaerbc <6ljemutineeibe ^paenjaerben beb?eben ober al foo groetctpjannije enbe moettoilïicbcpt / tattcx ober al foo beel te boenc taaie?/ niberieheeh boojljcm felben enbe befijncfoa becommert taapv bat be aeiitaftingge ban ben itaebt nubler taijlc in bergetenljept quam/ enbe batter nopt meer gbetaaclj ban gljemaeclit m Jol. x 88. Ncdcrlandtfchc ghcfchicdenific, endc figuerli jcke Af bceldinghc, €cnf(S)ermutfmgl)etuif(^ntie ftpamtanDrnenDeticc <$t atm botta / tuflr Ijcn %tuDm ende (Cienen /te visn ack, Öeu xv. üepteaibm , Anno 1576, ï 5 7*. € Roofden bet ^paenjaerden/alj* icrcnimo Koda, Iuliaen Romcro,Don Alonfe de Vargas, enöc andere meer / fcïjrencn de JMaecaten der öaden ban Staten tcgijen de gljerebeu leerde^paenjaerden inden beginne medetoetefïaen: Jfêaer L»on sanchio d'Avila Cafiilepu ban Slnrtoer* »en/ Oefende ontboden ende berfocljt te puffel bp de maden dan £>tate te comrn / om mede fnn adbij£ tegoeden op de uereeniiigije taande gerebelleerde/ toepgerde te eomn v ende ijeeft ftrarï daer nae opent* Srjeh gbenoerb betoont dat öp bet Ijieldt met die gljc* mutineerde binnen %ei\t; de taelrfte bp amunttie ende toictuaüe g&efondrn ljeeft.<0oeli beeft Ruda (al-ei mede de andere boben-gljemeidc&paenfebe Colonrf0)ftrlj berboerljt bp de rebelle endemutinerenbeiêpaenjaer * den; die dagbeïijcr meer ende meer geïnelt ende moet; taille bedieben brbben/ fonder datpemandt ban al Sare<©drrfteofte Colonellen baer daerom gljeftraft ebben» 5®aerfp tpiamrn te liggljen ofte logieren/ daer ïöonden fp bf bben ftiecbenen / $atnjfen / <£a* pupnen/ $ optanten/ !£aefen/ «Tonijnen/ &auiel£ fnDe<Calff-bleu^/ ende dan* bp «Tapper^/ CHnben/ Cptroenen/ <®aangie*appelen / ende allerlep fpece* rièn/ ende peder maeltijdt ttoeederlrp tuijn • 9a* men moeflc felfie* bare bonden / torleher bele in gtjeta* letoaren/ met ttJitte-bjoodt boeden/ eeniglje deden ooeh barer peerden boeten in toipi toaficljen/ fejeicne onrofren boogber beliepen al£ Ijaxt t'atbterbept t nde gagien. <3mmer£ itfditfpel epndeïijeh jjeêl boogbc Sbcioopen/fonderdatmen eemgetaerbeteriiigijeglje* firn ofte berWae^t beeft/ foo dat de fiaden ban ten met ad\iij£ ban de<0ouberneurjji der gjodinrien/ *nde dm feemen Itaedt/ die ban pabont andere toerftoegöeïaten/ Rebben boleftaen te nemen/onder z 5 den l&eere ban iliedeherebe ende andere j €nde men ^ beeft fieft beraedtflaegljt om op Set boegljelncnftede $jodiucien t'famen te allieren/om gelrjchelijeb defen «ooderjS ende Hant-berderber^ tegenfiant te doen. <©ie ban 2&jabantbebben baer booi eerft berbonden met die ban ^enrgouïue/ doo^ulpe ende toedoen bande «Djabenban Halain/ ende ftbtnebergt) / den Jöaronban jpreftn/ d^n^eereban «Doignie*/ ende andere «Êdeie : 3^aer nae met die ban 3trtljoi£/ dooi de neerfticljept ban den &02g-grabe ban <®ent;<£oeft met die ban Wijffel/ ^ouVüap / <O?rl)ie0/<®oo3nieh/ ende (€ ournefa . (Cen leften ooeh met Die ban ©laen* deren/ende alle de andere J^obineien (uptgbefondert llureiwbojg ende karnen/ daer Höanfbelt ende 3£ar* lapmont <t$ouberneur£ ober toaren) die nu Uirder* omgbelijcbelneh dej&paenjaerden boombeUenbet' elnertbebben , i?ier medei^den toerb gbebaentglje? tooiden om met den $>;inrrbnn <Oiamen/ ende de Staten ban l^oilandtenöe Eeelandt/ beter coiref^ pondentie endeb^iendtfebap te bouden / alp tot nocli toe gljefeljiedt Xoa$/ infonderöept deVoijle defelfbe tot ïr^eda gljenoecbfaem berclaert bedden / dat fp om gfjeen ander oo^faeehe den Crncb en boerden/dah omljaer/ baere©?ouroen/ ende hinderen te beb^tj^ denboo?detpjannbe ende'tgbetaelt der jtpaenjaerf den / tot be^óufcemfTe Ijaerder IP^ibileetten / ende öjp^ bept der eonfeientie. €en neder liet fieb boo^fiaen/ foomenmaerdc ^paenjaerden condeejuijt tooiden/ dat de iirVöoonderp der Eanden Ijaefï tot goede rufie mde b?cde gberaben foudem T®t ^paenjaerden boo?endeende bemrmenbebc refolut^ der 5Unden / foo Jjebben fp öaer göeöeelöefe tcgljni Ncdcrlandtfchcghcfchicdettiflc, endc figuetlijcke Af bceidinghe, tol. 190. l 5 76. t^tübtJUMöl^ m toeft öeti Crijclj aen te boen:&p öebbcn ban alleljoec* ften en canten öaere j&atije bp een gljeroepen : Don Femandode Tolcdo, in i|olianbtaUeiót>crlatcnöe/!^ Wi2&$abant bpben mutineerenben Ijoop göecomen/ a$ 00c Don Monzodc Vergas, <0eneraeiuan be èup* teren 5 £>p ïjebben ooeft be <Duptfeöe (foo met feljoo* ne beloften/ alg met be autojitept enbe naem be£ €0 * inner/ ooeft aenbaijfenbe batter ober al fegoonen bupt boo?&anbenbiag) aenöaerefnbe g&ecregljcn/ alg inaren / Carel f oefter / <0eoage jpronf bergijer/$oi* totjler / enbe €ojuel# ban <£nöen / (eene n gljeronter * fepten *£ooe{) buptfelj) met öaere Regimenten bie fleren ban bolcfte baaren JCuffcljen Heubeu enbe (€iU tnont lagen bijf muptinerenbe €ompagnien/£paen* i jaeröen/3talianen/25ourguignon0 onber malcmibe* xen in een *©o?p genaemt vi ( nac.^e Staten fjebben/ om bie telicljten/ bertaaertg g&efonben brn ï^eere ban <8ïime£/ met Bet garnifoen ban ftjuflH enbe 3leuben / met eenigïje ban be 25enben ban <£>?binan* tie 1 rfamen fïertft 5gnbe ontrent b^ie bupfent jjlan. ?^e ^paenjaerberv bie ober al fjare berfpieberg fjab? » iben/ bit bernomenfjebbenbe/ fooljebbenfpfjaertot ïegljen-lüöeereberepbt. DonAlonzode Vargas, Don Bernat din dc Mendoza, Ian Baptifta de Montc, enbe an* bere/ 3ijnmetbe ftupterijefiracrbpbe &paenjaer* ben gïjecomen/ enbeftebben naer berbo?gj)f n gljcfjoiu ben in een riepn 23ofleljagijebie()te bv èet 3Po&j glje* leg&en/ eentglje©oet-ftnecöteii/ ooeft eenigfteïUip* ttxgtt boet uptfenfoenbe/ om ber Staten bolcftte ontmoeten /aljSfpaencjuamen: ^efebepbetroupen 1 < DebbeneenbJepmeljfften metmalcanberengl)efeljer« mutfeert/inbaeiehen fcöermutfel ber Staten boleft ~ ftenfeer Voelende eloeefteüjcft ÖÖebiagljcnDeeft: &paenjaerben bieften te ruggije / boel) met gocbe oj* bje/ enbe al feliermntferenbe / tot bat fp bieljtr bp ïjet %o$ gecomen toareu/ boe bielcu be £>paenfelje ftups ter£ te geerbe upt met groot gïjerae^ enbe in een fu* rije / enbe oberbiclen ber Staten ©oct-boleh/ (toant be ftnpter£ ban be 25enben ban <®2bonnantie Vuaren een groot fïucftbjeecljgacljter) bie fïracr in bifojoie glKb2aei)t Vuierben / üiaer ober fu foo bapper göeflas gljen3ön/batj)aerberb3epmgöeonteomeu$ntu^ifc iegöefeljicbt ben xv. Septembns. mtx 51)11 ooeft beef ^tuDenten/göebnngen/gljf guetfl/ enbe boobt gcüle* ben/bie om Ijet Crijeltf-balcft te fien / upt 3teuben ge; gaentoaren: Quicquid agit mundus Clerc-Ian vult cffe fecundus. €enigï)e cïommen opbe boomen/ mepnenbe batfp baer mpfoubentoefenmiaer be^paenjaerben fcljoo* tenfer ban/ of Ijet Crapen gftebjeefi blaren : me bef* loopen conbe toafler befï aen ♦ ^aer blaren ooeft beel ^urgljer^ upt ^uflel/enbe iwt Heuben göetrocft en/ eemgljeombitgljebecbt aentéfien/ anbereombnpt te Ijalen / of ban be ^olbaten goeben coop te coopen- giaeben pberïoaö onber fommig&e 25urgr)er^ foa groot / batljetfebeen/ bat bie gfKengoebe patriot* tenenbaaren/ bie niet ntet tmten liepennae Vifoac, om be ^paenjaeïben tefien (iaën, <öber-la#/ Onder Coningh Philips 1 1. ende het Gouvernement der Raden van Staten. £>m laft/ e&evccit/ möe plunijerittjtëe öan M AES TRiCH ïj %$ nu de <§>paen jaerben ï)att opcntltjcfi ge* noect) betoonden te 5ijn panden Der |*eöèr- lanben / cnbeber Snïooonbercn der felfder/ Öacrnictanbcrg aenfrellenbe/ danoffpïjet Öbeljeele Handt met gcVoctötgftcr Ijandt en ïnapencn iugljenomen rndebermepttertbadden/ rudederljal* ben een peder boo; baer " fclutcuenbe enbe tyeefenbe/ mibdeleu focijt tot frjner berjoedenifle ende beftfya? niing|)c; &oo Ijebben ooeli die ban Jfêafïricfjt gfie* focljt Dan ï)et <§paenfelje garmfoen / dat binnen Ijarc ^>taöt laclj onderden Cotonel Montefdoca, tjertott ende ontflagben te ïüo?ben . Om fjier toe te comen/fo ficuben f p gijcfpjonen ende gerjandelt met eenige Ca* pirepntfende Officieren Dan de£ <8?abenban<8ber* fiepn$ l£ooc!>duptfci)c öegmmit/ eubcfp mnmet malcanbcrenodercomen/ batfp gïjdijcher fjaiibtde £>paenjaerden ter ^tabtimt bmbenfouben, ^cn ti)öt gbecomen ïnefenbe/ eribebe 23o?gïjcr£ljaerin Gapenen tfellenbe/foo bebbcn de23urger£de £>paen* laerden met ïuoojden enbe tuapenen gbed2epel)t aen teuaücn f ende fp bebbeufefoo beangljfntlit/ datfp met onvutlic upt de &tadt ïuüencnde / jae gfjcd|eben 5t)udc/o\3er be ^mggïje nae 3Brjcn moeiten ïmjenen/ glK\ianr$cn nemende enbc fjoubenbe Montefdoca3om den\uelchen lo^tcerijgljen Capitepn Martin d'Ayala Den fotfe enbe moei) te bede / maer te bergeefö. <©oct) cemgJie ^èpaeufaerw bte be frontfïe enbe moebieljfïe maren / namen eenigbe banbe ^tabtf-tljooms^in/ gijciegen op öe munten/ontrent be 25juftelfeljc goo^ te/ 5nube meefïen bcel£ Jtëufnuettierg ♦ <&\)cmiu tineerbe £>paei; jaerbeu in 25jabant bit boo?enbe/5ijn Jtracr te boope gberot / enbe rjebben devïnaertg glje* fonden Don Aionio de vargas met$rjn ftupterijc/ enbe Don Fenundo de Tokdo^Maftro delCampOjUlCt CCniCje beil xx. OCtubiiS, Anno 1576 ©aendeïen ©oet-bolcft/ biefoo fubijtelgcu enbeon* bcrfiengguamenacngtjebtogljen/ datdc 23urgljer£ ban Jfêajtrieljt göeeuen tijdtenlfadden omo?d?ete (telten tot defenfie ofte tegljen-bJeerc. ^ooöaeftal^ de boben-genoembe Ober jie boo? de &tadt gecomeu taaren/fooiflereenen ^paeufeljcn ^oldaet uptde <£>tabt gljebalien/ ende ïjeeft Ijaer gaen adberteren de geljeelc gclegljentDcpt ende tfaet der ^tadt/endc dat fpmctbulpeöerööeener die de töoojn^in geljouden Ijadden/ &aer beiteltje mepjïerg ban de ^taotjouden manen eonnen : ^aer toé fp te beter moet öabben/ berftaenbe bat de ïDooclj-buptfclje Soldaten die daer binnen iagrjen/ nietallegaer bajïelrjcb gbercfolbccrt en Vuarenöoe fp jjaer Jouden of djagljeufoudeu. Don Alonfo ende Don fernando bit bernemeude/ roaren feerberblödt/ eiidefp bermaendeu Ijaer onder-ijeb* bende Crncljf-bólcfv 'dat fp met een goede &paeufcl)e eouragiede jêtadtfoudenaentaften* 5Daer fpbocf) ban feifé tmiüelj ende luflie ö toe Vnareivop Ijoope bari den grootenbupt.Don Alonfo ïjeeft bero^dineert ende bebolen/ bat ccnigfje ^oibaten met ^eljuptgen^be l^afe paflerenbe / Ijaer uerboegljen fouden bp be ^paenjaerben/ die te 3Böch aen de andci fnbe ban be tfibierc blaren / om met be felfdc de 23mggfje ende paflagie ober de HDafe in te nemen enbe te Djnen / de 55urgljerrie bafl beficïj 3önbeom dienroeelj te bari? carberen enbe af te floppen . Ifêidler bijjle bat bit bolcRhrtober-barenbiag/ fot)«ftÖP eenige 0up* teren met een Compagnie boet-bolcr gljefonben nae be552UtTelfc[)c©oo?te/ Voelcher^ trjoo^n de&paen* jaerdm noeb in rjadden en ïjielöcn. <^e ^upter^ficu* de / dat {jet ©oet-bolcfc niet (teren gtjenoeelj en biajeS om de pootte te oberroelöigbcn/ (onamghefienda$ de pufguettier^ upt de tuoojntf dm ^urgjereri B b ?< m%%$ Fpl. 192. NcdcrlandtfchcghcfchicdcnifTe, ï 576 B«otcftfjabebtlM!/ enbcmctfc&tetcnftectbenenbe mtoag) fnm fp tan ftart peerbc S2 tube be5abcn gaer te boete / om be ©oo/te tVftctoei peftojmen: <©nber befe Bupteren C "K| I.aem(leIohanBaptlfta , enbeCamino delMonte me ?lcr!°,0iüo,5r!)1?- ^e55lIÏBÖer!SfienbebataU)etpes r jcftel baerfpm jbateu/fiaer toa^coinenbe ban bc töuoais -öacr be ^paenjaeibcn op taaren/foo [lebben fpemtgftcfïucften ©befeftutjSopbc ^tabtómuw gfletoacI)t/onibetnoo?iiiSPanterfribentebeVeWetm^ laeaftefdjieteu/ foofpsljeeont Ijabbcn: fffi e ^paeiife ie «nemers naben foo bapper enbe foa CfKtoifTeltKft buwopbe ©urcHe^/ tKS' leeft op be San»/ battei iurmanbtBp öet ^be feftut (ïaen of Wgbcn en conbe . ©e feooeft-bimtfefte fcerlietenbe ©moftersSm befennoobt/ n leSm riaetflil kj enbeatë neutrael / fïaenbenoefttaSe ftarnafcht enbe.nftner bolle Bftetoeer/ alöoffptoat habben tortien boen. ©e &pacnjacrben fieobenbe eerfïe ©oojtem foanbt ofteftehen/enbeb. eritae ooeft betbjeebe/ enbefpöebuennaclansöefeli eten 'SS mcn'enbee(jteH/epnbelijcftal(ebe25?u(Telftfie^ ten open öfleereSI)en.<©ljebu,.jenbeÖ BeefcInet/fooOabbenbeSurgOcr^onbJeS jsnberftoetjs een gtfruum ftetene ontrent &efe|oo?» ende figuerlijcke Af bceldinghc, h^!^lftf"rBeefcrjorten:^00''atbe<Spaoifaerbeit £cï^teafteopentficobenbe/onberffi ren cnbeban boojen mibben mllacre tvmbenaan- SeSKM^r^ IIéw*® SSSS»fiS» be &tabt conben iuojben / ftofteefr het bpleiXtl^ meelïerltantf^ 25urflöer#{jftebaflfn/ boobt-Oaetibe/ biaiAnZmi 5fóKr»&S2!KWf°ï,',',m Heer, fair noch langhe duyren Bat Neder-Jandt fal rruyrcn? - Sractop,öHccrcGodr^ ' Ea helpt ons uyc dcxi fp pt, Fol. 19+^ 1576.! Ncdcrkndtfcheghcfcbicdcniire,«d^,etHjcfceAfbeddInghc--- ' ®tkt>mwptmttm\Wt&taiimn Antwerpen berftept Anno I S76. ben bierben N^en™ '° (cricftbttBaïfinVBatiammcrmbêtffn^hfl*-. aa«^„^_ . . . . Etfrtefcbttfiaïcintoatiammcrenbeerenbebat brn jèparnjaert bc &tabt ban atattaerprH Bbetuacht beeft/ fa moet ieft bier ccrfl beftfun* benhoe befelbe BDefloreert heeft/ enbèbjat r nenooe öcfclöc flhefloreert heeft / enbé bïai ren pecrle ban ren &tabt bat Oct booj belc Jaren nhe; ineefttf: f>aerfoub£banbcfe;ètabtallecn meerte nbe te ft lubben xrin / hmi li.m «<n nii^hM» Siwr{ r ^'°u«to«nbefe£tabtallecn meerte X«Jn^ft£mfVïn/ öan bari«n flöeljeele h^r£Jrp Ï««*ft6ap/ alfmen het aheönae KS? £0UÖ£ ?°Pafc«/ maer ieft fal Ijier alleen in f?r Lf/^ ?[Jc,cö!"'11 «" «" Btoot effen belt/ ^5?ltEi.r°bc 1)11,1 0É ^cbelbe/ nae het beften/ 1/^CObom ban SSjabant ™ ™ Ö" ^«ffthapban ©laenberen/ baer jen sroote tyeebe enbe bieptc ban toater itf: &oo bat I &P^00tCBri,f,abf,,f ^lW«itn»tber geeinbe Sfi^SSÜ? """""B be»aveenbe onaerbe «rane I w(n«„t?5/^,nlnc,onim/ b bJeleUboojbenCoop- friir Z» ^p/"l,EP£tlmi ööfbonbcrt HntbJerp* tóf ^-toaerts?/ oocfc foo berre: <©ent ^S- oft"f Ö«'tK" SupbenTnb b« I© , SoVb«ffrrÖ,atÖêfc^,tnötrontom Dntrfieeftl B KföSïïï* "ft Wpcne^teben/i., firrwiopcn frak* een fchoone toftelntfie pecrellew. Sealfi, Ö?*»' tn, iMeften hnbanbe I de R,viere voor Antwerpen tot vSrfche^ene r t'n « met 1 5 • I9«. NcJeriandtfchcghcfchicdcniflc, 7 6 . «et velclt gheladen, af en aen ghevaren : Behalven de taleTvlf ; ^vaghens d,e alle weken wel duyfent in ge- Boer™.,' m"PlcI;en SWa*» : Behalven noemde Nlh^ k5ye?7f 6 overdethiend«y^twa,en: Noch voerender daghehjcx wel vi,f honderc Coetf. wa^ gheeyghent)defeStadt uytendein. W&tnbtnceft aüjt mmpaïe SSoefenif n / mktmof%Sm/ta' ™nbeuptbe£tgelbe/boo>bö ende figuerlijckei Afbeeldinghe, bjneljt bJOjben . <S>en.rootfte ban allen is leftnhW feüjene tnben aen 't€>nfier;S fmP!s< 3©rtcKe © iet! w|«fip«n i(oo groote i aljs cle pne j ©aer én in beft ten/giootenelepn/meeftcnbeeltfüjpt/enreeöt. ban Antwerpen tc obertoaHrm «oS'nfJ'ef,B°^iÖ£rÖ«ttÖ*be/Iü)iaen Komero Don Alonfo de Vargas , eilbeanbeK S.r » x toai' * "tïöe rpen m berb?iet tetuernen hnir!!?. i lr,öc,JÖ,a,toc-ff«bt onber net Cafteri mimen antbjerpen Iannen/nté<jr.iv.>r ^.-i &ehepen 'be^niutnieevbe^paeniaerbnVtDt MÉllï toittuaüe nibeamumtie toegöebcierf heef? • ö» on£ t Li. ^?rDf"i om Ï"CI» 35*»ba«t bnöer lianbtte be^ben/fP5nn|lraergl)eeomen/nerlatei"beFir^^ <©e «Compagnie ban faiconetto.ör luelche a iroVbnf' s76% tol 198 1576 Nedcrlandtfchc ghcfchicdcniflc, cndc figüerlijcke Af bceldinghé, . den Conmc, Ijebbenbe bp öem Set fegfiel be£ Coninrr/ . b'toelcft ÖPÖabbe laten conterfaicten enbenae-ma* feen: $pj)eeftljetg&eöeel<6oubernementber %o\\* ben op öetti genomen/ tot groot acöter beel enbe Der * depningöe ban be öaben ban&tate/ bien ïjet fiegi* went ban ben Coninch bebolen toa£/&p ftfjolt De felf; be booj Hutöerianen enbe Afbellen* ^ocj) Ijet ft^wt fciel/batöpecn feeretecommiflïe ban ben Conincfc geöabt JjeeftSancio d* Avila beeft met fijn &r bepen en <0alepen/ be fiibiere op enbe neber göebarrn/ aenra* ftenbe al be bictualie Die öp bont/jae roobt nbe al toa t ÖP errjgfjen eonbe / göecn aefjt nemenbe op eeni* SÖeröanbe pafpoojten. <üm $ntte rpen beg tebe? ter in ftjn fubfcttit te bjengben / enbe te Donben/ beeft Öpmet fijne ttnbc brfïoten/ ben Maftrodel Campo, Coloncl Valdez, te bebelen / tegljen ober Slnttoerpcn op'tBerr/ opb'anberftjDebanbeïiibiete/ aenbtn Blaemfcljenrant/ een &cöanfe ofte fotftemahen/ tm be bictualie upt Blaenberen t ^nttoerpen eo* *mnbe/ te beletten: 3nfomnta|m Ijetft s&cfoeöt üem fdben enbe be ftne bag&elijcr te ftereften/ enbe be &tabt teftoaefcen . ^e Staten ber XanDen niet bc ftabenban&tate/ïefolbcerbenbe &tabt banStnt* Uierpen te berfefceren tegtjen (jet Cafteel . &eere ban champigm, gbetroutue bicnaer be£Coninr&r/ £!a!L*£anöt,*aJ? *e «"WtMiambe £paenjaerben/ uïa£ De# maelg Gouverneur van dc Stadt van Ant wer- pSn£&EM* öc Satonban £>tategbep?efenteert/ aue be l&oofbrn ber £>paeiijïaerben/ enbebe 3tot* fclje Coloncïlrn/ gljebangben te nemen / iubim fa Öem fnlehf^ toouben belaften/ t^jrïch öpmet ben Wtenant ban ben <0?abeban <£>berfrepn/ ma\\$ puffenöam/ een Jjfêan baer toe beguacm 5ijnbc/birn Ijpacnfönföbebabbe/ DocntertjjDt feertoltrtoe* ge fouDe gefoaclit Rebben / obejjiiir^ be bootfr Int bene Roofden enbe Colonellenfjaefe bergabcringjje nide bp-een-comtfen Dage iijcr in be £taöt ware n IjotiDen* De . jfl&acr De Staten en bonDcn fulcfce^ boe nier cme< raben/baeromi^Setacljter gljebleben/ b'rueïcft ïïm coM baer nae / Doe bet te late iua£ / beroube* Als Godt dc Landen cn Steden ftraffen wil, foo beneemt hydc Qvcrieheycdevvijfheyr, * 5 7<* i^oe De stilten ïjace faften Mtpbm /om tie &t aift ban Antwerpen tebetaaren boo^Drnin-baï ber&paenjaerbrin ' € staten ftenbe batb^ £paen$aerben alle toe-rufringlje maechten om be &taDt ban 3lnttoerpen te oberballen/ fo Oeèbe n fp Ijaer +c nkl\ acnöDcnomen Crijcljf-bólcft/alljoeïurl Jetfelfbe nocl) nictVnel gïjebïapent noelj opghcriift tixm&j ^nDerljetbelept banben JjBarqu^ban l)a* «enae 3HnttorpenBöcfonben/(ler(ft3Öi»öein alie^ xxi, ©aenbficn te hort/ als?nameïijch aebt ëaefr 1 5 beenban ben ii)ecre ban ^ercele/ febcn ©aeuDcten onber ©Oibp.ö^abe ban €gmont/ ^>onc ban A m u- rat«,enbebaei^bp fyn 23enbeban(Ö2öonnaiittf :<D2ie ban Den $?eere ban^efc/en Me bie ban J^amen gcr 0 * menbiaren/met norfi bier SSenbrn ©eerben ban O* Domiattmi/be^fHbeban Itcrfcijót/mni ^abae/ba» 35offu/ Fol. 200.^ Ncdcriandtfchcghcfchicdeniffe, ï 5 7 6 . SScfffa/ enbe ©kontebe <8anb/ btcmaiïe^ ffert& - ttarenontrentfegbupfentltëan/ frtinrramenge* troenen nae25o2gfjertjout; (£ier ïjebbcnfïclj bp-glje* boeejjt de ^ecre ban 25e beren / met fe£ Compagnien iicljte|peerben/ oorftbe%erebaneap2e£/ enbebe ||eereban<©oingnie0/bie al£ ©elt-marfcljaïch toa£, ^efc5tjn ben ttneeoen Novtmbris t famen gfjeromen tot boo2 be pooien ban SCnttoerpen / in mepninglje amm be £>tabt garnifoente gaenCjouben/ acljter? bolgljenbe ben lafïbanbe&eercn Staten 8aergfie* Ööebeit/ Frederick de Perrcnpt, Heere van Champigni, Gouyerneur der Stadt , en bont niet göeraben batmen Êttboicftmbe ^tabtteengrjfn fouöe/ maerïrooo2> fceelbe bat l)et beter toa&bat fp bupten be &tabt blti* benbe / be paflagien enbe toegangfjen tot Ijet Cafïeel foutien i befetten efi berfnubcreu / Ijaer legerende in be JBarclt-<ö>iabcn-Xepc/ enbe m ben C^of ban tëenoft* Öoben / bie bpeaitf gljefwl befeftanfi toatf / om alfoo te berlpnbere n/ bat be <0emutineerbe ban 3Ceï(l/noclj Wt Pecrbe-bolcfc ban Höaftricöt/ nocf) oqcfc gfteen fltiberen / ban acljteren / of ban bupten in bet Cafïeel banjllntbierpen foubencomen coiinen/ jjaerbeloo* £enbe alle nootb2uft upt bcr ^tabt te fenben : (Doen/ foo ijet noobt toaere / rouben fp ban ben ©iince ban <P?amen connen gOeaflifïrert bïojben/ betoiile ben bjeebetot <0ent foo goet als? göemaec&ttW. 3£it riebtcampigni bej* temeer / bcuirjiemen bernomen Jjabbe bp glïcmtercfpieerbe b2icben/bat bie ban t£a* Iteei ailcb'anber ^paenfaetben ontboben öabben fiaer te contcn (jelpen Hi^Vuerpen pïonberen / en bat* Srtn;^wVaclJïcrcn f0"öe Betóafleeïcomen. ^oojber/foo bertoonbe Campigni, bat negen Baen* S?»nS ^ ^bcrfïcpn / met bie biere ban menbebier^aenbelen ban €o?neu£banden€ndc ende figuerlijcke Afbecldinghe, fcön^11^ foubemoaen SSf^-fïÜ?/ chamPiSni roepnbe/batbe^ojgeriief "Sen/ «föt/n belet bierbe/ batter gDeen Crncöf-boleK meer m Det Cafïeefenquame ■ enbe - beti 25o2gljeren bebolenluerbebé toapa nitafiaXnte h2^m^^ft?ÖCt5otno* toc ««t0Öebaen tefteb* L^r^1^^?11 met fnnbolen geen acBter-bencfun te göcben/ aW ofmen naer met en bertroube.. ^peö befe^göefbioo2en «KfiSttert 22hh^r^lalö?rW* ™*eg&ereei champigni Dabbeooenojben gfjemaerfit/ üoemenbe Stabtttl bupten befcöeutebanöet grof <6efeliutbeWafteetó ^SSP'd Mt&mte/ teberöinberen/ iuaertoc atobeaiïebjacötenbefteïtbjaren. ««^w 3B>itabbi#ban Champigni te23?ufleïben &tatm eonfiDeratien met aengfienomen/ maer Dcm toerbt anberbierf gjjeboben fjet bolcft in be »iaïit te nemen: ™J£tSi\m ^^röni/ bit boleft buptnt bïijbenbe/ moeite oberbaiïen b)02ben / Oebbenbe norb 43efe but/ ö?U^öfn «»«twii jf lopen/ biemetbijf paenbelen ban 5nn bolcn/ onberljet beleptbaniu- ton Romero, gfjeflagljen/eube göebangljen'bJa^^e £»taten m^pnDenboo? befe itupteren enbe «^olba* ten / enbe OetCafïeel ban be &tabt af te fnijben/enbe 215 . s ^lötrte PWftrbfriii/ inbaröticl) Vuefenbe be^OUben CnjcÖf-b)002bt^/ Ville gaigne chafieau per. du, AlsdeSradc gfaewonnen is, fooishec Calteelvcr- looren. uJ^00lï!^beï öct <^tatp» totttit bit CrijcBf- Mtli i ö'toelcft be^ 3D)jj-baeeö0 *m bc ^tabt glje^ tomen Onder Coningh Philips 1 1. ende het Gouvernement der Raden van Staten. om üaerte mogljen befcöanfen tegBen öct tfafleeï: jitëaer toerbc bacr nae bp fentcntie toerclaert/ öat fnn aötorjtf gljeftrecht öaööc tot beljoubenifle öer ü>tabt/ enöe tot ïueltoacrt De? 3£anbt£. h 1576. fomentoag/ Öeg&ater-öaccö0bop?öcn $oeneni* ^ gf)claten/tegenl)etaöton£toanChampigni. lèpruiert naemae$ bcfcljulbiebt / om öat booj $rjn ïnepgljcren f nbc uptfïel bit tooien foo becl tijm toerloojen i)aböe/ ^ifpanifapiuntamcfa&um : Galüinfa&a; Germani ppft fa&um. 1 5 7 <5. ^ot ut %>t$jt fcan Antwerpen Mm öe ê>paenjaerDw upt öet Caftecl i£ atoertoallen enöe ingenomen/ben toierben Novembris, Anno 1576. ÖPfoube'm bjen loppbc <§tabt otoertoallcn tjebben; %0 öer staten boich bc£ &ater-baccv)gbcn berDen Novembns ontr ent ben noene/binnen Hunne pen gecomen tuaiS/ toert pet $cerbc bolth öDciogiat ontrent be $ecröe mercfuv tube bet IDoct-toolch troch ftracr nae Ijct Caftecl toe/ ftracr beginuenbe ficlj te bcgratoen enbe een bo?ft~ iuecringbr op tetoierpen tegbenbet Cafleel/ ö'tojclcn bc &pacnjaeröcn mercncnöe/fo Ijcbbcn fp fcljncuelrjc met baer grof «tëcfcljut cnbe alicrlcp bup?-ïuercn upt ftct Caftcclin bc £taöt/euöc op bit bolcn gljefcljoteiu i?icr toloocb een l)ooft/baer ccnen arm/öacr een been ♦ bcben ooch eencn upt-toai upt Ijct Caftecl / onber betbcleptban OTapttepn örtis, bic ecnigvje l}artiue* mifier^ b))fkï) baöbe/om eens tc beften cnbe te bcficl)* ttöücn ïuat bc % urgber^ cnbe ^olbatcn toooj ecu xuerch onber banöcnrjaööen /mcpnenöc ergens boo? t: bjeben / cnbe bc & tabtin foanbe cc freften/ b'Vuelcl* toerbtnbeit ïucröfcboojbcn^ccrctoantomaine, met ccuigbe jrrancopfen ban €gmout£ Regiment: Ortis !)aböc al ftracr een corpf-de-euardtotoertoaUen/ enbe foaer in alïetf boobt gijcflagrjen/ jaeïöcltot bijfticrj Höan / enbe bn tocrb?anbc cenen meuten ,' met eenjgljc bunfen/ bieöc ^paenjaerben in ben ïueeb ftonben: £*nbe inbicn &y bolc* gljeuoecl) bp ficl) gcDaöt Daböe/ 3B>oclj ijp ueerbe ïueberom te rugglje/ cnbe öcöc tap P02tbmi 'tgBcene tjp gbefien/ enbe grjebaenljaöLe. 4)ac eenigbe bernebtflagingbe beeft be ^arquis van Havrc belaft een fcftanfiugbetcgbcnbet Caftecl op te terpen: ïfêaertoechampigm in min ban een up?c tijbtöopgljeb^cbt Ijeefttljien ofttoaelf bupfcutar benber^/ (onber bc ïuelcnetocelcloecmriocbige 3D?om Vucn Vuacrcn ) met alle gljereetfcljap om tc fcljanfcn/ al£ 3©ollc-faebcu / l^oppe-faehen/ Ipaflel / enbc bier* gbelijche? iBaerbcCapitepneneubc (Officieren b er darten liepen meer om be befte Ijupfcn cnbelpgc^ meuten te foeeften/ ban fp bare ïuacljten cnbeV0crelï gabc flocgljcn / ^ijnbc meeft nicu-acngcnomcn tooien * Via upt 1^ grootc bifotot ontflaen / enbc bet ruerch ginch flappclijeR booat / infonberbept boo? bicn peber ccntoerfeljzicnt toajtftoan bctepfelrjcb enbe groutoe- lijcft febicten upt Ijct Caflccl / b'mcleb bicn Ijeclm bacl)/ cnbe ben gheljrclennatjjtbupjbc* <©e^ iêon^ baecljö ^mo?gcn^ / rnefenbe ben toierbcn Novembns, guamen binnen ijct Cafleel Don Alonzo de Vargas toanlBaflricöt/ metbct^paenfebe/ 3taliacnfcbc/ cnbe 25o?gocnferjc jpecrbe-toolcb / toel bupfent fïereft 5öubc/ biemebc bjocgten fc^ ©a^ibelcn ^uptfebe 3Pmecjjteu 1 s tol. 202. Nedcrlandtfchcghcfchicdcniffc, fiepn?; Regimenten/ bie teg()cnOarecpgOene«I>ber* ftc ae;uboerenbe/ opïjoopc ban bupt. «Doen mtam JWbP tenfciben bagïje fóüacn deRotnero metfrin toolfh ban llicre: <Dacr gnamcn oocft ten fdben baae be ^nnu tmeerbe ban 3elft/$uÖè ontrent ttoee bnp. ai oiibc ^olbaten / tod göetuapent / ai op ijoope ban önpt / met tegöenfïaenbc/ öatfti bobenbe bemici tafott Croonen ban bc Staten ontfangen Oaöben/ ftëetbefc^Kniuttneeröe/ bieRodafdfébooifte* imbm / m get «toffee l bnllenbe/ met een groote rnc cnbe onbcrfaecödjept (nae bat fp Mariam , enbc [ s lacab aengfieroepenOabben) te&tabt ban Sfnttu er. pen öefcongöm/ötc ben Conüich in aüe^guetnuüue nibeonberbamcïjVua^/ boenöefitfrr a#ben ftatht ban ^tate (toen be£ Innöts ircg eri^S^C^ nincte toms bebolen) jfacr bc lafte. »i fjetmbaüen ber £tabt fitelbcn be Spaemaer* teijoeöco^e/ tornaren grootenboojbeWeicft ïlegiment tuetrnbe taat maten enbc ouaiticmi Mptmtim foubc/ fuerc Doemunbefongr boïeftben Ijaer cojt acijtcr aen / ftroo biaWnbe / fcianbc re (renen/ om alfoo bc ^öMjèreiïtfmfSü^ ^nit 3qojtf bonben fïiöeameefleii tegJien-ffanbt/ altaacif jet ajefdmt ftaer iangO W)en K? «en ütboiftt be Baden / bie in MMMccu * SEaSW 7 Ö^ieguaém m be befenftc befrr ^wöf/ ^n^«nberou>Uffnibe/ &eétato/fa5 onacljtfaf m 5nnbe:Bc ïc ooiöedbc!! bat be^o^ftftctó/ ende figucrlijcke Afbeeldingfee, l^MfSlt/^nbe^mmn meanbennriearicben r , „ BÖciJfbf &olbat«i miflroubm. .üocfitaitó bmL wrrn ujitjjrt &>tabt-f)upri/ uwtlift iurirr^hr nt>L b£batöf«tabtPrrloo2fn ton^mf^^ M"' nar mtDftt€at«nbcr8/ri! gr rar f htm np öf^inmi Foi. 204. NedcrlandtfchcghcfcHicdcriiffc, efcdc figucrlijcke Af beeldinghe, 1 5 7ö. ^cöepen/ biebp SCufiertoeel lagüen/ metbe toielc fee fp nae geelanbt boeren» ©eel tëupterjtf fp2ong|)en ban betonde mupien af /tot beneben inbe &tabtf- grocf)ten/ met ftaere ©eerben : Wötjelöcr beben oocft beel^olbaten enbe ftoiQÏ3tf#7)mkfatMt al- fan be bïoeciglje Ijanben ber ^paenjaerben ontqua* men / maer beel meer berbjonchenoer/ alfier ont* quamen. 1 El l Mttyifaiwty Der &pamfcï>e fuïi;e öfonm Am- UCipen^benyjicrbeniSoven.bns, An.o 1576. €r be &paeniaerben Daer conben meefter mafcen ban be ^tabt ban SCntUierpen / fosJu Öaerbcr ontrent ttoec fjonbert ai beeljtenue boobt gljeblebcn / baer onber Vuaren eeniglje Capitepn^/ alg Emanuel Cabechon de Vacea , lan ae Robles > Cofgn ban Cafper be fóobletf &ecre ban 55iUi/ DamiaendeMorables, enbe lohande Novardt., Elctto banbe<61jemutineerbcban3fceifl/ enbeanbc* re . ^e Colonel Focker ïuerbt ooeh gijegurtfl / toaer toan ÖP nebcr biel / enbeitfboo^ obcrloopen enbe bertreben . 3£e ^oocb-buptfefje £olbaten ban <£o2* m\i$ ben <£nbeng iftegiment bcbieben foo groote lujeebtöept ai$ be &paenjaerben > 3aefienbe bat be ^paenjaerben eenigïje r jjene SSojgljen* of <Coop~üe* ben oöebancfceüjek Vuecj) lepbeii/ foo fokten fpfe fjacr $e ontïneïbigöen / ató fp öet niet